III SA/WA 744/25

III SA/Wa 744/25 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-09-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dariusz Czarkowski
Maciej Kurasz /przewodniczący/
Tomasz Grzybowski. /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
6560
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 111
art. 14b par. 5c i 5b
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Kurasz, Sędziowie sędzia WSA Dariusz Czarkowski, asesor WSA Tomasz Grzybowski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 września 2025 r. sprawy ze skargi M.L. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.
Uzasadnienie
Spornym postanowieniem z [...] stycznia 2025 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej utrzymał w mocy swoje postanowienie z [...] listopada 2024 r. o odmowie wydania interpretacji indywidualnej z wniosku M.L. (skarżący).
Przedmiotem wniosku interpretacyjnego była kwestia skutków podatkowych dzierżawy znaku towarowego na rzecz spółki, w której wnioskodawca jest wspólnikiem i prezesem zarządu. Jak zauważono w motywach postanowienia, w analogicznej sprawie dotyczącej małżonki skarżącego (współwłaściciela znaku towarowego) Szef Krajowej Administracji Skarbowej wydał opinię, w której potwierdził istnienie uzasadnionego przypuszczenia co do zastosowania do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku klauzuli przeciw unikaniu opodatkowania. Jak stwierdzono, dzierżawa znaku towarowego na rzecz spółki, w której mąż wnioskodawcy jest wspólnikiem i prezesem zarządu, może skutkować osiągnięciem korzyści podatkowej dla wnioskodawcy, występującego faktycznie poniekąd w podwójnej roli, tj. zarówno wydzierżawiającego, jak i dzierżawcy. Korzyść dotyczyć będzie pośrednio również spółki, z którą łączą skarżącego powiązania osobiste; dojdzie do sztucznego generowania kosztów uzyskania przychodów po stronie spółki, w której mąż wnioskodawcy jest wspólnikiem i prezesem spółki (por. zwłaszcza s. 9 i n. postanowienia).
W skardze do tut. Sądu zażądano uchylenia zaskarżonego postanowienia, zobowiązania organu do wydania interpretacji indywidualnej, jak też zwrotu kosztów postępowania. Jako podstawę tych wniosków powołano zarzuty naruszenia art. 121 § 1 w zw. z art. 14h, art. 210 § 4 w zw. z art. 219, art. 14b § 5b, art. 119a § 1 w zw. z art. 119c, a także art. 119d Ordynacji podatkowej.
W motywach skargi akcentowano znaczenie znaku towarowego ([...]) dla przedsięwzięcia gospodarczego i ekonomiczne znaczenie transakcji dzierżawy tegoż znaku towarowego na rzecz spółki S. sp. z o.o., związane z optymalizacją zarządzania wskazanym prawem; podnoszone w tym względzie argumenty i okoliczności nie zostały przez organ dostatecznie przeanalizowane (s. 2-4 skargi). Zamiast tego błędnie przyjęto, że "samo istnienie powiązań między podmiotami i teoretyczna możliwość osiągnięcia korzyści podatkowej stanowią wystarczające przesłanki do odmowy wydania interpretacji indywidualnej", przez co organ pominął "gospodarczy charakter planowanej transakcji" (s. 4 in fine i n. skargi).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując co do istoty ocenę wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu (por. s. 5 i n.); wskazano w szczególności na sprzeczność planowanej czynności z celem przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz negatywne stanowisko wyrażone w opinii Szefa KAS dotyczącej pytania małżonki skarżącego (tamże, s. 17 i n.).
Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd zwraca przede wszystkim uwagę, że w miejsce zawartej w skardze polemiki z oceną zdarzenia przyszłego, jako spełniającego warunek "uzasadnionego przypuszczenia" co do objęcia ogólną klauzulą antyabuzywną, strona powinna skoncentrować się na wskazaniu różnic między okolicznościami przedstawionymi we wniosku, a elementami zdarzenia przyszłego analizowanego w sprawie małżonki (współwłaściciela znaku towarowego), a to w szczególności w oparciu o zarzut naruszenia art. 14b § 5c Ordynacji podatkowej (którego nie powołano).
Ze skargi nie wynika, aby skarżący kwestionował ustalenia organu w ww. płaszczyźnie, w szczególności to, że zdarzenie przyszłe, o które pyta, jest analogiczne do przedstawionego w sprawie interpretacyjnej małżonki, gdzie uzyskano opinię Szefa KAS. W opinii tej potwierdzono istnienie uzasadnionego przypuszczenia co do możliwości zastosowania klauzuli przeciw unikaniu opodatkowania, tzn. wykluczono możliwość wydania interpretacji indywidualnej (s. 9 i n. spornego postanowienia).
W związku z powyższym ziściła się hipoteza art. 14b § 5c zdanie pierwsze Ordynacji podatkowej, tj. że "stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe odpowiadają zagadnieniu, które było przedmiotem uzyskanej uprzednio opinii Szefa Krajowej Administracji Skarbowej". Brak podjęcia przez stronę dyskusji odnośnie do zastosowania ww. przepisu, tj. co do różnic zdarzenia przyszłego względem ocenionego w opinii Szefa KAS dotyczącej wniosku małżonki skarżącego, których notabene nie dostrzega też skład orzekający, powoduje że zarzuty skargi nie mogą zostać uznane za zasadne.
Sąd jest bowiem zdania, że systemowe odczytanie art. 14b § 5b-5c Ordynacji podatkowej, tj. m.in. w kontekście przepisów działu IIIA tejże ustawy, wskazuje na to, że wolą prawodawcy było zasadniczo przeniesienie ustaleń dotyczących unikania opodatkowania (nadużycia prawa podatkowego) na poziom jego stosowania, tj. wiążącego określania sytuacji prawnej podatnika. Co do zasady organ interpretacyjny nie jest powołany do samodzielnej oceny działania wnioskodawcy w optyce możliwości zastosowania klauzuli antyabuzywnej. Jego rola ogranicza się w tym zakresie do wstępnej predykcji, tj. powzięcia "uzasadnionego przypuszczenia", co obligatoryjnie przenosi ocenę w ww. zakresie na Szefa KAS. To z kolei wskazuje na wiążący dla organu interpretacyjnego charakter opinii Szefa KAS wydanej na skutek zwrócenia się o takową w konkretnym postępowaniu interpretacyjnym. Innymi słowy, odpowiedź twierdząca Szefa KAS w omawianym zakresie oznacza tyle, że przesłanka wynikająca z art. 14b § 5b Ordynacji podatkowej została spełniona.
Problem związania opinią Szefa KAS w ww. zakresie nie jest nowy w orzecznictwie, toteż wobec braku sformułowania w granicach skargi zarzutu naruszenia art. 14b § 5c Ordynacji podatkowej Sąd jedynie do niego odsyła (spośród licznych por. np. wyrok tut. Sądu o sygn. III SA/Wa 2254/24, CBOSA). To, co na tym tle jest istotne, to że brak różnic w stanie faktycznym (lub zdarzeniu przyszłym) w stosunku do już ocenionego przez Szefa KAS uzasadnia związanie opinią pozyskaną w analogicznej sprawie; innymi słowy, organ interpretacyjny nie musi ponownie zwracać się o jej przedstawienie w danym przypadku (tu skarżącego).
W przedmiotowej sprawie skutki wspomnianego związania, jak zauważono, mają kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu, bowiem przesądzają o ziszczeniu się przesłanki odmowy wydania interpretacji indywidualnej, wynikającej z przywołanego art. 14b § 5b Ordynacji podatkowej.
Nie można skutecznie podważyć przesłanki "uzasadnionego przypuszczenia" co do unikania opodatkowania w sposób, w jaki czyni to strona, tj. poprzez próbę wykazania, że przedstawione zdarzenie przyszłe nie wypełnia znamion "klauzulowych", a zatem przez polemikę z oceną co do meritum (stanowiska o sztucznym charakterze przedstawionego zespołu czynności). Tę krytykę podatnik mógłby podjąć dopiero w ewentualnym postępowaniu klauzulowym; innymi słowy, w ramach kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd poprzestał na potwierdzeniu wiążącego dla organu interpretacyjnego charakteru opinii Szefa KAS co do przesłanki uzasadnionego przypuszczenia, że wskazane we wniosku okoliczności mogą stanowić unikanie opodatkowania. Nawiasem mówiąc zaś, przedstawiony przez stronę schemat dotyczący wykorzystania znaku towarowego w ramach umowy dzierżawy z podmiotem powiązanym jest tut. Sądowi znany (zob. np. wyrok o sygn. III SA/Wa 587/25).
Wobec tego zarzuty zmierzające do wykazania błędnego zastosowania ww. przepisu, pomijające treść § 5c ww. artykułu, jak i krytykę zaskarżonego postanowienia związaną z ustaleniami poczynionymi przez organ w tym kontekście, nie mogą zostać uznane za zasadne.
Z tych powodów orzeczono jak w sentencji, orzekając w granicach skargi (art. 57a), zgodnie z art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.