III SAB/Łd 63/21

III SAB/Łd 63/21 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2021-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Alberciak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 58 par. 1 pkt 6, par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 30 grudnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Alberciak, , po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2021 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na bezczynność Rektora Uniwersytetu Medycznego w Ł. w przedmiocie wydania zaświadczenia postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi kwotę 100,- (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi, zaksięgowaną 15 grudnia 2021 roku pod pozycją 4518. e.o.
Uzasadnienie
10 sierpnia 2021 r. za pośrednictwem poczty mailowej A. S. zwrócił się do Dziekanatu Wydziału [...] w Ł. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego uczęszczanie jego córki- M. S. na Uniwersytet [...] w Ł. Wydział [...].
W odpowiedzi mailowej 12 sierpnia 2021 r. poinformowano skarżącego, że z wnioskiem o wydanie zaświadczenia może wystąpić wyłącznie student jako osoba pełnoletnia.
Następnie pocztą mailową 12 sierpnia 2021 r. skarżący zwrócił się do Kierownika Dziekanatu o merytoryczne ustosunkowanie się do jego maila z 10 sierpnia 2021 r. w formie pisemnej zgodnie z art. 217 k.p.a.
Z kolei 25 sierpnia 2021 r., za pośrednictwem poczty mailowej, skarżący wniósł skargę do Rektora Uniwersytetu [...] w Ł., w którym opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że nie otrzymał merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.
Pismem z 21 września 2021 r. organ wezwał skarżącego do uzupełnienia braków wniosku przez przesłanie pełnomocnictwa do działania w imieniu studentki M. S. w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W odpowiedzi na powyższe, w piśmie z 28 września 2021 r. skarżący wyjaśnił, że działa w swoim imieniu, a nie w imieniu studentka, dlatego wniosek był kompletny.
Następnie pismem z 25 września 2021 r. organ, na podstawie art. 237 § 3 k.p.a. uznał skargę z 25 sierpnia 2021 r. za nieuzasadnioną.
26 października 2021 r. A. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na bezczynność Rektora Uniwersytetu [...] w Ł.w przedmiocie wydania zaświadczenia.
W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu [...] w Ł. wniósł o jej oddalenie.
Zarządzeniem z 2 grudnia 2021 r. wezwano skarżącego m.in. do wykazania, że wyczerpał środek na bezczynność przez wniesienie ponaglenia do organu wyższego stopnia – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W odpowiedzi skarżący nadesłał pismo zatytułowane "skarga" z 25 sierpnia 2021r. wniesione do organu pocztą elektroniczną, które jego zdaniem, stanowi o wyczerpaniu trybu z art. 37 § 1 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna.
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Nie ulega wątpliwości, że skarga jest dopuszczalna wyłącznie wtedy, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i zostanie złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia, uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.
W świetle przepisu art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - zwanej dalej: "p.p.s.a."), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeśli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.
Zgodnie z art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.
Niewykorzystanie przez stronę dostępnych środków zaskarżenia powoduje to, że skarga złożona do sądu administracyjnego zostaje oceniona jako niedopuszczalna, co z kolei skutkuje jej odrzuceniem (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2021, t. 9 komentarza do art. 52 P.p.s.a. i powołane tam postanowienie NSA z dnia 25 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 78/11, a także postanowienie WSA w Łodzi z dnia 24 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SAB/Łd 32/11, Legalis).
Jeśli chodzi o skargę do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji publicznej, wskazać należy, że w dotychczasowym orzecznictwie nie jest kwestionowane, że warunkiem dopuszczalności takiej skargi jest uprzednie wyczerpanie na drodze administracyjnej środka zaskarżenia przysługującego skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, co wynika z ogólnej zasady wyrażonej w art. 52 § 1 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Kodeks postępowania administracyjnego w art. 37 § 1 przewiduje środki, które służą zwalczaniu bezczynności organu lub przewlekłemu prowadzeniu postępowania przez ten organ. Stosownie do treści tego przepisu, stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:
1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).
Ponaglenie wnosi się:
1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie;
2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 3 k.p.a.).
Nie ulega wątpliwości, że ponaglenie jest podaniem (żądaniem), do którego stosuje się m.in. art. 63 k.p.a. W tej sytuacji, przyjmuje się, że ponaglenie może być wniesione w jeden ze sposobów określonych w art. 63 § 1 k.p.a. Musi ono zawierać uzasadnienie, czyli wskazanie okoliczności świadczących w ocenie strony o bezczynności lub przewlekłości, jak również powinno spełniać wymagania określone w art. 63 § 2-3a (por. m.in. P. M. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2021, t. 12 komentarza do art. 37 k.p.a.). Dopuszczalna jest forma złożenia podania w postaci elektronicznej. Zastrzeżenia, które należy dodać przy takiej formie wnoszenia podania to, że można uznać za skuteczne złożenie podania, jeżeli złożone w postaci elektronicznej zostało opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym (por. prof. B. Adamiak /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 17, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2021, t. 6 komentarza do art. 63 k.p.a.).
Zgodnie z art. 63 § 3a k.p.a., podanie wniesione w formie dokumentu elektronicznego powinno m.in. być opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, lub uwierzytelniane w sposób zapewniający możliwość potwierdzenia pochodzenia i integralności weryfikowanych danych w postaci elektronicznej.
W rozpoznawanej sprawie wynika, że skarżący wniósł ponaglenie na bezczynność organu poprzez przesłanie 25 sierpnia 2021 r. zwykłego e-maila, który wysłany został z adresu poczty elektronicznej {...} na adres poczty elektronicznej [...]
W tej sytuacji można przyjąć, że skarżący w treści e-maila zarzucił niewydanie zaświadczenia o żądnej treści, braku odpowiedzi na kolejne pismo z 12 sierpnia 2021 r. oraz brak wymaganej formy postanowienia, pomimo zatytułowania pisma "skarga". Skierowane zostało do Rektora Uniwersytetu [...] w Ł.(zatem prawidłowo stosownie do treści art. 37 § 3 pkt 2 k.p.a.).
W konsekwencji mogłoby to zostać uznane za ponaglenie, nie mniej jednak pismo z 25 sierpnia 2021 r. wysłane pocztą elektroniczną nie stanowi ponaglenia, w rozumieniu art. 37 § 1 k.p.a., bowiem takiej formy nie przewidują przepisy prawa, jako właściwej do kierowania wobec organów administracji żądań wywołujących skutki prawne. Nie ulega wątpliwości, że z Kodeksu postępowania administracyjnego wynika, że ponaglenie można wnieść wyłącznie w sposób właściwy dla podania, a więc korzystając z przewidzianych przepisami prawa możliwości, tak co do formy, jak i sposobu złożenia. W myśl art. 63 § 1 k.p.a. można to uczynić w formie pisemnej, w tym w postaci dokumentu elektronicznego, który winien spełniać wymogi określone w przepisie art. 63 § 3a k.p.a.
Skarżący powinien zdawać sobie sprawę z tego, że zawierające ponaglenie pismo może zostać złożone jedynie osobiście bądź przesłane tradycyjnie, czy też przesłane z wykorzystaniem innych środków komunikacji elektronicznej, w tym poprzez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (tekst jednolity Dz. U. z 2019r., poz. 700).
Tymczasem, skarżący z żadnej z tych możliwości nie skorzystał, ograniczając się do nieprzewidzianej przez k.p.a. formy "zwykłej" korespondencji mailowej, nie wniesionej za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej Rektora Uniwersytetu [...] w Ł..
W postanowieniu z 28 września 2021 r. sygn. III OSK 5504/21 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że nieuwierzytelnienie dokumentu elektronicznego w odpowiedni sposób jest brakiem formalnym podlegającym usunięciu na żądanie organu. NSA wyjaśnił, że jak trafnie spostrzegł Sąd I instancji nie ulega wątpliwości, iż organ powinien wezwać skarżącego do usunięcia tego braku. Okoliczność, iż organ nie wezwał skarżącego do podpisania ponaglenia pozostaje jednak bez wpływu na ocenę, iż skarżący nie wyczerpał prawidłowo stosowanego trybu, co czyni skargę na bezczynność niedopuszczalną (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tej sytuacji, skoro wniesienie ponaglenia, w trybie art. 37 § 1 k.p.a., jest wymogiem formalnym umożliwiającym wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania, a w tej sprawie skarżący tego wymogu nie spełnił, gdyż wiadomości e-mailowej z 25 sierpnia 2021 r. nie można zakwalifikować jako ponaglenia, w rozumieniu art. 37 § 1 k.p.a., za zasadne należało uznać odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
e.o.