Orzeczenie · 2019-02-21

V CO 46/19

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2019-02-21
SNRodzinnerozwódNiskanajwyższy
rozwódwłaściwość miejscowasąd najwyższykpcmiejsce zamieszkania

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Okręgowego w K. o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód, która toczyła się pod sygnaturą akt XVII C [...]. Podstawą prawną wniosku był art. 45 k.p.c., który stanowi, że Sąd Najwyższy oznacza sąd właściwy do wytoczenia powództwa, gdy na podstawie okoliczności sprawy nie można ustalić właściwości miejscowej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Najwyższy przypomniał, że właściwość miejscową w sprawach o rozwód reguluje art. 41 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem, powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, pod warunkiem, że choć jedno z nich nadal tam ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. W przypadku braku wspólnego miejsca zamieszkania w Polsce, właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a w ostateczności – sąd miejsca zamieszkania powoda. Analizując okoliczności sprawy, Sąd Najwyższy stwierdził, że wspólne miejsce zamieszkania stron znajdowało się w Wielkiej Brytanii, a pozwana nadal tam przebywa. Powód natomiast wskazał Sosnowiec jako swoje stałe miejsce zamieszkania w Polsce, podkreślając, że w Wielkiej Brytanii przebywa jedynie czasowo. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy uznał, że właściwość miejscową można ustalić na podstawie art. 41 k.p.c., a konkretnie na podstawie miejsca zamieszkania powoda, jeśli jego twierdzenia są zgodne z rzeczywistością. W związku z tym, że przepis art. 45 k.p.c. nie miał zastosowania, Sąd Najwyższy oddalił wniosek Sądu Okręgowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości miejscowej w sprawach o rozwód, gdy strony mieszkają za granicą lub jedno z nich przebywa czasowo za granicą.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości ustalenia właściwości miejscowej na podstawie art. 41 k.p.c.

Zagadnienia prawne (1)

Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy możliwe jest ustalenie właściwości miejscowej na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie powinien oznaczać sądu właściwego, jeśli właściwość miejscowa może być ustalona na podstawie art. 41 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy może oznaczyć sąd właściwy tylko wtedy, gdy na podstawie okoliczności sprawy nie można ustalić właściwości miejscowej (art. 45 k.p.c.). W sprawach o rozwód właściwość miejscową określa art. 41 k.p.c., biorąc pod uwagę ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków w Polsce, a w braku takiej podstawy – miejsce zamieszkania pozwanej lub powoda. W tej sprawie powód wskazał stałe miejsce zamieszkania w Polsce, co pozwala na ustalenie właściwości miejscowej na podstawie art. 41 k.p.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie wniosku

Strony

NazwaTypRola
Ł. B.osoba_fizycznapowód
E. B.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 45

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oznacza sąd właściwy do wytoczenia powództwa, jeżeli na podstawie okoliczności sprawy nie można ustalić właściwości miejscowej.

k.p.c. art. 41

Kodeks postępowania cywilnego

Powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Możliwość ustalenia właściwości miejscowej na podstawie art. 41 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Konieczność oznaczenia sądu właściwego przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 45 k.p.c. z powodu braku możliwości ustalenia właściwości miejscowej.

Godne uwagi sformułowania

Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda.

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości miejscowej w sprawach o rozwód, gdy strony mieszkają za granicą lub jedno z nich przebywa czasowo za granicą."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości ustalenia właściwości miejscowej na podstawie art. 41 k.p.c.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Jest to orzeczenie proceduralne dotyczące ustalenia właściwości sądu, które nie zawiera przełomowych interpretacji prawa ani nietypowych faktów.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst