Orzeczenie · 2018-04-24

V CZ 25/18

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-04-24
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnabrak formalnyodrzucenie skargiSąd Najwyższykodeks postępowania cywilnegoprokonstytucyjna wykładniawartość przedmiotu sporuzażalenie

Sąd Apelacyjny we W. postanowieniem z dnia 8 maja 2017 r. odrzucił skargę kasacyjną powoda R.S. od wyroku tego Sądu z dnia 1 lutego 2017 r. Powodem odrzucenia był brak wskazania w skardze kasacyjnej, wbrew art. 398^4 § 1 pkt 1 k.p.c., czy wyrok zaskarżony jest w całości czy w części. Sąd Apelacyjny uznał ten brak za wadę konstrukcyjną skutkującą odrzucenie skargi a limine na podstawie art. 398^6 § 2 k.p.c. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów, twierdząc, że ewentualny brak formalny mógł być usunięty po wezwaniu. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie. Zgodnie z art. 398^4 § 1 pkt 1 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać oznaczenie orzeczenia i wskazanie, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, co wyznacza granice zaskarżenia. Sąd Najwyższy przywołał swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym brak precyzyjnego wskazania zakresu zaskarżenia nie musi prowadzić do odrzucenia skargi, jeśli zakres ten wynika w sposób oczywisty z treści skargi. W analizowanym przypadku, wartość przedmiotu zaskarżenia (150.000 zł) i wnioski skargi o uchylenie wyroku w całości prowadziły do jednoznacznego wniosku, że powód zaskarża wyrok w całości. Sąd Najwyższy uznał odrzucenie skargi za nadmierny formalizm i zbyt dotkliwą sankcję za oczywistą niedokładność, powołując się na art. 130 § 1 zd. drugie k.p.c. oraz orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego dotyczące prokonstytucyjnej wykładni przepisów proceduralnych i konieczności umożliwienia usuwania braków formalnych skargi kasacyjnej. Wartość przedmiotu sporu wyniosła 150.000 zł, a powództwo zostało oddalone w całości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wykładnia przepisów dotyczących wymogów formalnych skargi kasacyjnej, dopuszczalność usuwania braków formalnych, zasada proporcjonalności sankcji procesowych, prokonstytucyjna wykładnia przepisów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku wskazania zakresu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, gdy inne elementy sprawy pozwalają na jego jednoznaczne ustalenie.

Zagadnienia prawne (1)

Czy brak precyzyjnego wskazania w skardze kasacyjnej zakresu zaskarżenia (w całości czy w części) stanowi wadę konstrukcyjną skutkującą odrzucenie skargi bez wezwania do jej usunięcia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zakres zaskarżenia wynika w sposób oczywisty z treści skargi, taki brak należy traktować jako oczywistą omyłkę, a nie podstawę do odrzucenia skargi.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu braku wskazania zakresu zaskarżenia, gdy ten wynika w sposób oczywisty z wartości przedmiotu sporu i wniosków skargi, jest nadmiernym formalizmem. Powołano się na potrzebę prokonstytucyjnej wykładni przepisów proceduralnych i możliwość usuwania braków formalnych, zgodnie z duchem orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
R.S.

Strony

NazwaTypRola
R.S.osoba_fizycznapowód
W.Ż.osoba_fizycznapozwany
K.Ż.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^4 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna powinna zawierać oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części. Brak tego wskazania, jeśli zakres zaskarżenia wynika w sposób oczywisty z treści skargi, należy kwalifikować jako oczywistą omyłkę, nie powodującą odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 398^15 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzeczenia Sądu Najwyższego o uchyleniu zaskarżonego postanowienia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany przepis stanowił podstawę do odrzucenia skargi kasacyjnej z powodu wad konstrukcyjnych.

k.p.c. art. 130 § § 1 zdanie drugie

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ten pozwala na potraktowanie braku sformułowania zakresu zaskarżenia jako oczywistej niedokładności, która nie powoduje ujemnych konsekwencji dla strony.

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakres zaskarżenia wynika w sposób oczywisty z treści skargi kasacyjnej (wartość przedmiotu sporu i wnioski). • Brak wskazania zakresu zaskarżenia jest oczywistą omyłką, a nie wadą konstrukcyjną. • Odrzucenie skargi bez wezwania do usunięcia braków jest nadmiernym formalizmem i nieproporcjonalną sankcją. • Należy stosować prokonstytucyjną wykładnię przepisów proceduralnych.

Odrzucone argumenty

Brak wskazania w skardze kasacyjnej, czy wyrok zaskarżony jest w całości czy w części, stanowi wadę konstrukcyjną skutkującą odrzucenie skargi a limine.

Godne uwagi sformułowania

brak konstrukcyjny stanowi wadę skutkującą jej odrzuceniem a limine • ewentualny brak formalny pisma procesowego mógł być usunięty po wezwaniu strony • wskazanie to powinno być precyzyjne, wyznacza ono bowiem granice zaskarżenia • w sytuacji, gdy bez szczegółowego badania skargi kasacyjnej, w sposób oczywisty wynika z niej zakres zaskarżenia, oznaczenie w skardze zaskarżonego wyroku, bez wskazania zakresu zaskarżenia, należy kwalifikować, jako oczywistą omyłkę, nie powodującą odrzucenia skargi. • Odrzucenie przez Sąd Apelacyjny skargi kasacyjnej powoda z uwagi na formalny błąd pełnomocnika, mający charakter oczywistej niedokładności, jest nadmiernym formalizmem oraz zbyt dotkliwą i nieproporcjonalną do wagi błędu sankcją • przywrócenie stanu konstytucyjności w rozważanym zakresie (...) może odbyć się w drodze stosownej interwencji ustawodawcy lub odpowiedniego ukształtowania praktyki orzeczniczej.

Skład orzekający

Monika Koba

przewodniczący, sprawozdawca

Władysław Pawlak

członek

Roman Trzaskowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących wymogów formalnych skargi kasacyjnej, dopuszczalność usuwania braków formalnych, zasada proporcjonalności sankcji procesowych, prokonstytucyjna wykładnia przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wskazania zakresu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, gdy inne elementy sprawy pozwalają na jego jednoznaczne ustalenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z formalnymi wymogami skargi kasacyjnej i stosowaniem zasady proporcjonalności sankcji, co jest istotne dla praktyków prawa. Odwołuje się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.

Sąd Najwyższy: Formalizm nie może przesłonić sensu sprawy – uchylono odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu drobnego błędu formalnego.

Dane finansowe

WPS: 150 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst