Orzeczenie · 2014-07-07

TS 313/13

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2014-07-07
SAOSAdministracyjnezamówienia publiczneWysokakonstytucyjny
koszty sądoweskarga konstytucyjnaprawo zamówień publicznychdostęp do sąduTrybunał Konstytucyjnyopłata stosunkowa

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez Ch.S. w dniu 6 grudnia 2013 r. i dotyczyła zgodności art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (u.k.s.c.) z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 2 i w zw. z art. 77 ust. 2, art. 78 w zw. z art. 2 Konstytucji RP. Skarżący, który brał udział w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego i został z niego wykluczony, wniósł odwołanie do Krajowej Izby Odwoławczej (KIO), które zostało oddalone wyrokiem KIO z 4 czerwca 2013 r. (sygn. akt KIO 1197/13). Następnie skarżący wniósł skargę do sądu, a zarządzeniem z 19 lipca 2013 r. został wezwany do uzupełnienia opłaty od skargi w kwocie 213 470 zł. Sąd Okręgowy w Katowicach postanowieniem z 23 sierpnia 2013 r. (sygn. akt XIX Ga 471/13) odrzucił skargę z powodu jej nienależytego opłacenia. Skarżący uważał, że zaskarżony przepis jest niezgodny z Konstytucją, ponieważ zawiera termin „wartość przedmiotu zamówienia”, co stwarza nieracjonalną i niesprawiedliwą barierę ekonomiczną w dostępie do sądu, naruszając prawo do sądu i prawo do zaskarżania. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając skargę na posiedzeniu niejawnym, powołał się na swoje wcześniejsze orzeczenia: wyrok z 14 stycznia 2014 r. (SK 25/11), w którym stwierdził zgodność art. 34 ust. 2 u.k.s.c. w zakresie opłaty stosunkowej od skargi na orzeczenie KIO z Konstytucją, ale umorzył postępowanie w zakresie badania zgodności z art. 2, 7 i 32 ust. 1 Konstytucji oraz w zakresie górnej granicy opłaty. Następnie, w wyroku z 15 kwietnia 2014 r. (SK 12/13), Trybunał stwierdził niezgodność art. 34 ust. 2 u.k.s.c. z Konstytucją w pełnym zakresie, co skutkowało uchyleniem całej jednostki redakcyjnej ustawy. Z uwagi na utratę mocy obowiązującej przez zaskarżony przepis, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z powodu utraty mocy obowiązującej przez zaskarżony przepis, a także jako potwierdzenie wcześniejszych orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego dotyczących opłat w sprawach zamówień publicznych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego przepisu, który został następnie uchylony. Wartość praktyczna polega na potwierdzeniu kierunku orzeczniczego TK.

Zagadnienia prawne (1)

Czy art. 34 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, określający opłatę od skargi na orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej, jest zgodny z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu (art. 45 ust. 1), zasadą demokratycznego państwa prawnego (art. 2) oraz prawem do zaskarżania rozstrzygnięć (art. 78)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 15 kwietnia 2014 r. (SK 12/13) stwierdził niezgodność art. 34 ust. 2 u.k.s.c. z Konstytucją.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że zaskarżony przepis, w szczególności poprzez ustalenie górnej granicy opłaty sądowej na poziomie 5 000 000 zł, prowadził do nadmiernych i nieproporcjonalnych obciążeń finansowych, naruszając tym samym prawo do sądu i zasady państwa prawnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmówiono nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
skarżący (w sensie, że jego argumentacja ostatecznie doprowadziła do uchylenia przepisu)

Strony

NazwaTypRola
Ch.S.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (8)

Główne

u.k.s.c. art. 34 § ust. 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Przepis określał opłatę stosunkową od skargi na orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej przy Prezesie Urzędu Zamówień Publicznych, uzależniając jej wysokość od wartości przedmiotu zamówienia i wprowadzając górny pułap 5 000 000 zł.

Pomocnicze

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do zaskarżania orzeczeń.

Konstytucja art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do zaskarżania orzeczeń.

ustawa o TK art. 36 § ust. 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

ustawa o TK art. 49

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu w określonych przypadkach.

ustawa o TK art. 39 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Przesłanka do odmowy nadania skardze dalszego biegu (utrata mocy obowiązującej przepisu).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaskarżony przepis art. 34 ust. 2 u.k.s.c. stwarza nieracjonalną, nieproporcjonalną i niesprawiedliwą barierę ekonomiczną w dostępie do sądu. • Kwestionowany przepis narusza prawo do sądu (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 77 ust. 2 Konstytucji) oraz prawo do zaskarżania rozstrzygnięć (art. 78 Konstytucji). • Zastosowanie terminu 'wartość przedmiotu zamówienia' bez jasnej definicji i w kontekście opłaty sądowej prowadzi do trudności w ustaleniu jej wysokości i stanowi nadmierne ryzyko finansowe. • Wcześniejsze orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (SK 25/11, SK 12/13) wskazywały na problemy z konstytucyjnością tego przepisu, a wyrok SK 12/13 stwierdził jego niezgodność z Konstytucją.

Godne uwagi sformułowania

nieracjonalną, nieproporcjonalną i niesprawiedliwą barierę ekonomiczną w dostępie do sądu • nadmiernym ryzykiem finansowym • utratę mocy obowiązującej przez zaskarżony przepis

Skład orzekający

Andrzej Rzepliński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z powodu utraty mocy obowiązującej przez zaskarżony przepis, a także jako potwierdzenie wcześniejszych orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego dotyczących opłat w sprawach zamówień publicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego przepisu, który został następnie uchylony. Wartość praktyczna polega na potwierdzeniu kierunku orzeczniczego TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do sądu i jego ograniczeń finansowych, co jest zawsze istotne. Dodatkowo, pokazuje proces dochodzenia do stwierdzenia niezgodności przepisu z Konstytucją poprzez kolejne orzeczenia.

Czy wysoka opłata sądowa może zamknąć drogę do sądu? Trybunał Konstytucyjny rozstrzyga.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst