234/B/2024
POSTANOWIENIE
z dnia 23 maja 2024 r.
Sygn. akt Ts 308/21
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Rafał Wojciechowski - przewodniczący
Piotr Pszczółkowski
Bogdan Święczkowski - sprawozdawca,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 31 maja 2023 r. o odmowie nadania
dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.J.,
postanawia:
nie uwzględnić zażalenia.
Orzeczenie zapadło jednogłośnie.
Uzasadnienie
1
W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 20 grudnia 2021 r. (data nadania) M.J. (dalej: skarżący),
reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru, wystąpił o zbadanie zgodności: 1) art. 50 § 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964
r. – Kodeks postępowania cywilnego
(Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) z
art. 45 ust. 1 Konstytucji; 2) art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed
Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 2072) w zakresie, w jakim „przyjmuje się, że stanowi on delegację do stosowania
w toku wskazanego w nim postępowania przepisów Ustawy Kodeks Postępowania Cywilnego (Dz.U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296) oraz
Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398)”, z art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1 w związku
z art. 7, art. 79 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji; 3) art. 117 § 2 ustawy wymienionej w punkcie pierwszym w zakresie,
w jakim „przyjmuje się, że stanowi on delegację do stosowania w toku wskazanego w nim postępowania przepisów oraz Ustawy o
kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398)”, z art. 45 ust. 1 oraz art. 45 ust. 1 w związku
z art. 7 Konstytucji; 4) art. 398
23
§ 3 ustawy wymienionej w punkcie pierwszym w zakresie wyrażenia „jako sąd drugiej instancji” z art. 45 ust. 1, art. 45 ust.
1 w związku z art. 10 ust. 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 176 ust. 1, art. 176 ust. 1 w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji.
2
Postanowieniem z 31 maja 2023 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 5 lipca 2023 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania
dalszego biegu skardze konstytucyjnej z uwagi na nieusunięcie jej braków formalnych.
3
W zażaleniu z 10 lipca 2023 r. (data nadania) na powyższe postanowienie skarżący wniósł o skierowanie przez skład orzekający
wniosku do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 61 ust. 4 (błędnie oznaczonego jako art. 60 ust. 4) ustawy
z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393)
z art. 190 ust. 5 oraz z art. 45 ust. 1 w związku z art. 190 ust. 5 Konstytucji oraz o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania
wniosku. Wniósł ponadto o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie dalszego biegu skardze. Zdaniem skarżącego złożona
przez niego skarga konstytucyjna nie zawierała braków formalnych i była prawidłowo uzasadniona.
4
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje:
5
1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
(Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału
Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie
na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p.TK). Na etapie rozpoznania zażalenia
Trybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze
dalszego biegu.
6
2. Odnośnie do żądania skarżącego „skierowania przez skład orzekający wniosku do Trybunału Konstytucyjnego” o zbadanie zgodności
z Konstytucją art. 61 ust. 4 u.o.t.p.TK należy zauważyć, że ani Konstytucja, ani przepisy u.o.t.p.TK nie przewidują takiej
formy aktywności procesowej. Nie upoważniają także Trybunału do wszczęcia postępowania
ex officio
. W obowiązującym stanie prawnym z wnioskiem o zbadanie hierarchicznej zgodności aktów prawnych mogą wystąpić do Trybunału
wyłącznie podmioty określone w art. 191 ust. 1 pkt 1-5 ustawy zasadniczej. Każdy natomiast, czyje konstytucyjne wolności lub
prawa zostały naruszone, ma prawo na zasadach określonych w u.o.t.p.TK wystąpić do Trybunału ze skargą konstytucyjną (art.
79 ust. 1 Konstytucji). Mając powyższe na względzie, Trybunał stwierdza, że sformułowany przez skarżącego w zażaleniu wniosek
nie wywołuje żadnych skutków procesowych.
7
3. Przechodząc do oceny argumentów przytoczonych w zażaleniu Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że nie podważają one ustaleń
przedstawionych w kwestionowanym postanowieniu.
8
3.1. Stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p.TK skarga konstytucyjna powinna zawierać udokumentowanie daty doręczenia orzeczenia
ostatecznego, o którym mowa w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK. To oznacza, że każdy podmiot występujący do Trybunału ze skargą jest
zobligowany przedłożyć wraz z nią dokument, z którego jednoznacznie wynika data doręczenia mu orzeczenia, w związku z którym
wniósł skargę.
9
W rozpatrywanej sprawie skarżący połączył w jednej skardze sprawy zakończone trzema odrębnymi orzeczeniami, które wskazał
jako ostateczne. W związku z tym, wykonując zarządzenie sędziego Trybunału, winien był przedstawić dokumenty potwierdzające
daty doręczenia tych orzeczeń, a tymczasem ograniczył się jedynie do podania terminów ich doręczenia. Oznacza to, że skarżący
nie udokumentował dat doręczenia orzeczeń powołanych jako ostateczne w rozumieniu art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK (art. 79 ust.
1 Konstytucji) i w konsekwencji nie usunął braku formalnego skargi konstytucyjnej, do czego został wezwany zarządzeniem sędziego
Trybunału z 30 sierpnia 2022 r. Biorąc to pod uwagę, Trybunał zasadnie uznał, że w omawianym zakresie skarżący nie wykonał
zarządzenia i odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.
10
3.2. Zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 3 i 4 u.o.t.p.TK skarga powinna zawierać uzasadnienie zarzutu niezgodności kwestionowanego
przepisu ustawy lub innego aktu normatywnego ze wskazaną konstytucyjną wolnością lub prawem skarżącego, z powołaniem argumentów
lub dowodów na jego poparcie, a także stan faktyczny sprawy, w związku z którą skargę wniesiono.
11
Skarżący podniósł w zażaleniu, że „Trybunał Konstytucyjny nie jest (…) «sądem faktu» ale «sądem prawa» co oznacza iż istotne
dla jego działania jest to czy mechanizm prawny użyty w w/w trzech postępowaniach w jakich złożono skargę konstytucyjną jest
tożsamy – bez względu na okoliczności faktyczne” (s. 7 zażalenia).
12
Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, Trybunał przypomina, że – jak stanowi art. 67 u.o.t.p.TK – przedmiotem orzekania w
postępowaniu zainicjowanym wniesieniem skargi konstytucyjnej powinna być sprawa w granicach wskazanych przez skarżącego, który
jest zobowiązany samodzielnie określić źródła swoich zastrzeżeń i ich przyczyny. Nie czyni zadość temu wymogowi przytoczenie
przez skarżącego – na tle zdawkowo i chaotycznie opisanego stanu faktycznego – wszystkich przepisów składających się na kwestionowaną
instytucję prawną i listy wzorców kontroli, w nadziei, że Trybunał uporządkuje te elementy ze skutkiem usunięcia braków formalnych
skargi konstytucyjnej.
13
W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak na wstępie.Pełny tekst orzeczenia
Ts 308/21
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.