Orzeczenie · 2002-11-21

V KK 133/02Uchylenie postanowienia o odtworzeniu akt sprawy karnej 2

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2002-11-21
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
odtworzenie aktkasacjapostępowanie karneSąd NajwyższyRzecznik Praw ObywatelskichKodeks postępowania karnegoprawo procesowe karne

Sprawa dotyczyła wniosku o odtworzenie akt sprawy karnej z 1951 roku, w której wnioskodawczyni M. F. z d. P. została skazana na karę pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy w S. postanowił odtworzyć akta jedynie w ograniczonym zakresie, stwierdzając niemożność odtworzenia pozostałych dokumentów, w tym treści zarzutu. Sąd uzasadnił to brakiem zachowanych dokumentów i niewystarczającą wiedzą wnioskodawczyni. Rzecznik Praw Obywatelskich złożył kasację, zarzucając sądowi okręgowemu naruszenie przepisów Kodeksu postępowania karnego (art. 161 i 164 kpk) poprzez zaniechanie przeprowadzenia wszystkich niezbędnych dowodów w celu odtworzenia akt. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Rzecznika, podkreślając, że sąd ma obowiązek podjąć wszelkie niezbędne czynności do odtworzenia akt, w tym z własnej inicjatywy. Wskazano na niewykorzystane możliwości dowodowe, takie jak zwrócenie się o akta do prokuratury czy ponowne przesłuchanie wnioskodawczyni. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi okręgowemu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odtwarzania akt w postępowaniu karnym oraz obowiązków sądu w tym zakresie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji odtwarzania akt sprawy karnej, gdzie zaniechano przeprowadzenia wszystkich niezbędnych dowodów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd może ograniczyć postępowanie o odtworzenie akt do dowodów pozostających w jego dyspozycji, czy też powinien podjąć wszelkie niezbędne czynności w celu odtworzenia akt?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd nie może ograniczyć postępowania do dowodów pozostających w jego dyspozycji, lecz powinien podjąć wszelkie czynności, jakie uzna za niezbędne w celu odtworzenia akt.

Uzasadnienie

Przepisy k.p.k. (art. 161 i 164) nakładają na sąd obowiązek aktywnego działania w celu odtworzenia akt, w tym z własnej inicjatywy, aby umożliwić stronie realizację jej uprawnień procesowych.

Czy sąd okręgowy prawidłowo stwierdził niemożność odtworzenia akt sprawy w szerszym zakresie, zaniechając zwrócenia się o akta do prokuratury lub ponownego przesłuchania wnioskodawczyni?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd okręgowy rażąco naruszył przepisy k.p.k. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych czynności dowodowych.

Uzasadnienie

Sąd nie wykorzystał możliwości zwrócenia się o akta do prokuratury, nie przesłuchał ponownie wnioskodawczyni w celu uzyskania informacji o treści zarzutu, ani nie podjął prób ustalenia, czy inne osoby skazane w tej samej sprawie mogły zachować dokumenty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
wnioskodawczyni (M. F. z d. P.)

Strony

NazwaTypRola
M. F. z d. P.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Rzecznik Praw Obywatelskichorgan_państwowywnoszący kasację
B. K.osoba_fizycznaoskarżony (w sprawie pierwotnej)
S. W.osoba_fizycznaoskarżony (w sprawie pierwotnej)
M. P.osoba_fizycznaoskarżony (w sprawie pierwotnej)

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 161

Kodeks postępowania karnego

Sąd powinien podjąć wszelkie czynności niezbędne do odtworzenia akt, aby umożliwić stronie realizację jej uprawnień.

k.p.k. art. 164

Kodeks postępowania karnego

Sąd nie może ograniczyć postępowania o odtworzenie akt do dowodów pozostających w jego dyspozycji; powinien podjąć wszelkie czynności, jakie uzna za niezbędne.

Pomocnicze

k.p.k. art. 162

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 521

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna wniesienia kasacji przez Rzecznika Praw Obywatelskich.

m.k.k. art. 23 § § 1

Kodeks karny

Przepis, na podstawie którego pierwotnie skazano oskarżonych (w aktach sprawy pierwotnej).

m.k.k. art. 24 § § 1

Kodeks karny

Przepis, na podstawie którego pierwotnie skazano wnioskodawczynię (w aktach sprawy pierwotnej).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd okręgowy zaniechał przeprowadzenia wszystkich niezbędnych czynności dowodowych w celu odtworzenia akt. • Sąd okręgowy nie wykorzystał możliwości zwrócenia się o akta do prokuratury. • Sąd okręgowy nie przesłuchał ponownie wnioskodawczyni w celu uzyskania informacji o treści zarzutu. • Nie wykluczono możliwości, że inne osoby skazane w tej samej sprawie zachowały dokumenty.

Godne uwagi sformułowania

sąd nie może ograniczyć postępowania do przeprowadzenia jedynie dowodów pozostających do jego dyspozycji • sąd nie tylko może, lecz także powinien podjąć wszelkie czynności, jakie uzna za niezbędne w celu odtworzenia akt • nie można wykluczyć zatem, że akta te zachowały się, pozostając we właściwym archiwum • nie odebrano również wiadomości od wnioskodawczyni – nie wiadomo zatem, czy nie dostarczyłaby informacji o treści zarzutu

Skład orzekający

Lidia Misiurkiewicz

przewodniczący

Przemysław Kalinowski

członek

Józef Skwierawski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odtwarzania akt w postępowaniu karnym oraz obowiązków sądu w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odtwarzania akt sprawy karnej, gdzie zaniechano przeprowadzenia wszystkich niezbędnych dowodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest skrupulatne przestrzeganie procedur prawnych, nawet w przypadku odtwarzania starych akt, co może mieć kluczowe znaczenie dla praw jednostki.

“Czy zapomniane akta mogą zaważyć na sprawiedliwości? Sąd Najwyższy przypomina o obowiązkach sądu.”

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst