V CSK 149/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła sporu między Stowarzyszeniem Filmowców Polskich (SFP) a operatorem telewizji kablowej T. K. w przedmiocie zawarcia umowy licencyjnej na reemisję utworów audiowizualnych. SFP domagało się ustalenia, że nie istnieje po jego stronie obowiązek zawarcia umowy z T. K. na warunkach wskazanych przez Komisję Prawa Autorskiego (KPA), która określiła wynagrodzenie na 1,6% wpływów netto. Sąd Okręgowy częściowo uwzględnił powództwo, ustalając brak obowiązku zawarcia umowy na wskazanych warunkach. Sąd Apelacyjny zmienił ten wyrok, oddalając powództwo o ustalenie i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania w zakresie żądania ewentualnego zobowiązania do złożenia oświadczenia woli. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną SFP, oddalił ją. Sąd Najwyższy podkreślił, że spór dotyczy warunków umowy, a nie jej istnienia, i powinien być rozstrzygnięty w drodze powództwa o ukształtowanie stosunku prawnego (art. 64 k.c.), a nie powództwa o ustalenie (art. 189 k.p.c.). Zawiśnięcie sporu o ukształtowanie stosunku prawnego wyłącza interes prawny w żądaniu ustalenia. Sąd Najwyższy powołał się na wcześniejsze orzecznictwo, w tym uchwałę III CZP 1/10, zgodnie z którą sądy powszechne są właściwe do rozstrzygania sporów o treść umów licencyjnych między organizacjami zbiorowego zarządzania a operatorami kablowymi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że spory o treść umów licencyjnych, w tym o wysokość wynagrodzenia, powinny być rozstrzygane w drodze powództwa o ukształtowanie stosunku prawnego, a nie powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia obowiązku zawarcia umowy.
Dotyczy specyficznej sytuacji sporów między organizacjami zbiorowego zarządzania a operatorami kablowymi w zakresie reemisji utworów audiowizualnych, choć zasady interpretacji powództwa o ustalenie i o ukształtowanie stosunku prawnego mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy spór dotyczący wysokości wynagrodzenia za reemisję utworów audiowizualnych może być rozstrzygnięty w drodze powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia obowiązku zawarcia umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, spór o wysokość wynagrodzenia stanowi spór o treść umowy i powinien być rozstrzygnięty w drodze powództwa o ukształtowanie stosunku prawnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zawiśnięcie sporu o ukształtowanie stosunku prawnego wyłącza interes prawny w żądaniu ustalenia. Spór o wysokość wynagrodzenia jest sporem o treść umowy, a nie o jej istnienie.
Czy Komisja Prawa Autorskiego jest właściwa do rozstrzygania sporów dotyczących treści umów licencyjnych na reemisję utworów audiowizualnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sądy powszechne są właściwe do rozstrzygania takich sporów, a postępowanie przed KPA jest etapem poprzedzającym drogę sądową.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podzielił stanowisko, że sądy powszechne są uprawnione do rozstrzygania sporów związanych z zawarciem umowy licencyjnej, a postępowanie przed KPA ma charakter polubowny i może prowadzić do skierowania sprawy na drogę sądową.
Jaki jest zakres kognicji sądu w sprawach dotyczących umów licencyjnych na reemisję utworów audiowizualnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd jest uprawniony do rozstrzygania sporów o ukształtowanie stosunku prawnego, w tym ustalenia wysokości wynagrodzenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że przepisy ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych pozwalają sądowi na rozstrzyganie sporów o treść umowy licencyjnej, w tym o wysokość wynagrodzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Stowarzyszenie Filmowców Polskich | instytucja | powód |
| T. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (17)
Główne
u.p.a.p. art. 211 § 1
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Dotyczy obowiązku zawarcia umowy licencyjnej na reemisję utworów audiowizualnych przez organizacje zbiorowego zarządzania.
u.p.a.p. art. 108 § 7
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Reguluje możliwość wytoczenia powództwa po zakończeniu postępowania przed KPA.
k.c. art. 64
Kodeks cywilny
Podstawa prawna orzeczenia zastępującego oświadczenie woli.
Pomocnicze
u.p.a.p. art. 108 § 3
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Przepis uchylony, dotyczył kompetencji KPA.
u.p.a.p. art. 106 § 2
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Dotyczy ważnych powodów odmowy udzielenia zgody na korzystanie z utworów.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.
u.p.a.p. art. 108 § 5
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Dotyczy sporów związanych z zawarciem umowy.
u.p.a.p. art. 106 § 2
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Dotyczy ważnych powodów odmowy udzielenia zgody na korzystanie z utworów.
u.p.a.p. art. 108 § 7
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Dotyczy możliwości wytoczenia powództwa po zakończeniu postępowania przed KPA.
u.p.a.p. art. 211 § 2
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Dotyczy sporów związanych z zawarciem umowy.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów.
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania apelacyjnego.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania przed Sądem Najwyższym.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 108 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania.
k.p.c. art. 398
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spór dotyczy warunków umowy, a nie jej istnienia, co wyłącza interes prawny w powództwie o ustalenie. • Powództwo o ukształtowanie stosunku prawnego jest właściwym środkiem ochrony prawnej w przypadku sporów o treść umowy licencyjnej. • Zawiśnięcie sporu o ukształtowanie stosunku prawnego wyłącza interes prawny w żądaniu ustalenia.
Odrzucone argumenty
KPA ma kompetencję do orzekania o obowiązku zawarcia umowy, a nie kształtowania jej treści. • Postanowienie KPA stanowi jedynie rekomendację, nie rodzącą praw i obowiązków stron. • Sąd pierwszej instancji miał prawo ustalić brak obowiązku zawarcia umowy na warunkach wskazanych przez KPA.
Godne uwagi sformułowania
Zawiśnięcie sporu o ukształtowanie stosunku prawnego wyłącza interes prawny w żądaniu ustalenia. • Spór co do wysokości wynagrodzenia jest sporem o treść umowy i wyłącza żądanie ustalenia nieistnienia obowiązku zawarcia umowy. • Powództwo o ustalenie stosunku prawnego lub prawa może być uwzględnione wtedy, gdy zostanie wykazane spełnienie dwóch przesłanek o charakterze merytorycznym, tj. interesu prawnego oraz wykazania prawdziwości twierdzeń powoda.
Skład orzekający
Hubert Wrzeszcz
przewodniczący
Mirosław Bączyk
członek
Anna Owczarek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że spory o treść umów licencyjnych, w tym o wysokość wynagrodzenia, powinny być rozstrzygane w drodze powództwa o ukształtowanie stosunku prawnego, a nie powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia obowiązku zawarcia umowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporów między organizacjami zbiorowego zarządzania a operatorami kablowymi w zakresie reemisji utworów audiowizualnych, choć zasady interpretacji powództwa o ustalenie i o ukształtowanie stosunku prawnego mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla branży mediowej i prawników zajmujących się prawem autorskim, a także ilustruje subtelne różnice między różnymi rodzajami powództw.
“Sąd Najwyższy: Spór o tantiemy? Nie ustalaj, kształtuj umowę!”
Sektor
media
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.