IV SA/Wa 60/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-04-16
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona przyrodywycinka drzewkara pieniężnazgłoszenie wycinkiustawa o ochronie przyrodyobwód pniagatunek drzewaodpowiedzialność obiektywnaWSApostępowanie administracyjne

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zgłoszenia, uznając prawidłowość ustaleń organów co do gatunku i obwodu drzew oraz odpowiedzialność właścicieli.

Sprawa dotyczyła skargi M. i R. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy karę pieniężną za usunięcie 24 drzew bez wymaganego zgłoszenia. Skarżący zarzucali błędy w ustaleniach faktycznych, gatunkach drzew, pomiarach obwodów oraz brak powołania biegłego dendrologa. Sąd uznał, że ustalenia organów co do gatunku i obwodu drzew były prawidłowe, dokonane przez Certyfikowanego Inspektora Drzew, a wiek drzew nie miał znaczenia dla wymierzenia kary. Sąd podkreślił obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej i oddalił skargę jako bezzasadną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi M. i R. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie 24 drzew bez wymaganego zgłoszenia. Skarżący podnosili liczne zarzuty, w tym dotyczące błędnych ustaleń faktycznych co do gatunków i obwodów drzew, braku udziału w oględzinach, a także naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 84 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie powołania biegłego dendrologa. Sąd analizując stan faktyczny i prawny sprawy, odwołał się do przepisów ustawy o ochronie przyrody, w szczególności art. 88 ust. 1 pkt 6 oraz art. 83f ust. 3a i 4. Sąd uznał, że usunięcie drzew o określonych obwodach pni (przekraczających limity wskazane w ustawie) z nieruchomości osób fizycznych, niezwiązane z działalnością gospodarczą, wymagało dokonania zgłoszenia. Sąd stwierdził, że ustalenia gatunków i obwodów drzew zostały dokonane przez Certyfikowanego Inspektora Drzew, co uznał za wystarczające, a zarzuty dotyczące błędnych pomiarów i gatunków drzew uznał za gołosłowne. Podkreślono, że wiek drzew nie ma znaczenia dla wymierzenia kary, a odpowiedzialność administracyjna ma charakter obiektywny. Sąd oddalił skargę jako bezzasadną, uznając prawidłowość ustaleń organów administracji.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, ustalenia gatunków i obwodów pni dokonane przez Certyfikowanego Inspektora Drzew są wystarczające i prawidłowe, nie ma konieczności powoływania biegłego dendrologa w każdym przypadku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Certyfikowany Inspektor Drzew posiada wystarczającą wiedzę fachową do ustalenia gatunku drzewa, a przepisy ustawy o ochronie przyrody nie wymagają obligatoryjnego powoływania biegłego dendrologa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.o.p. art. 88 § 1 pkt 6

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 83f § 4

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 83f § 8

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 89 § 1

Ustawa o ochronie przyrody

Pomocnicze

u.o.p. art. 83 § 1

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 83f § 3a

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 89 § 4

Ustawa o ochronie przyrody

k.p.a. art. 84 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81a § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalenia gatunku i obwodu drzew przez Certyfikowanego Inspektora Drzew są wystarczające. Odpowiedzialność za usunięcie drzew bez zgłoszenia ma charakter obiektywny. Wiek drzew nie ma znaczenia dla wymierzenia kary. Usunięcie drzew o obwodach przekraczających limity wymagało zgłoszenia. Brak dowodów na błędność pomiarów obwodów pni.

Odrzucone argumenty

Błędne ustalenia faktyczne co do gatunków i obwodów drzew. Konieczność powołania biegłego dendrologa. Naruszenie przepisów postępowania. Brak podstaw do uznania obowiązku zgłoszenia wycinki. Niewłaściwe przeprowadzenie oględzin bez udziału skarżących.

Godne uwagi sformułowania

odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny wystarczy tylko wystąpienie tzw. bezprawia administracyjnego ustalenia gatunków i obwodów pni dokonała osoba będąca Certyfikowanym Inspektorem Drzew żaden z przepisów ustawy o ochronie przyrody, nie uzależnia ustalenia opłaty za wycięcie drzewa oraz kary pieniężnej od ustalenia wieku drzewa

Skład orzekający

Agnieszka Wójcik

przewodniczący

Anna Sękowska

sprawozdawca

Marzena Milewska-Karczewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie nałożenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zgłoszenia, w szczególności w kontekście roli Certyfikowanego Inspektora Drzew i obiektywnego charakteru odpowiedzialności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o ochronie przyrody i stanu faktycznego związanego z wycinką drzew na prywatnej posesji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o ochronie przyrody i odpowiedzialności administracyjnej, co może być ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i ochrony środowiska.

Kara za wycinkę drzew: Kiedy zgłoszenie jest obowiązkowe, a kiedy wystarczy opinia inspektora?

Dane finansowe

WPS: 89 176 PLN

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

IV SA/Wa 60/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-04-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wójcik /przewodniczący/
Anna Sękowska /sprawozdawca/
Marzena Milewska-Karczewska
Symbol z opisem
6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III OSK 6189/21 - Wyrok NSA z 2022-11-22
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 55
art. 88 ust. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik Sędziowie Sędzia WSA Anna Sękowska (spr.) Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 16 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi M. J. i R. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z [...] października 2020 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] nr [...] z [...] maja 2020r., Nr [...] w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
9 marca 2018 r. po uzyskaniu od mieszkańca zgłoszeniu dotyczącego wycinki drzew na rogu ulic [...] i [...] przeprowadzono oględziny nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] nr ew. [...] obręb [...]. Pracownicy Referatu Ochrony Środowiska Urzędu Miasta [...] tj. M. G. - główny specjalista i M. B. – inspektor, Certyfikowany Inspektor Drzew stwierdzili ścięcie 26 drzew. W rozmowie z mieszkańcem sąsiedniej nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] ustalono, że drzewa zostały ścięte 6 marca 2018 r. Obok ściętych pniaków stwierdzono świeżo ścięte wióry drzewne. Wykonano dokumentację zdjęciową, potwierdzającą ścięcie powyższych drzew.
12 marca 2018 r. Straż Miejska w [...] przeprowadziła kontrolę nieruchomości, której dotyczyło zgłoszenie z 9 marca 2018 r. Potwierdzono ścięcie 26 drzew, zgodnie z załącznikiem sporządzonym przez pracowników Referatu Ochrony Środowiska Urzędu Miasta [...]. Wykonano dokumentację zdjęciową. Strażnicy miejscy ustalili w rozmowie z mieszkańcami nieruchomości sąsiadujących z przedmiotową działką, że wycinka drzew miała miejsce w dniach 5 i 6 marca 2018 r. Nadto, w trakcie postępowania ustalono, że w dniach 5 i 6 marca 2018 r. kiedy dokonano wycięcia drzew, właścicielami nieruchomości byli R. J. i M. J.. Podczas oględzin przeprowadzonych 27 marca 2018 r. przez pracowników Referatu Ochrony Środowiska Urzędu Miasta [...] w obecności R. J., stwierdzono brak drzew oraz jakichkolwiek śladów po usuniętych drzewach, takich jak karpy, pnie.
Decyzją nr [...] z [...] lipca 2018 r. Prezydent Miasta [...] orzekł o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie 24 drzew bez zgłoszenia zamiaru ich usunięcia, z gatunku: klonu zwyczajnego o 2 pniach o obwodach 60 cm i 52 cm. dębu szypułkowego o obwodzie 134 cm, dębu szypułkowego o obwodzie o 2 pniach o obwodach 117 cm i 118 cm, klonu jesionolistnego o obwodzie 98 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 61 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 76 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 66 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 60 cm. klonu zwyczajnego o obwodzie 55 cm, dębu szypułkowego o obwodzie 105 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 92 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 54 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 69 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 57 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 74 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 69 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 75 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 68 cm, klonu zwyczajnego o obwodzie 60 cm, dębu szypułkowego o obwodzie 105 cm, dębu szypułkowego o obwodzie 102 cm, dębu szypułkowego o obwodzie 84 cm, klonu zwyczajnego o 3 pniach o obwodach 64 cm, 52 cm i 80 cm oraz dębu szypułkowego o 2 pniach o obwodach 76 cm i 107 cm, rosnących na nieruchomości położonej w [...] przy ul.[...] (dz. ew. nr [...] z obrębu [...]) (pkt 1) oraz o naliczeniu kary pieniężnej za usunięcie 24 drzew w wysokości 89 176 zł i ustaleniu obowiązku zapłaty w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna (pkt 2).
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli, z zachowaniem terminu ustawowego, M. i R. J.. W odwołaniu zarzucono: błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia polegające na błędnym ustaleniu gatunków wyciętych drzew i ich danych metrycznych, nie zweryfikowanych przez skarżących, w tym przeprowadzeniu oględzin bez udziału skarżących oraz błędnym uznaniu, że skarżący winni zgłosić organowi zamiar wycięcia drzew; naruszenie przepisów postępowania wpływające na treść zaskarżonej decyzji, tj. art. 84, art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 Kpa, poprzez brak dopuszczenia dowodu biegłego dendrologa, co budzi wątpliwości co do ustalonego stanu, gatunku i wieku drzew.
Decyzją z [...] lutego 2019 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło ww. decyzję z [...] lipca 2018r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Po przeprowadzeniu ponownego postępowania, decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2019 r. Prezydent Miasta [...] orzekł o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie 24 drzew bez zgłoszenia zamiaru ich usunięcia, rosnących na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] (dz. ew. nr [...] z obrębu [...]) (pkt 1) oraz o ustaleniu kary pieniężnej za usunięcie 24 drzew w wysokości 89 176 zł i ustaleniu obowiązku zapłaty w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna (pkt 2).
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli, z zachowaniem terminu ustawowego, M. i R. J. W odwołaniu zarzucono, że organ błędnie przyjął, że skarżący winni dokonać zgłoszenia zamiaru wycięcia drzew oraz brak było podstaw do uznania, że drzewa te pochodziły ze wskazanych przez organ gatunków, a ponadto, że organ przeprowadził oględziny bez udziału skarżących. Wskazano także, że organ zaniechał powołania biegłego dendrologa, który posiada wiedzę specjalistyczną pozwalającą na ustalenie gatunków i obwodów wyciętych drzew.
Decyzją z [...] stycznia 2020 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło ww. decyzję z [...] sierpnia 2019 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że organ I instancji winien wykazać, że usunięcie przedmiotowych drzew podlegało obowiązkowi zgłoszenia oraz w przypadku konieczności nałożenia kary za wycinkę bez zgłoszenia, ustalić obwody pni stanowiące podstawę do ustalenia wysokości kary na podst. art. 89 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody. Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że w przedmiotowej sprawie nie ma konieczności ustalania wieku wyciętych drzew. Przepis art. 89 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody nakazuje ustalenie gatunku i obwodu wyciętych drzew, czy pni. Ponadto wskazano, że ustalenia gatunków i obwodów pni dokonała osoba będąca Certyfikowanym Inspektorem Drzew.
Po przeprowadzeniu ponownego postępowania, decyzją nr [...] z [...] maja 2020 r. Prezydent Miasta [...] orzekł o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie 24 drzew rosnących na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] (dz. ew. nr [...] z obrębu 54) bez zgłoszenia zamiaru ich usunięcia (pkt 1), naliczeniu kary pieniężnej za usunięcie 24 drzew w wysokości 80 258,40zł (pkt 2) oraz ustaleniu obowiązku zapłaty w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna (pkt 3).
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli, z zachowaniem terminu ustawowego, M. i R. J. W odwołaniu zarzucono: błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia, polegające na błędnym ustaleniu gatunków wyciętych drzew i ich danych metrycznych nie zweryfikowanych przez skarżących, w tym przeprowadzeniu oględzin bez udziału skarżących, uznaniu, że skarżący winni zgłosić organowi zamiar wycięcia drzew; naruszenie przepisów postępowania wpływające na treść zaskarżonej decyzji, tj. art. 84 § 1, art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 Kpa poprzez brak dopuszczenia dowodu biegłego dendrologa co budzi wątpliwości co do ustalonego stanu, gatunku i wieku drzew; art. 81a § 1 kpa poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy organ w oparciu o dostępny materiał nie był w stanie bezsprzecznie ustalić obwodu usuniętych drzew, ich wieku i wysokości oraz czy usunięcie przedmiotowych drzew w ogóle podlegało obowiązkowi zgłoszenia, a także brak wykonania zaleceń organu II instancji wskazanych w decyzji z [...] stycznia 2020r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] października 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] maja 2018 r.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji przedstawione w zaskarżonej decyzji i podkreślił, że podstawą nałożenia kary pieniężnej może być m.in. usunięcie drzewa bez dokonania zgłoszenia, o którym mowa w art. 83f ust. 4 lub przed upływem terminu, o którym mowa w art. 83f ust. 8. Skoro z akt sprawy wynika, że ówcześni właściciele nieruchomości nie dokonali zgłoszenia zamiaru wycięcia drzew, to ich wycięcie stanowi wypełnienie ww. przesłanki wskazanej w art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy.
Organ odwoławczy uznał za niezasadny zarzut skarżących, stanowiący, iż organ w oparciu o dostępny materiał nie był w stanie bezsprzecznie ustalić obwodu usuniętych drzew, ich wieku i wysokości oraz czy usunięcie przedmiotowych drzew w ogóle podlegało obowiązkowi zgłoszenia. Podkreślono, że skarżący nie przedstawili żadnych dowodów na okoliczność ustalenia, że gatunki wyciętych drzew i obwodów pni były niezgodne z rzeczywistością. Zarzuty ograniczały się jedynie do kwestionowania sposobu ustalenia gatunków drzew. Organ wskazał, że w decyzji z [...] stycznia 2020 r. Nr [...], wyjaśniono, iż ustalenia gatunków i obwodów pni dokonała osoba będąca Certyfikowanym Inspektorem Drzew podczas oględzin przedmiotowej nieruchomości i pozostałych na niej po wycince pni. Zdaniem składu orzekającego, ustalenia poczynione bezpośrednio na nieruchomości, przez osobę mającą specjalistyczną wiedzę do ustalenia gatunków drzew, należy uznać za prawidłowe i znajdujące potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Wskazano także, że żaden z przepisów ustawy o ochronie przyrody, nie uzależnia ustalenia opłaty za wycięcie drzewa oraz kary pieniężnej od ustalenia wieku drzewa. Przepisy art. 85 ust. 1, jak i art. 89 ustawy nakazują organowi ustalenie jedynie gatunku drzewa oraz obwodu jego pnia, co w niniejszej sprawie dokonano.
Za niezasadny uznano również zarzut, nieustalenia przez organ czy usunięcie przedmiotowych drzew w ogóle podlegało obowiązkowi zgłoszenia. Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, usunięcie drzewa z terenu nieruchomości może nastąpić - co do zasady - po uzyskaniu zezwolenia. Wskazano także, że pismem z 3 marca 2020 r. skarżący nadesłali informację, iż nie dokonali wycinki drzew, dodatkowo wskazali, że 6 marca 2018 r. nieruchomość nie była wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej przez skarżących. SKO podkreśliło jednak, że skarżący nie podnieśli żadnych okoliczności ani dowodów potwierdzających, iż nie dokonali wycinki na nieruchomości, która stanowiła ich własność. W szczególności nie przedstawili np. zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa w postaci nieuprawnionego wtargnięcia na nieruchomość, dokonania nielegalnej wycinki czy kradzieży drzew. Wobec przyjęcia zaś że nieruchomość w dniu dokonania wycinki nie była wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, organ słusznie uznał, że w sprawie ma zastosowanie art. 83f ust. 4 ustawy, a przed dokonaniem wycinki właściciele nieruchomości byli zobowiązani do zgłoszenia zamiaru wycięcia drzew.
SKO wyjaśniło, że odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny, a wyłączną i wystarczającą podstawą nałożenia kary jest działanie bezprawne, sprzeczne z wymogiem uprzedniego dokonania zgłoszenia zamiaru wycinki drzew. Usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia stanowi delikt administracyjny, w którym nie bada się stopnia zawinienia strony, ani nieokreślonych ustawowo okoliczności, które mogłyby wyłączyć odpowiedzialność w tym zakresie, a odpowiedzialność za niego ponosi osoba, która tego deliktu dopuściła się. Zobiektywizowana odpowiedzialność administracyjna, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody oznacza, że wystarczy tylko wystąpienie tzw. bezprawia administracyjnego, a więc wykazanie związku przyczynowego między działaniem danego podmiotu a wycięciem drzew i krzewów. Tym samym organ odwoławczy nie podzielił zarzutu strony, stanowiącego, że organ I instancji nie zastosował wytycznych wskazanych w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] stycznia 2020 r. i uznał, że prawidłowo ustalono wysokość kary. Organ ustalił bowiem obwód pnia każdego drzewa, który pomniejszył zgodnie z ust. 4 art. 89 ustawy, a następnie przemnożył przez stawki wynikające z obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. (Dz. U. z 2017r., poz. 1330).
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2020 r. wywiedli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. i R. J. zaskarżając ją w całości.
Zaskarżonej decyzji zarzucili:.
I. błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę zaskarżonej decyzji polegające na:
1. uznaniu, iż na terenie nieruchomości przy ul. [...] nr ew. [...] obr. [...] w [...] skarżący usunęli 24 sztuk drzew w tym gatunki klonu zwyczajnego, dębu szypułkowego i klonu jesionolistnego, mimo braku podstaw do uznania, iż pnie zastane na ww. nieruchomości należały do gatunków drzew AcerPlanatoides, Acertiegundo, Qnercus robur;
2. przyjęciu za podstawę decyzji danych metrycznych uzyskanych w trakcie pomiarów na nieruchomości przy ul. [...] nr ew. [...] obr [...] w [...] przy użyciu mierników, których poprawności działania nie zweryfikowano przez skarżących i uczestników oględzin przed przystąpieniem do pomiarów;
3. uznaniu, iż usunięcie drzew będących przedmiotem postępowania wymaga uzyskania zgłoszenia mimo braku jakiegokolwiek dowodu, na podstawie którego poczyniono takowe spostrzeżenia;
4. ustalenie na podstawie oględzin z 9 marca 2018 roku, które odbywały się bez udziału skarżących, gatunków drzew jakie rzekomo zostały wycięte, ich wieku i obwodów pni,
II. naruszenie przepisów postępowania wpływające na treść zaskarżonej decyzji w stopniu znacznym tj.:
1. art. 84 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, podczas gdy celem bezsprzecznego ustalenia stanu faktycznego organ winien dopuścić dowód z opinii biegłego dendrologa, bowiem ustalenie obwodów usuniętych drzew stanowi wiedzę specjalistyczną, czego organ nie powinien był ustalać za pomocą informacji powziętych przez pracowników organu,
2. art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i wydanie zaskarżonej decyzji bez podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego i bezsprzecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym ustalenia gatunku i wieku drzew, a także poprawności działania przyrządów mierniczych służących do mierzenia obwodów pni,
3. art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niewskazanie w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji dowodów, na podstawie których organ I instancji ustalił gatunek drzew, ich wiek oraz poprawność pomiarów poczynionych w trakcie oględzin,
4. art. 79 § 1 k.p.a. poprzez brak należytego zawiadomiona strony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin,
5. art. 81 a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji nakładającej na skarżących obowiązek zapłaty kary pieniężnej za usunięcie drzew, podczas gdy organ w oparciu o dostępny materiał dowodowy nie był w stanie bezsprzecznie ustalić obwodu usuniętych drzew, ich wieku i wysokości oraz czy usunięcie przedmiotowych drzew w ogóle podlegało obowiązkowi zgłoszenia, co skutkowało powstaniem nieusuwalnych wątpliwości, które powinny skutkować wydaniem przez organ rozstrzygnięcia na korzyść strony.
Mając powyższe zarzuty skarżący wnieśli o:
1. uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2020 roku o sygn. akt [...] oraz poprzedzającej jej decyzji nr [...] Prezydenta Miasta [...] z [...] maja 2020 roku w całości;
2. zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący wskazali, że decyzja Organu I i II instancji, została wydana z pominięciem przepisów zarówno prawa materialnego jak i proceduralnego, co powoduje, iż obydwie winne być wyeliminowane z obrotu. Skarżący podnieśli, iż w aktach sprawy nie znajdują się żadne dowody, na podstawie których możliwe byłoby bezsprzeczne ustalenie faktów, na których organy administracji oparły zaskarżone orzeczenia. Skarżący negują ustalenia organu I i II instancji w zakresie wieku ściętych drzew, okresu ich ścięcia, ich gatunku czy obwodu pni. Nadto, skarżący negują poprawność pomiarów ściętych pni będących podstawą ustalenia kary.
Podkreślono, że w postępowaniu przeprowadzonym przez organy brak jest jakiegokolwiek dowodu świadczącego o tym, że usunięcie przedmiotowych drzew podlegało obowiązkowi zgłoszenia. Organy ograniczyły się do wskazania, że skoro nieruchomość nie była wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej przez skarżących, to uzasadnia to słuszność nałożenia kary na podstawie przepisu art. 88 ust. 1 pkt. 6 ustawy o ochronie przyrody. Skarżący uznali, że za niedopuszczalne uznać należy oparcie się w tym zakresie na ustaleniach poczynionych przez pracowników organu, bez możliwości weryfikacji prawidłowości wyciągniętych przez nich wniosków. Koniecznym było w tej sprawie przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego dendrologa, która to nie mogła być zastąpiona żadnym innym dowodem. Podkreślono, że to obowiązkiem organu jest bezsprzeczne ustalenie stanu faktycznego skutkującego dla strony tak poważnymi konsekwencjami finansowymi - niezależnie od zarzutów strony.
Organ administracji publicznej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu.
Podstawą materialnoprawną decyzji wymierzającej karę za usunięcie drzew bez wymaganego zgłoszenia stanowił art. 88 ust. 1 pkt 6 oraz art. 89 ust. 1 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tj. Dz. U. 2020 poz. 55 ze zm., dalej w skrócie "u.o.p.").
Stosownie do brzmienia art. 88 ust. 1 pkt 6 u.o.p. (obowiązującego zarówno w dniu wydania zaskarżonej decyzji, jak w i w dniu dokonania wycinki objętych decyzją drzew), wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzewa bez dokonania zgłoszenia, o którym mowa w art. 83f ust. 4, lub przed upływem terminu, o którym mowa w art. 83f ust. 8.
Przypomnieć należy, że generalną zasadą wynikającą z art. 83 u.o.p., jest obowiązek uzyskania zezwolenia właściwych organów na wycięcie drzew. Jednakże art. 83f u.o.p. wprowadza wyjątki od tego wymogu, określając przypadki, w których przepisów art. 83 ust. 1 u.o.p. się nie stosuje. Takim przypadkiem, stosownie do treści art. 83f ust. 3a u.o.p., jest usunięcie drzew lub krzewów, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przy tym art. 83f ust. 4 u.o.p. przewiduje przypadki kiedy usunięcie drzew lub krzewów rosnących na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i usuwanych na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej, wymaga dokonania zgłoszenia. Mianowicie dzieje się tak w myśl ww. przepisu, gdy obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 5 cm przekracza: 80 cm - w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu srebrzystego; 65 cm - w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego; 50 cm - w przypadku pozostałych gatunków drzew.
Z przywołanych powyżej przepisów wynika zatem, że w razie gdy z nieruchomości stanowiącej własność osób fizycznych usunięto drzewa i owo usunięcie nie było związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to nie jest wymagane zezwolenie. Jeżeli jednak na wysokości 5 cm obwód drzew wynosi 80, 65 lub 50 cm – w zależności od gatunku drzewa – wówczas wymagane jest zgłoszenie takiego usunięcia. W razie braku takiego zgłoszenia właściwy organ w oparciu o art. 88 ust. 1 pkt 6 u.o.p. wymierza administracyjną karę pieniężną.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznanej sprawie. Z akt sprawy wynika, że w dniu 9 marca 2018 r. na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] (nr ew. [...] obręb [...]), stanowiącej wówczas własność M. i R. J., znajdowały się ślady po usunięciu drzew, a obok nich znajdowały się świeżo ścięte wióry drzewne. Wycięte drzewa zostały wyszczególnione w protokole oględzin sporządzonym w dniu 9 marca 2018 r., przeprowadzonych przez pracowników Referatu Ochrony Środowiska Urzędu Miasta [...] (k. 1 akt administracyjnych), gdzie wskazano także obwody pni pozostałych po wycince drzew oraz w notatce urzędowej z 12 marca 2018 r. sporządzonej przez pracowników Straży Miejskiej w [...], do której załączono dokumentację zdjęciową oraz arkusz zawierający wskazanie gatunku drzew i ich obwodów. Niewątpliwie materiał zdjęciowy załączony do ww. dokumentów potwierdza fakt usunięcia drzew. Potwierdza to również uzyskana przez pracowników Straży Miejskiej oraz pracowników Referatu Ochrony Środowiska informacja o terminie dokonania ścinki: 5 i 6 marca 2018 r. Zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy potwierdza także, gatunek usuniętych drzew oraz obwód pnia mierzony na wysokości 5 cm. Jak bowiem wynika ze znajdującego się w aktach sprawy ww. dokumentów, na kontrolowanej działce stwierdzono pnie następujących rodzajów drzew: klon zwyczajny, dąb szypułkowy oraz klon jesionolistny. Pnie te zostały również zmierzone. Nie ulega zatem wątpliwości, że usunięcie drzew stanowiących ww. gatunki, których obwody pni mierzone na wysokości 5 cm wynosiły więcej niż 80 cm w przypadku klonu jesionolistnego oraz 50 cm w przypadku pozostałych gatunków drzew, wymagało dokonania zgłoszenia. Stąd zarzut sformułowany w skardze, że nie ustalono czy istotnie zgłoszenie usunięcia drzew było w ogóle wymagane, nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzut ten byłby zasadny, gdyby skarżący skutecznie podważyli prawidłowość ustalenia gatunku usuniętych drzew bądź pomiarów obwodów pni. Tak jednak, zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie się nie stało.
W ocenie Sądu zarzuty dotyczące błędnego ustalenia gatunków drzew, a w konsekwencji również zarzut zaniechania powołania biegłego, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że na nieruchomości przy ul. [...] nr ew. [...] obr. [...] w [...] skarżący usunęli 24 sztuk drzew, w tym gatunki klonu zwyczajnego, dębu szypułkowego i klonu jesionolistnego, nie zasługiwały na uwzględnienie. Wyjaśnić bowiem trzeba, że z akt sprawy wynika, że oględzin nieruchomości dokonywali pracownicy Referatu Ochrony Środowiska Urzędu Miasta [...]. Przy tym, ustalenia gatunków i obwodów pni dokonała osoba będąca Certyfikowanym Inspektorem Drzew. Podkreślić trzeba, że przepisy u.o.p. nie wymagają, aby każdorazowo gatunek drzew ustalany był przez dendrologa. Pracownicy referatu ochrony środowiska, w tym Certyfikowany Inspektor Drzew, posiadają wystarczającą wiedzę fachową, w szczególności odpowiednią wiedzę teoretyczną oraz doświadczenie zawodowe, które umożliwiają ocenę gatunku drzewa. Wiedzą w zakresie rozpoznawania gatunków drzew z całą pewnością legitymuje się Certyfikowany Inspektor Drzew, co słusznie uwypuklił organ odwoławczy. Kwestionowanie przez skarżących prawidłowości ustalenia gatunków drzew, nie mogło zatem odnieść zamierzonego skutku.
Nie zasługiwał również na uwzględnienie zarzut dotyczący nieprawidłowego pomiaru pnia drzewa. Pomiary pni drzew zostały również sporządzone przez pracowników Referatu Ochrony Środowiska. Skarżący, kwestionując prawidłowość dokonanych pomiarów pni, poza gołosłownymi zarzutami, nie podnieśli żadnych okoliczności ani dowodów potwierdzających swoje twierdzenia. Fakt, że przyrządy do pomiaru nie zostały zweryfikowane przez skarżących, nie oznacza automatycznie, że nie było możliwe dokonanie nimi prawidłowych pomiarów. Dodać przy tym należy, że stwierdzenie w dniu 27 marca 2018 r., podczas ponownych oględzin przeprowadzonych na przedmiotowej nieruchomości, braku wszelkich śladów po usuniętych drzewach, uniemożliwiło dokonanie ponownych pomiarów, tym razem w obecności R. J. W sytuacji zaś gdy skarżący kwestionują prawidłowość dokonanych przez pracowników Referatu Ochrony Środowiska pomiarów obwodów pni, powinni przedstawić bądź to pomiar dokonany przez siebie, bądź wyjawić na czym miałyby polegać błędy, które zarzucają pomiarom przedstawionym przez organ oraz przynajmniej uprawodopodobnić ich wystąpienie. Tego jednak skarżący nie czynią, co powoduje, że ich twierdzenia należy uznać za niezasadne. W szczególności Sąd doszedł do przekonania, że nie jest uzasadnione twierdzenie jakoby w oparciu o dostępny materiał dowodowy organ nie był w stanie bezsprzecznie ustalić obwodu usuniętych drzew, ich wieku i wysokości oraz czy usunięcie przedmiotowych drzew w ogóle podlegało obowiązkowi zgłoszenia. Jak wyżej wskazano pomiary obwodów zostały dokonane przez osoby legitymujące się stosowną wiedzą i doświadczeniem życiowym, a brak jest uzasadnionych podstaw do ich podważenia. Wiek zaś drzew, jak słusznie wyjaśnia Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i co bezsprzecznie wynika z przytoczonych przez Sąd przepisów u.o.p., ani wysokość drzew nie są warunkami dla ustalenia wysokości kary ani zasadności jej nałożenia, chyba że chodzi o pomiar pnia dokonany na wysokości 5 cm. Ta jednak okoliczność również nie została skutecznie zakwestionowana. W konsekwencji Sąd uznał, że brak jest podstaw do zarzucenia naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze. W tym miejscu podkreślić należy, że rację ma organ, że ustalenie wieku wyciętych drzew nie ma znaczenia dla wymierzenia kary. Istotny jest jedynie gatunek drzewa i obwód pnia mierzony na wysokości 5 cm. Te zaś cechy w ocenie Sądu zostały bezsprzecznie ustalone w niniejszej sprawie.
Co się tyczy kwestii braku obecności ówczesnych właścicieli nieruchomości podczas oględzin przeprowadzonych w dniach 9 i 12 marca 2018 r., wyjaśnić trzeba że dokonane oględziny miały charakter interwencyjny. Były natychmiastową reakcją na informację otrzymaną od mieszkańców okolicznych nieruchomości o możliwości dokonania nielegalnej wycinki drzew. Organ postanowił o przeprowadzeniu ponownych oględzin, o których powiadomiono M. i R. J. i które odbyły się w dniu 27 marca 2018 r. w obecności pana R. J.. Wówczas już jednak nie było żadnych śladów po usuniętych drzewach. Powyższe jednak, zdaniem Sądu, nie uniemożliwia wydania decyzji w oparciu o ustalenia dokonane podczas oględzin z 9 i 12 marca 2018 r. Zgromadzone bowiem w aktach sprawy dokumenty zdjęciowe oraz sam protokół, świadczą jednoznacznie, że w dniu 9 i 12 marca 2018 r. na przedmiotowej nieruchomości znajdowały się pnie po usuniętych drzewach oraz ślady ich karczowania (świeżo ścięte wióry drzewne). Powyższe stanowi wystarczający dowód tego, że drzewa zostały usunięte. Wobec likwidacji śladów usuniętych drzew w okresie pomiędzy oględzinami interwencyjnymi a oględzinami dokonanymi za powiadomieniem o nich skarżących, możliwe jest wyłącznie oparcie się o informacje wynikające z protokołu oględzin z 9 marca 2018 r. oraz notatki z 12 marca 2018 r. i załączonej do niej dokumentacji fotograficznej, przy uwzględnieniu regulacji zawartej w art. 89 ust. 3 u.o.p.. Tym bardziej, że skarżący poza gołosłowną negacją prawidłowości dokonanych pomiarów, nie przedstawiają jakiejkolwiek argumentacji merytorycznej.
Na koniec, chociaż w skardze nie zostało to podniesione, wskazać trzeba, że nie budzi wątpliwości Sądu kwestia dokonania usunięcia drzew przez skarżących, a w konsekwencji zasadność nałożenia kary na M. i R. J.. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika bowiem, że usunięcia dokonano w dniach 5 i 6 marca 2018 r. (k. 1 i 5 akt administracyjnych), co potwierdzają zidentyfikowane podczas oględzin 9 i 12 marca 2018 r. ślady pni usuniętych drzew oraz świeże wióry przy pniach usuniętych drzew, widoczne na zdjęciach. Państwo J. zbyli nieruchomość 10 marca 2018 r. Wobec braku zgłoszenia bezprawnego usunięcia drzew, przyjmuje się, że dokonał tego właściciel. Stąd nałożenie kary na skarżących jest prawidłowe. Przy tym Sąd nie dał wiary ani oświadczeniu poprzedników prawnych państwa J. co do braku drzew na nieruchomości stanowiącej dz. nr ewid. [...], obręb [...] w [...] Oświadczenie to bowiem, stoi w oczywistej sprzeczności z protokołem oględzin z 9 marca 2018 r., notatką urzędową z 12 marca 2018 r. oraz załączoną dokumentacją fotograficzną. Oświadczenie zaś państwa J., że nie dokonali wycinki, wobec wyżej omówionego domniemania dokonania wycinki przez właściciela nieruchomości, także nie mogło wpłynąć na ocenę zasadności zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę