III SA/WR 124/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2023-03-30
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowytachografczas pracy kierowcykara pieniężnaprzewóz na potrzeby własnekontrola drogowaustawa o transporcie drogowymWSA Wrocław

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję nakładającą karę pieniężną za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, w tym niewłaściwą obsługę tachografu i niezgłoszenie zmiany adresu.

Sprawa dotyczyła skargi M. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy karę pieniężną nałożoną przez Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Zarzuty obejmowały niewłaściwą obsługę tachografu oraz niezgłoszenie zmiany adresu siedziby firmy. Sąd administracyjny uznał, że kierowca nie wykazał, iż przewóz odbywał się w ramach zwolnienia z obowiązku rejestrowania czasu jazdy, a protokół kontroli stanowił wiarygodny dowód. Ponadto, stwierdzono niezgłoszenie zmiany adresu przedsiębiorstwa, co również stanowiło naruszenie przepisów. W konsekwencji, sąd oddalił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę M. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, utrzymującą w mocy karę pieniężną nałożoną za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. Kontrola drogowa wykazała, że kierowca nie rejestrował czasu jazdy w tachografie cyfrowym, a w urządzeniu nie znajdowała się karta kierowcy. Dodatkowo, stwierdzono niezgłoszenie zmiany adresu siedziby firmy organowi wydającemu licencję i zaświadczenie na przewozy na potrzeby własne. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących tachografów oraz brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego. Twierdziła, że przewóz odbywał się w ramach działalności rolniczej na potrzeby własne, co mogło wyłączać obowiązek stosowania tachografu. Kwestionowała również ustalenia dotyczące zmiany adresu. Sąd administracyjny uznał, że kierowca nie przedstawił wiarygodnych dowodów na poparcie twierdzenia o zwolnieniu z obowiązku rejestrowania czasu jazdy. Protokół kontroli, zgodnie z którym przewożono towar z terenu przedsiębiorstwa, został uznany za wiarygodny dokument urzędowy. Sąd podkreślił, że ciężar udowodnienia okoliczności wyłączających odpowiedzialność spoczywa na stronie. Ponadto, sąd potwierdził, że skarżąca nie zgłosiła zmiany adresu siedziby firmy w wymaganym terminie, co stanowiło odrębne naruszenie przepisów. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę jako niezasadną, uznając decyzje organów obu instancji za zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli kierowca nie przedstawił wiarygodnych dowodów potwierdzających taki charakter przewozu i jego zwolnienie z obowiązku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że protokół kontroli, zgodnie z którym kierowca załadował towar na terenie przedsiębiorstwa w celu przewiezienia go do L., stanowił wiarygodny dowód. Twierdzenia skarżącej o rolniczym charakterze przewozu były sprzeczne z ustaleniami protokołu i zeznaniami kierowcy złożonymi bezpośrednio po kontroli. Ciężar udowodnienia okoliczności wyłączających odpowiedzialność spoczywa na stronie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (29)

Główne

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 6

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 14 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, albo licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a lub art. 8, nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.

u.t.d. art. 6.2.1

Ustawa o transporcie drogowym

"Niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi"

u.t.d. art. 1.9

Ustawa o transporcie drogowym

"niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi który wydał zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne, zmiany danych, o których mowa w art. ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie – za każdą zmianę"

Pomocnicze

u.t.d. art. 3 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Przepisów ustawy nie stosuje się m.in. do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy.

u.t.d. art. 3 § ust. 2

Ustawa o transporcie drogowym

Do przewozu wykonywanego przez rolnika (podmiot niebędący przedsiębiorcą) należy stosować odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 art. 32 § ust. 1

Przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 art. 34 § ust. 1

Kierowca ma obowiązek stosowania wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzi pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 561/2006 art. 13 § ust. 1

Państwa Członkowskie mogą wprowadzić wyjątki od przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku dla pojazdów używanych przez przedsiębiorstwa rolnicze do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy.

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 76 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8a

Kodeks postępowania administracyjnego

u.c.p.k. art. 29 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców

u.c.p.k. art. 29 § ust. 2

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protokół kontroli drogowej stanowi wiarygodny dowód urzędowy. Kierowca nie wykazał, że przewóz był zwolniony z obowiązku stosowania tachografu. Niezgłoszenie zmiany adresu siedziby firmy stanowi naruszenie przepisów. Strona została prawidłowo poinformowana o wszczęciu postępowania w sprawie niezgłoszenia zmiany adresu.

Odrzucone argumenty

Przewóz wykonywany przez rolnika na potrzeby własne był zwolniony z obowiązku rejestrowania czasu jazdy. Organ bezpodstawnie oddalił wniosek o przesłuchanie kierowcy. Uzasadnienie decyzji organu I instancji było nieprecyzyjne. Naruszenie zasady dwuinstancyjności.

Godne uwagi sformułowania

ciężar udowodnienia okoliczności wyłączających odpowiedzialność spoczywa na stronie protokół jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. ustalenia organu opierały się na zapisach protokołu z kontroli drogowej [...] oraz protokołu z przesłuchania kierowcy w charakterze świadka

Skład orzekający

Magdalena Jankowska-Szostak

przewodniczący

Katarzyna Borońska

sprawozdawca

Anetta Chołuj

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku stosowania tachografów w transporcie na potrzeby własne, zwłaszcza w kontekście działalności rolniczej, oraz kwestie związane ze zgłaszaniem zmian danych przedsiębiorcy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście konkretnych naruszeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się transportem drogowym ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących tachografów i obowiązku zgłaszania zmian danych. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.

Kiedy rolnik musi mieć tachograf? WSA wyjaśnia obowiązki w transporcie na potrzeby własne.

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wr 124/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-03-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Chołuj
Katarzyna Borońska /sprawozdawca/
Magdalena Jankowska-Szostak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 92 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca) Sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 30 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 lutego 2021 r. nr BP.501.2239.2020.1091.DL1.926 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
W wyniku kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 27 maja 2020 r. w miejscowości K. ustalono, że prowadzonym przez W. P. (dalej: kierowca) pojazdem marki [...] o nr rejestracyjnym [...], o masie [...] ton, wykonywany był przewóz na potrzeby własne z M. do L. w imieniu przedsiębiorstwa M. F., M., ul. [...], [...] M. (dalej: przedsiębiorstwo). Kontrola wykazała, że kierujący nie rejestrował czasu jazdy, a w tachografie cyfrowym zainstalowanym w pojeździe nie znajdowała się żadna karta kierowcy. Analiza karty kierowcy wykazała, że brak jest informacji na karcie z dnia kontroli. Kierujący okazał podczas kontroli wypis nr [...] z zaświadczenia nr [...] na przewozy własne wydanego dla przedsiębiorstwa.
Decyzją z 20 października 2020 r. nr WITD.DI.0152.I0030/27/20 Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej: DWITD, organ I instancji) nałożył na M. F. (dalej: skarżąca, strona) karę pieniężną w kwocie 5800 zł w związku z naruszeniami określonymi w lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym tj. "Niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi" oraz lp. 1.9 załącznika nr 3 tj. "niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi który wydał zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne, zmiany danych, o których mowa w art. ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie – za każdą zmianę". W odniesieniu do tego ostatniego naruszenia organ wskazał, że na podstawie uzyskanej w dniu 27 października 2020 r. informacji ze Starostwa Powiatowego w Środzie Śląskiej ustalono, że strona posiada od dnia 27 marca 2006 r. licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, a od dnia 8 maja 2017 również zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne. Dokumenty powyższe zostały wydane na podmiot oznaczony jako "M. F., M., ul. [...], [...] M." natomiast z wydruku z centralnej informacji z krajowego rejestru sądowego (stan na 20 sierpnia 2020 r.) wynika, że 19 paździerika 2015 r. dokonano zmiany danych w rejestrze w zakresie siedziby i adresu firmy - na adres: ul. [...], [...] M. W związku z powyższym organ uznał, że skoro wydający licencję i zaświadczenie nie ma wiedzy o zmianie adresu działalności, to takiej zmiany nie zgłoszono zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona zarzuciła jej wydanie z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. lp. 6.2.1. zał. nr 3 do u.t.d. poprzez jego niewłaściwą wykładnię i błędne zastosowanie. Podniosła także naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym: art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i 11 k.p.a. poprzez naruszenie zawartych w nich zasad ogólnych postępowania administracyjnego, art. 107 §3 k.p.a. poprzez niedokonanie w uzasadnieniu decyzji należytego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia oraz na naruszenie art. 7, art.77 i art.80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i brak oparcie decyzji na całokształcie okoliczności sprawy, w tym orzekanie na podstawie nieprecyzyjnie ustalonych faktów i bez kierowania się zasadą słusznego interesu strony. Strona podniosła, że kierowca nie zgodził się z ustaleniami kontroli i odmówił przyjęcia mandatu. Następnie powołała się na złożone w toku postępowania wyjaśnienia, w których wskazała, że kierowca wykonywał w momencie kontroli przejazd pojazdem stanowiącym jego własność, w ramach działalności rolniczej, na potrzeby własne, poza zakresem rozporządzenia 561/2006. W toku kontroli oświadczył, że przewoził 3 tony mieszanki gruntowej zebranej z pól, przeznaczonej na utwardzenie drogi do pola, a zatrzymany został 6 km od gospodarstwa rolnego i siedziby przedsiębiorstwa. Kontrolowany przejazd, wykonywany przez rolnika, mógł być zatem zwolniony z konieczności rejestrowania przy pomocy tachografu. Opis naruszenia w protokole kontroli nie zawierał żadnych dowodów, nie wskazywał na charakter przewozu i jest sprzeczny z oświadczeniem kierowcy, które nie zostało w żaden sposób ocenione. Ustalenia kontroli nasuwają zatem wątpliwości, a stan faktyczny nie został należycie wyjaśniony. Bezpodstawnie w tej sytuacji organ oddalił wniosek o przesłuchanie kierowcy.
Odnośnie naruszenia opisanego w lp. 1.9 załącznika nr 3 do u.t.d. strona podniosła, że adresy siedziby firmy, wykazane w licencji i zaświadczeniu o przewozach na potrzeby własne były i są nadal aktualne. Organ nie sprawdził treści wniosku, w którym strona zgłosiła dodatkowy adres prowadzonej działalności przy ul. [...] w M. Wyjaśnienia wymaga tez prawidłowość wszczęcia postępowania i rozszerzenia go o dodatkowe naruszenie, nie ujęte w protokole kontroli.
Skarżoną obecnie decyzją z 18 lutego 2021 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD, organ odwoławczy) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Odnosząc się do zarzutów odwołania GITD wskazał, że strona w toku postępowania nie przedstawiła żądnych dowodów na poparcie twierdzeń zawartych w wyjaśnieniach z dnia 29 czerwca 2020 r. oraz w odwołaniu. Kontrolowany kierowca, świadomy kary za składanie fałszywych zeznań w trakcie kontroli zeznał, że w dniu 25 maja 2020 r. na terenie firmy M. F. załadował [...] na pojazd o nr rejestracyjnym [...] celem przewiezienia go do L. Treść powyższych zeznań pozostaje więc w sprzeczności z późniejszymi wyjaśnieniami strony oraz z faktem, że kierowca posiadał w momencie kontroli zaświadczenie o przewozach na potrzeby własne. Protokół z kontroli stanowi dokument urzędowy, przeciw któremu strona powinna przedstawić kontrdowód. Kierowca, wykonując własnym pojazdem przejazd podlegający pod przepisy rozporządzenia 561/2006 oraz wyłączony z zakresu jego zastosowania powinien tak udokumentować ten przejazd, by nie było żadnych wątpliwości co do jego charakteru. Organ prawidłowo ponadto wykazał, że doszło także do naruszenia, o którym mowa w lp. 1.9 załącznika nr 3 do u.t.d.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189 § 2 pkt 1-3 k.p.a. oraz art. 189e i a89f k.p.a. Wyjasnił zarazem, że brak jest możliwości zastosowania w sprawie art. 92b u.t.d., bowiem dotyczy on tylko przypadków stwierdzonych naruszeń odnoszących się do czasu pracy kierowców – co nie miało miejsca w tym przypadku. Strona w kontekście stwierdzonych naruszeń nie wskazała także na okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu, przez co brak było również podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Wszystkie stwierdzone w sprawie i powoływane przez stronę okoliczności były bowiem takimi, na jakie przedsiębiorca miał wpływ i mógł przewidzieć.
We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze na powyższą decyzję strona wniosła o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Podniosła w skardze zarzuty naruszenia przepisów:
- art. 15 k.p.a. oraz stanowiącego jego konkretyzację art. 127 k.p.a. – poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności, wyrażającej się w prawie żądania wyjaśnienia wątpliwości faktycznych i prawnych w ponownym rozstrzygnięciu sprawy przez organ odwoławczy;
- art. 6 k.p.a. i wynikającej z art. 7 Konstytucji RP zasady działania organów na podstawie przepisów prawa;
- art. 11 i art. 107 §3 k.p.a. – poprzez naruszenie zasady przekonywania i niewyjaśnienie stronie przesłanek oraz środków dowodowych, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy, a także brak w decyzji oceny zastosowanego przepisu (lp.6.2.1. załącznika nr 3 do u.t.d.);
- art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i brak oparcie decyzji na całokształcie okoliczności sprawy, w tym orzekanie na podstawie nieprecyzyjnie ustalonych faktów i bez kierowania się zasadą słusznego interesu strony oraz przepisami art. 7a i art. 8a k.p.a., nakazującymi rozstrzygać wątpliwości co do stanu faktycznego oraz prawne na korzyść strony postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona podtrzymała zarzuty i argumenty zawarte w odwołaniu, akcentując w szczególności, że bezzasadnie organ oddalił wniosek skarżącej o przesłuchanie kierowcy, a także nie wyjaśnił wątpliwości mających wpływ na rozstrzygnięcie w zakresie kwalifikacji naruszenia z lp. 6.2.1. i 1.9. załącznika nr 3 do u.t.d. Podtrzymała twierdzenia, że przewóz w dniu kontroli był wykonywany przez jej męża jako rolnika, a przedmiotem transportu była mieszanka gruntowa przeznaczona na utwardzenie drogi do pola, nazwana przez inspektora w protokole kontroli "[...]" – wobec czego kontrolowany był na podstawie art. 3 ust. 1 lit. b rozporządzenia 561/2006 zwolniony z obowiązku rejestrowania aktywności kierującego przy pomocy tachografu. Skarżąca podniosła, że 29 czerwca 2020 r. wnosiła o pouczenie jej, jakie dowody ma okazać, by wyjaśnić ujawnione przez organ wątpliwości, jednak organ tego wniosku nie rozpatrzył.
Odpowiadając na skargę GITD wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko oraz argumentację zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej "p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wyżej powołanych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d, który stanowił podstawę materialno prawną zaskarżonej decyzji, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (ust. 6). Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10 000 zł (ust. 2).
W niniejszej sprawie zarzuty skargi dotyczą przede wszystkim braku przekonującego uzasadnienia stanowiska organu co do stwierdzonych naruszeń opisanych w lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym tj. "Niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi" oraz lp. 1.9 załącznika nr 3 tj. "niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi który wydał zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne, zmiany danych, o których mowa w art. ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie – za każdą zmianę".
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów skargi dotyczących oparcia decyzji na błędnej ocenie zebranych dowodów, a w konsekwencji nieprawidłowej kwalifikacji przez organy charakteru spornego przewozu i błędnego przypisania kierowcy obowiązku rejestrowania aktywności kierowcy, należy wskazać, że co do zasady każdy przypadek przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony podlega regulacji ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm.), dalej: u.t.d. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 tej ustawy, określa ona zasady podejmowania i wykonywania m.in.: krajowego transportu drogowego (pkt 1), niezarobkowego krajowego przewozu drogowego (pkt 3). Do przewozu wykonywanego przez rolnika (podmiot niebędący przedsiębiorcą) należy stosować odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego (art. 3 ust. 2 pkt 3). Natomiast w myśl art. 3 ust. 1 u.t.d., jej przepisów nie stosuje się m.in. do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy (pkt 2). Wyliczenie w art. 3 ust. 1 utd ma charakter zamknięty i nie podlega rozszerzeniu. Oznacza to, że ustawa ma zastosowanie do wszystkich przewozów drogowych, których nie można zakwalifikować do przewozów wymienionych w art. 3 ust. 1 u.t.d (por. wyroki NSA: z dnia 12 października 2016 r., sygn. II GSK 735/15; z dnia 19 lipca 2017 r., sygn. II GSK 2728/15).
Zgodnie zaś z art. 4 pkt 22 utd, obowiązki lub warunki przewozu drogowego – to m.in. obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 (lit. a), rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 (lit. g) i rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (lit. h). Jednocześnie na mocy art. 47 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.Urz..UE.L.2014.60.1 ze zm.), odesłania do uchylonego rozporządzenia uznaje się za odesłania do rozporządzenia nr 165/2014.
W motywie 4 preambuły do rozporządzenia nr 165/2014 przyjęto, że w pojazdach, do których ma zastosowanie rozporządzenie nr 561/2006 (na mocy art. 2 ust. 1 w zw. z art. 4 lit. a rozporządzenia nr 561/2006 ma ono zastosowanie do przewozu drogowego, oznaczającego każdą podróż odbywaną w całości lub w części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy) należy instalować tachografy. Jednocześnie w tym samym motywie preambuły znalazła się wskazówka co do wyłączeń spod stosowania rozporządzenia nr 165/2014. I tak niektóre pojazdy powinny być wyłączone z zakresu stosowania tego rozporządzenia, mianowicie pojazdy o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używane do przewozu materiałów, sprzętu lub urządzeń do użytku kierowcy w trakcie pracy, które to pojazdy są używane wyłącznie w promieniu 100 km od bazy przedsiębiorstwa oraz pod warunkiem że prowadzenie takich pojazdów nie stanowi głównego zajęcia kierowcy. W świetle powyższego, skoro tachograf ma służyć do weryfikacji zgodności działania m.in. z rozporządzeniem nr 561/2006 (art. 1 ust. 1 tego rozporządzenia), to do rejestracji wymaganych danych w odniesieniu do kierowcy wymagana jest karta kierowcy, na której są zapisywane wymagane wiadomości (art. 2 lit. a i d w zw. z rozdziałem V – Karta kierowcy rozporządzenia nr 165/2014). Zgodnie z art. 32 ust. 1 rozporządzenia 165/2014 przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy. Przepis art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 165/2014 stanowi, że kierowca ma obowiązek stosowania wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzi pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.
Stosownie zarazem do treści art. 13 ust. 1 lit.b) rozporządzenia nr 561/2006, o ile nie zagraża to osiągnięciu celów określonych w art. 1, każde Państwo Członkowskie może wprowadzić wyjątki od przepisów art. 5-9 (w zakresie czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku) i uzależnić te wyjątki od spełnienia indywidualnych warunków na swoim terytorium lub, w porozumieniu z zainteresowanymi Państwami, na terytorium innego Państwa Członkowskiego, mające zastosowanie do przewozów wykonywanych pojazdami używanymi lub wynajmowanymi bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa. Państwa Członkowskie poinformują Komisję o wyjątkach wprowadzonych zgodnie z ust. 1, a Komisja poinformuje o nich pozostałe Państwa Członkowskie (ust. 2). Wyjątki, o których mowa w art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006, znalazły wyraz w ustawie z 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców (Dz.U.2012.1155.t.j. ze zm.), a konkretnie w art. 29 ust. 1 i 2 zgodnie z którym kategorie pojazdów, o których mowa w art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006 wyłączone są ze stosowania rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85. Oznacza to, że w przypadku przewozów wykonywanych pojazdami używanymi lub wynajmowanymi bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa, kierowcy nie mają obowiązku używania wykresówek i rejestrowania prędkości pojazdu, własnej aktywności i przebytej drogi.
W przekonaniu Sądu w rozpoznawanej sprawie organ zasadnie jednak ocenił, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że w momencie kontroli drogowej kierowca jako rolnik wykonywał niezarobkowy przewóz na potrzeby własne, związane z prowadzonym gospodarstwem rolnym. Ustalenia organu w tym zakresie opierały się na zapisach protokołu z kontroli drogowej [...] oraz protokołu z przesłuchania kierowcy w charakterze świadka (z 27 maja 2020 r.). Z zeznań tych – potwierdzonych własnoręcznym podpisem kierowcy – wynika, że w dniu 27 maja 2020 r. na terenie firmy skarżącej załadował on na przedmiotowy pojazd [...] celem przewiezienia go do L. Kierowca oświadczył również, że nie włożył karty kierowcy do zainstalowanego w pojeździe tachografu (i nie wkładał jej przez ostatnie 29 dni), gdyż był przekonany, że do jakiegoś limitu kilometrów nie musi tego robić w przypadku przejazdu na potrzeby własne. Powyższe pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przedstawionym później w toku postępowania przez skarżącą stanowiskiem, że kontrolowanym pojazdem mąż skarżącej przewoził mieszankę gruntową zebraną z pól, w celu utwardzenia drogi dojazdowej do pola i wobec tego nie miał obowiązku rejestrowania przejazdu. Nie tylko bowiem protokół wskazuje na zupełnie inne okoliczności dotyczące zarówno przedmiotu transportu, jak i jego celu i okoliczności wykonania (towar załadowany na terenie przedsiębiorstwa), a także przyczyn zaniechania rejestrowania czasu jazdy na karcie kierowcy przy pomocy tachografu.
Podkreślić należy, że protokół jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. A sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy, w ich zakresie działania, protokół stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny, zasadniczo niemożliwy do odtworzenia. Dlatego podpisanie bez zastrzeżeń przez osobę kontrolowaną protokołu stanowi dowód w sprawie (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 września 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1224/04, LEX nr 205475 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1399/10 LEX nr 1137861). Tak jak zaznaczył organ w zaskarżonej decyzji, dowód z dokumentu urzędowego może być również podważony w postępowaniu administracyjnym, jednak to na stronie postępowania spoczywa ciężar przedstawienia wiarygodnych dowodów przeczących ustaleniom protokołu. W niniejszej sprawie skarżąca takich dowodów nie przedstawiła. Zgodzić się należy z organem, że w świetle złożonych już przez kierowcę w dniu 27 maja 2020 r. zeznań w charakterze świadka ponowne jego przesłuchanie w zakresie tych samych okoliczności było niecelowe. Organ zasadnie dokonał zatem oceny całokształtu zebranego materiału dowodowego, uznając na tej podstawie wyjaśnienia skarżącej z 20 czerwca 2020 r. za niewiarygodne. Wbrew zarzutom skargi wnioski organów obu instancji w tym zakresie są logiczne i znajdują oparcie w zebranych dowodach, w tym przede wszystkim twierdzeniach kierowcy przedstawionych bezpośrednio po kontroli przejazdu – co czyni niezasadnym podniesione w tym kontekście zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a.
Przechodząc do oceny ustaleń organów co do przesłanek stwierdzenia naruszenia, o jakim mowa w lp. 1.9 załącznika nr 3 do u.t.d. Sąd nie dopatrzył się uchybień procesowych ze strony organów również w tym zakresie. Prawidłowo też zastosowano przepis prawa materialnego.
Naruszenie powyższe dotyczy niedopełnienia przez przewoźnika drogowego obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 1 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił:
1) zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a,
2) licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8
- nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.
Po pierwsze należy stwierdzić, że nie stanowiło uchybienia procesowego orzeczenie w decyzji kary za naruszenie, które nie zostało wskazane i opisane w protokole z kontroli drogowej. Ustalenia, że skarżąca nie dokonała w przewidzianym terminie wymaganego przepisami prawa zgłoszenia zmiany danych adresowych organowi wydającemu zaświadczenie na przewozy na potrzeby własne oraz licencję przewoźnika drogowego, organ nie mógł stwierdzić w momencie kontroli, bowiem dokonał ich dopiero na podstawie porównania danych wynikających z dokumentów okazanych w trakcie kontroli (wypis z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne z 8 maja 2017r.), pozyskanych z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej oraz informacji i dokumentów otrzymanych w toku postępowania od Starostwa Powiatowego w Środzie Śląskiej. Stosowanie do treści art. 75 § 1 k.p.a. organ prowadzący postępowanie powinien jako dowód w sprawie dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Katalog środków dowodowych w postępowaniu administracyjnym nie ma przy tym charakteru zamkniętego. Dokumenty i inne dowody pozyskane przez organ w trakcie kontroli drogowej stanowią zatem materiał dowodowy, na którym organ opiera się we wszczętym w następstwie tej kontroli postępowaniu, jednakże mogą być także uzupełniane o kolejne dowody w toku postępowania. Zważywszy na to, że w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej za naruszenie warunków i zasad wykonywania przewozów drogowych z 3 czerwca 2020 r. organ poinformował stronę o wszczęciu postępowania wyjaśniającego co naruszenia lp.1.5. załącznika nr 3 do u.t.d. , a następnie (31 sierpnia 2020 r.) o zmianie kwalifikacji powyższego naruszenia na odpowiadające lp. 1.9 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz poinformował o możliwości złożenia wyjaśnień oraz prawie do wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów, objęcie decyzją także orzeczenia co do kary za to naruszenie nie stanowiło uchybienia przepisom postępowania.
W obu przesłanych organowi przez Starostwo Powiatowe w Środzie Śląskiej dokumentach: licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy (udzielonej 27 marca 2006 r.) oraz zaświadczenia z 8 maja 2017 r. nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne jako siedzibę i adres przedsiębiorcy wskazano: M., ul. [...], [...] M. Z pozyskanych przez organ wydruków z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika natomiast niewątpliwie, że skarżąca 19 października 2015 r. dokonała zmiany tego adresu na: M., ul. [...],[...] M., przy czy wbrew temu co podniesiono w skardze zmiana nie dotyczyła dodatkowego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Tym samym zaistniały podstawy do zastosowania sankcji przewidzianej za naruszenie obowiązku wskazanego w art. 14 ust.1 pkt 2, a określonej w lp 1.9. zał. nr 3 do u.t.d. , w kwocie 800 zł.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że organ prawidłowo dokonał w niniejszej sprawie ustaleń faktycznych i w oparciu o zebrane dowody zasadnie konkludował, że skarżąca dopuściła się wskazanych na wstępie naruszeń zasad i warunków wykonywania transportu drogowego, opisanych w lp. 6.2.1. i lp. 1.9 załącznika nr 3 do u.t.d. Decyzje organów obu instancji zawierają uzasadnienie prawne i faktyczne, w którym prawidłowo przytoczono podstawy prawne rozstrzygnięcia oraz przedstawiono argumenty na jego poparcie odnosząc się do zgromadzonego materiału dowodowego oraz zarzutów mi twierdzeń podniesionych przez stronę. W sprawie, jak wykazano powyżej, nie zaistniały wątpliwości, o jakich traktują art. 7a i 81a k.p.a. Nie budzi również zastrzeżeń ocena organu co do braku wystąpienia w niniejszej sprawie przesłanek wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika, zawartych w art. 92b i 92c u.t.d., a argumentację w tym zakresie zawartą w zaskarżonej decyzji - co do której strona nie podnosi zresztą żądnych zarzutów – Sąd w pełni podziela.
Uznając zatem, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI