Orzeczenie · 2008-02-20

III SK 23/07

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2008-02-20
SAOSAdministracyjneprawo telekomunikacyjneWysokanajwyższy
prawo telekomunikacyjnekonkurencjaPrezes UKEprawo UEdostęp do rynkuochrona sądowaskarga kasacyjna

Polska Telefonia Cyfrowa Sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (Prezesa UKE) z dnia 19 września 2005 r., które stwierdzało brak skutecznej konkurencji na krajowym rynku usług dostępu i rozpoczynania połączeń w ruchomych publicznych sieciach telefonicznych. Sąd Okręgowy odrzucił zażalenie spółki, uznając, że zaskarżone postanowienie nie mieści się w katalogu rozstrzygnięć podlegających zaskarżeniu. Sąd Apelacyjny utrzymał to postanowienie w mocy. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy spółka miała prawo do zaskarżenia postanowienia Prezesa UKE. Sąd Najwyższy uznał, że zgodnie z prawem krajowym i dyrektywami UE, spółka miała legitymację do wniesienia zażalenia, a sądy niższych instancji błędnie ograniczyły jej prawo do ochrony sądowej. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie prawa do sądu w sprawach regulacyjnych, interpretacja przepisów prawa telekomunikacyjnego w kontekście prawa UE, zasada skuteczności prawa wspólnotowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z prawem telekomunikacyjnym w Polsce w okresie przed nowelizacją.

Zagadnienia prawne (4)

Czy sąd drugiej instancji rozpoznający zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające zażalenie na postanowienie organu regulacyjnego jest sądem, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego w rozumieniu art. 234 akapit 3 TWE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd drugiej instancji w takiej sytuacji nie jest sądem, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że pojęcie 'orzeczenia nie podlegające zaskarżeniu' należy interpretować na podstawie prawa wewnętrznego. W polskim systemie prawnym, postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające zażalenie na postanowienie organu regulacyjnego podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną do Sądu Najwyższego, co oznacza, że nie jest ono orzeczeniem niepodlegającym zaskarżeniu.

Czy na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej stwierdzające brak skutecznej konkurencji na rynku telekomunikacyjnym przysługuje środek zaskarżenia do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przysługuje zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że art. 47957 pkt 2 k.p.c. jednoznacznie stanowi, iż Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest właściwy w sprawach zażaleń na postanowienia wydawane przez Prezesa Urzędu w postępowaniach prowadzonych na podstawie Prawa telekomunikacyjnego. Błędna interpretacja przepisów przez sądy niższych instancji, która wykluczała dopuszczalność zażalenia, prowadziła do naruszenia prawa i ograniczenia dostępu do sądu.

Czy przedsiębiorca, którego dotyczy postanowienie Prezesa UKE o braku konkurencji na rynku, ma legitymację czynną do jego zaskarżenia, nawet jeśli nie był stroną postępowania przed Prezesem UKE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, powinien mieć prawo do ochrony sądowej, a przepisy krajowe powinny być interpretowane w sposób zapewniający skuteczność ochrony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że postanowienie Prezesa UKE o braku konkurencji, mimo że nie nakłada bezpośrednio obowiązków, dotyczy przedsiębiorcy w rozumieniu art. 4 dyrektywy ramowej. W związku z tym, przepisy krajowe dotyczące legitymacji czynnej powinny być interpretowane zgodnie z zasadą skuteczności prawa wspólnotowego, zapewniając dostęp do sądu i możliwość zaskarżenia takiego postanowienia.

Czy postanowienie Prezesa UKE wydane na podstawie art. 23 Prawa telekomunikacyjnego pozostaje w zgodzie z dyrektywą 2002/21?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zgodność z dyrektywą jest istotna dla rozstrzygnięcia sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że sprawa ma charakter wspólnotowy, ponieważ postanowienie zostało podjęte na podstawie przepisów implementujących dyrektywę 2002/21. Zgodnie z zasadą zgodnej wykładni, przepisy krajowe powinny być interpretowane w świetle dyrektywy, aby zapewnić jej pełną skuteczność i ochronę praw jednostek.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Polska Telefonia Cyfrowa Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Strony

NazwaTypRola
Polska Telefonia Cyfrowa Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowódka
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznejorgan_państwowypozwany

Przepisy (11)

Główne

dyrektywa 2002/21 art. 4 § ust. 1

Dyrektywa Parlamentu i Rady nr 2002/21

Państwa członkowskie zapewnią skuteczne mechanizmy umożliwiające użytkownikom i przedsiębiorstwom odwołanie się od decyzji organu regulacyjnego do niezależnego organu odwoławczego. Sąd Najwyższy uznał, że polskie przepisy powinny być interpretowane zgodnie z tym przepisem, aby zapewnić prawo do sądu.

dyrektywa 2002/21 art. 16 § ust. 1, 2 i 4

Dyrektywa Parlamentu i Rady nr 2002/21

Dotyczy analizy rynku i stwierdzenia braku skutecznej konkurencji jako podstawy do nałożenia obowiązków regulacyjnych. Sąd Najwyższy uznał, że naruszenie tego przepisu nastąpiło poprzez przyjęcie, że na postanowienie organu regulacyjnego nie przysługuje środek zaskarżenia.

Prawo telekomunikacyjne art. 23 § ust. 3

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Dotyczy postanowienia stwierdzającego brak skutecznej konkurencji na rynku. Sąd Najwyższy uznał, że na takie postanowienie przysługuje zażalenie.

k.p.c. art. 47957 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy uznał, że przepis ten stanowi podstawę do właściwości Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w sprawach zażaleń na postanowienia Prezesa Urzędu wydawane na podstawie Prawa telekomunikacyjnego.

TWE art. 249 § akapit 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dotyczy mocy wiążącej dyrektyw. Sąd Najwyższy uznał, że dyrektywa wiąże państwa członkowskie w całości, niezależnie od implementacji.

Pomocnicze

TWE art. 234 § akapit 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dotyczy obowiązku sądu krajowego do przedstawienia pytania prawnego do ETS. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny nie był sądem, od którego orzeczeń nie przysługuje środek odwoławczy w rozumieniu tego przepisu.

dyrektywa 2002/21 art. 4 § ust. 1

Dyrektywa Parlamentu i Rady nr 2002/21

Sąd Najwyższy uznał, że przyjęcie przez Sąd Apelacyjny, iż przepis ten obejmuje tylko odwołania od decyzji ministra, a nie od decyzji Prezesa UKE, było błędne.

Prawo telekomunikacyjne art. 206 § ust. 2 i 2b

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Przepisy te, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania postanowienia, były przedmiotem interpretacji sądu pierwszej instancji, który uznał je za zamykający katalog rozstrzygnięć podlegających zaskarżeniu.

k.p.c. art. 47958 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy uznał za zasadny zarzut naruszenia tego przepisu poprzez przyjęcie, że skutkiem braku doręczenia postanowienia nie biegnie termin do wniesienia środka zaskarżenia, co w kontekście prawa wspólnotowego czyniło dochodzenie prawa do sądu praktycznie niemożliwym.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zarzut naruszenia tego przepisu został podniesiony przez powódkę, ale Sąd Najwyższy nie rozważał go szczegółowo ze względu na wspólnotowy charakter sprawy.

Konstytucja RP art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zarzut naruszenia tego przepisu został podniesiony przez powódkę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1, 2 i 4 dyrektywy 2002/21 poprzez przyjęcie, że na postanowienie organu regulacyjnego ustalające brak skutecznej konkurencji nie przysługuje środek zaskarżenia. • Naruszenie art. 47957 pkt 2 k.p.c. poprzez błędne uznanie niedopuszczalności zażalenia. • Naruszenie zasady skuteczności prawa wspólnotowego poprzez interpretację przepisów krajowych ograniczającą dostęp do sądu. • Naruszenie art. 47958 § 1 k.p.c. poprzez błędne zastosowanie zasady biegu terminu do wniesienia środka zaskarżenia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 234 akapit 3 TWE poprzez niewystąpienie przez Sąd Apelacyjny z pytaniem prawnym do ETS.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy jest zdania, że Sąd Apelacyjny (...) nie jest sądem, „którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego” w rozumieniu tego przepisu. • Z niebudzącego wątpliwości brzmienia przepisu art. 234 akapit 3 TWE wynika jednoznacznie, że pojęcie „orzeczenia nie podlegające zaskarżeniu” powinno być rozumiane i interpretowane na podstawie przepisów prawa wewnętrznego. • Przepisy prawa krajowego nie mogą czynić dochodzenia uprawnień opartych na prawie wspólnotowym nadmiernie trudnym lub praktycznie niemożliwym. • Dyrektywy jako akty prawa pochodnego wiążą bowiem państwa członkowskie, do których są adresowane, w całości „w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty”. • Zaskarżone postanowienie, mimo iż nie nakłada na powódkę żadnych obowiązków, to jednak dotyczy jej w rozumieniu art. 4 dyrektywy ramowej.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący

Andrzej Wróbel

sprawozdawca

Jolanta Pietrzak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie prawa do sądu w sprawach regulacyjnych, interpretacja przepisów prawa telekomunikacyjnego w kontekście prawa UE, zasada skuteczności prawa wspólnotowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z prawem telekomunikacyjnym w Polsce w okresie przed nowelizacją.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do sądu w kontekście regulacji rynku telekomunikacyjnego i interpretacji prawa UE, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników z tego sektora.

Czy Prezes UKE może zamknąć drogę do sądu? Sąd Najwyższy odpowiada.

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst