Orzeczenie · 2024-09-25

III USK 42/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-09-25
SNubezpieczenia społecznerentyŚrednianajwyższy
renta rodzinnacałkowita niezdolność do pracyustawa emerytalnaSąd Najwyższyskarga kasacyjnaZUSniepełnosprawnośćorzecznictwo

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez B. O. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu oddalający odwołania od decyzji ZUS odmawiających prawa do renty rodzinnej po zmarłym ojcu oraz dodatku dla sieroty zupełnej. Skarżąca zarzuciła sądom niższych instancji błędną wykładnię pojęcia "całkowitej niezdolności do pracy" w kontekście przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, twierdząc, że nawet wykonywanie pracy nie wyklucza takiej niezdolności, jeśli nie jest ona możliwa na otwartym rynku pracy. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Stwierdził, że skarżąca nie wykazała oczywistej zasadności skargi, która wymaga przedstawienia kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa. Podkreślono, że kluczową przesłanką nabycia prawa do renty rodzinnej jest całkowita niezdolność do pracy, a jej ustalenie, zwłaszcza w kontekście medycznym, wymaga opinii biegłych. Sąd wskazał, że skarżąca pracowała, co potwierdza brak podstaw do orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy, a tym samym nie spełnia warunków do przyznania renty rodzinnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niewykazania oczywistej zasadności, a także interpretacja pojęcia całkowitej niezdolności do pracy w kontekście prawa do renty rodzinnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku wykazania przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wykonywanie pracy, nawet w dostosowanych warunkach, wyklucza możliwość orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy w rozumieniu ustawy emerytalnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jednakże ustalenie całkowitej niezdolności do pracy z przyczyn medycznych wymaga wiedzy specjalistycznej i nie może być dokonane samodzielnie przez sąd bez opinii biegłych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kluczową przesłanką do przyznania renty rodzinnej jest całkowita niezdolność do pracy, a jej ocena wymaga wiedzy specjalistycznej. Sam fakt wykonywania pracy nie wyklucza całkowitej niezdolności do pracy, jeśli nie jest ona możliwa na otwartym rynku pracy, jednakże skarżąca nie wykazała, aby jej schorzenia powodowały takie upośledzenie sprawności, które dawałoby podstawę do orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy.

Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał oczywistości naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że dla przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej zasadności niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, widocznej prima facie, bez potrzeby pogłębionej analizy. Autor skargi nie sprostał temu wymogowi, nie przedstawiając wystarczających argumentów na poparcie twierdzenia o oczywistości naruszenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
B. O.osoba_fizycznaodwołująca

Przepisy (5)

Główne

ustawa emerytalna art. 12 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Całkowita niezdolność do pracy nie oznacza niezdolności do wszelkiej pracy, ale odnosi się do każdego zatrudnienia w innych warunkach, niż specjalnie stworzone na stanowiskach pracy odpowiednio przystosowanych do stopnia i charakteru naruszenia sprawności organizmu.

ustawa emerytalna art. 13 § 4

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Zachowanie zdolności do pracy w warunkach określonych w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie stanowi przeszkody do orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy.

ustawa emerytalna art. 68 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przesłanka nabycia prawa do renty rodzinnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Sąd drugiej instancji wbrew znaczeniu pojęcia „całkowitej niezdolności do pracy” nadanego przez art. 12 ust. 2 w związku z art. 13 ust. 4 ustawy emerytalnej uznał, że sam fakt wykonywania pracy oznacza brak występowania całkowitej niezdolności do pracy.

Godne uwagi sformułowania

przesłanką nabycia prawa do renty rodzinnej na podstawie art. 68 ust. 1 pkt 3 ustawy emerytalnej nie jest sama choroba osoby ubiegającej się o rentę rodzinną ani niepełnosprawność lecz całkowita niezdolność do pracy • rozstrzygnięcie zagadnień dotyczących stanu zdrowia ubezpieczonego wymaga zasadniczo wiedzy specjalistycznej • nie ma kompetencji do samodzielnego ustalania, czy występowanie u danej osoby różnych dolegliwości zdrowotnych powoduje całkowitą niezdolność do pracy.

Skład orzekający

Leszek Bielecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niewykazania oczywistej zasadności, a także interpretacja pojęcia całkowitej niezdolności do pracy w kontekście prawa do renty rodzinnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wykazania przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji pojęcia "całkowitej niezdolności do pracy" w kontekście prawa do renty rodzinnej, co jest istotne dla wielu osób ubiegających się o świadczenia z ZUS. Odmowa przyjęcia skargi przez SN pokazuje jednak proceduralne aspekty postępowań.

Czy praca wyklucza rentę rodzinną? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe pojęcie.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst