Orzeczenie · 2013-11-14

V KK 259/13

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2013-11-14
SNKarneochrona środowiskaWysokanajwyższy
ochrona przyrodyhandel gatunkamiwarunkowe umorzeniekasacjaSąd Najwyższyprawo karneochrona gatunkowa

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść oskarżonego M. Ż., któremu zarzucono popełnienie przestępstwa z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody, polegającego na oferowaniu do sprzedaży chronionych gatunków ptaków (rozelle białolice i świergotki seledynowe) bez wymaganych dokumentów, naruszając przepisy prawa Unii Europejskiej. Sąd Rejonowy w M. warunkowo umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego na okres próby roku, zobowiązując go do uiszczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów art. 66 § 2 i 3 k.k., wskazując, że warunkowe umorzenie postępowania jest niedopuszczalne, gdy przestępstwo nie jest zagrożone karą przekraczającą 3 lata pozbawienia wolności, a w tym przypadku kara mogła wynosić do 5 lat. Ponadto, kluczową przesłanką do warunkowego umorzenia w przypadku przestępstw zagrożonych karą do 5 lat jest pojednanie się sprawcy z pokrzywdzonym, naprawienie szkody lub uzgodnienie sposobu jej naprawienia. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że przestępstwo z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody, jako skierowane przeciwko ochronie gatunkowej, nie ma konkretnego pokrzywdzonego, co uniemożliwia spełnienie warunków z art. 66 § 3 k.k. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w M. do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja warunków stosowania instytucji warunkowego umorzenia postępowania karnego (art. 66 k.k.) w przypadku przestępstw, które nie mają konkretnego pokrzywdzonego, zwłaszcza w kontekście ochrony przyrody.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku konkretnego pokrzywdzonego w przestępstwie przeciwko środowisku. Interpretacja art. 66 § 3 k.k.

Zagadnienia prawne (2)

Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego jest dopuszczalne w przypadku przestępstwa z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody, które nie ma konkretnego pokrzywdzonego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, warunkowe umorzenie postępowania w przypadku przestępstw zagrożonych karą do 5 lat pozbawienia wolności wymaga spełnienia jednego z warunków określonych w art. 66 § 3 k.k., takich jak pojednanie się ze sprawcą, naprawienie szkody lub uzgodnienie sposobu jej naprawienia. W przypadku przestępstw przeciwko ochronie gatunkowej, które nie mają konkretnego pokrzywdzonego, spełnienie tych warunków jest niemożliwe.

Uzasadnienie

Przestępstwo z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody, dotyczące handlu chronionymi gatunkami zwierząt, nie ma konkretnego pokrzywdzonego podmiotu. Zgodnie z art. 66 § 3 k.k., warunkowe umorzenie postępowania w sprawach zagrożonych karą do 5 lat pozbawienia wolności wymaga pojednania się z pokrzywdzonym lub naprawienia szkody. Ponieważ w tej sprawie nie było konkretnego pokrzywdzonego, warunki te nie mogły zostać spełnione, co czyni warunkowe umorzenie postępowania niedopuszczalnym.

Czy przestępstwo z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody jest zagrożone karą przekraczającą 3 lata pozbawienia wolności, co wpływa na możliwość zastosowania art. 66 § 2 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przestępstwo z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody przewiduje zagrożenie karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat, co oznacza, że zastosowanie art. 66 § 2 k.k. (który wymaga, aby przestępstwo nie było zagrożone karą przekraczającą 3 lata) jest ograniczone, a możliwość umorzenia warunkowego musi być rozpatrywana w kontekście art. 66 § 3 k.k.

Uzasadnienie

Ustawa o ochronie przyrody w art. 128 pkt 2 lit. d przewiduje karę pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Artykuł 66 § 2 k.k. stanowi, że warunkowo można umorzyć postępowanie, jeżeli przestępstwo nie jest zagrożone karą przekraczającą 3 lata pozbawienia wolności. W przypadku przestępstw zagrożonych karą do 5 lat, zastosowanie warunkowego umorzenia jest możliwe tylko pod dodatkowymi warunkami określonymi w art. 66 § 3 k.k.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny (w zakresie kasacji)

Strony

NazwaTypRola
M. Ż.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli zostały spełnione przesłanki ogólne.

k.k. art. 66 § 2

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania jest możliwe, jeżeli przestępstwo nie jest zagrożone karą przekraczającą 3 lata pozbawienia wolności.

k.k. art. 66 § 3

Kodeks karny

Możliwość zastosowania warunkowego umorzenia postępowania także do sprawcy przestępstwa zagrożonego karą nie przekraczającą 5 lat pozbawienia wolności, pod warunkiem spełnienia jednego z wymienionych warunków (pojednanie z pokrzywdzonym, naprawienie szkody, uzgodnienie sposobu naprawienia szkody).

u.o.p. art. 128 § 2 lit. d

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

Przestępstwo polegające na oferowaniu do sprzedaży ptaków z rzędu papugowatych bez wymaganych dokumentów, naruszając przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące ochrony gatunków dziko żyjących zwierząt.

Pomocnicze

k.k. art. 67 § 1

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania następuje na okres próby.

k.k. art. 67 § 3

Kodeks karny

Zobowiązanie oskarżonego do uiszczenia świadczenia pieniężnego.

k.k. art. 39 § 2

Kodeks karny

Świadczenie pieniężne jako środek karny.

k.p.k. art. 537 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Warunkowe umorzenie postępowania karnego jest niedopuszczalne, gdy przestępstwo nie ma konkretnego pokrzywdzonego, a spełnienie warunków z art. 66 § 3 k.k. jest niemożliwe. • Przestępstwo z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody jest zagrożone karą do 5 lat pozbawienia wolności, co wymaga spełnienia dodatkowych warunków do warunkowego umorzenia.

Godne uwagi sformułowania

przestępstwo [...] nie zostało popełnione z pokrzywdzeniem konkretnego podmiotu • brak było możliwości pojednania się sprawcy z pokrzywdzonym, naprawienia szkody czy też uzgodnienia sposobu jej naprawienia • dopuścił się rażącego naruszenia przepisów art. 66 § 2 i 3 k.k., które miało istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

przewodniczący

Tomasz Grzegorczyk

członek

Edward Matwijów

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków stosowania instytucji warunkowego umorzenia postępowania karnego (art. 66 k.k.) w przypadku przestępstw, które nie mają konkretnego pokrzywdzonego, zwłaszcza w kontekście ochrony przyrody."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku konkretnego pokrzywdzonego w przestępstwie przeciwko środowisku. Interpretacja art. 66 § 3 k.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, że nawet w przypadku przestępstw przeciwko środowisku, gdzie brakuje bezpośredniego pokrzywdzonego, istnieją formalne wymogi prawne, które muszą być spełnione, aby zastosować łagodniejsze środki, takie jak warunkowe umorzenie postępowania.

Czy można umorzyć sprawę o handel chronionymi papugami, gdy nikt nie jest bezpośrednio pokrzywdzony? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst