OSK 1563/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił jego skargę na zarządzenie Prezydenta Miasta K. ustalające stawki czynszu za najem lokali mieszkalnych i socjalnych stanowiących zasób gminy. J.S. argumentował, że zarządzenie narusza jego interes prawny jako mieszkańca i podatnika, a także jako członka wspólnot mieszkaniowych. Kwestionował sposób gospodarowania zasobem mieszkaniowym gminy i wskazywał na potencjalne negatywne skutki dla jego prywatnych lokali w kontekście dodatków mieszkaniowych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną. Sąd podkreślił, że legitymację do wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy w sprawach z zakresu administracji publicznej reguluje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, który wymaga wykazania naruszenia własnego, prawnie chronionego interesu prawnego lub uprawnienia. Sąd stwierdził, że J.S. nie wykazał takiego naruszenia, ponieważ zaskarżone zarządzenie dotyczyło wyłącznie lokali stanowiących zasób gminy, a on sam nie był najemcą takiego lokalu ani jego sytuacja prawna nie była bezpośrednio związana z ustalonymi stawkami czynszu. Argumenty dotyczące członkostwa we wspólnocie samorządowej, płacenia podatków czy przynależności do wspólnot mieszkaniowych nie stanowiły podstawy do uznania interesu prawnego w rozumieniu przepisów. Sąd uznał, że interes skarżącego miał charakter faktyczny, a nie prawny, co nie uprawniało go do zaskarżenia zarządzenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kryteriów legitymacji procesowej do zaskarżania aktów organów samorządowych na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w szczególności rozróżnienie między interesem prawnym a faktycznym.
Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania stawek czynszu za lokale komunalne, ale zasady dotyczące interesu prawnego są uniwersalne dla skarg na akty samorządowe.
Zagadnienia prawne (3)
Czy osoba fizyczna, niebędąca najemcą lokalu komunalnego, ale właściciel prywatnych lokali mieszkalnych i członek wspólnoty samorządowej, posiada interes prawny do zaskarżenia zarządzenia organu gminy ustalającego stawki czynszu za najem lokali stanowiących mieszkaniowy zasób gminy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taka osoba nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, gdyż zaskarżone zarządzenie nie narusza jej prawnie chronionych sytuacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że interes prawny musi wynikać z normy prawnej i być bezpośrednio naruszony przez zaskarżony akt. Właściciel prywatnych lokali, który nie jest najemcą lokalu komunalnego, nie jest bezpośrednio dotknięty stawkami czynszu za lokale gminne. Argumenty o członkostwie we wspólnocie samorządowej czy płaceniu podatków mają charakter interesu faktycznego, a nie prawnego.
Czy przynależność do wspólnoty samorządowej lub opłacanie podatków lokalnych stanowi podstawę do wniesienia skargi na zarządzenie organu gminy w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo członkostwo we wspólnocie samorządowej lub opłacanie podatków nie stanowi wystarczającej legitymacji do wniesienia skargi, jeśli nie wykazano naruszenia indywidualnego interesu prawnego.
Uzasadnienie
Ustawa o samorządzie gminnym nie przyznaje prawa do wniesienia skargi w interesie publicznym (actio popularis). Interes prawny musi być indywidualny i prawnie gwarantowany, a nie wynikać jedynie z przekonania o niecelowości działań organów gminy.
Czy fakt, że najemcy prywatnych lokali skarżącego mogliby potencjalnie ubiegać się o dodatek mieszkaniowy, tworzy po stronie skarżącego interes prawny do zaskarżenia zarządzenia ustalającego stawki czynszu za lokale komunalne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nawet potencjalne otrzymanie dodatku mieszkaniowego przez najemców lokali skarżącego nie tworzy po stronie skarżącego interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Uzasadnienie
Dodatek mieszkaniowy jest świadczeniem dla osób o niskich dochodach, a jego wypłata właścicielowi lokalu nie oznacza, że właściciel ten ma interes prawny w kształtowaniu stawek czynszu w zasobie komunalnym. Interes właściciela w tym zakresie ma charakter faktyczny.
Przepisy (21)
Główne
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia zaskarżyć taki akt do sądu administracyjnego. Nie daje podstaw do skargi osobie, która chciałaby skarżyć akt organu gminy nie opierając się na prawach własnych, osobistych, a opierając się na interesie ogółu.
Pomocnicze
p.s.a. art. 50 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Sąd administracyjny bada legitymację do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a nie wyłącznie art. 50 p.s.a.
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego art. 7
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego art. 8 § 1
Dodatek mieszkaniowy wypłacany jest do rąk osoby uprawnionej do pobierania należności za lokal mieszkalny (w tym właścicielowi lokalu).
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Ustawa o własności lokali art. 6
Definicja wspólnoty mieszkaniowej.
u.s.g. art. 30 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 30 § 2
Ustawa o samorządzie gminnym
pkt 3
u.s.g. art. 41 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 41 § 2
Ustawa o samorządzie gminnym
p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 5, pkt 6
u.s.g. art. 1 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 1 § 2
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 11 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Ustawa o dodatkach mieszkaniowych art. 1 § 1
Ustawa o dodatkach mieszkaniowych art. 8 § 1
Ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych art. 26 § 1
Ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych art. 25 § 1
Ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych art. 20
u.s.g. art. 33 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie wykazał naruszenia swojego indywidualnego interesu prawnego. • Zaskarżone zarządzenie dotyczyło wyłącznie lokali komunalnych, a skarżący nie był najemcą takiego lokalu. • Argumenty o członkostwie we wspólnocie samorządowej i płaceniu podatków nie tworzą interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 50 § 1 p.s.a. poprzez przyjęcie braku interesu prawnego. • Argument o interesie prawnym wynikającym z płacenia podatków i członkostwa we wspólnocie samorządowej. • Argument o interesie prawnym wynikającym z przynależności do wspólnot mieszkaniowych i ponoszenia opłat. • Argument o interesie prawnym wynikającym z potencjalnego przyznania dodatku mieszkaniowego najemcom lokali skarżącego.
Godne uwagi sformułowania
każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem [...] może [...] zaskarżyć • nie daje podstaw do skargi osobie, która chciałaby skarżyć akt organu gminy nie opierając się na prawach własnych, osobistych, a opierając się na interesie ogółu • interes ma w tym przypadku charakter interesu faktycznego a nie prawnego
Skład orzekający
Zbigniew Rausz
przewodniczący sprawozdawca
Izabella Kulig-Maciszewska
sędzia
Zygmunt Niewiadomski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów legitymacji procesowej do zaskarżania aktów organów samorządowych na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w szczególności rozróżnienie między interesem prawnym a faktycznym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania stawek czynszu za lokale komunalne, ale zasady dotyczące interesu prawnego są uniwersalne dla skarg na akty samorządowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia legitymacji procesowej w postępowaniu administracyjnosądowym, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje, jak sądy interpretują pojęcie 'interesu prawnego'.
“Kiedy możesz skarżyć decyzje urzędu? Kluczowe rozróżnienie między interesem prawnym a faktycznym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.