Ts 215/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżąca spółka z o.o. złożyła skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (VAT) z Konstytucją RP. Głównym zarzutem było naruszenie zasady terytorialności poprzez opodatkowanie zdarzeń mających miejsce poza terytorium kraju, w tym na wodach międzynarodowych, oraz uznanie dostawy towarów (indosowanie konosamentów morskich) dokonanej na morzu pełnym za dostawę dokonaną w Polsce. Skarżąca powołała się na naruszenie szeregu artykułów Konstytucji, w tym zasad demokratycznego państwa prawa, proporcjonalności, wolności, równości oraz prawa własności. Trybunał Konstytucyjny, rozpatrując skargę na posiedzeniu niejawnym, postanowił nadać jej dalszy bieg w części dotyczącej zbadania zgodności art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT z art. 2, 84, 217, 22, 32 ust. 1, 64 ust. 1-3 oraz 31 ust. 3 Konstytucji. Jednocześnie Trybunał odmówił nadania dalszego biegu skardze w pozostałym zakresie. Dotyczyło to zarzutu niezgodności art. 19a ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ przepis ten nie miał zastosowania w prawomocnie zakończonej sprawie skarżącej, co stanowiło formalną podstawę do odmowy. Odmówiono również biegu skardze w części kwestionującej art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT w odniesieniu do art. 5 Konstytucji, uznając ten przepis za ustrojowy, a nie za podstawę ochrony praw i wolności obywatelskich w trybie skargi konstytucyjnej. Stronom przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie w części, w której odmówiono nadania dalszego biegu skardze.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady terytorialności w VAT w kontekście transakcji międzynarodowych i jurysdykcji podatkowej państwa polskiego.
Dotyczy specyficznych sytuacji opodatkowania transakcji międzynarodowych, w tym na morzu pełnym, oraz zastosowania art. 5 Konstytucji jako wzorca kontroli.
Zagadnienia prawne (4)
Czy art. 19a ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie w jakim nie zawiera zastrzeżenia o niestosowaniu go, gdy zobowiązanie podatkowe zostało zapłacone przez inny podmiot w łańcuchu dostaw, a budżet Skarbu Państwa nie został narażony na uszczuplenie, jest zgodny z art. 2, 84, 217, 22, 32 ust. 1 w zw. z art. 2 oraz art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji?
Odpowiedź sądu
Nie nadano dalszego biegu skardze w tym zakresie, ponieważ art. 19a ust. 1 ustawy o VAT nie miał zastosowania w zakończonej prawomocnie sprawie skarżącej.
Uzasadnienie
Skarga nie spełnia formalnego warunku z art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym, gdyż kwestionowany przepis nie miał zastosowania w konkretnej sprawie skarżącej.
Czy art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT, w zakresie w jakim nakazuje opodatkować zdarzenia mające miejsce poza terytorium kraju (na wodach międzynarodowych) w sposób sprzeczny z zasadą terytorialności, rozciągając jurysdykcję podatkową państwa polskiego z powodu obywatelstwa lub siedziby podatnika, jest zgodny z art. 2, 84, 217, 22, 32 ust. 1 w zw. z art. 2 oraz art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nadani dalszy bieg skardze konstytucyjnej w tym zakresie.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że skarga w tej części spełnia przesłanki nadania jej dalszego biegu.
Czy art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT, w zakresie w jakim uznaje dostawę towarów (indosowanie konosamentów morskich) dokonaną na morzu pełnym za dostawę dokonaną w miejscu zakończenia wysyłki lub transportu na terytorium Polski, jest zgodny z art. 2, 84, 217, 22, 32 ust. 1 w zw. z art. 2 oraz art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nadani dalszy bieg skardze konstytucyjnej w tym zakresie.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że skarga w tej części spełnia przesłanki nadania jej dalszego biegu.
Czy art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim nakazuje opodatkować zdarzenia mające miejsce poza terytorium kraju, jest zgodny z art. 5 Konstytucji?
Odpowiedź sądu
Nie nadano dalszego biegu skardze w tym zakresie.
Uzasadnienie
Art. 5 Konstytucji ma charakter ustrojowy i nie zawiera bezpośrednich praw i wolności, które mogłyby stanowić samodzielny wzorzec kontroli w trybie skargi konstytucyjnej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| [...] sp. z o.o. | spółka | skarżąca |
Przepisy (14)
Główne
u.p.d.o.v. art. 22 § 3
Ustawa o podatku od towarów i usług
Kwestionowany w zakresie opodatkowania zdarzeń poza terytorium kraju i uznania dostawy towarów na morzu pełnym za dostawę krajową.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawa.
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Obowiązek ponoszenia ciężarów publicznych.
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Nakładanie ciężarów publicznych w drodze ustawy.
Konstytucja RP art. 22
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada proporcjonalności.
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości.
Konstytucja RP art. 64 § 1-3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności.
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenie praw i wolności.
Pomocnicze
u.p.d.o.v. art. 19a § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Nie miał zastosowania w sprawie skarżącej.
u.o.t.p.TK art. 61 § 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Reguluje wstępne rozpoznanie skargi konstytucyjnej.
u.o.t.p.TK art. 61 § 2
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Warunek nadania dalszego biegu skardze.
u.o.t.p.TK art. 61 § 4
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Okoliczności odmowy nadania dalszego biegu skardze.
u.o.t.p.TK art. 53 § 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Warunek formalny skargi.
Konstytucja RP art. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Funkcja państwa, nie stanowi samodzielnego wzorca kontroli w skardze konstytucyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kwestionowanie art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT w zakresie opodatkowania zdarzeń poza terytorium kraju i uznania dostawy towarów na morzu pełnym za dostawę krajową, w kontekście zasady terytorialności i jurysdykcji podatkowej.
Odrzucone argumenty
Kwestionowanie art. 19a ust. 1 ustawy o VAT z uwagi na jego niezastosowanie w sprawie skarżącej. • Kwestionowanie art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT w odniesieniu do art. 5 Konstytucji, uznanego za nieodpowiedni wzorzec kontroli.
Godne uwagi sformułowania
„w zakresie, w jakim nie zawiera zastrzeżenia, że nie stosuje się go w sytuacji, w której zobowiązanie podatkowe zostało zapłacone przez inny w łańcuchu dostaw podmiot, a zatem w sytuacji, w której budżet Skarbu Państwa nie został narażony na uszczuplenie” • „nakazuje opodatkować podatkiem od towarów i usług, będącym podatkiem typu obrotowego zdarzenia mające miejsce poza terytorium kraju, na terenie wód międzynarodowych w sposób sprzeczny z zasadą terytorialności, rozciągając jurysdykcję podatkową państwa polskiego wyłącznie z tego powodu, iż podatnik dokonujący czynności poza krajem jest obywatelem [P]olski lub spółką prawa polskiego” • „uznaje dostawę towarów, polegającą na indosowaniu konosamentów morskich, dokonaną na morzu pełnym – a więc poza terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej – za dostawę dokonaną w miejscu zakończenia wysyłki lub transportu na terytorium Polski” • „Przepis ten ma jednak charakter ustrojowy – nie zawiera „żadnych bezpośrednich praw i wolności, w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, mogących stanowić samodzielny wzorzec kontroli. Określa jedynie funkcję państwa, czyli zasadnicze kierunki i cele jego działania.”
Skład orzekający
Zbigniew Jędrzejewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady terytorialności w VAT w kontekście transakcji międzynarodowych i jurysdykcji podatkowej państwa polskiego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych sytuacji opodatkowania transakcji międzynarodowych, w tym na morzu pełnym, oraz zastosowania art. 5 Konstytucji jako wzorca kontroli.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii opodatkowania transakcji międzynarodowych i zasady terytorialności, co ma znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców działających globalnie. Interpretacja Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie jest istotna dla prawa podatkowego.
“VAT od transakcji na morzu pełnym? Trybunał Konstytucyjny rozstrzyga o jurysdykcji podatkowej.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.