Pełny tekst orzeczenia Ts 63/18

178/B/2020
POSTANOWIENIE
z dnia 30 kwietnia 2020 r.
Sygn. akt Ts 63/18
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Stanisław Piotrowicz - przewodniczący
Zbigniew Jędrzejewski - sprawozdawca
Leon Kieres,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia J.S. na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 18 grudnia 2019 r. o odmowie
nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej,
postanawia:
nie uwzględnić zażalenia.
Orzeczenie zapadło jednogłośnie.
Uzasadnienie
1
1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 14 kwietnia 2018 r. (data nadania) J.S. (dalej: skarżąca)
zarzuciła art. 47 w związku z art. 42 § 1 i art. 300 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz.
108, ze zm., dalej: k.p.) niezgodność z art. 24 i art. 64 ust. 2 w związku z art. 2 Konstytucji w zakresie, w jakim:
2
a) pracownikowi, któremu przywrócono w wyniku orzeczenia sądowego poprzednie warunki płacy i który nieprzerwanie pozostawał
w okresie obniżenia wynagrodzenia w zatrudnieniu u tego samego pracodawcy, nie przysługują względem pracodawcy jakiekolwiek
inne roszczenia ponad odszkodowanie określone w stosowanym odpowiednio art. 47 k.p. za czas przepracowany z „obniżonym wynagrodzeniem
za pracę” do momentu przywrócenia poprzednich warunków płacy;
3
b) zakwestionowanie orzeczeniem sądowym dokonanego wypowiedzenia zmieniającego i przywrócenie pracownikowi poprzednich warunków
płacy, ma zawsze i wyłącznie skutek na przyszłość (
ex nunc
) i nie istnieją jakiekolwiek inne sytuacje uzasadniające przyjęcie, że skutek przywrócenia poprzednich warunków płacy następuje
już od momentu, kiedy zakwestionowane przez sąd wypowiedzenie zmieniające zostało przez pracodawcę dokonane (
ex tunc
).
4
2. Postanowieniem z 18 grudnia 2019 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, stwierdzając,
że w części nie spełnia ona wymogów formalnych przewidzianych w art. 53 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r.
o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393) a także jest w części oczywiście
bezzasadna.
5
3. W zażaleniu na powyższe postanowienie (nadanym 7 stycznia 2020 r.) skarżąca zarzuciła Trybunałowi wadliwe uznanie, że wniesiona
skarga ma charakter abstrakcyjny oraz że nie wskazała jako źródła naruszenia jej praw wyroku Sądu Rejonowego w B. z 15 czerwca
2015 r. (sygn. akt […]).
6
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje:
7
1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
(Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK), skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału
Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie
na posiedzeniu niejawnym. Bada w szczególności, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdzono istnienie przesłanek odmowy
nadania skardze dalszego biegu.
8
2. Trybunał Konstytucyjny uznaje, że postanowienie o odmowie nadania rozpatrywanej skardze konstytucyjnej dalszego biegu jest
prawidłowe, a zarzuty sformułowane w zażaleniu nie zasługują na uwzględnienie.
9
3. Na początku należy zauważyć, że wbrew twierdzeniom skarżącej, podstawą odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu
była nie tylko jej oczywista bezzasadność, ale również niespełnienie wymogów formalnych, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt
1 i 3 u.o.t.p. TK (s. 7 postanowienia), do czego skarżąca się nie odniosła.
10
Pierwszy z zarzutów skarżącej dotyczy uznania przez Trybunał, że wniesiona skarga ma charakter abstrakcyjny. Skarżąca podnosi,
że powodem oddalenia jej powództwa było przekonanie sądów powszechnych, iż zakwestionowane przepisy limitując wysokość odszkodowania
do wynagrodzenia za jeden lub dwa miesiące uniemożliwiają w ten sposób przyznanie jej jakiegokolwiek innego odszkodowania.
Skarżąca podkreśla, że „zarzucenie w tej sytuacji […], że jej żądanie jest abstrakcyjne, a nie konkretne jest chybione. To
bowiem wskazane przepisy, limitujące możliwość dochodzenia od pracodawcy dokonującego wypowiedzenia zmieniającego zapłaty
wynagrodzenia maksymalnie za dwa miesiące powoduje, że [skarżąca] nie może w ogóle dochodzić należności, które słusznie uważa
za jej przysługujące”.
11
Trybunał stwierdza, że skarżąca nie przedstawiła argumentów przeczących tezie, że wniesiona skarga ma abstrakcyjny charakter.
W zaskarżonym postanowieniu Trybunał nie zanegował tego, że zakwestionowane przepisy limitują wysokość należnego skarżącej
odszkodowania. Uznał, natomiast iż
de facto
nie miały one w sprawie skarżącej zastosowania, ponieważ otrzymała ona od pracodawcy odszkodowanie większe, niż przewidziane
w tych przepisach. W związku z powyższym Trybunał słusznie uznał, że uzasadnienie zarzutu niekonstytucyjności zaskarżonego
przepisu wskazuje na jego potencjalny i abstrakcyjny charakter.
12
Drugi zarzut skarżącej dotyczy błędnego uznania przez Trybunał, że nie wskazała jako źródła naruszenia jej, praw wyroku Sądu
Rejonowego w B. z 15 czerwca 2015 r. (sygn. akt […]: dalej: wyrok Sądu Rejonowego).
13
Trybunał zauważa jednak, że skarżąca pomija fakt, iż przywołana przez nią podstawa odmowy dotyczyła wyłącznie jednego zarzutu
postawionego w skardze, tj. że przywrócenie poprzednich warunków płacy ma zawsze skutek
ex nunc.
Niemniej, Trybunał ponownie stwierdza, że wyrokiem Sądu Rejonowego skarżącej przywrócono poprzednie warunki płacy wyrokiem
Sądu Rejonowego i ewentualnie jego może dotyczyć powyższy zarzut.
14
Skarżąca wskazuje również na wypracowane w doktrynie oraz orzecznictwie stanowisko o stosowaniu do pracowników, którym wręczono
wypowiedzenie, art. 415 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145, ze zm.; dalej: k.c.)
w związku z art. 300 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1040, ze zm.; dalej: k.p.).
15
Trybunał zwraca uwagę, że Sąd Okręgowy w B. w wyroku z 28 grudnia 2017 r. (sygn. akt […]), a więc w ostatecznym rozstrzygnięciu
wskazanym przez skarżącą, przychylił się do poglądu wyrażonego w uchwale Sądu Najwyższego z 18 czerwca 2009 r. (sygn. akt
I PZP 2/09, Lex nr 499592), zgodnie z którym „art. 47 k.p. nie pozostaje w związku, ale w opozycji (
a contrario
) do art. 300 k.p. W konsekwencji przepisy prawa pracy regulujące skutki nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiadania
umów o pracę przez pracodawcę nie pozostają w żadnym związku z art. 300 k.p., skoro ten dotyczy wyłącznie spraw nieunormowanych
przepisami prawa pracy”. Skarżąca, zwracając uwagę na wadliwość odesłania na drogę odszkodowawczą (art. 415 k.c. w związku
z 300 k.p.), pomija fakt, że sąd orzekający w jej sprawie, w ogóle zaprzeczył aby takie odesłanie było możliwe.
16
Abstrahując od powyższego, skarżąca nie podważyła twierdzenia Trybunału, że przedmiotem wyroków sądów w orzekających w jej
sprawie nie była wysokość roszczenia, o którym mowa w art. 47 k.p., lecz możliwość dochodzenia roszczeń akcesoryjnych od świadczenia
otrzymanego od pracodawcy, które sądy uznały za świadczenie nienależne.
17
Mając powyższe na uwadze, Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia.
18