TS 141/00
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuMaria M., Andrzej S. i Stanisław S., byli pracownicy Rzeszowskich Zakładów Lamp Wyładowczych “Polam-Rzeszów”, złożyli skargę konstytucyjną kwestionującą art. 26 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin w związku z art. 907 § 2 kodeksu cywilnego. Zarzucili niezgodność tych przepisów z art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, twierdząc, że pozostawiają one sądom zbyt dużą swobodę w ustalaniu wysokości jednorazowych odszkodowań w miejsce rent uzupełniających z tytułu utraty zdolności do pracy na skutek choroby zawodowej. Pełnomocnik skarżących wskazał na rozbieżności w orzecznictwie sądów dotyczące sposobu obliczania tych odszkodowań. Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 14 grudnia 2000 r. odmówił nadania skardze dalszego biegu, uznając ją za wniesioną po terminie. Orzeczeniem tym był wyrok Sądu Najwyższego z 21 kwietnia 1998 r., który został doręczony skarżącym 21 września 1998 r., podczas gdy skarga konstytucyjna wpłynęła 5 października 2000 r. Trybunał podkreślił, że termin do wniesienia skargi konstytucyjnej ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu na podstawie przepisów KPC. Ponadto, Trybunał uznał, że skarżący nie wykazali sposobu naruszenia ich praw przez zakwestionowane przepisy, a zarzuty dotyczyły jedynie praktyki sądowej, a nie treści samych przepisów. Na to postanowienie pełnomocnik skarżących złożył zażalenie, które Trybunał Konstytucyjny postanowił nie uwzględnić, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że termin do wniesienia skargi konstytucyjnej jest terminem materialnoprawnym, który nie podlega przywróceniu, oraz że Trybunał Konstytucyjny nie bada praktyki sądowej, lecz zgodność przepisów z Konstytucją.
Dotyczy wyłącznie skarg konstytucyjnych i terminów do ich wniesienia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin oraz kodeksu cywilnego, dotyczące ustalania wysokości jednorazowych odszkodowań w miejsce rent uzupełniających, są zgodne z Konstytucją RP w zakresie swobody sędziowskiej w ich obliczaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie rozpoznano merytorycznie, gdyż skarga została wniesiona po terminie.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny nie rozpoznał merytorycznie skargi, ponieważ została ona wniesiona z ewidentnym przekroczeniem trzymiesięcznego terminu od doręczenia prawomocnego orzeczenia Sądu Najwyższego. Termin ten ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu.
Czy możliwe jest przywrócenie terminu do wniesienia skargi konstytucyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, termin do złożenia skargi konstytucyjnej ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że termin do złożenia skargi konstytucyjnej jest terminem materialnoprawnym, wyznaczającym czasową granicę dla czynności procesowej. Nie stosuje się do niego przepisów KPC o przywróceniu terminu.
Czy skarżący wykazali sposób naruszenia ich praw przez zakwestionowane przepisy?
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie wykazali sposobu naruszenia ich praw, a zarzuty dotyczyły jedynie praktyki sądowej.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że skarżący nie wywodzili niekonstytucyjności z treści przepisu, lecz z faktu zastosowania przez sąd mniej korzystnego sposobu obliczenia odszkodowania. Ocena praktyki sądowej pozostaje poza zakresem kognicji Trybunału.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Maria M. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Andrzej S. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Stanisław S. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Rzeszowskie Zakłady Lamp Wyładowczych “Polam-Rzeszów” w Pogwizdowie Nowym w likwidacji | spółka | pozwany |
| Minister Skarbu Państwa | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
u.z.e.p.i.r. art. 26 § pkt 1
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin
Skarżący kwestionowali sposób stosowania tego przepisu przez sądy przy ustalaniu jednorazowych odszkodowań w miejsce rent uzupełniających.
u.o.TK art. 46 § ust. 1
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
Określa termin do wniesienia skargi konstytucyjnej (trzy miesiące od doręczenia prawomocnego orzeczenia).
Pomocnicze
k.c. art. 907 § § 2
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uznał, że przepisy KPC o przywróceniu terminu nie mają zastosowania do skargi konstytucyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga konstytucyjna wniesiona po terminie. • Termin do wniesienia skargi konstytucyjnej ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu. • Skarżący nie wykazali sposobu naruszenia praw przez zakwestionowane przepisy, a zarzuty dotyczyły praktyki sądowej.
Odrzucone argumenty
Przepisy dotyczące ustalania odszkodowań są niezgodne z Konstytucją RP z powodu nadmiernej swobody sędziowskiej. • Należy przywrócić termin do wniesienia skargi konstytucyjnej.
Godne uwagi sformułowania
termin do złożenia skargi konstytucyjnej ma charakter materialno-prawny • nie znajdują zatem do niej zastosowania przepisy kodeksu postępowania cywilnego o możliwości przywrócenia terminu • ocena ich pozostaje poza zakresem kognicji Trybunału
Skład orzekający
Marek Safjan
przewodniczący
Wiesław Johann
sprawozdawca
Zdzisław Czeszejko-Sochacki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że termin do wniesienia skargi konstytucyjnej jest terminem materialnoprawnym, który nie podlega przywróceniu, oraz że Trybunał Konstytucyjny nie bada praktyki sądowej, lecz zgodność przepisów z Konstytucją."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skarg konstytucyjnych i terminów do ich wniesienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje kluczowe aspekty formalne postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, w tym znaczenie terminów procesowych i zakres kognicji Trybunału, co jest istotne dla prawników praktyków.
“Termin do skargi konstytucyjnej: czy można go przywrócić?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.