IV KK 31/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego M.S. od wyroku Sądu Okręgowego w K. Sąd Rejonowy pierwotnie skazał M.S. z art. 178a § 4 k.k. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, będąc uprzednio skazanym za podobne przestępstwo i w czasie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów. Sąd Okręgowy, uwzględniając apelację obrońcy, zmienił wyrok, eliminując z opisu czynu stwierdzenie o uprzednim skazaniu i zakazie, a czyn zakwalifikował jako występek z art. 178a § 1 k.k., wymierzając karę grzywny. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, w tym art. 178a § 4 k.k., poprzez jego niezastosowanie. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, uznając wyrok sądu okręgowego za wadliwy. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zatarcie skazania, które nastąpiło w międzyczasie, nie powoduje dekompletacji znamion przestępstwa z art. 178a § 4 k.k., jeśli czyn został popełniony w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów. W ocenie Sądu Najwyższego, M.S. popełnił czyn w dniu 21 marca 2015 r., w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów orzeczonego wyrokiem z dnia 13 października 2014 r., który obowiązywał do 6 lipca 2015 r. Dlatego też, zmiana kwalifikacji prawnej czynu i złagodzenie kary przez sąd okręgowy stanowiło rażące naruszenie prawa materialnego. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja skutków zatarcia skazania w kontekście odpowiedzialności za przestępstwa popełnione w okresie obowiązywania zakazów orzeczonych w poprzednich wyrokach, zwłaszcza w sprawach o prowadzenie pojazdów pod wpływem alkoholu.
Dotyczy specyficznej sytuacji popełnienia czynu w okresie obowiązywania zakazu, mimo późniejszego zatarcia poprzedniego skazania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zatarcie skazania za przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, które skutkowało orzeczeniem zakazu prowadzenia pojazdów, wyłącza odpowiedzialność karną z art. 178a § 4 k.k., jeśli czyn z art. 178a § 1 k.k. został popełniony w okresie obowiązywania tego zakazu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zatarcie skazania nie wyłącza odpowiedzialności z art. 178a § 4 k.k. w sytuacji, gdy czyn został popełniony w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów, który był konsekwencją poprzedniego skazania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na wcześniejsze orzecznictwo (I KZP 24/09, II KK 21/09), zgodnie z którym fikcja prawna zatarcia skazania nie znosi znamion innych czynów zabronionych, które wynikają z poprzedniej karalności, jeśli czyny te zostały popełnione przed zatarciem i w czasie obowiązywania zakazu. Odmienne rozumienie kolidowałoby z interesem publicznym i funkcją ochronną prawa karnego.
Czy sąd odwoławczy może zmienić kwalifikację prawną czynu przypisanego oskarżonemu, eliminując z opisu stwierdzenie o popełnieniu czynu w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów, powołując się na zatarcie poprzedniego skazania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli czyn został popełniony w okresie obowiązywania zakazu, jego późniejsze zatarcie nie uprawnia do wyeliminowania tego elementu z opisu czynu i zmiany kwalifikacji prawnej na łagodniejszą.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sąd okręgowy błędnie zinterpretował skutki zatarcia skazania, co doprowadziło do wyeliminowania kluczowego znamienia przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. (popełnienie czynu w okresie obowiązywania zakazu) i zakwalifikowania czynu jako występku z art. 178a § 1 k.k.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (15)
Główne
k.k. art. 178a § 1
Kodeks karny
Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego.
k.k. art. 178a § 4
Kodeks karny
Odpowiedzialność za popełnienie czynu z § 1 w czasie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów, orzeczonego w związku ze skazaniem za przestępstwo.
k.p.k. art. 537 § 2
Kodeks postępowania karnego
Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w przypadku uwzględnienia kasacji.
Pomocnicze
k.k. art. 42 § 2
Kodeks karny
Orzekanie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów.
k.k. art. 43 § 1
Kodeks karny
Okres obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów.
k.k. art. 4 § 1
Kodeks karny
Zasada stosowania przepisów ustawy.
k.k. art. 63 § 1
Kodeks karny
Zaliczenie okresu zatrzymania lub tymczasowego aresztowania na poczet kary lub środka karnego.
k.k. art. 33 § 1
Kodeks karny
Ustalanie liczby stawek dziennych grzywny.
k.k. art. 33 § 3
Kodeks karny
Ustalanie wysokości stawki dziennej grzywny.
k.k. art. 107 § 4a
Kodeks karny
Zatarcie skazania.
k.k. art. 173
Kodeks karny
Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.
k.k. art. 174
Kodeks karny
Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.
k.k. art. 177
Kodeks karny
Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.
k.k. art. 355 § 2
Kodeks karny
Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.
k.k. art. 244
Kodeks karny
Niewykonanie polecenia sądu lub prokuratora.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok sądu okręgowego zapadł z rażącym naruszeniem przepisu prawa materialnego (art. 178a § 4 k.k.) poprzez jego niezastosowanie. • Zatarcie skazania za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. nie powoduje dekompletacji znamion przestępstwa z art. 178a § 4 k.k., jeśli czyn został popełniony w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów. • Czyn M.S. został popełniony w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, który obowiązywał do dnia 6 lipca 2015 r.
Godne uwagi sformułowania
zatarcie skazania w dacie orzekania przez sąd odwoławczy, spowodowało dekompletację znamion przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. • nie było bowiem podstaw do zmiany opisu czynu przypisanego M. S., w tej jego części, która została opisana zwrotem „w czasie obowiązywania zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym orzeczonego tym wyrokiem na okres jednego roku, w związku ze skazaniem za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k.” • Przepisy Kodeksu karnego nie stwarzają bowiem żadnej podstawy normatywnej, aby będąca treścią instytucji zatarcia skazania, fikcja prawna niekaralności znosiła (eliminowała) te ustawowe znamiona innych czynów zabronionych (...), które wynikają z poprzedniej karalności, w sytuacji, gdy czyny te zostały popełnione przed zatarciem tego skazania i w czasie obowiązywania określonego zakazu
Skład orzekający
Wiesław Kozielewicz
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Gierszon
członek
Eugeniusz Wildowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja skutków zatarcia skazania w kontekście odpowiedzialności za przestępstwa popełnione w okresie obowiązywania zakazów orzeczonych w poprzednich wyrokach, zwłaszcza w sprawach o prowadzenie pojazdów pod wpływem alkoholu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji popełnienia czynu w okresie obowiązywania zakazu, mimo późniejszego zatarcia poprzedniego skazania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa karnego i jak istotne mogą być skutki zatarcia skazania, które w tym przypadku zostały błędnie zinterpretowane przez sąd niższej instancji, prowadząc do złagodzenia kary.
“Zatarcie skazania nie chroni przed karą za jazdę po pijaku w trakcie zakazu!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.