V CSK 273/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w składzie sędziego Krzysztofa Pietrzykowskiego rozpatrywał skargę kasacyjną powoda D.R. przeciwko Skarbowi Państwa-Zakładowi Karnemu w W. o zapłatę. Skarga kasacyjna została wniesiona od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 listopada 2018 r., sygn. akt I ACa (…). Sąd Najwyższy, działając na posiedzeniu niejawnym, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Podstawą odmowy było niespełnienie przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., tj. brak istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Powód argumentował nieważność postępowania pozbawieniem go możliwości obrony praw przez oddalanie wniosków o pełnomocnika z urzędu i niedopuszczanie na rozprawy. Sąd Najwyższy stwierdził, że powód miał profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu apelacyjnym, co wyklucza nieważność. Argument o oczywistej zasadności skargi również nie został uwzględniony, ponieważ kwestia naruszenia dóbr osobistych i zadośćuczynienia ma charakter ocenny, a sądy niższych instancji dokonały takiej oceny, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności. Sąd uznał, że oddalenie wniosków dowodowych wynikało z udowodnienia faktów, a nie z braku możliwości ich wykazania. Ponadto, opinia biegłych była zbędna dla oceny naruszenia dóbr osobistych w kontekście roszczeń.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście oceny naruszenia dóbr osobistych i warunków bytowych w zakładzie karnym.
Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i oceny sądów meriti. Nie ustanawia nowej linii orzeczniczej.
Zagadnienia prawne (4)
Czy w przypadku oddalenia wniosków dowodowych i braku ustanowienia pełnomocnika z urzędu w poprzednich instancjach zachodzi nieważność postępowania?
Odpowiedź sądu
Nie, nieważność postępowania nie zachodzi, jeśli powód miał profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu apelacyjnym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że powód miał profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu apelacyjnym, co wyklucza zarzut nieważności postępowania z powodu braku możliwości obrony praw.
Czy okoliczności faktyczne wskazujące na naruszenie godności powoda, w kontekście całokształtu sprawy, uzasadniają przyznanie zadośćuczynienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli inne okoliczności (np. interwencje władz więzienia) prowadzą do oceny, że zadośćuczynienie nie przysługuje.
Uzasadnienie
Kwestia naruszenia dóbr osobistych i przyznania zadośćuczynienia ma charakter ocenny. Sąd meriti dokonał takiej oceny, uwzględniając całokształt stanu faktycznego, w tym działania mające na celu poprawę sytuacji powoda, co skutkowało odmową przyznania zadośćuczynienia.
Czy oddalenie wniosków dowodowych dotyczących stanu celi i warunków bytowych, przy jednoczesnym uznaniu przez sądy pewnych okoliczności za prawdziwe, świadczy o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli oddalenie wniosków wynikało z faktu udowodnienia okoliczności, a jedynie ocena sądów co do tego, czy konstytuują one niehumanitarne warunki, była inna.
Uzasadnienie
Sądy przyznały, że wystąpiły pewne okoliczności dotyczące stanu celi, ale uznały, że nie konstytuują one niehumanitarnych warunków, zwłaszcza że powód nie udowodnił przeludnienia w celi za okres dochodzenia zadośćuczynienia.
Czy uznanie leczenia powoda za prawidłowe bez zasięgnięcia opinii biegłych, w kontekście naruszenia dóbr osobistych, stanowi podstawę do uznania skargi kasacyjnej za oczywiście uzasadnioną?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sprawa nie dotyczyła roszczeń wynikających ze szkody wyrządzonej leczeniem, opinia biegłych była zbędna z perspektywy naruszenia dóbr osobistych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skoro sprawa nie dotyczyła szkody wyrządzonej leczeniem, to opinia biegłych była zbędna dla oceny naruszenia dóbr osobistych powoda.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D.R. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa-Zakład Karny w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (1)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Argumenty
Odrzucone argumenty
nieważność postępowania z powodu braku pełnomocnika z urzędu • oczywista zasadność skargi ze względu na uznanie niektórych okoliczności faktycznych • oczywista zasadność skargi ze względu na nieudowodnienie niehumanitarnych warunków w celi • oczywista zasadność skargi ze względu na uznanie leczenia za prawidłowe bez opinii biegłych
Godne uwagi sformułowania
kwestia naruszenia dóbr osobistych, a zwłaszcza przyznania w związku z tym zadośćuczynienia, ma charakter ocenny • takiej też oceny dokonały w tej sprawie sądy meriti • choć rzeczywiście wystąpiły okoliczności, które, odseparowane od pozostałych, mogły świadczyć o naruszeniu godności powoda, to jednak inne okoliczności (...) prowadziły do ostatecznej oceny, że zadośćuczynienie nie przysługiwało • oddalenie wniosków wynikało z faktu udowodnienia, co sądy przyznały, okoliczności dotyczących stanu celi etc., a jedynie w ocenie sądów zbyt dalekie byłoby twierdzenie, że konstytuują one niehumanitarne warunki • sprawa nie dotyczyła roszczeń wynikających ze szkody wyrządzonej przez to leczenie, zatem, wyłącznie z perspektywy naruszenia w ten sposób dóbr osobistych powoda, opinia biegłych była zbędna
Skład orzekający
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście oceny naruszenia dóbr osobistych i warunków bytowych w zakładzie karnym."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i oceny sądów meriti. Nie ustanawia nowej linii orzeczniczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony dóbr osobistych i warunków w zakładzie karnym, ale rozstrzygnięcie opiera się na ocenie faktów, a nie na przełomowej interpretacji prawa.
“Czy warunki w więzieniu zawsze naruszają dobra osobiste? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.