IV SA/Po 914/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi spółki P. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę dla myjni samochodowej. Pierwotne pozwolenie na budowę zostało wydane spółce J. sp. z o.o. na budowę urządzenia obiegu zamkniętego dla myjni. Spółka P. wniosła o wznowienie postępowania, argumentując, że nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu, mimo posiadania służebności gruntowej przejazdu i przechodu przez teren inwestycji, która została zabudowana. Starosta odmówił uchylenia decyzji, uznając, że służebność nie ogranicza możliwości zabudowy. Wojewoda uchylił decyzję Starosty, stwierdził naruszenie prawa z powodu braku udziału spółki P. w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), ale nie uchylił pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę, powołując się na art. 146 § 2 k.p.a. (możliwość wydania decyzji odpowiadającej w istocie dotychczasowej). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał skargę spółki P. za zasadną. Sąd stwierdził, że spółka P. miała przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę ze względu na przysługującą jej służebność gruntową, która obejmowała prawo przejazdu, przechodu oraz przeprowadzenia urządzeń infrastruktury technicznej. Realizacja inwestycji na działce obciążonej służebnością w sposób oczywisty ograniczała możliwość korzystania z tej służebności. Sąd uznał, że przepis art. 146 § 2 k.p.a. nie miał zastosowania, ponieważ istniały podstawy do uchylenia pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę. W związku z tym WSA uchylił decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, zasądzając jednocześnie koszty postępowania na rzecz skarżącej spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących udziału stron w postępowaniu administracyjnym, ochrony służebności gruntowych w procesie budowlanym oraz stosowania art. 145 i 146 k.p.a. w przypadku naruszenia praw osób trzecich.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ograniczenia służebności gruntowej przez inwestycję budowlaną, ale jego zasady dotyczące ochrony praw stron i prawidłowego stosowania przepisów proceduralnych mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy brak udziału strony w postępowaniu administracyjnym, która posiada służebność gruntową obciążającą nieruchomość inwestycyjną, stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak udziału strony w postępowaniu, która posiada służebność gruntową obciążającą nieruchomość inwestycyjną, stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Realizacja inwestycji ograniczająca korzystanie ze służebności jest naruszeniem prawa i może prowadzić do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że spółka P. miała przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę ze względu na przysługującą jej służebność gruntową. Realizacja inwestycji na działce obciążonej służebnością ograniczała możliwość korzystania z tej służebności, co stanowiło naruszenie prawa i podstawę do wznowienia postępowania oraz uchylenia decyzji.
Czy przepis art. 146 § 2 k.p.a. (możliwość wydania decyzji odpowiadającej w istocie dotychczasowej) wyłącza możliwość uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli w wyniku wznowienia postępowania stwierdzono naruszenie prawa polegające na braku udziału strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 146 § 2 k.p.a. nie wyłącza możliwości uchylenia decyzji, jeśli w wyniku wznowienia postępowania stwierdzono naruszenie prawa, a w szczególności gdy realizacja inwestycji ogranicza prawa osób trzecich, takie jak służebność gruntowa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 146 § 2 k.p.a. nie miał zastosowania, ponieważ istniały podstawy do uchylenia pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę z uwagi na naruszenie prawa polegające na ograniczeniu służebności gruntowej strony.
Czy realizacja inwestycji budowlanej na działce obciążonej służebnością gruntową, która ogranicza korzystanie z tej służebności, stanowi naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, realizacja inwestycji, która ogranicza korzystanie ze służebności gruntowej, stanowi naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, który nakazuje poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej i możliwość korzystania z infrastruktury technicznej.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego wymaga uwzględnienia interesów osób trzecich, a ograniczenie korzystania ze służebności gruntowej przez inwestycję budowlaną jest naruszeniem tych interesów.
Przepisy (23)
Główne
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Pb art. 5 § 1 pkt 9
Prawo budowlane
k.c. art. 285 § 1
Kodeks cywilny
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Pb art. 3 § 20
Prawo budowlane
Pb art. 32 § 4 pkt 2
Prawo budowlane
Pb art. 3 § 11
Prawo budowlane
Pb art. 4
Prawo budowlane
k.c. art. 251
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka P. nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę, mimo posiadania służebności gruntowej obciążającej teren inwestycji. • Realizacja inwestycji ograniczała możliwość korzystania ze służebności gruntowej spółki P., co stanowiło naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. • Brak było podstaw do zastosowania art. 146 § 2 k.p.a., ponieważ istniały podstawy do uchylenia pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów administracji, że realizacja inwestycji nie pozbawia całkowicie dostępu do drogi publicznej i jedynie ogranicza korzystanie ze służebności. • Stwierdzenie organu odwoławczego, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Godne uwagi sformułowania
"kompromis inwestycyjny" • "ograniczenie możliwości zabudowy" • "uzasadnionych interesów osób trzecich" • "przymiot strony" • "służebność gruntowa polegająca na prawie dostępu do drogi publicznej"
Skład orzekający
Jacek Rejman
sprawozdawca
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
przewodniczący
Tomasz Grossmann
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących udziału stron w postępowaniu administracyjnym, ochrony służebności gruntowych w procesie budowlanym oraz stosowania art. 145 i 146 k.p.a. w przypadku naruszenia praw osób trzecich."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ograniczenia służebności gruntowej przez inwestycję budowlaną, ale jego zasady dotyczące ochrony praw stron i prawidłowego stosowania przepisów proceduralnych mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest uwzględnianie praw osób trzecich, w tym służebności, w procesie budowlanym i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji. Jest to przykład konfliktu między interesem inwestora a prawami sąsiada.
“Budowa myjni zablokowała dostęp sąsiada? Sąd administracyjny stanął w obronie służebności gruntowej.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.