IV SA/Wr 397/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę Z. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu (SKO) z dnia 13 maja 2025 r., które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Miasta Oleśnica z dnia 13 listopada 2024 r. Decyzja organu I instancji uchylała wcześniejszą decyzję z 2005 r. w przedmiocie przyznania dodatku pielęgnacyjnego. Skarżąca, reprezentowana przez córkę I. P., wniosła odwołanie, twierdząc, że dowiedziała się o decyzji dopiero 14 lutego 2025 r. i nie została jej ona prawidłowo doręczona. W odpowiedzi na wezwanie SKO, skarżąca wyjaśniła, że nie wnosi o przywrócenie terminu, ponieważ go nie uchybiła, a termin biegnie od daty powzięcia faktycznej wiedzy o decyzji. SKO postanowieniem z 13 maja 2025 r. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, wskazując, że decyzja Burmistrza została doręczona skarżącej 22 listopada 2024 r. przez jej córkę I. P., co uruchomiło 14-dniowy termin na wniesienie odwołania. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 134 K.p.a. oraz art. 7, 7a i 8 K.p.a., twierdząc, że jej córka nie była uprawniona do odbioru korespondencji, nie była jej pełnomocnikiem ani dorosłym domownikiem w rozumieniu art. 43 K.p.a., ponieważ zamieszkuje pod innym adresem. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. Sąd uznał, że doręczenie decyzji organu I instancji córce skarżącej było skuteczne w trybie art. 43 K.p.a. (doręczenie zastępcze). Sąd przyjął, że córka skarżącej, przebywając w mieszkaniu matki za jej zgodą co najmniej okresowo i odbierając korespondencję, manifestowała status dorosłego domownika. Podpisując się jako "córka" i odbierając przesyłkę, podjęła się przekazania jej adresatce, co zgodnie z pouczeniem na druku zwrotnego potwierdzenia odbioru, jest równoznaczne z oświadczeniem o przekazaniu pisma. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym wystarczające jest, aby osoba odbierająca pismo co najmniej przebywała w mieszkaniu adresata za jego zgodą okresowo, a fakt pokrewieństwa nie jest decydujący, podobnie jak zameldowanie pod innym adresem. Sąd podkreślił, że stwierdzenie uchybienia terminu jest obligatoryjne, gdy decyzja została prawidłowo doręczona, a termin nie został dochowany.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia "domownika" na potrzeby doręczenia zastępczego w postępowaniu administracyjnym (art. 43 K.p.a.), zwłaszcza w kontekście osób spokrewnionych, które nie zamieszkują na stałe z adresatem, ale okresowo przebywają w jego mieszkaniu.
Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, gdzie córka skarżącej odbierała korespondencję wielokrotnie, co mogło wpływać na ocenę jej statusu jako domownika. Interpretacja może być różnie stosowana w zależności od szczegółów stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy doręczenie pisma administracyjnego dorosłemu domownikowi, który nie zamieszkuje na stałe z adresatem, ale przebywa w jego mieszkaniu za zgodą i podejmuje się przekazania pisma, jest skuteczne w świetle art. 43 K.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne, jeśli osoba odbierająca pismo przebywała w mieszkaniu adresata za jego zgodą co najmniej okresowo, a podpisując się jako domownik, podjęła się przekazania pisma adresatowi.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że córka skarżącej, przebywając w mieszkaniu matki i odbierając korespondencję, manifestowała status dorosłego domownika. Podpisanie się jako "córka" i odbiór pisma jest równoznaczne z zobowiązaniem do przekazania go adresatowi, co czyni doręczenie skutecznym w trybie art. 43 K.p.a., nawet jeśli córka nie zamieszkuje na stałe pod tym adresem.
Czy organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli decyzja została prawidłowo doręczona, a termin nie został dochowany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stwierdzenie uchybienia terminu jest obligatoryjne, jeśli decyzja została prawidłowo doręczona w trybie K.p.a., co uruchomiło bieg ustawowego terminu, a termin ten nie został dochowany.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie jest zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (art. 134 K.p.a.). Jeśli doręczenie było skuteczne, a termin nie został dochowany, organ jest zobligowany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu.
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 43
Kodeks postępowania administracyjnego
Doręczenie zastępcze jest skuteczne, gdy pismo w przypadku nieobecności adresata doręczono za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi. Za domownika można uznać osobę, która co najmniej przebywa w mieszkaniu adresata za jego zgodą okresowo, a fakt pokrewieństwa lub zameldowania pod innym adresem nie wyklucza tej kwalifikacji.
k.p.a. art. 134
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a postanowienie to jest ostateczne.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 129 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
k.p.a. art. 39 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Doręczanie za pokwitowaniem przez pracownika organu (gońca) jest dopuszczalne.
p.p.U. art. 38
Ustawa - Prawo pocztowe
Nie ma zastosowania do doręczeń dokonywanych przez gońca organu.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenie decyzji organu I instancji córce skarżącej było skuteczne w trybie art. 43 K.p.a. (doręczenie zastępcze), ponieważ córka przebywała w mieszkaniu matki za jej zgodą i podjęła się przekazania pisma.
Odrzucone argumenty
Doręczenie decyzji organu I instancji córce skarżącej nie było skuteczne, ponieważ córka nie była dorosłym domownikiem w rozumieniu art. 43 K.p.a. i zamieszkuje pod innym adresem. • Naruszenie art. 7, 7a i 8 K.p.a. poprzez utrzymanie w obrocie prawnym "fikcyjnego domniemania" doręczenia decyzji, która nie została prawidłowo doręczona.
Godne uwagi sformułowania
Oznacza to, że odwołanie opatrzone datą 19 lutego 2025 r., które wpłynęło do organu I instancji w dniu 21 lutego 2025 r., wniesione zostało po upływie 14 - dniowego terminu. • W przedmiocie sporu dotyczy natomiast tego, czy doręczenie przesyłki z decyzją Burmistrza z 13 listopada 2024 r. do rąk córki skarżącej wywołało oczekiwany skutek procesowy w świetle art. 43 K.p.a. • Wyjaśnić przy tym należy, że przepisy prawa nie definiują pojęcia "domownika", a orzecznictwo sądowoadministracyjne wyjaśniające tę kwestię jest różnorodne i – co należy podkreślić - zależne od okoliczności faktycznych, w jakich zostało wydane. • W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd przyjął jednak, że wystarczające dla uznania określonej osoby za domownika, o którym mowa w art. 43 K.p.a. jest, aby osoba odbierająca pismo co najmniej przebywała w mieszkaniu adresata za jego zgodą okresowo, przy czym bez znaczenia jest jakiego okresu to dotyczy oraz czy osoba ta prowadzi z adresatem wspólne gospodarstwo domowe. • A zatem ze wspomnianego oświadczenia córki skarżącej należy wywieźć, że w chwili odbioru decyzji Burmistrza z 13 listopada 2024 r. uważała się za domownika adresatki i podjęła się przekazania jej korespondencji, choć miała prawo odmówić przyjęcia korespondencji. • Sąd w tym miejscu podkreśla, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie jest zależne od swobodnego uznania organu odwoławczego, lecz wynika z treści bezwzględnie obowiązującej normy prawnej art. 134 K.p.a.
Skład orzekający
Andrzej Nikiforów
przewodniczący sprawozdawca
Anetta Makowska-Hrycyk
członek
Marta Pająkiewicz-Kremis
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"domownika\" na potrzeby doręczenia zastępczego w postępowaniu administracyjnym (art. 43 K.p.a.), zwłaszcza w kontekście osób spokrewnionych, które nie zamieszkują na stałe z adresatem, ale okresowo przebywają w jego mieszkaniu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, gdzie córka skarżącej odbierała korespondencję wielokrotnie, co mogło wpływać na ocenę jej statusu jako domownika. Interpretacja może być różnie stosowana w zależności od szczegółów stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu doręczeń w postępowaniu administracyjnym i interpretacji pojęcia "domownika", co jest istotne dla wielu obywateli i prawników. Wyjaśnienie, kiedy doręczenie zastępcze jest skuteczne, ma praktyczne znaczenie.
“Czy Twoja córka może odebrać za Ciebie list urzędowy? WSA wyjaśnia, kiedy doręczenie zastępcze jest skuteczne.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.