K 29/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWniosek Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczył zbadania zgodności z Konstytucją RP przepisów ustawy o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 226, ze zm.) w zakresie koncesjonowania nadawców. RPO kwestionował art. 36 ust. 1 w części zawierającej zwrot „w szczególności”, art. 36 ust. 1 pkt 2 oraz art. 37 ust. 4. Głównym zarzutem było to, że przepisy te przyznają Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji (KRRiT) nadmierną swobodę w ustalaniu kryteriów udzielania koncesji, co narusza wolność działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji) i wolność słowa (art. 54 ust. 1 Konstytucji), a także zasadę prawidłowej legislacji (art. 2 Konstytucji) i wymogi dotyczące aktów wykonawczych (art. 92 ust. 1 Konstytucji). RPO argumentował, że otwarty katalog przesłanek w art. 36 ust. 1 stanowi upoważnienie blankietowe, a nieprecyzyjne kryterium finansowe w art. 36 ust. 1 pkt 2 stwarza ryzyko arbitralności. Sejm i Prokurator Generalny w swoich stanowiskach bronili konstytucyjności zaskarżonych przepisów, wskazując na specyfikę koncesjonowania, uznanie administracyjne oraz istniejące gwarancje proceduralne i materialne. Trybunał Konstytucyjny, po analizie argumentów stron i orzecznictwa, uznał zaskarżone przepisy za zgodne z Konstytucją. W odniesieniu do art. 36 ust. 1 (zwrot „w szczególności”), Trybunał przyjął interpretację, zgodnie z którą źródłem uzupełniających przesłanek może być wyłącznie przepis ustawy, co ogranicza swobodę KRRiT. W kwestii art. 36 ust. 1 pkt 2, Trybunał uznał, że ocena możliwości finansowych nie jest nieprecyzyjna i że istnieją gwarancje proceduralne zapewniające przejrzystość. Przepis art. 37 ust. 4 dotyczący upoważnienia do wydania rozporządzenia również został uznany za zgodny z Konstytucją, gdyż zawierał wystarczające wskazówki co do zakresu regulacji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących koncesjonowania działalności medialnej, zasada legalizmu w działaniu organów administracji, zakres stosowania art. 22, 54 ust. 1 i 92 ust. 1 Konstytucji RP w kontekście prawa mediów.
Orzeczenie dotyczy specyfiki koncesjonowania w sektorze radiofonii i telewizji, a jego bezpośrednie zastosowanie do innych sektorów może wymagać analizy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy art. 36 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji, w części zawierającej zwrot „w szczególności”, jest zgodny z art. 22 i art. 54 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w kontekście możliwości uzyskania koncesji na rozpowszechnianie programu telewizyjnego drogą rozsiewczą naziemną w sposób cyfrowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis ten jest zgodny, pod warunkiem rozumienia go w ten sposób, że źródłem uzupełniających przesłanek, od których zależy możliwość uzyskania koncesji, może być wyłącznie przepis ustawy.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że choć przepis zawiera otwarty katalog przesłanek, to nie przyznaje organowi koncesyjnemu nadmiernej swobody, a jego stosowanie w praktyce nie narusza zasady legalizmu, gdyż ograniczenia wynikają z ustawy i są zgodne z gwarancjami konstytucyjnymi.
Czy art. 36 ust. 1 pkt 2 ustawy o radiofonii i telewizji jest zgodny z art. 22 i art. 54 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis ten jest zgodny.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że kryterium oceny możliwości inwestycji i finansowania programu nie jest nieprecyzyjne i nie narusza zasady określoności prawa ani innych wskazanych przepisów Konstytucji, a istnieją gwarancje proceduralne zapewniające przejrzystość oceny.
Czy art. 37 ust. 4 ustawy o radiofonii i telewizji jest zgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis ten jest zgodny.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że upoważnienie do wydania rozporządzenia zawiera wystarczające wskazówki co do zakresu przedmiotowego i nie narusza wymogów dotyczących aktów wykonawczych, nawet jeśli nie zawiera bezpośrednich 'wytycznych'.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Rzecznik Praw Obywatelskich | organ_państwowy | wnioskodawca |
| Sejm | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
| Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
Przepisy (11)
Główne
u.r.t. art. 36 § 1
Ustawa o radiofonii i telewizji
W części zawierającej zwrot „w szczególności”, rozumiany w ten sposób, że źródłem, uzupełniających wobec wymienionych w tym przepisie przesłanek, od których spełnienia zależy możliwość uzyskania koncesji na rozpowszechnianie programu telewizyjnego drogą rozsiewczą naziemną w sposób cyfrowy, może być wyłącznie przepis ustawy.
u.r.t. art. 36 § 1
Ustawa o radiofonii i telewizji
Punkt 2, dotyczący możliwości dokonania przez wnioskodawcę koniecznych inwestycji i finansowania programu.
u.r.t. art. 37 § 4
Ustawa o radiofonii i telewizji
Upoważnienie do wydania rozporządzenia określającego dane wniosku i tryb postępowania.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 22
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 54 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 92 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.s.d.g. art. 52 § 2
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
u.s.d.g. art. 46 § 1
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
k.p.a.
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interpretacja art. 36 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji w sposób ograniczający swobodę organu koncesyjnego do przepisów ustawowych. • Istnienie gwarancji proceduralnych zapewniających przejrzystość i ocenność stosowania przepisów. • Koncesjonowanie działalności medialnej jest dopuszczalne na mocy Konstytucji RP. • Zasada uznania administracyjnego w postępowaniu koncesyjnym nie oznacza dowolności, lecz jest ograniczona przepisami prawa. • Przepisy ustawy o radiofonii i telewizji, w tym dotyczące kryteriów finansowych, są wystarczająco precyzyjne i zgodne z Konstytucją.
Odrzucone argumenty
Art. 36 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji w części zawierającej zwrot „w szczególności” stanowi upoważnienie blankietowe, naruszając wolność działalności gospodarczej i słowa. • Art. 36 ust. 1 pkt 2 ustawy o radiofonii i telewizji zawiera nieprecyzyjne kryterium oceny możliwości finansowych, naruszając zasadę określoności prawa. • Art. 37 ust. 4 ustawy o radiofonii i telewizji nie zawiera wystarczających wytycznych do wydania rozporządzenia, naruszając art. 92 ust. 1 Konstytucji.
Godne uwagi sformułowania
„w szczególności”, rozumiany w ten sposób, że źródłem, uzupełniających wobec wymienionych w tym przepisie przesłanek, od których spełnienia zależy możliwość uzyskania koncesji na rozpowszechnianie programu telewizyjnego drogą rozsiewczą naziemną w sposób cyfrowy, może być wyłącznie przepis ustawy • nie przyznaje Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji jako organowi administracyjnemu nadmiernego zakresu swobody i uznaniowości • ocena zdolności finansowej osoby ubiegającej się o koncesję • nie zawiera zwrotów niedookreślonych ani – tym bardziej – przepis nie operuje klauzulą generalną
Skład orzekający
Leon Kieres
przewodniczący
Wojciech Hermeliński
sprawozdawca
Teresa Liszcz
członek
Małgorzata Pyziak-Szafnicka
członek
Marek Zubik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących koncesjonowania działalności medialnej, zasada legalizmu w działaniu organów administracji, zakres stosowania art. 22, 54 ust. 1 i 92 ust. 1 Konstytucji RP w kontekście prawa mediów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki koncesjonowania w sektorze radiofonii i telewizji, a jego bezpośrednie zastosowanie do innych sektorów może wymagać analizy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych wolności konstytucyjnych (słowa i działalności gospodarczej) w kontekście regulacji sektora mediów, co jest zawsze tematem budzącym zainteresowanie prawników i obserwatorów życia publicznego.
“Trybunał Konstytucyjny rozstrzyga: czy państwo ma nadmierną władzę nad koncesjami medialnymi?”
Sektor
media
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.