Orzeczenie · 2025-11-05

IV SA/Po 642/25

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu

Miejsce

Poznań

Data

2025-11-05

NSAochrona środowiskaWysokawsa

ochrona przyrodyustawa o ochronie przyrodyusuwanie drzewzgłoszenie usunięcia drzewkara pieniężnaprzywrócenie użytkowania rolniczegopostępowanie administracyjneWSAskarżącydecyzja administracyjna

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na A.S. za usunięcie 84 drzew i 332 m² krzewów z działek w Poznaniu bez wymaganego zgłoszenia. Skarżący twierdził, że usunięcie nastąpiło w celu przywrócenia gruntów do użytkowania rolniczego, powołując się na art. 83f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody. Organy administracji obu instancji nie uznały tego argumentu, wskazując na brak dowodów na wcześniejsze rolnicze użytkowanie terenu oraz na sprzeczne z tym twierdzenia skarżącego (np. zamiary inwestycyjne). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję SKO, ale z innych przyczyn niż podnosił skarżący. Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły zastosowania zwolnienia z art. 83f ust. 1 pkt 3b u.o.p., ponieważ skarżący nie wykazał, że teren był wcześniej użytkowany rolniczo i że celem wycinki było jego przywrócenie do tego użytkowania. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie wywodzącej skutki prawne. WSA dopatrzył się jednak naruszeń przepisów postępowania dotyczących sposobu ustalenia wysokości kary pieniężnej. Organ I instancji nie wyjaśnił w sposób przekonujący sposobu obliczenia kary, w szczególności nieprawidłowo zastosował przepisy dotyczące pomniejszenia obwodu drzewa o 10% i nie przedstawił jasnych wyliczeń. Z tego powodu Sąd uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku zgłoszenia usunięcia drzew w celu przywrócenia gruntów do użytkowania rolniczego oraz zasady ustalania wysokości kar pieniężnych za naruszenia ustawy o ochronie przyrody.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów ustawy o ochronie przyrody. Kluczowe jest udowodnienie faktycznego, wcześniejszego użytkowania rolniczego gruntu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy usunięcie drzew z nieruchomości, która jest klasyfikowana jako grunt rolny, w celu przywrócenia jej do użytkowania rolniczego, zwalnia z obowiązku uzyskania zezwolenia lub dokonania zgłoszenia zamiaru usunięcia drzew?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zwolnienie z obowiązku uzyskania zezwolenia lub dokonania zgłoszenia na podstawie art. 83f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody ma zastosowanie tylko wtedy, gdy teren był wcześniej użytkowany rolniczo, a celem jest jego przywrócenie do tego użytkowania. Sam fakt klasyfikacji gruntu jako rolnego nie jest wystarczający.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że termin 'przywrócić' oznacza doprowadzenie do poprzedniego stanu. Skarżący nie wykazał, że teren był wcześniej użytkowany rolniczo ani że jego obecne działania mają na celu faktyczne przywrócenie tego użytkowania. Dowody przedstawione przez skarżącego (np. mapa z 1944 r., wysiew facelii) nie były wystarczające do udowodnienia tej okoliczności.

Czy sposób ustalenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zgłoszenia był prawidłowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ I instancji nie wyjaśnił w sposób przekonujący sposobu obliczenia kary, w szczególności nieprawidłowo zastosował przepisy dotyczące pomniejszenia obwodu drzewa o 10% i nie przedstawił jasnych wyliczeń.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ I instancji nieprawidłowo zastosował art. 89 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, nie wyjaśniając sposobu obliczenia kary w oparciu o najmniejszą średnicę pnia i nie pomniejszając wyliczonego obwodu o 10% w sposób prawidłowy. Wątpliwości budziły także wyliczenia w tabeli stanowiącej załącznik do decyzji.

Czy naruszenia proceduralne, takie jak brak zawiadomienia o oględzinach czy brak sporządzenia protokołu, miały istotny wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Niektóre naruszenia proceduralne (np. brak doręczenia protokołu z czynności kontrolnych) zostały uznane za uchybienia, ale nie miały wpływu na wynik sprawy, ponieważ skarżący miał możliwość zapoznania się z dokumentami i wypowiedzenia się w sprawie. Brak zawiadomienia o oględzinach przed wszczęciem postępowania administracyjnego nie stanowił naruszenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że norma z art. 79 § 1 k.p.a. (dotycząca zawiadomienia o oględzinach) nie miała zastosowania przed wszczęciem postępowania administracyjnego. Brak doręczenia protokołu był uchybieniem, ale nie wpłynął na wynik sprawy, gdyż skarżący miał możliwość zapoznania się z dokumentem. Inne zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych również uznano za niezasadne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 kwietnia 2025 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 20 lutego 2025 r. w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.

Przepisy (25)

Główne

u.o.p. art. 83f § ust. 1 pkt 3b

Ustawa o ochronie przyrody

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.o.p. art. 83 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 83f § ust. 1 pkt 3a

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 83f § ust. 4

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 88 § ust. 1 pkt 6

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 85 § ust. 1

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 89 § ust. 1

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 89 § ust. 4

Ustawa o ochronie przyrody

k.p.a. art. 7