IV KA 524/17

Sygn. akt IV Ka 524/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 września 2017 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Waldemar Majka (spr.) Sędziowie: SSO Elżbieta Marcinkowska SSO Sylwana Wirth Protokolant: Ewa Ślemp przy udziale Julity Podlewskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu w dniu 15 września 2017 r. sprawy B. M. syna L. i D. z domu K. urodzonego (...) w W. oskarżonego z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk i art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i w zw. z art. 57a § 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk na skutek apelacji wniesionych przez oskarżonego i jego obrońcę od wyroku Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 7 lipca 2017 r. sygnatura akt II K 387/17 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. W. K. z Kancelarii Adwokackiej w W. 516,60 złotych tytułem kosztów nie opłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym; III. zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych związanych z postępowaniem odwoławczym, zaliczając wydatki za to postępowanie na rachunek Skarbu Państwa. Sygnatura akt IV Ka 524/17 UZASADNIENIE Prokurator Rejonowy w Wałbrzychu wniósł akt oskarżenia przeciwko B. M. oskarżając go o to, że: w dniu 15 kwietnia 2017 roku w W. , województwo (...) , przy parkingu marketu N. , usiłował dokonać rozboju na osobie P. M. . w ten sposób, że używając przemocy w postaci szarpania za włosy, przytrzymywania za włosy i uderzenia ręką w głowę wyżej wymienionej, czym spowodował obrażenia u kobiety w postaci powierzchownego urazu głowy z sińcem okolicy podoczodołowej lewej bez utraty przytomności, które to obrażenia naruszyły czynności narządu ciała na czas nie dłuższy niż 7 dni, zażądał wydania telefonu komórkowego marki L. (...) o wartości 800 złotych, jednakże zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na podjęte działania obronne przez pokrzywdzoną, czym działał na szkodę P. M. , przy czym czynu tego dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa określonych w art. 64 § 2 kk , będąc uprzednio skazanym w warunkach art. 64 § 1 kk , odbył łącznie co najmniej rok kary pozbawienia wolności i w ciągu 5 lat po odbyciu w całości lub w części ostatniej kary popełnił ponownie umyślne przestępstwo rozboju oraz przeciwko życiu lub zdrowiu, będąc uprzednio skazanym wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 3 września 2014 roku, w sprawie o sygnaturze akt II K 683/14 za czyn z art. 280 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk i za czyn z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 64 § 1 kk na karę łączną 2 lat i 5 miesięcy pozbawienia wolności, którą odbywał w okresie od dnia 5 kwietnia 2014 roku do dnia 3 września 2014 roku i od dnia 20 listopada 2014 roku do dnia 18 grudnia 2016 roku, nadto zarzucanego czynu dopuścił się działając w sposób umyślny, dokonując zamachu na zdrowie pokrzywdzonej P. M. , publicznie, z oczywiście błahego powodu, okazując rażące lekceważenie porządku prawnego, tj. o czyn z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk i art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i w zw. z art. 57a § 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk . Wyrokiem z dnia 7 lipca 2017 roku (sygn. akt II K 387/17) Sąd Rejonowy w Wałbrzychu: I. oskarżonego B. M. uznał za winnego popełnienia czynu opisanego w części wstępnej wyroku, z tym, że przyjął , iż używał on przemocy w postaci szarpania za włosy, przytrzymywania za włosy, przytrzymywania za twarz i szarpania, tj. występku z art. 13§1 kk w zw. z art. 280§1 kk i art. 157§2 kk w zw. z art. 11§2 kk i w zw. z art. 57a§1 kk w zw. z art. 64§2 kk i za to na podstawie art. 14§1 kk w zw. z art. 280§1 kk w zw. z art. 11§3 kk wymierzył mu karę 4 (czterech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności; II. na podstawie art. 63§1 kk zaliczył na poczet orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności okres tymczasowego aresztowania od dnia 4 maja 2017r. godz. 12.00 do dnia 7 lipca 2017r.; III. na podstawie art. 57a§2 kk orzekł od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonej P. M. nawiązkę w kwocie 1000 ( jednego tysiąca) złotych; IV. zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. W. K. z Kancelarii Adwokackiej w W. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w kwocie 885, 60 złotych brutto; V. zwolnił oskarżonego od uiszczenia kosztów sądowych poniesionych w sprawie, wydatki zaliczając na rachunek Skarbu Państwa. Apelację od wyroku wywiódł obrońca oskarżonego zaskarżając wyrok w całości zarzucając: 1. obrazę przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na treść wyroku, a to art. 202§1 kpk polegające na odstąpieniu od powołania biegłych psychiatrów dla wydania opinii o stanie zdrowia psychicznego oskarżonego mimo, iż leczy się on psychiatrycznie i potrzeba taka wprost wynikała, 2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku i mający wpływ na jego treść, polegający na uznaniu winy i sprawstwa oskarżonego jedynie w oparciu o jego przyznanie się w sytuacji, w której pozostałe dowody w tym zeznania pokrzywdzonej tych wyjaśnień oskarżonego nie potwierdzały, 3. rażącą niewspółmierność kary pozbawienia wolności wymierzonej oskarżonemu, która w nie dość dostateczny sposób uwzględnia postawę oskarżonego w roku postępowania przygotowawczego i jurysdykcyjnego, a podnosząc wskazane zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Wałbrzychu do ponownego rozpoznania a w przypadku uznania przez Sąd Okręgowy braku zasadności tego wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie oskarżonemu znacznie łagodniejszej kary pozbawienia wolności, nadto o zasadzenie na rzecz Kancelarii Adwokackiej kosztów brony udzielonej z urzędu, która w żadnej części nie została opłacona. Apelację od wyroku wywiódł oskarżony zaskarżając wyrok - jak można wnioskować z treści uzasadnienia apelacji – w zakresie orzeczenia o karze podnosząc rażącą surowość kary, ponieważ nie uzyskał żadnej korzyści materialnej, nie zabrał pokrzywdzonej telefonu wobec podjęcia przez nią obrony, wyraził także skruchę i gotowość zapłaty zadośćuczynienia. Nadto przed zatrzymaniem legalnie pracował łożąc na utrzymanie konkubiny i dwojga małoletnich dzieci, zamierzał nająć mieszkanie i zamieszkać razem z konkubiną. Wobec powyższego wniósł o znaczne złagodzenie kary. Sąd Okręgowy zważył: apelacje nie są zasadne. Nie sposób podzielić zarzutu apelacji obrońcy zmierzającego do wykazania, iż doszło w toku procedowania przed sądem I instancji do naruszenia art.202§1 kpk poprzez odstąpienie od przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów celem zweryfikowania stanu zdrowia psychicznego oskarżonego. Opinii biegłych psychiatrów zasięga się w sytuacji zaistnienia wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, a wątpliwości takie nie wystąpiły. Ocena potrzeby przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów winna być dokonana z uwzględnieniem wszystkich okoliczności ujawnionych w danym postępowaniu, a fakt korzystania przez skazanego z konsultacji psychologicznych i psychiatrycznych jest tylko jednym z czynników, które powinny być brane pod uwagę, bynajmniej jednak nie determinującym konieczności podjęcia takich czynności dowodowych (podzielając pogląd prawny wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2016 roku, II KK 350/16, Prok.i Pr.-wkł. 2017/1/11, KZS 2017/2/36 ). Oskarżony w toku postępowania nie zgłaszał faktu leczenia psychiatrycznego czy neurologicznego, a nawet negował fakt podobnego leczenia (protokoły wyjaśnień - k.27,133). Fakt korzystania z pomocy psychiatry oskarżony zgłosił dopiero na rozprawie 7 lipca 2017 roku (k.212) wskazując, że „w areszcie bierze leki psychotropowe w związku z nadpobudliwością i myślami samobójczymi” nie dokumentując tego w żaden sposób. Jeśli chodzi o obniżenie nastroju, stany depresyjne i trudności adaptacyjne związane z pozbawieniem wolności, to stanowią one naturalne jej konsekwencje, co nie świadczy o zaistnieniu podstaw do weryfikowania stanu zdrowia psychicznego oskarżonego korzystającego z pomocy obrońcy. Okoliczność ta nie wpływa również na ocenę poczytalności oskarżonego z daty czynu. Nie jest trafny również zarzut apelacji zmierzający do wykazania, iż sąd I instancji dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych ustalając sprawstwo oskarżonego w oparciu o jego przyznanie się i relację pokrzywdzonej. Zarzut ten zresztą nie został w żaden sposób uzasadniony poza wskazaniem, iż przyznanie się oskarżonego zapewne uwarunkowane jest anormalnymi cechami jego osobowości. Otóż z refleksyjnych wyjaśnień oskarżonego wniosku takiego nie sposób wyprowadzić (k.212) skoro rzeczowo i adekwatnie do relacji pokrzywdzonej (k.213) opisał przebieg zdarzenia negując jedynie używanie słów wulgarnych względem pokrzywdzonej. Nie można również odnosząc się do zarzutu apelacji oskarżonego i jego obrońcy uznać orzeczonej kary za rażąco niewspółmiernie surową. Prawdą jest że działanie oskarżonego zakończyło się na etapie usiłowania ale ze względu na rezolutność pokrzywdzonej i podjętą obronę. Oskarżony odpowiada w ramach wielokrotnego powrotu do przestępstwa dopuszczając się chuligańskiego napadu na młodą kobietę niespełna dwa miesiące po opuszczeniu zakładu karnego będąc warunkowo przedterminowo zwolnionym z odbycia reszty kary za rozbój. Kara zatem choć obiektywnie surowa w wypadku oskarżonego jawi się jako łagodna i uwzględnia fakt przyznania się oskarżonego i negatywny stosunek do czynu, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku (k.250). Nawiązka zaś na rzecz pokrzywdzonej ma charakter obligatoryjny ( art.57a§2 kk ), zaś jej wysokość nie jest wygórowana mając na względzie traumę pokrzywdzonej związaną ze zdarzeniem. Na podstawie art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 roku Prawo o Adwokaturze (Dz. U. Nr 16 poz. 24 z późn. zm.) oraz §17 ust. 2 pkt 4 i §4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu z dnia 3 października 2016 roku (Dz. U. z 2016 roku poz. 1714) zasadzono od Skarbu Państwa na rzecz adw. W. K. z Kancelarii Adwokackiej w W. 516,60 złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym. O kosztach sądowych postępowania odwoławczego, należnych Skarbowi Państwa, orzeczono na podstawie art. 624 § 1 kpk zwalniając oskarżonych od ponoszenia tych kosztów zaliczając wydatki za to postępowanie na rachunek Skarbu Państwa.