III SAB/Wr 34/26

III SAB/Wr 34/26 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2026-05-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Chołuj /przewodniczący/
Barbara Ciołek
Kamila Paszowska-Wojnar /sprawozdawca/
Katarzyna Borońska
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Chołuj Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar (sprawozdawca) po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 20 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Ł. K. na bezczynność Wójta Gminy Podgórzyn w przedmiocie przekazania skargi na bezczynność Wójta do organu nadzoru Rady Gminy postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Ł. K. (dalej: skarżący, strona skarżąca) pismem z 19 grudnia 2025 r. złożył skargę nazwaną "skargą na bezczynność Wójta Gminy Podgórzyn (dalej: Wójt, organ) w przedmiocie przekazania skargi na bezczynność do organu nadzoru Rady Gminy".
W piśmie złożonym 26 października 2025 r., zatytułowanym "PONAGLENIE NA BEZCZYNNOŚĆ WÓJTA", którego przekazania do Rady Gminy domaga się skarżący, wnosi on o wezwanie Wójta do niezwłocznego załatwienia jego wniosku z 12 maja 2024 r., którym skarżący, jako właściciel działki nr [...] w S. zwrócił się do organu o utwardzenie drogi gminnej ul. [...] (dz. nr [...]) na wysokości działek [...] i [...] oraz usunięcie korzeni znajdujących się w pasie drogowym i zalegającej przy drodze sterty kamieni.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne, zaś przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest bezczynność Wójta Gminy Podgórzyn w przedmiocie przekazania skargi na brak działania Wójta do organu nadzoru Rady Gminy. Z akt sprawy wynika, że pismami z 12 maja 2024 r. oraz 20 czerwca 2025 r. skarżący zwrócił się do Gminy, jako właściciel działki nr [...] w S., o utwardzenie drogi gminnej ul. [...] w S. (dz. nr [...]) na wysokości działek [...] i [...] oraz usunięcie korzeni, znajdujących się w pasie drogowym i uniemożliwiających dojazd do działki skarżącego, a także sterty kamieni i piasku, która utrudnia ogrodzenie nieruchomości skarżącego i prowadzenie na niej prac budowlanych. Treść powyższych pism, stanowiących podstawę żądania przez skarżącego podjęcia przez gminę wypunktowanych w nim czynności, wskazuje, że podstawę wszczętego postępowania, zdaniem Sądu, stanowi wniosek w trybie przepisów Działu VIII k.p.a.
W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 889, dalej: u.d.p.) organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi. Natomiast stosownie do ust. 2 tego przepisu zarządcą dróg gminnych co do zasady jest wójt (burmistrz, prezydent miasta). Podkreślenia wymaga zatem, że organ wykonawczy gminy – jako zarządca wskazanej drogi gminnej - w odpowiedzi na powyższe wnioski powinien udzielić wnioskodawcy odpowiedzi stosując w tym względzie przepisy Działu VIII k.p.a. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 2827/21, dostępne w CBOSA).
W niniejszej sprawie, jak wynika z przedstawionych do sprawy akt administracyjnych, organ przeprowadził kontrolę na wskazanej we wniosku ulicy, nie stwierdzając stanu jej nieprzejezdności o czym informował skarżącego m.in. pismem z 30 kwietnia 2025 r. oraz podczas rozmów telefonicznych ze skarżącym. W piśmie z 30 kwietnia 2025 r. Wójt poinformował skarżącego również, że wobec możliwości swobodnego przejazdu na wskazanej we wniosku drodze, dalsze prace związane z poprawą jej przejezdności będą prowadzone w ramach posiadanych na ten cel środków finansowych w budżecie gminnym oraz powstawaniem zabudowy mieszkaniowej w terenie przyległym do drogi i związanym z tym wzrostem ruchu samochodów osobowych.
Wskazać należy, że niezadowolenie z działania organu podejmowanego w tym trybie (lub brak takiego działania) może być z kolei podstawą skargi powszechnej, o której mowa w art. 227 k.p.a., którą wnosi się do organu właściwego, ustalanego według zasad określonych w art. 229 k.p.a. Za taki wyraz niezadowolenia należy uznać składane przez skarżącego ponaglenia w sprawie rozpoznania wniosku i udrożnienia drogi oraz jej utwardzenia do organu stanowiącego gminy.
Zaznaczyć jednak trzeba, że działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, normowane przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi powszechnej mogą być bowiem zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw, jednakże nie uprawnia ona do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Postępowanie w sprawach skarg wnoszonych na podstawie ww. przepisu cechuje się więc tym, że nie ma w nim stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, lecz jedynie zawiadamia się go o czynnościach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze. Celem tego postępowania jest ocena skutków działania, czy też bezczynności organów, a nie wydawanie wiążących w sprawie rozstrzygnięć.
Także wnioskodawcy niezadowolonemu ze sposobu załatwienia jego wniosku służy prawo wniesienia skargi o której mowa w art. 246 § 1 k.p.a. Podejmowane w omawianym trybie zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi (art. 237 § 3 K.p.a.) lub zawiadomienie o sposobie załatwieniu wniosku (art. 244 § 2 k.p.a.) nie przybiera jednak żadnej z prawnych form działania organu administracji publicznej podlegających kontroli sądu administracyjnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 2132/10, z 12 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 318/13 oraz z 25 października 2013 r., sygn. akt II OSK 2622/13, dostępne w CBOSA). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest bowiem pogląd, iż w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w zakresie skarg i wniosków, normowanym przepisami Działu VIII k.p.a., nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Podkreślić należy, iż w postępowaniu skargowym uregulowanym w Dziale VIII k.p.a. nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, w konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej. Skarga z art. 227 k.p.a. jest bowiem odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w tym trybie nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 960/13, dostępne w CBOSA).
Powtórzenia wymaga, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, zaś pkt 9 ww. przepisu rozszerza właściwość sądów administracyjnych o bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Przepisy te zatem regulują właściwość sądu administracyjnego w zakresie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy administracji publicznej. Nie sposób jednak do tego katalogu zaliczyć bezczynności (jak również i przewlekłości postępowania) w zakresie obejmującym zaniedbania lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw, tj. postępowanie skargowe określone w Dziale VIII k.p.a. Możliwość zaskarżenia działań realizowanych w ramach tego postępowania nie została także przewidziana w żadnej ustawie szczególnej. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych. W konsekwencji w zakresie właściwości sądów administracyjnych nie pozostaje również sposób załatwienia skargi powszechnej przez uprawniony organ (art. 237 § 1 i 3 k.p.a.) niezależnie od formy, jaka zostanie temu nadana, która jest w takim wypadku - jak już wyżej wskazano - jedynie zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 22 listopada 2023 r., sygn. akt II SAB/Gl 128/23, dostępne w CBOSA). Tym samym skarga wniesiona do sądu, nazwana skargą na bezczynność Gminy w zakresie przekazania skargi na bezczynność Wójta do organu nadzoru Rady Gminy, jest niedopuszczalna.
W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.