IV Pa 79/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa J.B. przeciwko Miejskiemu Ośrodkowi Sportu i Rekreacji w Z. o ustalenie, że strony łączy umowa o pracę na czas nieokreślony. Sąd Rejonowy w Zielonej Górze oddalił powództwo, uznając, że zatrudnienie powódki miało miejsce w okresie przejściowym między wejściem w życie nowej ustawy o pracownikach samorządowych (z 21.11.2008 r., obowiązującej od 01.01.2009 r.) a poprzednimi przepisami. Sąd Rejonowy uznał, że postępowanie naborowe zakończyło się dopiero z chwilą zatrudnienia, co pozwoliło na zastosowanie przepisów dotychczasowych (ustawy z 22.03.1990 r.), które dopuszczały zawieranie umów na czas określony. Powódka zawarła kolejno umowę na okres próbny, a następnie dwie umowy na czas określony. Sąd Rejonowy uznał, że nie doszło do zawarcia umowy na czas nieokreślony. Apelacja powódki została początkowo oddalona przez Sąd Okręgowy w Zielonej Górze z powodu braku interesu prawnego w dochodzeniu ustalenia, gdyż powódce przysługiwało roszczenie o przywrócenie do pracy. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 29.11.2012 r. (II PK 106/12) uchylił wyrok Sądu Okręgowego, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych (art. 328 § 2 kpc) i materialnych (art. 189 kpc, art. 45, 56, 67 kp). Sąd Najwyższy zakwestionował stanowisko o braku interesu prawnego oraz potrzebę analizy przepisów intertemporalnych. W ponownym rozpoznaniu Sąd Okręgowy w Zielonej Górze, związany wykładnią Sądu Najwyższego, uznał apelację powódki za zasadną. Sąd Okręgowy ustalił, że powódka ma interes prawny w dochodzeniu ustalenia stosunku pracy na czas nieokreślony. Ponadto, Sąd Okręgowy uznał, że do określenia podstaw zatrudnienia powódki należy stosować przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych, a nie przepisy dotychczasowe. Sąd Okręgowy stwierdził, że pierwsza umowa z powódką, zawarta 12 stycznia 2009 r., powinna być traktowana jako umowa na czas nieokreślony, zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z 2008 r. i art. 18 § 1 i 2 k.p., zwłaszcza w kontekście wcześniejszego zatrudnienia powódki na stanowisku kierowniczym w jednostce samorządowej. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w całości, ustalając, że strony łączy umowa o pracę na czas nieokreślony, i zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 570 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów intertemporalnych dotyczących ustawy o pracownikach samorządowych, ustalenie interesu prawnego w powództwie o ustalenie stosunku pracy, zasady zawierania umów o pracę z pracownikami samorządowymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji przejścia między starymi a nowymi przepisami o pracownikach samorządowych oraz interpretacji przepisów dotyczących umów na czas określony i nieokreślony.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zawarcie umowy o pracę z pracownikiem samorządowym, wyłonionym w drodze naboru wszczętego przed wejściem w życie ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych, ale zakończonego po tej dacie, powinno podlegać przepisom dotychczasowym (ustawa z dnia 22 marca 1990 r.) czy nowej ustawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Do określenia podstaw zatrudnienia pracownika samorządowego, wyłonionego w drodze naboru wszczętego przed wejściem w życie ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych, ale zakończonego po tej dacie, należy stosować przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych, a nie przepisy dotychczasowe.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 57 ust. 1 ustawy z 2008 r. odnosi się wyłącznie do postępowań dotyczących naboru (procedury), a nie do przepisów prawa materialnego określających podstawę zatrudnienia. Dlatego do określenia rodzaju umowy o pracę stosuje się przepisy obowiązujące w chwili jej zawarcia, czyli ustawę z 2008 r.
Czy pracownik samorządowy, który domaga się ustalenia istnienia umowy o pracę na czas nieokreślony, ma interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie, jeśli przysługuje mu roszczenie o dopuszczenie do pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracownik samorządowy ma interes prawny w ustaleniu istnienia umowy o pracę na czas nieokreślony, nawet jeśli przysługuje mu roszczenie o dopuszczenie do pracy, ponieważ wyrok ustalający może zapewnić szerszą i bardziej definitywną ochronę prawną.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że powództwo o ustalenie może zapewnić lepszą ochronę prawną niż powództwo o świadczenie (dopuszczenie do pracy), gdyż wyjaśnia status prawny pracownika i pozwala na realizację innych uprawnień. Wyrok ustalający wiąże inne sądy i organy, co zapewnia większą pewność prawną.
Czy pierwsza umowa o pracę zawarta z pracownikiem samorządowym, który wcześniej był zatrudniony na stanowisku urzędniczym w innej jednostce samorządowej, powinna być zawarta na czas nieokreślony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pierwsza umowa o pracę zawarta z pracownikiem samorządowym, który wcześniej był zatrudniony na stanowisku urzędniczym w innej jednostce samorządowej, powinna być zawarta na czas nieokreślony, zgodnie z systemową wykładnią art. 16 ustawy o pracownikach samorządowych.
Uzasadnienie
Ustawa o pracownikach samorządowych przewiduje, że umowa na czas określony jest zawierana tylko z osobami podejmującymi po raz pierwszy pracę na stanowisku urzędniczym w celu odbycia służby przygotowawczej. W przypadku pracownika, który już wcześniej był zatrudniony na stanowisku urzędniczym, regułą jest umowa na czas nieokreślony.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. B. | osoba_fizyczna | powódka |
| Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji w Z. | instytucja | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis regulujący możliwość wytoczenia powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, pod warunkiem istnienia interesu prawnego.
u.p.s. art. 16 § ust. 1
Ustawa o pracownikach samorządowych
Przepis określający, że stosunek pracy pracownika samorządowego nawiązuje się na czas nieokreślony lub określony.
u.p.s. art. 57 § ust. 1
Ustawa o pracownikach samorządowych
Przepis intertemporalny, stanowiący, że do postępowań dotyczących naboru wszczętych na podstawie dotychczasowych przepisów i niezakończonych do dnia wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Pomocnicze
k.p. art. 25¹ § § 1
Kodeks pracy
Przepis dotyczący skutków prawnych zawarcia kolejnej umowy o pracę na czas określony, która może być traktowana jako umowa na czas nieokreślony.
u.p.s. art. 16 § ust. 2
Ustawa o pracownikach samorządowych
Przepis określający możliwość zawarcia umowy na czas określony z osobami podejmującymi po raz pierwszy pracę na stanowisku urzędniczym w celu odbycia służby przygotowawczej.
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks pracy
Przepis określający podstawowe obowiązki stron w ramach stosunku pracy, w tym obowiązek pracodawcy do zatrudnienia pracownika i dopuszczenia go do pracy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powódka ma interes prawny w ustaleniu istnienia umowy o pracę na czas nieokreślony. • Do określenia podstaw zatrudnienia powódki należy stosować przepisy ustawy z 2008 r., a nie ustawy z 1990 r. • Pierwsza umowa o pracę z powódką powinna być traktowana jako umowa na czas nieokreślony.
Odrzucone argumenty
Powódka nie ma interesu prawnego w ustaleniu stosunku pracy, gdyż przysługuje jej roszczenie o dopuszczenie do pracy. • Nabór i zatrudnienie powódki podlega przepisom dotychczasowym (ustawa z 1990 r.) na podstawie art. 57 ust. 1 ustawy z 2008 r. • Kolejne umowy o pracę zawarte z powódką były umowami na czas określony i nie prowadziły do powstania umowy na czas nieokreślony.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy przesądził dwie kwestie natury prawnej, kluczowe dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. • Ustawa o pracownikach samorządowych, w sposób zupełny i wyczerpujący reguluje podstawy zatrudniania pracowników samorządowych. • Regułą jest umowa o pracę na czas nieokreślony.
Skład orzekający
Katarzyna Kijowska-Kukulska
przewodniczący
Jolanta Spychała
sędzia
Rafał Skrzypczak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych dotyczących ustawy o pracownikach samorządowych, ustalenie interesu prawnego w powództwie o ustalenie stosunku pracy, zasady zawierania umów o pracę z pracownikami samorządowymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przejścia między starymi a nowymi przepisami o pracownikach samorządowych oraz interpretacji przepisów dotyczących umów na czas określony i nieokreślony.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje zawiłości interpretacji przepisów przejściowych i znaczenie precyzyjnej analizy przepisów prawa pracy, a także długą drogę sądową powódki do ustalenia jej praw pracowniczych.
“Długi bój o umowę na czas nieokreślony: jak pracownik samorządowy walczył o swoje prawa przez lata.”
Dane finansowe
zwrot kosztów procesu: 570 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.