Orzeczenie · 2017-12-22

IV CSK 350/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2017-12-22
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
zasiedzenienieruchomośćskarga kasacyjnaSąd Najwyższyprawo rzeczoweposiadaniewłasność

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Władysława Pawlaka rozpoznał skargę kasacyjną uczestnika postępowania P. G. od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 21 grudnia 2016 r., sygn. akt IV Ca [...], w sprawie o zasiedzenie nieruchomości. Skarga kasacyjna dotyczyła zarzutów naruszenia art. 172 k.c. przez orzeczenie zasiedzenia na rzecz posiadacza zależnego, art. 231 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w zakresie oceny dowodów, a także naruszenia art. 21 i 64 Konstytucji RP. Uczestnik P. G. oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej na przesłance oczywistej jej zasadności (art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze publicznoprawnym, a jej dopuszczenie i rozpoznanie jest uzasadnione jedynie w przypadkach, gdy mogą być zrealizowane jej funkcje, takie jak zapewnienie jednolitości wykładni prawa. Sąd podkreślił, że nie jest trzecią instancją sądową. Analizując zarzuty skargi, Sąd Najwyższy stwierdził, że nie zachodzi oczywista zasadność skargi kasacyjnej, która wymaga, aby z jej treści wynikało, bez potrzeby głębszej analizy, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają uwzględnienie skargi. Sąd wskazał, że podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. W oparciu o ustalenia faktyczne dokonane przez sądy niższych instancji, Sąd Najwyższy uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia oczywistych błędów w zastosowaniu prawa procesowego i materialnego. W związku z tym, na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 k.p.c. w zw. z art. 398^21 k.p.c., zasądzając od uczestnika P. G. na rzecz wnioskodawców D. K. i R. K. kwoty po 900 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, w szczególności pojęcia oczywistej zasadności oraz ograniczeń dotyczących zarzutów oceny dowodów i ustaleń faktycznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i jego funkcji, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy o zasiedzenie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności gdy nie jest ona oczywiście uzasadniona?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli nie zachodzi żadna z ustawowych przesłanek, w tym oczywista zasadność.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że przyjęcie skargi kasacyjnej jest możliwe tylko w ściśle określonych przypadkach, takich jak istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Oczywista zasadność wymaga, aby z treści skargi wynikało bez głębszej analizy, że zarzuty uzasadniają uwzględnienie skargi. W analizowanej sprawie skarżący nie wykazał tej oczywistości.

Czy zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów mogą stanowić podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z art. 393^3 § 3 k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania orzeczenia, choć w obecnym stanie prawnym podobne ograniczenie wynika z art. 398^3 § 3 k.p.c.), podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał o ograniczeniach w zakresie podstaw skargi kasacyjnej, wskazując, że nie można kwestionować ustaleń faktycznych i oceny dowodów dokonanych przez sądy niższych instancji.

Czy ograniczenie dostępności i dopuszczalności skargi kasacyjnej jest sprzeczne z Konstytucją RP lub wiążącymi Polskę postanowieniami konwencji międzynarodowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ograniczenie to nie jest sprzeczne z Konstytucją RP ani z wiążącymi Polskę postanowieniami konwencji międzynarodowych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do utrwalonego stanowiska judykatury, które w oparciu o orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka uznaje, że ograniczenie kasacji nie narusza praw konstytucyjnych ani międzynarodowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Strona wygrywająca
Wnioskodawcy (D. K. i R. K.)

Strony

NazwaTypRola
D. K.osoba_fizycznawnioskodawca
R. K.osoba_fizycznawnioskodawca
P. G.osoba_fizycznauczestnik postępowania
A. G.osoba_fizycznauczestnik postępowania
R. G.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (17)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis stosuje się do postępowania przed Sądem Najwyższym.

k.c. art. 172

Kodeks cywilny

Dotyczy zasiedzenia nieruchomości.

k.p.c. art. 231

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy obowiązku przedstawienia dowodów.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów.

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy ochrony własności.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1-3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy prawa własności.

k.p.c. art. 398 § 13

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wiążących ustaleń faktycznych w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania w sprawach nieprocesowych.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym, stosowany odpowiednio.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach.

Dz. U. poz. 1804 art. § 5 § pkt 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Dotyczy stawek minimalnych za zastępstwo procesowe.

Dz. U. poz. 1804 art. § 2 § pkt 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Dotyczy stawek minimalnych za zastępstwo procesowe.

Dz. U. poz. 1804 art. § 10 § ust. 4 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Dotyczy stawek minimalnych za zastępstwo procesowe.

Dz. U. poz. 1667

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Dotyczy zmian w opłatach za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. • Naruszenie przepisów dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych nie może być podstawą skargi kasacyjnej. • Ograniczenie dostępności skargi kasacyjnej jest zgodne z prawem.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 172 k.c. przez orzeczenie zasiedzenia na rzecz posiadacza zależnego. • Naruszenie art. 231 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w zakresie oceny dowodów. • Naruszenie art. 21, art. 64 ust. 1-3 Konstytucji RP przez naruszenie prawa własności.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. • Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji. • Przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia.

Skład orzekający

Władysław Pawlak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, w szczególności pojęcia oczywistej zasadności oraz ograniczeń dotyczących zarzutów oceny dowodów i ustaleń faktycznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i jego funkcji, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy o zasiedzenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i pułapki.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst