Orzeczenie · 2024-10-17

IV SA/Po 564/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2024-10-17
NSAochrona środowiskawsa
ochrona przyrodyuchwałaprawo miejscowekompetencjesamorząd gminnynadzórwojewodarada gminyobszar chronionego krajobrazuniezgodność z prawem

Sprawa dotyczyła skargi Wojewody Wielkopolskiego na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 24 marca 2015 r. nr VII/89/2015, która w § 1 ust. 2 uchylała uchwałę nr LIII/343/2005 z dnia 7 czerwca 2005 r. zmieniającą uchwałę nr XL/305/1997 z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie utworzenia Obszaru Chronionego Krajobrazu w obrębie Lusowa. Wojewoda zarzucił, że uchwała z 2015 r. jest aktem prawa miejscowego, który narusza prawo w stopniu istotnym, ponieważ została podjęta bez odpowiedniego upoważnienia ustawowego, z naruszeniem zasad techniki prawodawczej oraz nie została prawidłowo opublikowana. Argumentował, że uchylenie uchwały zmieniającej nie wpływa na uchwałę pierwotną i że od 2009 r. kompetencje do wyznaczania obszarów chronionego krajobrazu należą do sejmiku województwa, a nie rady gminy. Rada Gminy w odpowiedzi wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że uchwała z 2015 r. nie jest aktem prawa miejscowego, a jedynie rozstrzygnięciem wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 u.s.g. Sąd uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że uchwała nr VII/89/2015, mimo procedowania w trybie art. 101 u.s.g., w istocie stanowiła próbę stanowienia prawa miejscowego poprzez ingerencję w treść uchwały nr XL/305/1997. Podkreślił, że od 1 sierpnia 2009 r. rady gmin utraciły właściwość do wyznaczania lub zmiany uchwał dotyczących obszarów chronionego krajobrazu. Sąd uznał, że uchwała została podjęta bez upoważnienia ustawowego, z naruszeniem zasad techniki prawodawczej (nie można nowelizować przepisów zmieniających) oraz przepisów o publikacji aktów prawa miejscowego. W związku z tym, stwierdził nieważność § 1 ust. 2 zaskarżonej uchwały jako istotnie sprzecznej z prawem, niezależnie od upływu czasu od jej podjęcia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (3)

Czy uchwała rady gminy, która uchyla uchwałę zmieniającą uchwałę o utworzeniu obszaru chronionego krajobrazu, stanowi akt prawa miejscowego i czy rada gminy posiada kompetencje do jej podjęcia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała taka stanowi akt prawa miejscowego, a rada gminy nie posiadała kompetencji do jej podjęcia, ponieważ od 2009 r. wyznaczanie obszarów chronionego krajobrazu należy do kompetencji sejmiku województwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uchwała rady gminy, która uchyla uchwałę zmieniającą uchwałę o utworzeniu obszaru chronionego krajobrazu, ingeruje w treść aktu prawa miejscowego i tym samym sama stanowi próbę stanowienia prawa miejscowego. Podkreślono, że od 2009 r. rady gmin utraciły właściwość do podejmowania takich aktów.

Czy uchwała rady gminy podjęta bez odpowiedniego upoważnienia ustawowego i z naruszeniem zasad techniki prawodawczej jest nieważna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, taka uchwała jest nieważna jako istotnie sprzeczna z prawem.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że uchwała została podjęta bez podstawy prawnej, z naruszeniem przepisów o kompetencjach organów oraz zasad techniki prawodawczej (nie można nowelizować przepisów zmieniających). Brak publikacji aktu prawa miejscowego również stanowi istotne naruszenie prawa.

Czy brak publikacji uchwały rady gminy w wojewódzkim dzienniku urzędowym wyklucza jej wejście w życie i stanowi istotne naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak wymaganej publikacji aktu prawa miejscowego powoduje, że nie może on wejść w życie i stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące jego nieważnością.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że publikacja aktu prawa miejscowego jest warunkiem jego wejścia w życie, a jej brak jest istotnym naruszeniem prawa, co potwierdza orzecznictwo.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność § 1 ust. 2 zaskarżonej uchwały Rady Gminy Tarnowo Podgórne nr VII/89/2015.

Przepisy (18)

Główne

u.s.g. art. 91 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Nieważność uchwały lub zarządzenia organu gminy sprzecznej z prawem.

u.s.g. art. 93 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Możliwość zaskarżenia uchwały do sądu administracyjnego przez organ nadzoru po upływie terminu do stwierdzenia nieważności.

u.o.p. art. 23 § ust. 2

Ustawa o ochronie przyrody

Wyznaczanie obszaru chronionego krajobrazu przez sejmik województwa (po zmianie ustawy w 2009 r.).

u.o.a.n. art. 4 § ust. 1

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Wejście w życie aktów normatywnych po 14 dniach od ogłoszenia.

u.o.a.n. art. 13 § pkt 2

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Obowiązek ogłaszania aktów prawa miejscowego w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Akty prawa miejscowego ustanawia się na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych.

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o nieważności uchwały lub aktu.

Pomocnicze

u.s.g. art. 101

Ustawa o samorządzie gminnym

Tryb zaskarżania uchwał do sądu administracyjnego po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Sąd uznał, że mimo procedowania w tym trybie, uchwała miała charakter prawa miejscowego.

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 5

Ustawa o samorządzie gminnym

Określenie kompetencji rady gminy. Sąd uznał, że przepis ten nie stanowił podstawy do podjęcia zaskarżonej uchwały.

u.s.g. art. 91 § ust. 4

Ustawa o samorządzie gminnym

Rozróżnienie istotnych i nieistotnych naruszeń prawa.

u.o.p. art. 34

Ustawa o ochronie przyrody

Możliwość wprowadzania przez radę gminy form ochrony przyrody przed nowelizacją ustawy w 2009 r.

Konstytucja RP art. 88 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wymóg publikacji aktów normatywnych.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada praworządności.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.

ZTP art. 90

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie zasad techniki prawodawczej

Zasada nowelizacji tekstu pierwotnego lub zmienionego.

ZTP art. 91

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie zasad techniki prawodawczej

Zakaz nowelizowania przepisów zmieniających, z wyjątkiem sytuacji vacatio legis.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała z 2015 r. stanowi akt prawa miejscowego, a nie jedynie rozstrzygnięcie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. • Rada Gminy nie posiadała kompetencji do uchylenia uchwały zmieniającej uchwałę o utworzeniu obszaru chronionego krajobrazu po zmianach prawnych wprowadzonych w 2009 r. • Podjęcie uchwały bez upoważnienia ustawowego stanowi istotne naruszenie prawa. • Naruszenie zasad techniki prawodawczej, w tym zakazu nowelizowania przepisów zmieniających, skutkuje nieważnością. • Brak wymaganej publikacji uchwały prawa miejscowego uniemożliwia jej wejście w życie i stanowi istotne naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Rady Gminy, że uchwała z 2015 r. nie jest aktem prawa miejscowego, a jedynie rozstrzygnięciem wezwania do usunięcia naruszenia prawa. • Argumentacja Rady Gminy, że upływ 9 lat od podjęcia uchwały uniemożliwia jej stwierdzenie nieważności przez sąd.

Godne uwagi sformułowania

uchwała nr VII/89/2015 w istocie podjęła akt o charakterze prawa miejscowego • Rada Gminy poprzez uchylenie uchwały nr LIII/343/2005 [...] wprost ingerowała bowiem w treść uchwały nr XL/305/1997 stanowiącej akt prawa miejscowego • od dnia 1 sierpnia 2009 r. rady gminy utraciły właściwość zarówno do wyznaczania w drodze uchwały obszaru chronionego krajobrazu, jak i do uchwalania bądź zmiany uchwały wyznaczającej taki obszar • nie można podzielić przedstawionego w odpowiedzi na skargę stanowiska organu co do tego, że o sanowaniu istotnych wad prawnych zaskarżonej uchwały miałby świadczyć fakt, że Wojewoda Wielkopolski, nie wykonując wobec przedmiotowej uchwały żadnych czynności w ramach kompetencji nadzorczych przez dziewięć lat od jej podjęcia, uznał tym samym, że przedmiotem uchwały nie jest stanowienie prawa miejscowego. • nie można podzielić [...] stanowiska organu co do tego, że o sanowaniu istotnych wad prawnych zaskarżonej uchwały miałby świadczyć fakt, że Wojewoda Wielkopolski, nie wykonując wobec przedmiotowej uchwały żadnych czynności w ramach kompetencji nadzorczych przez dziewięć lat od jej podjęcia, uznał tym samym, że przedmiotem uchwały nie jest stanowienie prawa miejscowego. […]

Skład orzekający

Jacek Rejman

sprawozdawca

Monika Świerczak

przewodniczący

Wojciech Rowiński

członek

Informacje dodatkowe

Dane finansowe

WPS: 480 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst