IV SA/PO 699/25

IV SA/Po 699/25 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-09-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Józef Maleszewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w dniu 23 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia oraz M. B. na uchwałę Rady Miejskiej w Jastrowiu z dnia 30 września 2024 r. nr 53/24 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy i Miasta Jastrowie w zakresie lokalizacji elektrowni wiatrowych w rejonie miejscowości Sypniewo postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie M. B. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Uzasadnienie
M. B. działający w imieniu własnym oraz jako przedstawiciel Stowarzyszenia wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Jastrowiu z 30 września 2024 r. nr 53/24 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy i Miasta Jastrowie w zakresie lokalizacji elektrowni wiatrowych w rejonie miejscowości Sypniewo. W uzasadnieniu skargi wskazano, że inwestor zamierza postawić 260 metrowe turbiny wiatrowe w odległości 800 m od zabudowań mieszkalnych w sprzeczności z lokalną społecznością. Skarżący wskazali również, że podczas głosowania nad przedmiotową uchwałą wziął udział radny, który nie powinien brać udziału w głosowaniu ponieważ sprawa dotyczy jego interesu prawnego, gdyż elektrownie wiatrowe mają powstać na działkach jego ojca, a być może na działkach, do których radny ma tytuł prawny.
Rada Miejska w Jastrowiu w odpowiedzi na skargę wniosła o oddalenie skargi wskazując, że skarżący nie wykazali, że w trakcie głosowania nad projektem zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia przepisu art.25a ustawy o samorządzie gminnym poprzez udział w tym głosowaniu przez radnego. Zaskarżona uchwała nie dotyczy bowiem bezpośrednio praw i obowiązków radnego, ani też nie kształtuje jego sytuacji prawnej. Ponadto zaskarżona uchwała nie wywołuje skutków materiałnoprawnych dla podmiotów, którym przysługują prawa do nieruchomości.
W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych, M. B. uiścił wpis sądowy w kwocie 300 zł, zaś, działając w imieniu Stowarzyszenia, oświadczył, że wycofuje skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, tj. akt prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej lub akt organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inny niż akty prawa miejscowego, podjęty w sprawie z zakresu administracji publicznej, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.
Przepisem szczególnym, określającym wymagania decydujące o legitymacji do zaskarżenia aktów organu gminy do sądu administracyjnego jest art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 – dalej u.s.g.). Zgodnie z treścią tego przepisu, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Z kolei, w myśl art. 101a ust. 1 u.s.g. przepisy art. 101 stosuje się odpowiednio, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich.
Zaznaczyć trzeba, że skarga wnoszona na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, tzn. nie jest skargą wnoszoną w interesie publicznym. Konsekwencją braku legitymacji skargowej, w przypadku skargi na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.) jest odrzucenie skargi.
W niniejszej sprawie skarżący złożyli skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Jastrowiu z 30 września 2024 r. nr 53/24 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy i Miasta Jastrowie w zakresie lokalizacji elektrowni wiatrowych w rejonie miejscowości Sypniewo. Kwestie związane z podjęciem wyżej wskazanej uchwały reguluje art. 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t Dz. U. z 2024 r. poz. 1130; dalej u.p.z.p.). Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 lutego 2025 r., sygn. akt II OSK 2911/24, w sprawie dotyczącej uchwały w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wyjaśnił, że wielokrotnie w orzecznictwie wskazywano, że naruszenie interesu prawnego (art. 101 ust. 1 u.s.g.) oznacza istnienie związku pomiędzy prawnie gwarantowaną, konkretną i indywidualną sytuacją prawną skarżącego a zaskarżonym aktem, polegającym na tym, że zaskarżony akt wpływa na jego sferę prawnomaterialną (a nie wyłącznie faktyczną) przez nałożenie obowiązków lub pozbawienie uprawnień albo uniemożliwienie ich realizacji. Sąd ten podał również, że w piśmiennictwie zauważono, iż uchwała (zarządzenie), o jakiej mowa w art. 101 u.s.g., powinna rozstrzygać o jakimś elemencie sytuacji materialnoprawnej adresatów, inaczej bowiem nie dochodzi do naruszenia interesów prawnych i uprawnień. Przyjmuje się, że do zakwalifikowania określonego aktu do zakresu objętego art. 101 u.s.g. konieczny jest element regulacyjny, zobowiązujący, zakazujący czy dozwalający, aby możliwe było oddziaływanie na interes prawny skarżącego. W oparciu o art. 14 ust. 1 i 2 u.p.z.p. NSA wywiódł, że uchwała o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest elementem koniecznym dla wszczęcia procedury planistycznej, ale nie wywołuje żadnych skutków materialnoprawnych. Dopiero bowiem ostatecznie uchwalony plan zagospodarowania przestrzennego, będący aktem prawa miejscowego, określa przeznaczenie terenu, sposób jego zagospodarowania i zasady kształtowania zabudowy.
NSA wskazał, że stanowisko takie znajduje oparcie w ukształtowanej linii orzeczniczej, w ramach której przyjmuje się jednolicie, iż uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego ma jedynie charakter wewnętrzny, intencyjny i formalny, w następstwie czego nie można nadać jej charakteru normatywnego, kształtującego sytuację materialnoprawną osób posiadających tytuł prawny do nieruchomości znajdujących się na terenie, którego dotyczy. Nadto, rada gminy, posiadająca w granicach prawa samodzielność i swobodę decydowania o losach wszczętej procedury planistycznej, może w toku prac planistycznych, w miarę potrzeby, dokonywać zmian co do obszaru objętego przyszłym planem, a nawet, gdy uzna to za konieczne, przerwać procedurę sporządzenia planu i wycofać się z inicjatywy planistycznej.
Skoro zatem uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego nie wywołuje skutków materialnoprawnych dla podmiotów spoza systemu administracji publicznej, gdyż jest jedynie aktem prawa wiążącym organ wykonawczy gminy w zakresie wszczętej procedury planistycznej, to na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Konsekwencją powyższego stanowiska jest uznanie, że zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżących, ponieważ uchwała intencyjna, co do zasady nie wywołuje skutków prawnych dla osób trzecich. Jedynym skutkiem uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest wyrażenie woli organu stanowiącego gminy.
W tym stanie rzeczy, skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego przez M. B. wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.