IV SA/Wa 957/19 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2020-01-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-04-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Alina Balicka Aneta Dąbrowska /sprawozdawca/ Anna Szymańska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Sygn. powiązane II OSK 1563/20 - Wyrok NSA z 2023-04-26 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 1945 art. 60 ust 1 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity Dz.U. 2018 poz 1614 art. 23 ust 1 Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn. Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Dnia 16 stycznia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Szymańska Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA Alina Balicka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 stycznia 2020 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. K. i T. K. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2019 roku nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy oddala skargę. Uzasadnienie W. K. i T. K. (dalej: "skarżący") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] marca 2019 r., w którym utrzymano w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z [...] grudnia 2018 r. o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na odbudowie budynku rekreacji indywidualnej na działce nr [...], obręb [...], gm. [...]. Stan sprawy przedstawia się następująco: Pismem z 21 listopada 2018 r. Burmistrz [...] zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej: "Regionalny Dyrektor" czy "organ pierwszej instancji") o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na odbudowie budynku rekreacji indywidualnej na działce nr [...], obręb [...], gm. [...]. Postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. Regionalny Dyrektor odmówił uzgodnienia ww. projektu decyzji o warunkach zabudowy. Na ww. postanowienie zażalenie złożyli skarżący będący inwestorami. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej: "Generalny Dyrektor" czy "organ odwoławczy") postanowieniem z [...] marca 2019 r. utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora z [...] grudnia 2018 r. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że inwestycja, której dotyczy projekt decyzji o warunkach zabudowy planowana jest do realizacji na działce nr [...], obręb [...], gm. [...], w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jeziora [...], na terenie którego obowiązuje rozporządzenie Wojewody [...] z [...] listopada 2008 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Jeziora [...] [(Dz. Urz. Woj. [...]. z 2008 r., Nr [...], poz. [...]) – zwanego dalej: "rozporządzeniem"]. W sprawie istotne było wyjaśnienie - czy planowana inwestycja nie stoi w sprzeczności z regulacjami ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r., poz. 1614, z późn. zm.) wynikającymi z utworzenia ww. Obszaru, w szczególności w kontekście obowiązujących na tym obszarze zakazów związanych z ochroną przyrody. Organ wskazał, że uzgadniane warunki zabudowy dotyczą odbudowy budynku rekreacji indywidualnej na działce nr [...]. W trakcie analizy materiału dowodowego, organ odwoławczy ustalił, że na załączniku graficznym do projektu decyzji zostały wyrysowane linie rozgraniczające teren inwestycji, które "wskazują obszar działki objętej zasięgiem inwestycji, a także budynek przeznaczony do odbudowy. Działka inwestycyjna znajduje się w całości w pasie szerokości 100 m od brzegu jeziora [...]. W związku z powyższym wnioskowana inwestycja, położona w strefie 100 m od brzegu jeziora [...], narusza zakaz określony w § 4 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia, tj. zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. W sprawie nie można też zastosować odstępstwa określonego w samym zakazie. Przedmiotowa inwestycja nie należy do urządzeń wodnych ani do obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Dalej organ wskazał, że rozważono też możliwość zastosowania odstępstw określonych w § 4 ust. 2, § 4 ust. 5 pkt 1-3 i § 4 ust. 6 ww. rozporządzenia. Po analizie Generalny Dyrektor uznał, że: 1) nie można zastosować odstępstwa wymienionego w § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia oraz odstępstwa określonego w art. 24 ust. 2 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody, stanowiących odpowiednio, że zakaz wymieniony w § 4 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia, nie dotyczy: wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa, prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym oraz realizacji inwestycji celu publicznego oraz wykonywania zadań wynikających z planu ochrony, zadań ochronnych lub planu zadań ochronnych, co wynika wprost z samego już charakteru planowanej do realizacji inwestycji; 2) nie jest możliwe zastosowanie odstępstwa wymienionego w § 4 ust. 5 pkt 1 ww. rozporządzenia, ponieważ przedmiotowy zakaz nie dotyczy obszarów zwartej zabudowy miast i wsi, w granicach określonych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin (lub w równorzędnych dokumentach planistycznych) oraz uzupełnień zabudowy mieszkaniowej i usługowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów zgodnie z linią występującą na działkach przyległych. W Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego przyjętym uchwałą Nr [...]Rady Miejskiej w [...] z [...] listopada 2017 r. w sprawie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] nie wskazano, w treści i w załącznikach graficznych Studium, żeby miejscowość [...] znajdowała się w zwartej zabudowie wsi. Nie można również dokonać uzupełnienia zabudowy, gdyż przez uzupełnienie zabudowy rozumie się nową zabudowę między budynkami na przyległych działkach (np. NSA w wyrokach z 29 września 2015 r., sygn. akt II OSK 453/14 i 29 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1775/11), co oznacza, że przynajmniej dwie sąsiednie działki muszą być zabudowane, aby istniała możliwość uzupełnienia zabudowy, natomiast w niniejszej sprawie inwestycja dotyczy kontynuacji zabudowy. Nadto, działkami przyległymi do działki inwestycyjnej są niezabudowane działki nr [...], [...], [...] (droga dojazdowa), a po przeciwległej drodze działka nr [...] (niezabudowana) i działka nr [...] (zabudowana). Nie ma możliwości wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegu jeziora [...], ponieważ (oprócz działki nr [...], znajdującej się po przeciwległej stronie drogi dojazdowej) przyległe działki do działki inwestycyjnej są działkami niezabudowanymi; 3) nie można również zastosować odstępstwa wskazanego w § 4 ust. 5 pkt 2 ww. rozporządzenia, ponieważ odnosi się ono do siedlisk rolniczych - w zakresie uzupełnienia istniejącej zabudowy o obiekty niezbędne do prowadzenia gospodarstwa rolnego, pod warunkiem nie przekraczania dotychczasowej linii zabudowy od brzegu. Przedmiotowe przedsięwzięcie, jak wskazano w projekcie decyzji o warunkach zabudowy, polega na odbudowie budynku rekreacji indywidualnej na działce nr [...]. Zaś odstępstwo odnosi się do sytuacji, gdy na danej działce znajdują się już obiekty budowlane związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, których sposób użytkowania związany jest z produkcją rolną; 4) nie jest możliwe uwzględnienie odstępstwa określonego w § 4 ust. 5 pkt 3 ww. rozporządzenia, ponieważ planowana inwestycja nie dotyczy wyznaczanych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego terenów dostępu do wód publicznych w zakresie niezbędnym do pełnienia funkcji plaż, kąpielisk i przystani; 5) nie można również zastosować odstępstwa wymienionego w § 4 ust. 6 ww. rozporządzenia wskazującego, że zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych nie dotyczy ustaleń obowiązujących w dniu wejścia w życie rozporządzenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz sporządzonych projektów planów w stosunku do których zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, gdyż dla działki nr [...] nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz nie sporządzono projektu planu, w stosunku do którego zawiadomiono o terminie wyłożenia go do publicznego wglądu, a postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia. W. K. i T. K. w skardze na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] marca 2019 r. wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucili wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem art. 2, art. 21 ust. 1 w zw. art. 64 ust. 2 Konstytucji RP przez pominięcie w toku rozpatrywania sprawy istniejącego od 1993 r. obiektu budowlanego i przepisów obowiązujących w okresach wcześniejszych istnienia samowolnie wykonanego obiektu, wynikające z błędnego przyjęcia, że w realiach odbudowy domku nie zachodzą przesłanki określone w § 4 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia, które wyłączają stosowanie § 4 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia. W motywach skargi przytoczono argumentację mającą na celu uzasadnienie postawionego zarzutu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019, poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. 2019, poz. 2325, ze zm.) - zwanej dalej: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] marca 2019 r. i utrzymane nim w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z [...] grudnia 2018 r. nie naruszają prawa w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego. Wydanie decyzji o warunkach zabudowy w stosunku do inwestycji już zrealizowanych lub będących w toku dopuszczalne jest wyjątkowo - w sytuacji nałożenia na inwestora przez organ nadzoru budowlanego obowiązku przedłożenia tej decyzji w ramach postępowania zmierzającego do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Nie jest dopuszczalne, aby inwestor inicjował postępowanie co do ustalenia warunków zabudowy niezależnie od działań podejmowanych przez organ nadzoru budowlanego (wyrok WSA w Poznaniu z 5.06.2019 r., sygn. akt II SA/Po 859/18, publ. Lex nr 2695336). Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący podjęli działania celem zalegalizowania samowoli budowlanej znajdującej się na nieruchomości będącej ich własnością. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z [...] lipca 2018 r. – wydanym w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane – nałożył na skarżących obowiązek przedstawienia dokumentów dotyczących samowolnej odbudowy budynku letniskowego na działce ewidencyjnej nr [...] w [...], gm. [...], w tym ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej odbudowy istniejącego budynku letniskowego. Zatem skarżący wnieśli do Burmistrza [...] o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na odbudowie budynku rekreacyjnego w ww. lokalizacji. Z kolei, z racji tego, że planowana do legalizacji inwestycja usytuowana jest na terenie znajdującym się w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jeziora [...] (formy ochrony przyrody wymienionej w art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody), to Burmistrz [...] pismem z 21 listopada 2018 r. wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla zawnioskowanej przez skarżących inwestycji. Decyzję o warunkach zabudowy - w myśl art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym [(Dz.U. z 2018 r., poz. 1945) – dalej w skrócie: "u.p.z.p."] - wydaje bowiem burmistrz po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4 u.p.z.p. (w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.), w tym z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska - w odniesieniu do innych obszarów, niż obszary położone w granicach parku narodowego i jego otuliny, objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody (pkt 8). Obszar chronionego krajobrazu – według art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody - obejmuje tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych. Stosownie do art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, na obszarze chronionego krajobrazu mogą być wprowadzone zakazy, w tym zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej (pkt 8 a). I tak mocą § 4 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Jeziora [...] - na Obszarze wprowadzono zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Z kolei mocą § 4: - ust. 2 - postanowiono, że zakazy, o których mowa w ust. 1 nie dotyczą: 1) wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa; 2) prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym; 3) realizacji inwestycji celu publicznego; - ust. 5 - postanowiono, że zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 8 nie dotyczy: 1) obszarów zwartej zabudowy miast i wsi, w granicach określonych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin (lub w równorzędnych dokumentach planistycznych) oraz uzupełnień zabudowy mieszkaniowej i usługowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów zgodnie z linią występującą na działkach przyległych; 2) siedlisk rolniczych - w zakresie uzupełnienia istniejącej zabudowy o obiekty niezbędne do prowadzenia gospodarstwa rolnego, pod warunkiem nie przekraczania dotychczasowej linii zabudowy od brzegu; 3) wyznaczanych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego terenów dostępu do wód publicznych - w zakresie niezbędnym do pełnienia funkcji plaż, kąpielisk i przystani, po uzgodnieniu z wojewodą; - ust. 6 - postanowiono, że zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 8 nie dotyczy ustaleń obowiązujących w dniu wejścia w życie rozporządzenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz sporządzonych projektów planów, w stosunku do których zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Z ustaleń organów wynika, że działka ewidencyjna o numerze [...] położona w miejscowości [...], gmina [...]: - po pierwsze stanowi teren, na którym skarżący chcą zalegalizować inwestycję objętą wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, tym samym i projektem decyzji o warunkach zabudowy przedstawionym do przedmiotowego uzgodnienia Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w [...]; - po drugie znajduje się w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jeziora [...], na którym obowiązują zakazy unormowane ww. rozporządzeniem Nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Jeziora [...]; - po trzecie istniejąca na niej samowola budowlana podlega zakazowi, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia, jako zlokalizowana w pasie szerokości 100 m od linii brzegu Jeziora [...] i jako obiekt niesłużący prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej, czy rybackiej, nie będący urządzeniem wodnym - nie podlega wyłączeniu, o którym mowa w tej regulacji; - po czwarte nie kwalifikuje się do zastosowania odstępstw, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1 – 3 oraz w § 4 ust. 5 pkt 1 – 3 i § 4 ust. 6 od zakazu określonego w ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia. Skutkiem powyższych ustaleń jest postanowienie Regionalnego Dyrektora z [...] grudnia 2018 r. o odmowie uzgodnienia utrzymane w mocy postanowieniem Generalnego Dyrektora z [...] marca 2019 r. Ustalenia te Sąd uznał za prawidłowe i w dalszej części rozważań odniesie się do tej ich części, która została kwestionowana w skardze i jest związana z brzmieniem § 4 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia. Przepis § 4 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia przewiduje odstępstwo od zakazu lokalizowania obiektu budowlanego w pasie szerokości 100 m od linii brzegowej jeziora, w przypadku obszarów zwartej zabudowy miast i wsi, w granicach określonych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin (lub w równorzędnych dokumentach planistycznych) oraz uzupełnień zabudowy mieszkaniowej i usługowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów zgodnie z linią występującą na działkach przyległych. Odnosząc powyższą regulację do stanu sprawy należy podkreślić, że: (1) miejscowość [...] zgodnie ze wskazaniem treści, jak i załącznika graficznego, uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z [...] listopada 2017 r. w sprawie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] nie znajduje się w zwartej zabudowie wsi; (2) inwestycja dotyczy kontynuacji zabudowy i działki przyległe do działki inwestycyjnej są niezabudowane (działki nr [...], [...], [...] - droga dojazdowa). Tymczasem, przez uzupełnienie zabudowy, zgodnie ze wskazaniem organu opartym na treści wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 września 2015 r. (sygn. akt II OSK 453/14) i 29 stycznia 2013 r. (sygn. akt II OSK 1775/11), rozumie się nie tylko nową zabudowę, ale i zabudowę między budynkami na przyległych działkach. Oznacza to, że przynajmniej dwie sąsiednie działki muszą być zabudowane, aby istniała możliwość uzupełnienia zabudowy; (3) nie ma możliwości wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegu Jeziora [...], ponieważ (oprócz działki nr [...] znajdującej się po przeciwległej stronie drogi dojazdowej) przyległe działki do działki inwestycyjnej są działkami niezabudowanymi. Linia zabudowy powinna być wyznaczona względem zabudowy na działkach przyległych, przez które rozumie się działki przylegające do działki inwestycyjnej. Powyższe dowodzi prawidłowości uznania organu odwoławczego, że zawnioskowana do warunków zabudowy inwestycja nie spełniona przesłanek wymaganych dla zastosowania przedmiotowego odstępstwa. Nie można również podzielić twierdzenia skarżących, jakoby w sprawie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów Konstytucji PR przez niezastosowanie przepisów obowiązujących w okresach wcześniejszych istnienia samowoli budowlanej. Wbrew twierdzeniu skarżących, podstawową przesłanką legalizacji samowoli budowlanej jest zgodność obiektu budowlanego z przepisami z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi w dacie likwidacji samowoli, a więc w dacie rozstrzygania przez organ administracji i na podstawie takich przepisów rozstrzygały organy w sprawie. Taki też pogląd został zaprezentowany w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 grudnia 2013r. (sygn. akt II OPS 2/13), za wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 20 grudnia 2007 r. (P 37/06). Uchwałę tę skarżący przywołali w skardze. Dalej też wskazać trzeba, że przedmiotowa sprawa dotyczy samowoli budowlanej, której proces legalizacyjny nie został zakończony, a tym samym sprawa ewentualnego jej zalegalizowania czy też nakazania rozbiórki pozostaje sprawą otwartą. W ramach tego postępowania skarżący uruchomili postępowanie zmierzające do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, mające na celu ustalenie zgodności tej inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym. Samowola budowlana jest zdarzeniem prawnym o charakterze ciągłym. Powstaje w chwili rozpoczęcia budowy bez wymaganego pozwolenia na budowę i trwa przez cały czas jej prowadzenia aż do chwili jej likwidacji, a więc do chwili wydania nakazu rozbiórki lub legalizacji samowolnie zrealizowanego obiektu poprzez wydanie pozwolenia na użytkowanie. Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z 31 stycznia 1996 r. (K 9/95) podkreślał, że pojęcie samowoli budowlanej nie odnosi się do zdarzenia polegającego na rozpoczęciu budowy bez pozwolenia budowlanego, ale obejmuje także ewentualną kontynuację takiej budowy aż do uzyskania wymaganego prawem pozwolenia (lub decyzji ekwiwalentnej) albo do usunięcia materialnych skutków samowoli. Skoro samowola budowlana jest zdarzeniem prawnym o charakterze ciągłym, to stosowanie do likwidacji skutków tej samowoli przepisów, które weszły w życie w czasie jej trwania nie jest retroaktywnym działaniem prawa, lecz jego działaniem retrospektywnym (bezpośrednim działaniem nowego prawa), które uznaje się za dopuszczalne. W efekcie należało uznać, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dał organom podstawy do wskazania, że sporna inwestycja w określonej w projekcie decyzji o warunkach zabudowy lokalizacji stoi w sprzeczności z § 4 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia i nie kwalifikuje się do zastosowania względem niej żadnego z odstępstw omówionych przez organ w zaskarżonym postanowieniu. Tym samym nie doszło w sprawie do naruszenia zastosowanych przez organy przepisów prawa materialnego, w stopniu które miało wpływ na wynik sprawy. Również postępowanie zostało przeprowadzone w sposób zgodny z zasadami ogólnymi i postępowania dowodowego (art. 15, art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a.), a wydane akty uzasadniono zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 w zw. z art. 11 i art. 126 K.p.a. Oznacza to, że nie stwierdzono w sprawie także naruszenia przepisów postępowania, w stopniu które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec wykazanej zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, Sąd – na mocy art. 151 P.p.s.a. – oddalił skargę.
Pełny tekst orzeczenia
IV SA/Wa 957/19
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.