Orzeczenie · 2018-06-28

IV CSK 90/18

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-06-28
SNRodzinnemajątek wspólny małżonkówŚrednianajwyższy
podział majątkumajątek wspólnynierówne udziałyskarga kasacyjnaSąd NajwyższyKodeks rodzinny i opiekuńczyważne powody

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. akt IV CSK 90/18) odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie dotyczącej podziału majątku wspólnego i zniesienia współwłasności. Skarżący podniósł, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności i zasad stosowania możliwości ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, zwłaszcza gdy jeden z małżonków w mniejszym stopniu przyczyniał się do jego powiększania. Sąd Najwyższy przypomniał, że przyjęcie skargi kasacyjnej wymaga istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, albo nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. W ocenie Sądu Najwyższego, problematyka przesłanek ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, uregulowana w art. 43 § 2 i 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, nie stanowi zagadnienia o walorze nowości. Sąd wskazał, że orzecznictwo wielokrotnie rozstrzygało kwestię, iż nierówny stopień przyczynienia się małżonków do powstania majątku wspólnego nie jest wystarczający do ustalenia nierównych udziałów, jeśli nie przemawiają za tym tzw. ważne powody, które mają również aspekt etyczny i uwzględniają zasady współżycia społecznego. Ponieważ skarżący nie przedstawił nowych argumentów ani nie wykazał potrzeby ponownego zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania. Sąd zasądził od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, gdy podnoszona kwestia była już wielokrotnie rozstrzygana w orzecznictwie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury przedsądu w Sądzie Najwyższym i interpretacji przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy kwestia dopuszczalności i zasad stosowania możliwości ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, na niekorzyść małżonka, który w mniejszym stopniu przyczyniał się do jego powstania i zaspokajania potrzeb rodziny, stanowi istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kwestia ta nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego, ponieważ była już wielokrotnie rozstrzygana w orzecznictwie Sądu Najwyższego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że problematyka przesłanek ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, w tym wymóg istnienia 'ważnych powodów' obok nierównego stopnia przyczynienia się do powstania majątku, nie jest zagadnieniem nowym. Orzecznictwo Sądu Najwyższego wielokrotnie wyjaśniało te kwestie, wskazując na konieczność łącznego występowania obu przesłanek oraz uwzględnianie aspektu etycznego i zasad współżycia społecznego przy ocenie 'ważnych powodów'.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
wnioskodawczyni

Strony

NazwaTypRola
E. B.osoba_fizycznawnioskodawczyni
M. B.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania, oczywista zasadność).

Pomocnicze

k.r.o. art. 43 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Stanowi, że oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

k.r.o. art. 43 § § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Pozwala na ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym z ważnych powodów, uwzględniając stopień przyczynienia się małżonków do powstania majątku.

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach w sprawach, w których nie dochodzi do merytorycznego rozpoznania skargi.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Podstawa do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Problematyka ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego, gdyż była już wielokrotnie rozstrzygana w orzecznictwie Sądu Najwyższego. • Skarżący nie wykazał, że zachodzi potrzeba ponownego zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy w tej kwestii.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego dopuszczalności i zasad ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym na niekorzyść małżonka mniej przyczyniającego się do jego powstania.

Godne uwagi sformułowania

Tak ujęta instytucja tzw. przedsądu jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także ze sformułowanymi przez Radę Europy zaleceniami wprowadzenia środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. • Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. • Regulacja art. 43 § 2 k.r.o. formułuje dwie przesłanki ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, które muszą wystąpić łącznie i które pozostają do siebie w takim wzajemnym stosunku, że żadne "ważne powody" nie stanowią podstawy takiego orzeczenia, jeżeli stopień przyczynienia się małżonków do powstania majątku wspólnego jest równy, a jednocześnie - nawet różny stopień przyczynienia się małżonków do powstania tego majątku nie stanowi podstawy ustalenia nierównych udziałów, jeżeli nie przemawiają za tym "ważne powody". • Ocena ważnych powodów ma nie tylko aspekt majątkowy, ale również etyczny, co wyraża się w postulacie dokonywania ich oceny przy uwzględnieniu zasad współżycia społecznego.

Skład orzekający

Anna Kozłowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, gdy podnoszona kwestia była już wielokrotnie rozstrzygana w orzecznictwie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury przedsądu w Sądzie Najwyższym i interpretacji przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy procedury kasacyjnej i interpretacji przesłanek przyjęcia skargi, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną: kiedy sprawa rodzinna nie trafi do najwyższej instancji?

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst