V CA 1432/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Warszawie oddalił apelację pozwanego (...) S.A. od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa, który zasądził od pozwanego na rzecz powoda W. W. kwotę 3.149,82 zł z odsetkami. Pozwany zaskarżył wyrok w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania (art. 233 § 1 k.p.c.) oraz prawa materialnego, w tym przepisów dotyczących umowy ubezpieczenia (art. 805, 819 k.c., ustawa o działalności ubezpieczeniowej) i bezpodstawnego wzbogacenia (art. 410, 405 k.c.). Sąd Okręgowy uznał zarzuty naruszenia prawa procesowego za chybione, wskazując na brak naruszenia reguł swobodnej oceny dowodów. W kwestii prawa materialnego, sąd uznał za zasadny zarzut naruszenia art. 410 k.c. w związku z art. 405 k.c. poprzez ich błędne zastosowanie. Sąd Okręgowy stwierdził, że umowa łącząca strony miała charakter mieszany, z przeważającymi elementami inwestycyjno-oszczędnościowymi, a nie klasyczną umową ubezpieczenia. W związku z tym, zarzut przedawnienia oparty na przepisach o umowie ubezpieczenia (art. 819 k.c.) został uznany za niezasadny, a zastosowanie znalazł dziesięcioletni termin przedawnienia z art. 118 k.c. Sąd Okręgowy podzielił ocenę sądu I instancji co do abuzywności niektórych postanowień umowy dotyczących opłaty za rezygnację, co skutkowało brakiem podstaw do zatrzymania spornej kwoty przez pozwanego. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego nastąpiło na podstawie art. 98 § 1 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja charakteru umów mieszanych (ubezpieczeniowo-kapitałowych) i stosowanie terminów przedawnienia.
Dotyczy specyficznego rodzaju umowy i jej oceny prawnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zarzut przedawnienia roszczenia o zwrot środków z umowy o charakterze inwestycyjno-oszczędnościowym, z elementami ubezpieczenia, powinien być oceniany według przepisów o umowie ubezpieczenia, czy według ogólnych terminów przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut przedawnienia nie jest zasadny, ponieważ umowa ma charakter mieszany z przeważającym elementem kapitałowym, a nie jest klasyczną umową ubezpieczenia. Zastosowanie ma dziesięcioletni termin przedawnienia z art. 118 k.c.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że umowa łącząca strony nie jest klasyczną umową ubezpieczenia, lecz umową o charakterze mieszanym z przeważającymi elementami inwestycyjno-oszczędnościowymi. Żądanie pozwu dotyczyło zwrotu kwoty należnej powódce wobec zakończenia umowy, zależnej od wartości środków zgromadzonych na rachunku, co ma związek z inwestycyjną częścią umowy. Dlatego brak było podstaw do oceny przedawnienia w odniesieniu do przepisów dotyczących umowy ubezpieczenia (art. 819 k.c.), a zastosowanie znalazł ogólny, dziesięcioletni termin przedawnienia z art. 118 k.c.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny i zastosował przepisy prawa materialnego, w szczególności dotyczące umowy ubezpieczenia i bezpodstawnego wzbogacenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne sądu I instancji, ale uznał za zasadny zarzut naruszenia art. 410 k.c. w związku z art. 405 k.c. poprzez ich błędne zastosowanie, wskazując, że źródłem roszczenia jest umowa, a nie bezpodstawne wzbogacenie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił część postanowień umowy jako abuzywne, co skutkowało brakiem podstaw do zatrzymania spornej kwoty przez pozwanego. Jednakże, sąd pierwszej instancji błędnie oparł rozstrzygnięcie na przepisach o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 410 k.c.), podczas gdy źródłem roszczenia była umowa o charakterze ubezpieczeniowo-kapitałowym, a nie świadczenie nienależne.
Czy zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c. dotyczącego swobodnej oceny dowodów, są zasadne?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania są chybione.
Uzasadnienie
Argumentacja strony pozwanej w zakresie naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. sprowadzała się jedynie do polemiki ze stanowiskiem sądu I instancji. Sąd Okręgowy nie stwierdził naruszenia reguł swobodnej oceny dowodów, a przedstawienie odmiennych wniosków niż wynikające z oceny sądu nie świadczy o jej przekroczeniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. W. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) S.A. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 410
Kodeks cywilny
Błędne zastosowanie tego przepisu przez sąd I instancji, gdyż źródłem roszczenia jest umowa, a nie bezpodstawne wzbogacenie.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Zastosowanie dziesięcioletniego terminu przedawnienia do roszczenia dochodzonego pozwem.
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Okręgowy uznał, że strona pozwana nie wykazała naruszenia reguł swobodnej oceny dowodów przez sąd I instancji.
k.c. art. 805 § 1 i 2
Kodeks cywilny
Zarzut naruszenia przez błędną interpretację i przyjęcie, że strony łączyła umowa ubezpieczenia, uznany za chybiony w kontekście ustaleń sądu I instancji.
u.dz.ubezp. art. 4
Ustawa o działalności ubezpieczeniowej
Nie ma mowy o naruszeniu przepisów tej ustawy.
k.c. art. 819 § 1
Kodeks cywilny
Niezastosowanie tego przepisu i nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia uznane za prawidłowe ze względu na charakter umowy.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
W związku z błędnym zastosowaniem art. 410 k.c.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach postępowania odwoławczego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa ma charakter mieszany z przeważającym elementem kapitałowym, a nie jest klasyczną umową ubezpieczenia. • Zastosowanie ma dziesięcioletni termin przedawnienia z art. 118 k.c., a nie przepisy o przedawnieniu roszczeń z umowy ubezpieczenia. • Sąd pierwszej instancji błędnie zastosował przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 410 k.c.). • Brak podstaw do zatrzymania spornej kwoty przez pozwanego z uwagi na abuzywność postanowień umowy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. (swobodna ocena dowodów). • Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczących umowy ubezpieczenia (art. 805, 819 k.c.).
Godne uwagi sformułowania
Umowa ta jest w istocie umową o charakterze mieszanym z elementami ubezpieczenia, w której przeważającymi są jednak czynniki wskazujące na jej inwestycyjno-oszczędnościowy charakter. • Tym samym ze względu na przeważający element kapitałowy umowy i faktycznie związane z nim żądanie brak było podstaw do oceny przedawnienia żądania w części dotyczącej wysokości świadczenia wykupu w odniesieniu do przepisów dotyczących umowy ubezpieczenia. • Nie ma także mowy w ocenie Sądu Okręgowego o naruszeniu powołanych w apelacji przepisów ustawy o działalności ubezpieczeniowej. • To, że ustawodawca przewiduje, iż działalność ubezpieczyciela ma być rentowna i przy wykupie ubezpieczenia nie wypłaca się całej wartości rachunku, nie oznacza przyzwolenia na nieakceptowalne obciążenie ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej wyłącznie jednej strony kontraktu i to strony słabszej.
Skład orzekający
Bożena Miśkowiec
przewodniczący
Maria Dudziuk
sędzia sprawozdawca
Agnieszka Sidor - Leszczyńska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru umów mieszanych (ubezpieczeniowo-kapitałowych) i stosowanie terminów przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju umowy i jej oceny prawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji umów ubezpieczeniowych z elementami inwestycyjnymi oraz stosowania przepisów o przedawnieniu, co jest istotne dla praktyków prawa ubezpieczeniowego i finansowego.
“Umowa ubezpieczeniowa czy inwestycja? Sąd rozstrzyga o przedawnieniu roszczeń z polisy.”
Dane finansowe
WPS: 3149,82 PLN
zapłata: 3149,82 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.