III SAB/PO 5/24

III SAB/Po 5/24 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-04-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-02-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska /sprawozdawca/
Piotr Ławrynowicz
Walentyna Długaszewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 58 par. 1 pkt 6, art. 232 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 26 kwietnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (sprawozdawca) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 kwietnia 2024 roku sprawy ze skargi A. M. na bezczynność Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w przedmiocie wypłacenia należnego wynagrodzenia i kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdów postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi
Uzasadnienie
Dnia 22 stycznia 2024r. A. M. (dalej skarżący) wniósł skargę na bezczynność Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego polegającą na niepodjęciu przez ten organ czynności mających na celu wypłacenie należnego wynagrodzenia i zwrotu poniesionych kosztów A. M. działającemu pod firmą [...], który na polecenie Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wykonał czynności materialnotechniczne polegające na usunięciu pojazdów z drogi oraz pojazdy te na polecenie Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego przechowuje na prowadzonym przez siebie parkingu strzeżonym i wniósł o:
1. zobowiązanie Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy,
2. stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
3. zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej w wysokości jednokrotnego przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku 2023,
4. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przewidzianych.
Jednocześnie na podstawie art. 149 § 1b p.p.s.a w zw. z art. 95 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym w zw. z art. 130 a ustawy prawo o ruchu drogowym wniósł o ustalenie istnienia po stronie Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego obowiązku zapewnienia zapłaty za usługę usunięcia i przechowywania pojazdów, zrealizowaną na polecenie [...] Inspektora Transportu Drogowego, które to polecenie oparte o art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym zostały podjęte przez skarżącego działającego pod firmą [...].
W uzasadnieniu skarżący podał, że organ stwierdziwszy naruszenie przez podmioty wykonujące przewóz drogowy obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 95 ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym zatrzymał za pokwitowaniem dokumenty podlegające kontroli i działając w oparciu o art. 130 a ust. 4 prawa o ruchu drogowym (zastosowany przez [...]WITD odpowiednio) skierował łącznie siedem pojazdów do usunięcia przez wyspecjalizowany podmiot. [...]WITD jako wyspecjalizowany podmiot wskazał firmę skarżącego. W okresie od grudnia 2022r. do marca 2024r. przedsiębiorstwo skarżącego działając na polecenie [...]WITD dokonało usunięcia siedmiu pojazdów wskazanych w skardze, które przechowuje na swoim parkingu do dziś za co do dnia sporządzenia skargi nie otrzymało należnej zapłaty.
Wobec trudności z uzyskaniem zapłaty za wykonaną usługę od zamawiającego przedsiębiorca (działając przez pełnomocnika) pismem z 31 stycznia 2023r. zwrócił się do [...]WITD jako podmiotu na którego polecenie wykonano usługę o wskazanie organu odpowiedzialnego za zapłatę wynagrodzenia przechowawcy usuniętych pojazdów.
Organ pismem z dnia 27 lutego 2023r. wyjaśnił, że wg jego wiedzy należność za usługę usunięcia wskazanych przez [...]WITD pojazdów i koszty ich przechowywania ponieść powinien Prezydent Miasta P..
W ocenie Skarżącego [...]WITD powinien niezwłocznie ustalić kwestię odpowiedzialności finansowej za wykonanie usunięcia i przechowywania pojazdów usuniętych z drogi na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Ustawa ta nie daje żadnych kompetencji w tym zakresie przedsiębiorcy, który tę usługę wykonał.
Mając na względzie ugruntowane orzecznictwo mówiące o tym, że zagadnienie zapłaty za usługę usunięcia i przechowywania pojazdów wykonaną na polecenie uprawnionych organów nie jest sprawą cywilnoprawną skarżący skierował do Głównego Inspektora Transportu Drogowego za pośrednictwem [...]WITD ponaglenie na [...]WITD w przedmiocie załatwienia sprawy zapłaty za usługę usunięcia i przechowywania pojazdów wykonaną na polecenie [...]WITD. Ponaglenie to zostało przekazane do Głównego Inspektora Transportu Drogowego przy piśmie W. Inspektora Transportu Drogowego z dnia 22 marca 2023r.
Z uwagi na fakt, że Główny Inspektor Transportu Drogowego przez prawie pół roku nie podjął w sprawie żadnej czynności skarżący pismem z 19 września 2023r. sformułował ponaglenie do GITD, tym razem na bezczynność organu wyższego stopnia.
W ocenie skarżącego spełnił przesłankę wniesienia ponaglenia.
Podał, że do dnia wniesienia skargi organy transportu drogowego nie podjęły żadnego rozstrzygnięcia w sprawie ani nawet nie poinformowały skarżącego na jakim etapie rozpatrywania znajduje się sprawa zapłaty należnego mu wynagrodzenia, żaden z tych organów nie podjął żadnej czynności w celu uregulowania zapłaty za usługi wykonane w administracyjnym trybie przez przedsiębiorstwo skarżącego na polecenie [...]WITD.
Zdaniem skarżącego bezczynność organów transportu drogowego przejawia się w niepodjęciu przez uprawnione organy czynności mających na celu wypłacenie należnego wynagrodzenia i zwrotu poniesionych kosztów jednostce wykonującej polecenia inspektorów [...]WITD. Bezczynność ta powoduje pozbawienie A. M. jako przedsiębiorcy, wykonującego zlecone mu przez [...]WITD zadanie publiczne, należytego wynagrodzenia i zwrotu poniesionych kosztów.
Wbrew stanowisku organu skarżący nie jest i nie może być stroną prowadzonego przez organ postępowania na podstawie art. 95 utd.
Niemniej jednak w toku tego postępowania wykonał zlecone przez organ czynności i do dnia dzisiejszego ponosi związane z tym koszty a organ nie podjął żadnych czynności w celu uregulowania zaległości.
Skarżący podał, że nie można jego pracownikom zarzucać rażącego niedbalstwa przy przyjmowaniu zlecenia ani nawet niestarannego działania, albowiem jako podstawę prawną polecenia funkcjonariusze inspekcji transportu drogowego podawali art. 130 a ustawy prawo o ruchu drogowym, zatajając przed pracownikami przedsiębiorcy, że pomiędzy [...]WITD a Prezydentem Miasta P. (Zarządem Dróg Miejskich) istnieje spór co do tego, który z organów ma ponosić koszty usunięcia i przechowywania pojazdów. Nawet gdyby przyjąć, że koszty usunięcia i przechowywania pojazdów powinien ponosić właściciel pojazdu, to skarżący jako przedsiębiorca nie ma żadnych środków prawnych do dochodzenia tej należności od osób trzecich. Skarżący zaznaczył, że żaden z właścicieli pojazdów przechowywanych na parkingu na polecenie [...]WITD nie zgłosił się po odbiór swojego pojazdu.
Skarżący podał, że o bezczynności z rażącym naruszeniem prawa świadczy fakt, że organ uznawszy sprawę za załatwioną nie skontaktował się ze skarżącym i nie podał przyczyn zwłoki w podejmowaniu czynności mających na celu uregulowanie zapłaty za wykonanie usługi.
Z tego też powodu skarżący wnosi o zasądzenie na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości jednokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku 2023, która ma zrekompensować skarżącemu uciążliwości związane z nieoczekiwaną niewypłacalnością organu administracji publicznej.
Skarżący ocenił, że nie ma racji organ twierdząc, że między nim a Prezydentem Miasta P. istnieje spór kompetencyjny w zakresie ustalenia kto ma ponosić koszty.
Do zadań własnych powiatu należy jedynie usuwanie pojazdów w przypadkach o których mowa w art.130 a ust. 1- 2 prd. A zakres tej normy nie obejmuje przypadków wskazanych w art. 95 ust. 1 utd.
Zdaniem skarżącego oznacza to, że racjonalny ustawodawca nakazując w art. 95 ust. 2 utd odpowiednie stosowanie przepisów art. 130 a prd, nie miał na myśli delegacji kompetencji wprost – jakby tego chciał organ, lecz odpowiednie stosowanie przez ITD wskazanej tam procedury. W art. 130 a ust. 4 prd wyczerpująco wskazano, kto może wydać na gruncie tej ustawy dyspozycję przemieszczenia lub usunięcia pojazdy z drogi i są to: policjant, strażnik gminny (miejski) oraz osoba dowodząca akcją ratowniczą.
Tym samym, zdaniem skarżącego ustawodawca świadomie rozróżnia procedurę wydania dyspozycji przemieszczenia lub usunięcia pojazdu z drogi na gruncie przepisów p.r.d od procedury zatrzymania za pokwitowaniem dokumentów podlegających kontroli i skierowania lub usunięcia pojazdu na koszt podmiotu wykonującego przewóz drogowy, na najbliższy parking strzeżony – przy czym podkreślenia też wymaga, że nie chodzi o parking wyznaczony przez starostę w ramach zadania własnego powiatu, lecz o najbliższy parking.
Z tych względów skarżący składa wniosek o ustalenie istnienia po stronie [...]WITD obowiązku zapewnienia zapłaty za usługę usunięcia i przechowania pojazdów zrealizowaną na zlecenie [...]WITD, które to polecenie oparte o art. 130 a prd zostało przyjęte przez skarżącego w ramach prowadzonej działalności.
Zdaniem skarżącego stwierdzenie takiego obowiązku nie wymaga od sądu ustalania stanu faktycznego, spór bowiem toczy się na płaszczyźnie prawidłowej wykładni przepisów ustawy o transporcie drogowym w kontekście odpowiedniego stosowania przepisów art. 130 a ustawy prawo o ruchu drogowym, nie zaś na płaszczyźnie ustalania stanu faktycznego.
Skarżący podkreślił, że bezsporne jest, że funkcjonariusze inspekcji transportu drogowego zlecili przedsiębiorstwu skarżącego odholowanie siedmiu pojazdów i ich przechowywanie na parkingu strzeżonym oraz wykonanie tej usługi przez skarżącego a także faktu, że do tej pory usługa ta nie została opłacona.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu podał, że inspektorzy organu zatrzymali za pokwitowaniem dokumenty podlegające kontroli i działając w oparciu o art. 130 a ust. 4 prd odpowiednio na mocy odesłania z art. 95 ust 1 i 2 prd wydali skarżącemu dyspozycję usunięcia siedmiu kontrolowanych pojazdów na najbliższy parking strzeżony prowadzony przez skarżącego. Zdaniem organu podstawę prawną do wydania dyspozycji usunięcia pojazdów stanowiły przepisy art. 95 ust. 1 pkt 1 utd w zw. z art. 95 ust. 2 u.t.d., który odsyła do odpowiedniego stosowania właśnie art. 130 a ust. 4 prd.
Organ podał, że w okresie od grudnia 2022r. do marca 2023r. dokonał usunięcia siedmiu pojazdów, które skarżący nadal przechowuje na swoim parkingu strzeżonym, za które nie otrzymał zapłaty od [...]WITD ani od Zarządu Dróg Miejskich. Organ doprecyzował prawidłowość danych siedmiu wskazanych w skardze pojazdów.
Organ potwierdził, że pismem z dnia 31 stycznia 2023r. skarżący zwrócił się do organu m.in. o wskazanie organu odpowiedzialnego za zapłatę wynagrodzenia przechowawcy usuniętych pojazdów a organ udzielił odpowiedzi pismem z 27 lutego 2023r. W tym piśmie wbrew stanowisku skargi nie wskazał, że koszty winien ponieść Prezydent Miasta P. a wyjaśnił, że przepisy nie nakładają na żaden z organów bezpośredniego obowiązku ponoszenia tych kosztów a [...]WITD nie posiada wiedzy o treści umowy jaką zawarł starosta (powiat) w sprawie zamówień publicznych na usuwanie pojazdów. Organ podał, że w jego ocenie zgodnie z art. 95 ust. 1 pkt 1 utd w zw. z art. 95 ust. 2 u.t.d. usunięcie pojazdu na najbliższy parking strzeżony wyznaczony przez starostę, jeżeli nie pobrano kaucji odbywa się na koszt podmiotu wykonującego przewóz drogowy. Zdaniem organu na podstawie odpowiednio stosowanego art. 130 a ust. 10 h prd w zw. z art. 95 ust. 2 w zw. z art. 95 ust. 1 utd starosta jest uprawniony do wydania decyzji administracyjnej o zapłacie kosztów usunięcia pojazdu przez podmiot wykonujący kontrolowany przewóz drogowy w poszczególnych sprawach.
Zdaniem organu skoro na żadnym organie nie ciąży bezpośrednio wprost obowiązek ponoszenia kosztów to można wywieść pośrednio zastępczy obowiązek zapłaty tych kosztów (zastępcza odpowiedzialność za zapłatę tych kosztów) w przypadku zaistnienia określonych okoliczności (np. bezskuteczna egzekucja od właściciela pojazdu) przez starostę, którym w niniejszej sprawie jest Prezydent Miasta P. działający jako starosta (art. 92 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym) za pośrednictwem Zarządu Dróg Miejskich.
Organ wyjaśnił, że pomiędzy nim a Prezydentem Miasta P. działającym jako starosta za pośrednictwem Zarządu Dróg Miejskich istnieje negatywny spór kompetencyjny, gdyż żaden z organów nie uznaje się za właściwy do wydania na mocy odesłania z przepisu art. 95 ust. 2 utd na mocy odpowiednio stosowanych przepisów art. 130 a ust. 10 h i art. 130 a ust. 10 i prd decyzji administracyjnej w przedmiocie zapłaty kosztów usunięcia i przechowywania pojazdów. Spór kompetencyjny między tymi organami istnieje również w kwestii właściwości do prowadzenia parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych na podstawie przepisów utd. Żaden z organów nie uznaje się za właściwy w tej sprawie.
Z uwagi na fakt, że kwestia prowadzenia parkingów nie należy do kognicji NSA w zakresie rozstrzygania sporów kompetencyjnych (art. 22 § 2 kpa w zw. z art. 1 pkt 3 kpa) organ zwrócił się do GITD o przygotowanie nowelizacji przepisów.
Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie zlecającym nie był [...]WITD lecz zgodnie z przepisami w tym zakresie usługi te zostały wykonane przez skarżącego na zlecenie (czy też w imieniu) starosty (powiatu).
Zdaniem organu, jak wynika z art. 130 a ust 5 f prd w zw. z art. 95 ust. 2 utd usuwanie pojazdów z drogi publicznej w trybie art. 95 ust. 1 pkt 1 – 3 utd oraz prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w tym trybie należy do zadań własnych powiatu, które realizuje starosta. Organem właściwym do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie kosztów w poszczególnych siedmiu indywidualnych sprawach jest Prezydent Miasta P. działający jako starosta, który w praktyce działa w tych sprawach za pośrednictwem ZDM na podstawie odpowiednio stosowanego art. 130 a ust. 10 h prd w zw. z art. 95 ust. 2 w zw. z art. 95 ust. 1 utd.
Organ nie zgadzał się, że powinien informować skarżącego o sporze kompetencyjnym z ZDM. Skarżący mimo otrzymania pisma z 27 lutego 2023r. jeszcze 25 marca 2023r. zrealizował dyspozycję usunięcia pojazdu. W dyspozycjach usunięcia pojazdów inspektorzy [...]WITD wskazywali art. 95 ust. 1 i 2 utd. Albo jako przyczynę "brak uiszczenia kaucji pieniężnej", " brak kaucji", co wskazywało, że podstawą usunięcia pojazdów nie może być wyłącznie art. 130 a ust. 4 prd , gdyż taka przyczyna nie mieści się w dyspozycji tego przepisu.
Organ podkreślił, że w jego zadaniach enumeratywnie wymienionych w art. 50 utd w zw. z art. 51 ust. 6 pkt 2 utd nie przewidziano dla wojewódzkich inspektorów transportu drogowego wnioskowanych zadań jak prowadzenie parkingów czy usuwanie pojazdów. Wskazał, że Prezydent Miasta P. działający jako starosta za pośrednictwem ZDM jako jedyny w kraju odmiennie zaczął interpretować przepisy, od czasu gdy pojawiły się wysokie koszty, które musiałby pokryć z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, bez możliwości w praktyce ich wyegzekwowania.
Organ podał, że również Główny Inspektora Transportu Drogowego w piśmie z 21 lutego 2021r., skierowany do pełnomocnika skarżącego w odpowiedzi na jego ponaglenie z dnia 6 marca 2023r. podzielił stanowisko [...]WITD, iż organ ten nie jest organem uprawnionym do orzekania w przedmiocie zapłaty kosztów usunięcia i przechowywania pojazdów usuwanych na podstawie art. 95 ust. 1 u.t.d. GITD wskazał, że prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuwanych z drogi publicznej na podstawie art. 95 ust. 1 u.t.d. należy do zadań własnych powiatu, które realizuje starosta i starosta wydaje decyzję o zapłacie kosztów związanych z usuwaniem pojazdu z drogi publicznej, jak i o kosztach przechowywania pojazdu usuniętego na parking strzeżony.
Niniejsza sprawa na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022., poz. 2492), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2023., poz. 1634, dalej - p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z kolei treść § 2 ww. przepisu stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Kognicji sądów administracyjnych nie podlegają sprawy inne, niż opisane powyżej, przy czym muszą to być sprawy, w których działania organów administracji charakteryzują się wskazanymi cechami stosunku administracyjnoprawnego.
Przystępując do rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Podkreślić należy, że działanie organów administracji publicznej (podmiotów wykonujących zadania publiczne), którego nie można sklasyfikować jako jednej z form wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1-9, art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a., ani w przepisach szczególnych, nie podlega kontroli sądowej, a podjęte próby jej zainicjowania poprzez złożenie skargi nie mogą być skuteczne.
W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł skargę na bezczynność organu na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wnosił również o ustalenie istnienia po stronie Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego obowiązku zapewnienia zapłaty za usługę usunięcia i przechowywania pojazdów, zrealizowaną na polecenie W. Inspektora Transportu Drogowego, które to polecenie oparte o art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym zostały podjęte przez skarżącego działającego pod firmą [...] na podstawie art. 149 § 1b p.p.s.a w zw. z art. 95 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym w zw. z art. 130 a ustawy prawo o ruchu drogowym.
W niniejszej sprawie bezsporne było, że Skarżący przechowuje siedem usuniętych na polecenie inspektorów organu pojazdów z drogi publicznej na prowadzonym przez siebie parkingu strzeżonym, za co nie otrzymał wynagrodzenia.
Niniejsza skarga nie jest skargą na decyzję czy czynność a skargą na bezczynność organu.
Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - pomimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął stosownej czynności materialnej (wymienionej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu wniosku, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Natomiast okoliczności, które powodują zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę zasadności skargi na bezczynność w tym sensie, że sąd zobowiązany jest je ocenić przy jednoczesnym stwierdzeniu, czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa czy też nie.
Aby uznać, że skarga na bezczynność jest dopuszczalna należy ustalić, czy i jakiego ustawowego obowiązku organ nie dopełnił. Granice sprawy wyznacza zaś złożony w sprawie wniosek.
Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika zainicjował niniejsze postępowanie wnioskiem z 31 stycznia 2023r., w którym zwrócił się o wyjaśnienie podstawy prawnej dyspozycji i podanie czy dyspozycje były rzeczywiście realizowane na podstawie art. 130 a ustawy prawo o ruchu drogowym, która to podstawa jest wskazana w drukach dyspozycji, czy też podstawą prawną dyspozycji był art. 95 ustawy o transporcie drogowym, na co wskazywały okoliczności sprawy. Jednocześnie wniósł o wskazanie organu odpowiedzialnego za zapłatę wynagrodzenia przechowawczy usuniętych pojazdów.
Treść wniosku wskazuje, że skarżący nie wnosił o wydanie przez organ decyzji czy o dokonanie skonkretyzowanej czynności materialno – prawnej, tj. przyznania wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie konkretnego pojazdu w określonym czasie a wnosił o udzielenie informacji, co do podstawy prawnej usunięcia pojazdów jak i wskazanie organu odpowiedzialnego za zapłatę.
Działając w granicach zakreślonych tym wnioskiem organ udzielił odpowiedzi pismem z dnia 27 lutego 2023r. realizując zasadę informowania stron określoną w art. 9 k.p.a. W piśmie tym organ przedstawił własne stanowisko w przedmiocie zapytania zawartego we wniosku skarżącego z 31 stycznia 2023r.
Ze stanowiskiem wyrażonym w tym piśmie skarżący się nie zgodził, wniósł ponaglenia i skargę na bezczynność organu, modyfikując żądanie i wskazując inaczej niż we wniosku z 31 stycznia 2023r., że wnosi o zobowiązanie organu do załatwienia sprawy i jednocześnie ustalenie przez sąd istnienia po stronie organu obowiązku zapłaty za wykonaną usługę. Nie wskazał przy tym, że zmodyfikowane żądanie stanowi nowy wniosek, skutkujące koniecznością wszczęcia postępowania a wyraźnie wskazując, że jest ponagleniem i skargą.
Uwzględniając powyższe i analizując treść wniesionej skargi i odpowiedzi organu na skargę Sąd uznał, że istota skargi sprowadzała się do dokonania wykładni przepisów prawa, które w sposób jednoznaczny nie wskazują podmiotu zobowiązanego do wypłaty wynagrodzenia za wykonaną usługę. W skardze skarżący domagając się ustalenia po stronie [...]WITD obowiązku zapewnienia zapłaty za usługę usunięcia i przechowywania pojazdów zrealizowaną na zlecenie [...]WITD, podał, że spór dotyczy prawidłowej wykładni przepisów ustawy o transporcie drogowym w kontekście stosowania przepisów art. 130 a ustawy prawo o ruchu drogowym. I choć skargi na bezczynność stanowią nie tylko środek przeciwdziałający nieterminowemu wykonywaniu obowiązków przez organ a i ważny element zapewniający prawidłową wykładnie przepisów prawa administracyjnego, określającego formę działania organów administracji publicznej, to nie mogą w swej istocie stanowić samodzielnego wniosku o dokonanie interpretacji przepisów. Skarga w zakresie dokonania wykładni/ interpretacji przepisów prawa przez sąd administracyjny dopuszczalna jest na mocy art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a jedynie w zakresie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego a nie w przedmiocie ustalenia właściwości organu do obowiązku zapewnienia zapłaty za usługę usunięcia i przechowywania pojazdów i tym samym rozstrzygnięcia negatywnego sporu kompetencyjnego między [...]WITD a Prezydentem Miasta P. poza procedurą rozstrzygania takich sporów o właściwość (art. 4, art. 15 § 1 k.p.a.).
Nie kwestionując konieczności otrzymania przez skarżącego wynagrodzenia za wykonane usługi i nie przesądzając właściwości organu, gdyż niniejsza sprawa nie dotyczy sporu o właściwość organów (art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a.) w przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, że skarga na bezczynność organu jest niedopuszczalna.
Granice niniejszej sprawy wyznaczone złożonym wnioskiem dotyczyły bezczynności w udzieleniu informacji polegającej na wskazaniu organu właściwego i wyjaśnienia podstawy prawnej dyspozycji a nie władczego rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie zainicjowanej konkretnie sformułowanym wnioskiem. Udzielenie informacji w zakresie wykładni przepisów prawa nie stanowi aktu ani czynności dotyczącej uprawnień wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach prowadzonego przez organ postępowania, a tego domagał się skarżący we wniosku z 31 stycznia 2023r. Tym samym nie mieściło się w formach wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1-9, art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a., ani w przepisach szczególnych, wobec czego nie podlegało kontroli sądowej.
W związku z powyższym, uznając skargę za niedopuszczalną, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 postanowienia i skargę odrzucił.
O zwrocie uiszczonego wpisu w kwocie 100 zł Sąd orzekł w pkt 2 postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.