SK 23/20Umorzenie skargi konstytucyjnej renta rolnicza
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarga konstytucyjna została wniesiona przez E.T. w dniu 19 maja 2017 r. przeciwko art. 10 ust. 2 w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, art. 58 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 w zw. z art. 57 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 58 ust. 4 tej ustawy, a także art. 20 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 w zw. z art. 21 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Skarżąca zarzuciła niezgodność tych przepisów z art. 2 (zasada demokratycznego państwa prawnego), art. 32 (równość wobec prawa i równe traktowanie) oraz art. 67 ust. 1 (prawo do zabezpieczenia społecznego) Konstytucji. Sprawa dotyczyła sytuacji, w której skarżąca nie uzyskała renty rodzinnej po mężu, ponieważ nie spełniał on warunków do przyznania emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, a okresy pracy w gospodarstwie rolnym nie zostały uwzględnione w odpowiedni sposób. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając sprawę, stwierdził niedopuszczalność jej merytorycznego rozpoznania. Jako główne powody wskazano: brak wskazania przez skarżącą konkretnych praw lub wolności konstytucyjnych wywodzących się z art. 2 Konstytucji, który nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli, a także brak wykazania, że skarżąca i jej zmarły mąż należą do grupy podmiotów podobnych w rozumieniu art. 32 Konstytucji, co uniemożliwia analizę zróżnicowania ich sytuacji prawnej. Ponadto, wskazano, że kwestionowane przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników nie stanowiły podstawy wydania ostatecznego orzeczenia w sprawie skarżącej. W związku z powyższym, Trybunał umorzył postępowanie na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUmorzenie postępowania w sprawach konstytucyjnych z powodu niedopuszczalności merytorycznego rozpoznania, zwłaszcza w kontekście skarg dotyczących systemu ubezpieczeń społecznych i prawa do zabezpieczenia społecznego.
Dotyczy specyficznych wymogów formalnych skargi konstytucyjnej i interpretacji art. 2 i 32 Konstytucji w kontekście porównywania różnych systemów ubezpieczeń.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, dotyczące zaliczania okresów pracy w gospodarstwie rolnym do stażu ubezpieczeniowego, naruszają zasady równego traktowania i prawa do zabezpieczenia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie zostało umorzone z powodu niedopuszczalności merytorycznego rozpoznania skargi.
Uzasadnienie
Trybunał uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ skarżąca nie wykazała naruszenia konkretnych praw konstytucyjnych, nie przedstawiła przekonujących argumentów na niezgodność przepisów z Konstytucją, a także nie udowodniła, że należą do grupy podmiotów podobnych w rozumieniu art. 32 Konstytucji. Ponadto, wskazane przepisy ustawy o ubezpieczeniu rolników nie były podstawą orzeczenia w sprawie skarżącej.
Czy art. 2 Konstytucji (zasada demokratycznego państwa prawnego) może stanowić samodzielny wzorzec kontroli w skardze konstytucyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w niniejszej sprawie art. 2 Konstytucji nie mógł stanowić samodzielnego wzorca kontroli, ponieważ skarżąca nie wskazała konkretnych praw lub wolności wywodzących się z tego przepisu, które zostały naruszone.
Uzasadnienie
Trybunał powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym art. 2 Konstytucji nie jest samodzielnym źródłem praw podmiotowych i może stanowić wzorzec kontroli tylko w szczególnych sytuacjach, których skarżąca nie wykazała.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E.T. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (10)
Główne
Konstytucja art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa i równego traktowania przez władze publiczne. Nie narusza jej różne traktowanie podmiotów, które nie mają wspólnej cechy relewantnej.
Konstytucja art. 67 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do zabezpieczenia społecznego.
u.o.t.p.TK art. 59 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Podstawa do umorzenia postępowania w przypadku niedopuszczalności wydania wyroku.
Pomocnicze
u.FUS art. 10 § ust. 1 i 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.FUS art. 57 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.FUS art. 58 § ust. 1 pkt 5 i ust. 2 w związku z art. 58 ust. 4
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.u.s.r. art. 20 § ust. 1 pkt 2 i ust. 2
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
u.u.s.r. art. 21 § ust. 3
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli w skardze konstytucyjnej, chyba że skarżący wskaże wywodzące się z niego prawa lub wolności, które nie zostały wysłowione w innych przepisach, lub używa go jako wzorca pomocniczego.
u.o.t.p.TK art. 53
Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Określa przesłanki dopuszczalności skargi konstytucyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga konstytucyjna nie spełnia wymogów formalnych warunkujących jej merytoryczne rozpoznanie. • Wskazane wzorce kontroli (art. 2 Konstytucji) nie mogą stanowić samodzielnego wzorca kontroli. • Skarżąca nie uprawdopodobniła naruszenia konstytucyjnego prawa podmiotowego do zabezpieczenia społecznego. • Nie istnieje relewantna cecha wspólna dla porównywanych grup ubezpieczonych (rolników i pracowników objętych powszechnym ubezpieczeniem), co wyklucza zastosowanie art. 32 Konstytucji. • Kwestionowane przepisy ustawy o ubezpieczeniu rolników nie były podstawą wydania ostatecznego orzeczenia w sprawie skarżącej.
Godne uwagi sformułowania
nie istnieje związek funkcjonalny pomiędzy wyrokiem TK a prawem do renty rodzinnej • nie można osób ubezpieczonych w systemie rolniczym i w systemie ubezpieczeń społecznych traktować jako podmioty posiadające tę samą cechę relewantną • art. 2 Konstytucji nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli
Skład orzekający
Jakub Stelina
przewodniczący
Zbigniew Jędrzejewski
członek
Stanisław Piotrowicz
sprawozdawca
Jarosław Wyrembak
członek
Andrzej Zielonacki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w sprawach konstytucyjnych z powodu niedopuszczalności merytorycznego rozpoznania, zwłaszcza w kontekście skarg dotyczących systemu ubezpieczeń społecznych i prawa do zabezpieczenia społecznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych skargi konstytucyjnej i interpretacji art. 2 i 32 Konstytucji w kontekście porównywania różnych systemów ubezpieczeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zabezpieczenia społecznego i równości wobec prawa w kontekście systemu ubezpieczeń rolniczych i powszechnych. Choć zakończyła się umorzeniem, pokazuje złożoność interpretacji konstytucyjnych zasad w praktyce.
“Czy rolnik i pracownik są równi wobec prawa do emerytury? Trybunał Konstytucyjny umarza sprawę.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.