IV KKN 278/98

Sygn. akt IV KKN 278/98 
 
 
P O S T A N O W I E N I E 
Dnia 10 kwietnia 2002 r. 
 
 
Sąd Najwyższy w Warszawie – Izba Karna na rozprawie w składzie 
następującym: 
 
 
 
Przewodniczący: SSN Mieczysław Młodzik (spr.) 
 
 
Sędziowie: SN      Marek Sokołowski 
 
 
         del. SSA     Jadwiga Żywolewska-Ławniczak 
 
 
 
Protokolant: Elżbieta Brejniak 
 
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej  Stefana Szustakiewicza 
 
po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2002 r. 
sprawy M. O. 
skazanej z art. 267 kk z 1969 r. 
z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanej  
od wyroku Sądu Wojewódzkiego w R. 
z dnia 5 lutego 1998 r., sygn. II Ka […] 
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w R. 
z dnia 20 października 1997 r., sygn. II K […] 
 
1. oddala kasację; 
2. obciąża skazaną sądowymi kosztami postępowania kasacyjnego. 
 

 
2
 
U Z A S A D N I E N I E 
 
 
Wyrokiem Sądu Rejonowego w R. z dnia 20.10.1997 r. zmienionym 
następnie przez Sąd Wojewódzki w R. wyrokiem z dnia 5.2.1998 r. M. O. 
uznano za winną popełnienia przestępstwa z art. 267 kk z 1969 r. polegającego 
na tym, że „w dniu 19 listopada 1993 r. w R. wyłudziła poświadczenie 
nieprawdy odnośnie zameldowania na pobyt stały T. O. w lokalu przy ul. B. 
nr […] w R. w ten sposób, że w oświadczeniu będącym załącznikiem zgłoszenia 
pobytu stałego podała nieprawdę, że jest jedynym właścicielem budynku 
(lokalu)” za które wymierzono karę 100 zł grzywny. 
Skazanie oparto na następujących ustaleniach: 
- nieruchomość położona w R. przy ul. B. […] o powierzchni 4a i 4 m2 
stanowiła własność Z. J. na podstawie aktu własności ziemi z 1976 r., 
a następnie w drodze dziedziczenia stała się własnością jej córki S. G., 
co znalazło wyraz w zapisach księgi wieczystej nr […] prowadzonej 
przez Sąd Rejonowy w R.; 
- na nieruchomości tej stał dom mieszkalny, w którym – w oddzielnych 
lokalach – od urodzenia zamieszkiwała S. G. i osk. M. O. – będące 
przyrodnimi siostrami; 
- 19.11.1993 r. oskarżona złożyła przed urzędnikiem miasta R. pisemne 
oświadczenie (po uprzedzeniu o odpowiedzialności karnej), że jest jedyną 
właścicielką budynku (lokalu) położonego przy ulicy B. […] i to 
oświadczenie było podstawą zameldowania na pobyt stały T. O., jej męża. 
Z ustaleń tych wyprowadzono wniosek, że oskarżona poprzez nieprawdziwe 
oświadczenie o wyłącznej własności budynku (lokalu) podstępnie uzyskała 
zameldowanie męża, a więc wyłudziła poświadczenie nieprawdy. 
 

 
3
Od wyroku Sądu Wojewódzkiego w R. kasację wniósł obrońca skazanej, 
zarzucając: 
1. rażące naruszenie prawa materialnego, a mianowicie przepisu art. 267 kk 
przez przyjęcie, iż zachowanie się oskarżonej – polegające na podaniu w 
oświadczeniu z dnia 19 listopada 1993 r., że jest jedynym właścicielem 
budynku – wyczerpało znamiona czynu z art. 267 kk; 
2. rażące naruszenie prawa procesowego, a mianowicie art. 3 § 1, 4 § 1, 357 
kpk. 
W kasacji zawarto wniosek „o zmianę zaskarżonego wyroku ... przez 
uniewinnienie oskarżonej od przypisanego jej czynu”. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Kasacja nie kwalifikowała się do uwzględnienia. 
 
Kasacja posługuje się dwoma zarzutami dla wykazania nieprawidłowości 
zaskarżonego wyroku, a także wadliwości postępowania w wyniku którego taki 
wyrok został wydany. Pierwszy zarzut określa jako rażącą obrazę prawa 
materialnego, a to art. 267 kk z 1969 r., drugi zarzut natomiast określa jako 
rażącą obrazę prawa procesowego, a to art. 3 § 1, 4 § 1, 357 kpk z 1969 r. 
Zarzut drugi, obejmujący krytykę przebiegu postępowania odwoławczego nie 
został w kasacji rozwinięty i w jej motywach, nie wykazano – mimo takiej 
ustawowej powinności – na czym polegała czy miała polegać obraza cyt. 
artykułów, to jest 3 § 1, 4 § 1 i 357 kpk z 1969 r. Stąd też zarzut ten nie mógł 
być poddany ocenie Sądu Najwyższego z punktu widzenia zasadności. 
Samo stwierdzenie, że źle oceniono zeznania świadka M. P., urzędnika 
dokonującego czynności meldunkowych, co przecież dokonane zostało 
przez sąd pierwszej instancji, jest niezrozumiałe skoro się zważy, że treści tych 
zeznań nie przeinaczono i nie wyciągnięto z nich nielogicznych wniosków. 
Jeżeli chodzi o zarzut obrazy prawa materialnego to w ocenie autora kasacji 
obraza miała polegać na wadliwym przyjęciu (uznaniu), że w zachowaniu 
skazanej mieszczą się znamiona przestępstwa z art. 267 kk, gdyż pomimo 

 
4
nieprawdziwości oświadczenia, że jest wyłącznym 
właścicielem 
budynku 
i użycie go w postępowaniu meldunkowym, dokonany meldunek nie potwierdził 
nieprawdy skoro T. O. „rzeczywiście pod tym adresem przebywał”. 
Należy podzielić stanowisko wynikające pośrednio z kasacji, że warunkiem 
skazania z art. 267 kk z 1969 r. jest nie tylko fałsz intelektualny (nieprawda) 
dokumentu użytego jako podstępu do wprowadzenia w błąd funkcjonariusza 
publicznego lub innej osoby upoważnionej do wystawienia dokumenty, ale 
także potwierdzenie (poświadczenie) przez tą osobę stanu (faktu) niezgodnego 
z rzeczywistością. 
W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze ziszczeniem się obu 
warunków. Warunek pierwszy nie jest kwestionowany przez autora kasacji i 
znajduje potwierdzenie w tym, że skazana w pisemnym oświadczeniu 
stanowiącym załącznik zgłoszenia pobytu stałego podała nieprawdę, iż jest 
jedyną właścicielką budynku (lokalu) a następnie posłużyła się nim jako 
środkiem podstępu. Spełniony został także warunek drugi i to niezależnie 
od tego czy T. O. pod omawianym adresem przebywał i czy miał prawo 
do takiego przebywania (zamieszkiwania) z innych powodów niż ten, który 
został wskazany przez skazaną. 
Nie może bowiem ulegać wątpliwości, że wiedza pracownika Urzędu Miasta 
w R. - M. P. o braku po stronie skazanej uprawnień własnościowych 
do budynku (lokalu) doprowadziłaby do odmowy zameldowania T. O. 
przynajmniej w tym czasie kiedy dokonany został meldunek i na takiej 
podstawie jaka została wskazana. Na tym więc polega niezgodność 
z rzeczywistością aktu zameldowania T. O. w lokalu przy ulicy B. […] w R.. 
Tej oceny nie zmienia okoliczność na którą powołuje się autor kasacji, 
a mianowicie że zameldowanie nie „poświadczało nieprawdy ponieważ T. O. 
rzeczywiście 
pod 
tym 
adresem 
przebywał 
w 
chwili 
składania 
... 
w/w oświadczenia”. 

 
5
Jakkolwiek zameldowanie nie rodzi żadnego prawa do mieszkania, to 
jednak jego dokonanie uzależnione jest od istnienia dwu przesłanek, a 
mianowicie: od przedstawienia organowi ewidencji przez osobę zainteresowaną 
potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić 
zameldowanie oraz potwierdzenie przebywania pod tym adresem dłużej niż trzy 
doby (art. 9 i 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i 
dowodach osobistych (tekst jed.: Dz. U. Nr 1, poz. 960 z 1987 r.) 
W rozstrzyganym przypadku więc poświadczeniem nieprawdy objęto jedną z 
przesłanek zameldowania, a to uprawnienia do przebywania w lokalu. 
Oskarżona takim uprawnieniem do zameldowania męża nie dysponowała  z 
braku przymiotu wyłącznej własności do budynku (lokalu), a przymiot 
współwłaścicielki wymagał potwierdzenia uprawnienia do przebywania w 
lokalu ze strony współwłaściciela (współwłaścicieli) co w sprawie nie miało 
miejsca. 
 
W wyniku powyższych rozważań uznano, że skazanie M. O. pozostaje 
w zgodzie z prawem co przesądza o oddaleniu skargi kasacyjnej i obciążeniu jej 
kosztami postępowania kasacyjnego  
 
 
 
Przewodniczący: SSN  (Mieczysław Młodzik) 
 
 
Sędziowie: SSN  (Marek Sokołowski) 
 
 
     SSA del. do SN  (Jadwiga Żywolewska-Ławniczak) 
 
 
 
 
 
aw 
f/ak