IV SA/Wa 2198/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie odmawiające uzgodnienia warunków zabudowy dla samowoli budowlanej zlokalizowanej w pasie 100m od jeziora, uznając ją za sprzeczną z przepisami o ochronie przyrody.
Sąd rozpatrywał skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, które utrzymało w mocy odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla samowoli budowlanej. Budynek, mimo że powstał w 1985 r., znajduje się w pasie 100 m od jeziora, co jest sprzeczne z uchwałą Sejmiku Województwa dotyczącą ochrony krajobrazu. Sąd uznał, że nawet w przypadku legalizacji samowoli budowlanej, należy ocenić jej zgodność z aktualnymi przepisami, a istniejące odstępstwa od zakazu budowy nie miały zastosowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J.R. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, które utrzymało w mocy odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla istniejącego budynku rekreacji indywidualnej, legalizowanego jako samowola budowlana. Sprawa dotyczyła działek położonych na terenie Parku Krajobrazowego oraz obszaru Natura 2000, gdzie obowiązuje zakaz budowania nowych obiektów w pasie 100 m od linii brzegów jezior. Sąd uznał, że budynek, mimo iż powstał w 1985 r. (przed wprowadzeniem zakazu), musi być oceniany według aktualnych przepisów w ramach postępowania legalizacyjnego. Stwierdzono, że inwestycja narusza § 3 pkt 7 uchwały Sejmiku Województwa, a przewidziane w § 4 ust. 1 odstępstwa, w tym dotyczące obszarów zwartej zabudowy, nie mogły zostać zastosowane z uwagi na brak spełnienia warunków, takich jak zabudowa sąsiednich działek umożliwiająca wyznaczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy. Sąd podkreślił, że organ uzgadniający ocenia zgodność projektu z przepisami, a nie zgodność z postanowieniem PINB. W konsekwencji, skarga została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, zakaz ma zastosowanie. Nawet w przypadku legalizacji samowoli budowlanej, należy ocenić zgodność z aktualnie obowiązującymi przepisami, a budynek traktuje się jako nowy obiekt w kontekście przepisów o ochronie przyrody.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie legalizacyjne wymaga oceny zgodności z przepisami obowiązującymi w chwili wydania decyzji, a nie w chwili budowy. Samowola budowlana, mimo fizycznego istnienia, nie jest obiektem legalnym, a jej legalizacja jest traktowana jako powstanie nowego obiektu w kontekście przepisów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
u.p.z.p. art. 60 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchwała Sejmiku Województwa [...] Nr [...] z 27 kwietnia 2011 r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego
Wprowadza zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących prowadzeniu gospodarki wodnej, turystyki wodnej lub rybackiej.
Uchwała Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z 25 lipca 2016 r. o zmianie uchwały Sejmiku Województwa [...] w sprawie [...]Parku Krajobrazowego
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 53 § 4
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 64 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.o.p. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 17 § 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 17 § 2
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
p.p.s.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 80
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pr. bud.
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Lokalizacja inwestycji w pasie 100 m od jeziora narusza przepisy uchwały Sejmiku Województwa. Nie można zastosować odstępstw od zakazu budowy w tym przypadku. Legalizacja samowoli budowlanej wymaga oceny zgodności z aktualnymi przepisami, a budynek traktowany jest jako nowy obiekt w kontekście przepisów o ochronie przyrody.
Odrzucone argumenty
Budynek powstał w 1985 r., przed wprowadzeniem zakazu, więc przepisy uchwały nie powinny mieć zastosowania. Istnieją odstępstwa od zakazu budowy, w tym dotyczące obszarów zwartej zabudowy. Działka nr [...] jest zabudowana budynkiem o symbolu 'i', a działka nr [...] budynkiem mieszkalnym/letniskowym, co pozwala na wyznaczenie linii zabudowy. Organ I instancji naruszył art. 77 i 80 K.p.a. poprzez zaniechanie postępowania wyjaśniającego.
Godne uwagi sformułowania
w procesie legalizacji samowoli budowlanej dokonuje się oceny jej zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązującymi w chwili wydania decyzji a nie z chwili budowy samowola budowlana jest obiektem, który nie jest zgodnie z prawem legalnym obiektem budowlanym. Oznacza to, że samowola, chociaż istnieje fizyczne, to jej istnienie nie jest potwierdzone w systemie prawnym. Dlatego też należy uznać, że w wyniku legalizacji samowoli powstanie nowy obiekt budowlany w pasie szerokości 100 m od brzegu jeziora D. nie jest dopuszczalne, aby inwestor inicjował postępowanie co do ustalenia warunków zabudowy niezależnie od działań podejmowanych przez organ nadzoru budowlanego na potrzeby uzgodnienia, przyjmując pewną fikcję prawną, należy go traktować jak budynek nowy, który ma dopiero powstać
Skład orzekający
Anna Sękowska
sprawozdawca
Paweł Dańczak
asesor
Wanda Zielińska-Baran
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących legalizacji samowoli budowlanej w obszarach chronionych, zastosowanie zakazu budowy w pasie przybrzeżnym oraz warunki odstępstw od tego zakazu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej związanej z parkiem krajobrazowym i uchwałą Sejmiku Województwa. Interpretacja zakazu budowy w kontekście legalizacji samowoli budowlanej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i jej legalizacji, a także konfliktu między potrzebą zabudowy a ochroną przyrody w cennych krajobrazowo obszarach.
“Legalizacja samowoli budowlanej nad jeziorem: czy stare budynki są bezpieczne przed nowymi przepisami?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Wa 2198/19 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2020-01-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-09-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Sękowska /sprawozdawca/ Paweł Dańczak Wanda Zielińska-Baran /przewodniczący/ Symbol z opisem 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Sygn. powiązane II OSK 2563/20 - Wyrok NSA z 2023-06-29 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 1945 Art. 60 ust. 1, art. 53 ust.4 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Wanda Zielińska - Baran Sędziowie Sędzia WSA Anna Sękowska (spr.) Asesor WSA Paweł Dańczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 29 stycznia 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2019 r., znak [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z [...] lipca 2019 r., Nr [...]Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]z [...]marca 2019r. orzekające o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla istniejącego na działce nr [...] budynku rekreacji indywidualnej w ramach legalizacji samowoli budowlanej, na terenie działek nr [...]i nr [...], położonych w miejscowości [...], w zakresie ochrony przyrody (postanowienie Nr [...] Stan sprawy przedstawia się następująco. 15 marca 2019 r. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] wpłynął wniosek Wójta Gminy [...] w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla istniejącego na działce nr [...] budynku rekreacji indywidualnej w ramach legalizacji samowoli budowlanej, na terenie działek nr [...]i nr [...], położonych w miejscowości [...], obręb [...], gmina [...]. Na podstawie przedłożonych dokumentów organ I instancji stwierdził, iż teren objęty wnioskiem znajduje się w granicach [...] Parku Krajobrazowego oraz obszaru Natura 2000 [...], a przesłany do uzgodnień projekt decyzji o warunkach zabudowy nie jest zgodny z przepisami uchwały Sejmiku Województwa [...]w sprawie [...]Parku Krajobrazowego. Wyjaśniono, że w niniejszej sprawie organ był obowiązany ocenić przedłożony projekt decyzji o warunkach zabudowy w zakresie zgodności z przepisami o ochronie przyrody, przy czym projekt decyzji dotyczy obiektu już zrealizowanego, zaś samo wydanie decyzji o warunkach zabudowy dokonywane jest w ramach legalizacji samowoli budowlanej. Z materiału dowodowego (załącznika graficznego do projektu decyzji, ortofotomapy z zasobów RDOŚ w [...]oraz ze strony Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, www.geoportal.gov.pl) wynika, iż teren inwestycji, znajdujący się na działkach nr [...]i [...]w miejscowości [...], położony jest w całości w strefie stumetrowej od brzegów jeziora [...]. Zgodnie z § 3 pkt 7 Uchwały Nr [...]Sejmiku Województwa [...]z dnia [...]kwietnia 2011r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...]z 2011 r., poz. 1459) oraz uchwałą nr [...]Sejmiku Województwa [...]z dnia [...]lipca 2016r. o zmianie uchwały Sejmiku Województwa [...]w sprawie [...]Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...]z 2016r., poz. 2947), w parku krajobrazowym zakazuje się budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Jednocześnie § 4 ust. 1 pkt 1 ww. uchwały stanowi, iż ww. zakaz nie dotyczy obszarów zwartej zabudowy wsi, w granicach określonych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, gdzie dopuszcza się uzupełnianie zabudowy mieszkaniowej i usługowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów wód, określonej poprzez połączenie istniejących budynków na przylegających działkach. Zgodnie z załącznikiem graficznym dołączonym do projektu decyzji, przedmiotowe działki nr [...] i [...]od wschodu graniczą z działką nr [...], na której od strony brzegu jeziora, istnieje budynek oznaczony symbolem "i", a od zachodu graniczą z niezabudowaną działką nr [...]. Zatem nie istnieje możliwość wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegu wód jeziora [...], określonej poprzez połączenie istniejących budynków zlokalizowanych na przyległych działkach, gdyż działka nr [...]jest niezabudowana. W ocenie organu, nie znajdują zastosowania w sprawie także inne odstępstwa od zakazu zabudowy. Nie jest możliwe zastosowanie żadnego z odstępstw od ww. zakazu określonych w art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t. j. Dz. U. z 2018r., poz. 1614 ze zm.), z uwagi na charakter planowanej do realizacji inwestycji. Organ, kierując się zasadami ekonomiki procesowej, nie analizował wpływu inwestycji na obszar Natura 2000 [...]z uwagi na to, iż koliduje ona z ww. przepisami wprowadzonymi w [...]Parku Krajobrazowym. Na ww. postanowienie zażalenie złożył J.R., reprezentowany przez radcę prawnego T.G. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie, wyjaśnił że inwestycja, której dotyczy projekt decyzji o warunkach zabudowy, planowana jest do realizacji na działce nr [...], obręb [...], gm. [...], w granicach [...]Parku Krajobrazowego, na terenie którego obowiązuje Uchwała Nr [...]Sejmiku Województwa [...]z [...]kwietnia 2011 r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. [...] z 2011 r. Nr 66 poz. 1459). Istotne było zatem wyjaśnienie przez organ I instancji, czy planowana inwestycja nie stoi w sprzeczności z regulacjami ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r. poz. 1614, ze zm.), wynikającymi z utworzenia ww. obszarów chronionych, w szczególności w kontekście obowiązujących na tych obszarach zakazów związanych z ochroną przyrody. Po przeanalizowaniu załączników graficznych i map dostępnych w serwisie Geoportal, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska stwierdza, że działka nr [...], położona jest w całości w pasie szerokości 100 m od linii brzegu jeziora [...]. Planowana inwestycja zatem narusza zakaz określony w § 3 pkt 7 ww. Uchwały, tj. zakazu budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych, zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne - z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. W ocenie organu odwoławczego RDOŚ w [...]naruszył art. 77 § 1 i 80 K.p.a. ponieważ nie przeanalizował możliwości zastosowania wszystkich odstępstw od zakazu określonego w § 3 pkt 7 ww. Uchwały. Niemniej rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe. Planowana inwestycja nie należy do obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej, zatem nie można zastosować odstępstwa od zakazu. Sejmik Województwa [...] przewidział, że odstępstwa wymienione w § 4 ust. 1, zgodnie z ust. 2, mają zastosowanie w przypadku gdy w trakcie postępowania strona wykaże brak niekorzystnego wpływu planowanej inwestycji na chronione: krajobrazy, siedliska przyrodnicze oraz gatunki roślin, zwierząt i grzybów. Ponieważ już samo naruszenie zakazu realizacji nowych obiektyw budowlanych w pasie szerokości 100 m m.in. od brzegów jeziora stanowi negatywny wpływ na chroniony krajobraz, nie można zastosować żadnego z wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1-4 ww. Uchwały wyjątków. Nadto Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska stwierdził, iż nie jest możliwe zastosowanie żadnego z odstępstw od ww. zakazu określonych w art. 17 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, stanowiących odpowiednio, iż zakazy w parkach krajobrazowych nie dotyczą: wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa, prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym, realizacji inwestycji celu publicznego, wykonywania zadań wynikających z planu ochrony, zadań ochronnych lub planu zadań ochronnych, co wynika wprost z samego już charakteru planowanej do realizacji inwestycji. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu, organ wskazał, że fakt, iż budynek posadowiony został w 1985 r., kiedy obowiązywały inne normy i zasady niż obecnie obowiązujące, nie ma znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia, ponieważ nie zwalnia to organów ochrony przyrody z obowiązku oceny inwestycji pod kątem obowiązujących na przedmiotowym terenie zakazów. W omawianej sprawie, oceniając stan faktyczny, należy przeanalizować, czy w aktualnie obowiązującym stanie prawnym budynek mógłby zostać legalnie wybudowany. Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 20 grudnia 2007 r., sygn. akt P 37/06, w procesie legalizacji samowoli budowlanej dokonuje się oceny jej zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązującymi w chwili wydania decyzji a nie z chwili budowy. Organ wyjaśnił, że obowiązek uzyskania decyzji administracyjnych w zakresie procesu budowlanego w polskim systemie prawnym wprost wynika z ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186), dalej jako "Prawo budowlane". Zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych odnosi się również do samowoli budowlanej, ponieważ samowola budowlana jest obiektem, który nie jest zgodnie z prawem legalnym obiektem budowlanym. Oznacza to, że samowola, chociaż istnieje fizyczne, to jej istnienie nie jest potwierdzone w systemie prawnym. Dlatego też należy uznać, że w wyniku legalizacji samowoli powstanie nowy obiekt budowlany w pasie szerokości 100 m od brzegu jeziora D. J.R. reprezentowany przez pełnomocnika profesjonalnego złożył na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] lipca 2019 r skargę do tutejszego Sądu, zaskarżając to postanowienie w całości i zarzucając mu: naruszenie art. 138 § 2 kpc, w zw. z art. 106 § 4 kodeksu podstępowania administracyjnego, poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, co doprowadziło do błędów w ustaleniach faktycznych, częściowo wprost sprzecznych z analizą cech i funkcji zabudowy, przejawiających się m.in. w wadliwym ustaleniu o warunki zabudowy dla jakiej działki ubiega się inwestor, ustaleniu, że działka graniczy z innymi niezabudowanymi działkami, w sytuacji gdy stan faktyczny jest zupełnie inny, ustaleniu że brak jest możliwości wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegu wód jeziora [...], poprzez połączenie istniejących budynków zlokalizowanych na przyległych działkach, z uwagi na niezabudowanie działki nr [...], w sytuacji gdy działka ta nie jest działką przylegającą do działki skarżącego; naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 kpc, poprzez jego zastosowanie, w sytuacji stwierdzenia naruszenia przez organ I instancji art. 77 oraz 80 kpc i nie przeprowadzenie w tym zakresie żadnego postępowania wyjaśniającego; brak ustalenia daty powstania samowoli budowlanej, w sytuacji gdy z aktu notarialnego zakupu nieruchomości wynika jednoznacznie, że budynek powstał w 1985 roku, a więc przed wprowadzeniem przepisów uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...]z [...]kwietnia 2011r. i następnych, na które powołuje się organ; błędną wykładnię przepisu § 3 pkt 7 uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...]z [...]kwietnia 2011r., polegającą na pominięciu istotnej okoliczności, iż wskazywany zapis dotyczy budowania nowych obiektów budowlanych, a w stanie faktycznym rozpoznawanym w niniejszej sprawie istotą jest legalizacja budynku istniejącego na przedmiotowej działce od 1985r. Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania skargowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że ustalenia organu w przedmiocie zabudowania sąsiadujących działek nie są zbieżne ze stanem faktycznym i częściowo sprzeczne z analizą funkcji i cech zabudowy, przeprowadzoną dla potrzeb postępowania przez urbanistę. W istocie, działka nr [...], od strony jeziora jest zabudowana budynkiem oznaczonym symbolem "i". Symbol ten oznacza "pozostały budynek niemieszkalny, gdzie indziej nie wymieniony" (rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z 2 listopada 2015r., w sprawie bazy danych obiektów topograficznych oraz mapy zasadniczej). Działka sąsiadująca z działką [...], od strony zachodniej czyli działka [...], jest zabudowana budynkiem mieszkalnym, a od strony jeziora budynkiem letniskowym. Wynika to wprost z dokumentacji mapowej, jak również można to ustalić na podstawie oględzin, czego organ zaniechał. Zdaniem skarżącego przedmiotowa działka leży w obszarze zwartej zabudowy wsi [...] (takowych ustaleń organ w ogóle zaniechał, co wyraził wprost w treści uzasadnienia postanowienia). Nie zmienia tej okoliczności, że jest ona blisko skraju tej zabudowy. Sąsiednie działki są zabudowane budynkami mieszkalnymi, letniskowymi, budynkiem restauracji (dz. nr [...]), innymi budynkami. Dalej podkreślił, że zapis § 4 ust. 1 pkt 1 uchwały Sejmiku Województwa [...]wskazuje wyjątek od zakazu określonego w § 3 pkt 7 uchwały, gdzie warunkiem odstępstwa jest wyznaczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy, określonej poprzez połączenie istniejących budynków. Nie sposób się zgodzić, że nie ma możliwości wyznaczenia owej linii zabudowy. Na działce [...] znajdują się budynki, położone w niewielkiej odległości od linii brzegowej i nie ma żadnych przeciwwskazań do tego, aby one wyznaczały ową linię nieprzekraczalnej zabudowy. Podkreślił, że sprawa dotyczy budynku istniejącego i to od 1985r., co wynika wprost z treści aktu notarialnego – umowy sprzedażny nieruchomości. Budynek ten istniał na przedmiotowej działce dużo wcześniej, niż został utworzony [...] Park Krajobrazowy, wcześniej niż wprowadzenie przepisów prawa umożliwiających ograniczenia budowania budynków w odległości mniejszej niż 100 m od linii brzegowej. W czasie, gdy powstał przedmiotowy budynek, takie ograniczenia nie istniały. W ocenie skarżącego do tego rodzaju spraw będą miały zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r., gdzie przewidziano możliwość nakazania rozbiórki budynku, ale wyłącznie w ściśle określonych przepisami art. 37 tejże ustawy sytuacjach. Z uwagi na brak w dacie budowy przepisów ograniczających budowę w odległości mniejszej, niż 100 m od linii brzegowej, jak również brzmienie przepisu § 3 pkt 7 uchwały, dla procesu legalizacji samowoli budowlanej, przepis § 3 pkt 7 uchwały nie powinien mieć zastosowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie z [...]lipca 2019 r. Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, którym to po ponownym rozpatrzeniu zażalenia J.R. utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]z [...]marca 2019r. orzekające o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla istniejącego na działce nr [...] budynku rekreacji indywidualnej w ramach legalizacji samowoli budowlanej, na terenie działek nr [...]i nr [...], położonych w miejscowości [...]w zakresie ochrony przyrody (postanowienie Nr [...]Jak wynika z akt sprawy planowana inwestycja znajduje się na terenie [...]Parku Krajobrazowego oraz obszaru Natura 2000 [...], co nie stanowi kwestii spornej w sprawie. Na terenie ww. obszaru obowiązują zakazy wynikające z Uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z 27 kwietnia 2011 r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...]z 2011 r., poz. 1459), zmienionej Uchwałą Sejmiku Województwa [...]z 25 lipca 2016 r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...] z 2016 r., poz. 2947). Istota rozpatrywanej sprawy co do zasady sprowadza się więc do konieczności przesądzenia, czy realizacja (a ściślej rzecz ujmując zalegalizowanie) obiektu budowlanego, będącego przedmiotem wniosku skarżącego o ustalenie warunków zabudowy, dałaby się pogodzić z zakazem ustanowionym w § 3 pkt 7 uchwały Sejmiku, w zakresie zakazu lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. W tym miejscu należy wyjaśnić, że poza wątpliwościami Sądu pozostaje kwestionowany przez skarżącego fakt istnienia w ogóle konieczności stosowania przepisów uchwały w rozpoznanej sprawie, z uwagi na fakt, że budynek o którego legalizację chodzi, powstał już w 1985 r., a zatem na długo przed wprowadzeniem zakazów zawartych w uchwale. Pogląd ten Sąd uznaje za całkowicie chybiony. Należy bowiem wyjaśnić, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy w stosunku do inwestycji już zrealizowanych lub będących w toku dopuszczalne jest wyjątkowo – w sytuacji nałożenia na inwestora przez organ nadzoru budowlanego obowiązku przedłożenia tej decyzji w ramach postępowania zmierzającego do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Nie jest dopuszczalne, aby inwestor inicjował postępowanie co do ustalenia warunków zabudowy niezależnie od działań podejmowanych przez organ nadzoru budowlanego (wyrok WSA w Poznaniu z 5 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Po 859/18, publ. Lex nr 2695336). Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący podjął działania celem zalegalizowania samowoli budowlanej znajdującej się na nieruchomości będącej jego własnością. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]postanowieniem z [...]czerwca 2018 r., Nr [...] wstrzymał prowadzenie robót i nałożył na skarżącego obowiązek przedstawienia ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy czterech egzemplarzy projektu budowlanego oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością. Przy czym z uzasadnienia przedstawionego do zaopiniowania projektu decyzji o warunkach zabudowy wynika, że ww. postanowienie PINB w [...] dotyczy rozbudowy istniejącego budynku rekreacji indywidualnej na działce ewid. nr [...], obręb [...]. Tym samym niewątpliwie istniała podstawa do zażądania zaopiniowania projektu decyzji o warunkach zabudowy. Co prawda z opisanych powyżej okoliczności sprawy może wynikać, że decyzja o warunkach zabudowy powinna być wydana wyłącznie dla tej części budynku, o którym mowa w uzasadnieniu projektu do decyzji (tj. dla rozbudowy istniejącego budynku), jednak przesłany do uzgodnienia projekt decyzji wz dotyczy całego budynku. Kwestia ta pozostaje zdaniem Sądu bez wpływu na ocenę legalności zaskarżonego postanowienia, albowiem organ uzgadniający nie jest władny do oceny czy przedmiot decyzji o warunkach zabudowy określony w przesłanym do uzgodnienia projekcie decyzji jest zgodny z postanowieniem PINB. Ta kwestia może być poddana badaniu na etapie związanym z samym już wydaniem decyzji wz i ustaleniem prawidłowości przedmiotu tej decyzji w sytuacji, gdy podstawą do ubiegania się o nią jest postępowanie legalizacyjne. Rolą organu uzgadniającego jest zaś ocena czy uzgodnienie nadesłanego projektu decyzji, jest w ogóle możliwe, w świetle powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Z racji zatem tego, że planowana do legalizacji inwestycja usytuowana jest na terenie znajdującym się w granicach [...]Parku Krajobrazowego (formy ochrony przyrody wymienionej w art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody), to Wójt Gminy [...]wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla zawnioskowanej przez skarżącegi inwestycji. Decyzję o warunkach zabudowy – w myśl art. 60 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2018 r., poz. 1945, dalej w skrócie: "u.p.z.p.") – wydaje bowiem burmistrz po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4 u.p.z.p. (w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.), w tym z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska – w odniesieniu do innych obszarów, niż obszary położone w granicach parku narodowego i jego otuliny, objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody (pkt 8). Park krajobrazowy – według art. 16 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody – obejmuje obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju. Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 7 lit a) ustawy o ochronie przyrody, na obszarze chronionego krajobrazu mogą być wprowadzone zakazy, w tym zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. I tak mocą § 3 pkt 7 uchwały Sejmiku Województwa [...]Nr [...] z [...]kwietnia 2011 r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego w brzmieniu nadanym § 1 uchwały Nr [...]Sejmiku Województwa [...]z [...] lipca 2016 r. o zmianie uchwały Sejmiku Województwa [...]w sprawie [...]Parku Krajobrazowego, wprowadzono zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących prowadzeniu gospodarki wodnej, turystyki wodnej lub rybackiej. Z kolei mocą § 4 ust 1 ww. uchwały postanowiono, że zakazy, o których mowa w § 3 pkt 7 nie dotyczą: 1) obszarów zwartej zabudowy miast i wsi, w granicach określonych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, gdzie dopuszcza się uzupełnianie zabudowy mieszkaniowej i usługowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów wód, określonej poprzez połączenie istniejących budynków na przylegających działkach. 2) istniejących siedlisk rolniczych – w zakresie uzupełnienia istniejącej zabudowy o obiekty niezbędne do prowadzenia gospodarstwa rolnego, pod warunkiem nie przekraczania dotychczasowej linii zabudowy od brzegu; 3) istniejących obiektów letniskowych, mieszkalnych i usługowych, zrealizowanych na podstawie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc przed dniem 1 stycznia 2004 r. – gdzie dopuszcza się modernizację istniejącego zainwestowania (rozbiórkę, odbudowę, nadbudowę poddasza użytkowego, przebudowę) w celu poprawy standardów ochrony środowiska oraz walorów estetyczno-krajobrazowych, pod warunkiem nie zwiększania powierzchni zabudowy, a także nie przybliżania zabudowy do brzegów wód; 4) budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych służących celom parku krajobrazowego. Z ustaleń organów wynika, że działki ewidencyjne o numerze [...]i [...]położone w miejscowości [...], obręb [...], gmina [...], zlokalizowane są w pasie szerokości 100 m od linii brzegu jeziora [...] (okoliczność niesporna) i jako obiekt niesłużący prowadzeniu turystyce wodnej, ani gospodarce wodnej lub rybackiej, nie podlega wyłączeniu, o którym mowa w § 3 pkt 7 tiret pierwszy ww. uchwały. Jednocześnie organy oceniły, że przedmiotowa inwestycja nie kwalifikuje się do zastosowania odstępstw, o których mowa w § 4 ust. 1 pkt 1 – 4 a Sąd uznał tę ocenę za prawidłową, z przyczyn wyjaśnionych poniżej. Dla zastosowania wyłączenia przewidzianego w § 4 ust. 1 pkt 1 ww. uchwały konieczne jest spełnienia łącznie 3 warunków: teren musi znajdować się na obszarze zwartej zabudowy wsi, w granicach określonych w studium, musi być dopuszczone uzupełnienie zabudowy mieszkaniowej bądź usługowej oraz musi istnieć możliwość wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy mieszkaniowej poprzez połączenie istniejących budynków na działkach przylegających działkach. Przez uzupełnienie zabudowy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 września 2015 r., sygn. akt II OSK 453/14 i z 29 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1775/11), rozumie się nie tylko nową zabudowę, ale i zabudowę między budynkami na przyległych działkach. Oznacza to, że przynajmniej dwie sąsiednie działki muszą być zabudowane, aby istniała możliwość uzupełnienia zabudowy. W niniejszej sprawie nie można stwierdzić, że działka przylegająca do działek objętych uzgodnieniem, tj. działka nr ewid. [...] (a nie jak omyłkowo wskazał organ odwoławczy [...]) stanowi nieruchomość zabudowaną. Okoliczność ta, nie została potwierdzona jakimkolwiek dokumentem. Skarżący również jej nie kwestionuje. Ustalenie jednak linii zabudowy wyłącznie w oparciu o budynki znajdujące się na jednej z działek przylegających do terenu inwestycji, nie spełniałoby warunku uzupełnienia zabudowy. Tym samym nie ma możliwości wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegu jeziora Długiego, ponieważ działki przyległe nie są zabudowane. Jak potwierdza zgromadzony materiał dowodowy działkę zabudową budynkiem oznaczonym symbolem "i" stanowi tylko działka [...]. Druga działka sąsiednia (działka [...]) jest działką niezabudowaną. Linia zabudowy powinna być wyznaczona względem zabudowy na działkach przyległych, przez które rozumie się działki przylegające do działki inwestycyjnej. Powyższe dowodzi prawidłowości uznania organu odwoławczego, że zawnioskowana do warunków zabudowy inwestycja nie spełnia przesłanek wymaganych dla zastosowania przedmiotowego odstępstwa. Poza sporem pozostaje również kwestia nie spełnienia przez planowaną inwestycję odstępstw od zakazów wymienionych w § 4 pkt 2 i 4. Planowana inwestycja nie stanowi bowiem uzupełnienia istniejącego siedliska rolniczego, stanowi bowiem – zgodnie z projektem decyzji wz dotyczy budynku letniskowego, nie stanowi także budowy lub przebudowy obiektów budowlanych lub urządzeń technicznych służących celom parku krajobrazowego. Nie zasługuje również na uwzględnienie podnoszone przez skarżącego twierdzenie, że zakaz zawarty w § 3 pkt 7 mającej zastosowanie uchwały dotyczy wyłącznie nowych budynków, a nie budynku już istniejącego. Nie jest to pogląd trafiony w szczególności, gdy podstawą ubiegania się o decyzję wz jest postępowanie legalizacyjne. W przypadku postępowania legalizacyjnego, naturalnym jest bowiem że w toku postępowania o decyzję wz, budynek już istnieje. Nie zmienia to faktu, że na potrzeby uzgodnienia, przyjmując pewną fikcję prawną, należy go traktować jak budynek nowy, który ma dopiero powstać. Przy tym, jak wyżej była mowa, w okolicznościach rozpoznanej sprawy, przedmiotem uzgodnienia jest de facto nie budynek powstały w 1985 r. ale jego rozbudowywana część. Na koniec wskazać wypada, że pełnomocnik skarżącego formułując zarzuty skargi powołuje się konsekwentnie na naruszenie przepisów kpc. Mając jednak na uwadze tryb rozpatrywanej sprawy, Sąd przyjął że w skardze chodziło o naruszenie przepisów kpa. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd nie uwzględnił postawionych w skardze zarzutów, uznając je z wymienionych wyżej przyczyn za niezasadne. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 77 i 80 kpa, Sąd wyjaśnia że naruszenie przepisów procedury może stanowić podstawę wyeliminowania kontrolowanego postanowienia z obiegu prawnego jedynie w razie, gdy stwierdzone uchybienia miały wpływ na wynik sprawy. W rozpoznanej sprawie z taką sytuacją do czynienia nie mamy. Na marginesie powyższych rozważań Sąd wskazuje, że za nieuprawniony uznał pogląd, iż niezastosowanie odstępstw od zakazów uzasadnione jest tym, że planowana inwestycja, jako wypełniająca przesłankę określoną w § 3 pkt 7 uchwały, wpływa niekorzystnie na chronione krajobrazy, siedliska przyrodnicze oraz gatunki roślin, zwierząt i grzybów i jako taka uzasadnia niestosowanie odstępstw od zakazów w oparciu o treść przepisu § 4 ust. 2 uchwały. Ten ostatni przepis bowiem stanowi, że odstępstwa od zakazów wymienionych w § 4 ust. 1 mają zastosowanie w przypadku gdy w trakcie postępowania strona wykaże brak niekorzystnego wpływu planowanej inwestycji na chronione: krajobrazy, siedliska przyrodnicze oraz gatunki roślin, zwierząt i grzybów. Oznacza to zdaniem Sadu, że w przypadku stwierdzenia, że w danej sprawie mogłoby zostać zastosowane którekolwiek odstępstwo od zakazów przewidziane w § 4 ust. 1, to wówczas inwestor musiałby wykazać (celem wypełnienia tego warunku organ winien go o zawczasu o nim poinformować), że planowana inwestycja nie ma niekorzystnego wpływu na chronione: krajobrazy, siedliska przyrodnicze oraz gatunki roślin, zwierząt i grzybów. W rozpoznanej sprawie jednak wzywanie inwestora do wykazania ww. okoliczności było o tyle nieuzasadnione, że organ – zdaniem Sądu zasadnie – stwierdził brak podstaw do zastosowania któregokolwiek z odstępstw wskazanych w § 4 ust. 1 uchwały. Z tych względów należało uznać, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dał organom podstawy do wskazania, że sporna inwestycja w określonej w projekcie decyzji o warunkach zabudowy lokalizacji stoi w sprzeczności z § 3 pkt 7 ww. uchwały i nie kwalifikuje się do zastosowania względem niej żadnego z odstępstw omówionych przez organ w zaskarżonym postanowieniu. Postawione zaś zarzuty w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie nie dają podstaw do postawienia organowi orzekającemu w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia. W konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI