Orzeczenie · 2025-08-06

IV KK 145/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-08-06
SNKarneoszustwaWysokanajwyższy
kasacjasąd najwyższynienależyta obsada sądukrajowa rada sądownictwakonstytucjaprawa człowiekaart 439 kpkuchwała SN

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Jerzego Grubby rozpoznał kasacje wniesione przez obrońców skazanych R.Ł. i A.C., którzy zostali skazani za przestępstwa oszustwa. Kasacje dotyczyły wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach, który z kolei zmieniał wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach. Podstawowym zarzutem podniesionym w kasacjach było uchybienie bezwzględnej przesłance odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., polegające na rzekomym nienależytym obsadzeniu sądu pierwszej instancji przez sędzię X.Y. Autorzy kasacji argumentowali, że sędzia ta nie miała legitymacji do orzekania z uwagi na sposób jej powołania, który nastąpił na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 roku. Podnoszono naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 EKPC oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych UE. Sąd Najwyższy, odwołując się do uchwały składu siedmiu sędziów SN z dnia 2 czerwca 2022 r. (sygn. akt I KZP 2/22), uznał ten zarzut za oczywiście bezzasadny. Podkreślono, że uchwała ta nie przesądza o nienależytej obsadzie każdego sądu z udziałem sędziego powołanego po 17 stycznia 2018 r., a sytuacja taka wymaga indywidualnego testu bezstronności. Sąd wskazał, że w uzasadnieniu kasacji oraz w apelacji nie przedstawiono żadnych obiektywnych okoliczności podważających bezstronność i niezależność orzekającej sędzi. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił obie kasacje jako oczywiście bezzasadne i obciążył skazanych kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w kontekście nominacji sędziowskich po zmianach w KRS, potwierdzenie stosowania uchwały I KZP 2/22.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nominacjami sędziowskimi po 2018 roku i zarzutami nienależytej obsady sądu.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sędzia powołany na stanowisko sędziego sądu powszechnego po 17 stycznia 2018 r. w następstwie procedury przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowaną ustawą z 8 grudnia 2017 r. może być uznany za osobę nieposiadającą legitymacji do orzekania, co skutkowałoby nienależytą obsadą sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie każdy sędzia powołany po tej dacie musi być uznany za nienależycie powołanego. Taka sytuacja wymaga indywidualnej analizy i nie jest automatyczna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę I KZP 2/22, która stwierdza, że brak jest podstaw do a priori przyjęcia, że każdy sędzia powołany po 17 stycznia 2018 r. nie spełnia minimalnego standardu bezstronności. Sytuacja taka wymaga przeprowadzenia testu bezstronności, a w niniejszej sprawie nie przedstawiono obiektywnych okoliczności podważających legitymację sędziego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
R. Ł.osoba_fizycznaskazany
A. C.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 1 i 2 - dotyczy nienależytej obsady sądu

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 294 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut nienależytej obsady sądu pierwszej instancji jest oczywiście bezzasadny w świetle uchwały SN I KZP 2/22. • Brak obiektywnych okoliczności podważających legitymację sędziego orzekającego w sprawie. • Kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.

Odrzucone argumenty

Sędzia X.Y. nie miała legitymacji do orzekania z uwagi na sposób jej powołania na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego. • Naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 EKPC oraz art. 47 akapit drugi Karty Praw Podstawowych UE poprzez wydanie wyroku przez nienależycie obsadzony sąd.

Godne uwagi sformułowania

kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia • nie można przypisać cechy zasadności • brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k.

Skład orzekający

Jerzy Grubba

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w kontekście nominacji sędziowskich po zmianach w KRS, potwierdzenie stosowania uchwały I KZP 2/22."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nominacjami sędziowskimi po 2018 roku i zarzutami nienależytej obsady sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praworządności i niezależności sądownictwa, które budzi duże zainteresowanie publiczne i prawnicze. Rozstrzygnięcie SN potwierdza utrwaloną linię orzeczniczą w kontekście tzw. 'kasty'.

Sąd Najwyższy: Czy sędzia powołany po 2018 roku zawsze orzeka nielegalnie? Kluczowa odpowiedź SN.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst