III SA/Po 635/24

III SA/Po 635/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-02-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Mirella Ławniczak
Walentyna Długaszewska /sprawozdawca/
Zbigniew Kruszewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Kara administracyjna
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2016 poz 2022
par. 11 ust. 7 pkt 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego  wyposażenia - tekst jedn.
Sentencja
Dnia 11 lutego 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska (sprawozdawca) WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2025 roku sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 23 maja 2024r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 6 października 2023 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 2 000 zł.
Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołano:
- art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572), dalej: "K.p.a.",
- art. 4 pkt 22 lit. l, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r., poz. 2201), dalej: "u.t.d.";
- art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1047 ze zm.), dalej: "P.r.d.";
- § 5 i § 6 oraz lp. 5.2.3. lit. e zdanie drugie zał. nr 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019 r., poz. 2141 ze zm.), dalej: "rozporządzenie w sprawie kontroli ruchu drogowego";
- § 11 ust. 7 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2024 r., poz. 502), dalej: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych pojazdów";
- lp. 9.2 zał. nr 3 do u.t.d.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, co następuje.
W dniu 3 sierpnia 2023 r. na drodze ekspresowej S5 na punkcie kontrolno-wagowym MOP [...] - kierunek [...] kontroli poddano zespół pojazdów składający się z trzyosiowego ciągnika siodłowego marki [...] o nr rej. [...] i pięcioosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...], którym kierował M. T.. Zespołem pojazdów wykonywano w imieniu i na rzecz przedsiębiorstwa [...] sp. z o. o. [...] krajowy niezarobkowy przewóz drogowy rzeczy (krajowy przewóz na potrzeby własne rzeczy). W toku kontroli stwierdzono w naczepie usterkę opony na pierwszej osi naczepy z lewej strony, tj. głębokość rzeźby bieżnika opony niezgodną z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów (0,21 i 0,94 mm), co zgodnie z lp. 5.2.3. lit. e zdanie drugie zał. nr 1 do rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego stanowi usterkę niebezpieczną. Zatrzymano dowód rejestracyjny naczepy i wydano zakaz dalszej jazdy. Stwierdzono naruszenie przepisów u.t.d. przez wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki opon zakwalifikowane jako niebezpieczne. Sporządzono protokół oględzin pojazdu i dokumentację zdjęciową. Kierowcę przesłuchano w charakterze świadka. Przebieg i wyniki kontroli udokumentowano w protokole kontroli.
Pismem z 21 sierpnia 2023 r. strona podniosła, że:
- urządzenia służące do pomiaru głębokości rzeźby bieżnika powinny być wzorcowane przez laboratorium pomiarowe zgodnie z normą PN-EN ISO/IEC 17025, stąd strona wniosła o uzupełnienie materiału dowodowego o świadectwo wzorcowania użytego w toku przedmiotowej kontroli głębokościomierza;
- głębokość rzeźby bieżnika opony niezgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów zgodnie z lp. 5.2.3 lit. f może być zakwalifikowana jako jeden z dwóch typów usterek: usterka poważna lub usterka niebezpieczna, a protokół kontroli nie zawiera żadnego uzasadnienia zakwalifikowania przedmiotowej usterki jako niebezpiecznej.
Decyzją z 6 października 2023 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 2 000 zł.
Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji powtarzając argumenty zawarte w piśmie z 21 sierpnia 2023 r.
Zgodnie z § 11 ust. 7 pkt 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów pojazd nie może być wyposażony w opony, których wskaźniki pokazują graniczne zużycie bieżnika, a w odniesieniu do opon niezaopatrzonych w takie wskaźniki - o głębokości rzeźby bieżnika mniejszej niż 1,6 mm.
Zgodnie z § 5 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego drogowa kontrola techniczna obejmuje identyfikację pojazdu oraz sprawdzenie stanu technicznego co najmniej jednej pozycji z następujących obszarów, w tym m. in. opon.
Zgodnie z § 5 ust. 7 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego usterki stwierdzone podczas badania stanu technicznego pojazdu dzieli się na trzy kategorie:
1) usterki drobne - usterki bez znaczącego wpływu na bezpieczeństwo pojazdu lub wymagania ochrony środowiska, które nie powodują ograniczenia w dalszym używaniu pojazdu;
2) usterki poważne - usterki mogące zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego lub naruszać wymagania ochrony środowiska albo inne istotne nieprawidłowości, które dają podstawę do ograniczenia dalszego używania pojazdu oraz określenia warunków tego używania;
3) usterki niebezpieczne - usterki powodujące bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszające wymagania ochrony środowiska, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używania pojazdu.
Zgodnie z lp. 5.2.3. lit. e zdanie drugie zał. nr 1 do rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego głębokość rzeźby bieżnika opony niezgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia stanowi usterkę niebezpieczną.
Stosownie do lp. 9.2 zał. nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki opon zakwalifikowane jako niebezpieczne sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 2 000 zł.
Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie (protokół kontroli drogowej nr [...] z 3 sierpnia 2023 r., protokół oględzin pojazdu, protokół wstępnej drogowej kontroli technicznej nr [...] z 3 sierpnia 2023 r. i dokumentacja fotograficzna) jednoznacznie wskazuje, że 3 sierpnia 2023 r. na drodze ekspresowej S5 na punkcie kontrolno-wagowym MOP [...] - kierunek [...] podczas kontroli stanu technicznego naczepy marki [...] o nr rej. [...] stwierdzono usterkę w postaci w postaci nadmiernego zużycia bieżnika opony na pierwszej osi naczepy z lewej strony, tj. głębokość rzeźby bieżnika opony niezgodną z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów (0,21 i 0,94 mm), co zgodnie z lp. 5.2.3. lit. e zdanie drugie zał. nr 1 do rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego stanowi usterkę niebezpieczną. Naruszenie w postaci wykonywania przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki opon zakwalifikowane jako niebezpieczne zawarte jest w lp. 9.2 do zał. nr 3 u.t.d.
Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 P.r.d. pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak utrzymany, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę.
Protokół z kontroli obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. Kontrolujący przeprowadzili kontrolę stanu technicznego naczepy marki [...] o nr rej. [...] stosownie do obowiązujących przepisów, a stwierdzona usterka była możliwa do ustalenia za pomocą metody organoleptycznej, zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika zatem bezspornie, że podczas kontroli wykryto usterkę niebezpieczną polegającą na nadmiernym, tj. poniżej 1,6 mm zużyciu bieżnika opony na pierwszej osi z lewej strony naczepy marki [...] o nr rej. [...], tj. popełnienia naruszenia lp. 9.2 zał. nr 3 do u.t.d., za co nakłada się karę pieniężną w wysokości 2 000 zł.
Stosownie do § 5 ust. 5 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego zakres i metody kontroli stanu technicznego pojazdu oraz kryteria oceny usterek stwierdzonych podczas tej kontroli są określone w zał. nr 1 do rozporządzenia. Usterki niewymienione w tym załączniku ocenia się pod względem zagrożenia, jakie stwarzają dla bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 1 i 4 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego podczas wstępnej drogowej kontroli technicznej kontrolujący przeprowadza wzrokową ocenę stanu technicznego pojazdu i może dokonać sprawdzenia stanu technicznego za pomocą właściwych metod, w tym z użyciem przyrządu kontrolno-pomiarowego będącego w jego dyspozycji, służącego ocenie konieczności poddania pojazdu szczegółowej kontroli technicznej lub zobowiązania do niezwłocznego usunięcia usterek.
Z § 11 ust. 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów wynika, że pojazd nie może być zaopatrzony w opony, których wskaźniki pokazują graniczne zużycie bieżnika, a w odniesieniu do opon niezaopatrzonych w takie wskaźniki - o głębokości rzeźby bieżnika mniejszej niż 1,6 mm.
Zgodnie z lp. 5.2.3. lit. e zał. nr 1 do rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego zakres i metody kontroli stanu technicznego pojazdu - stwierdzenia głębokości rzeźby bieżnika niezgodnej z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów dokonuje się organoleptycznie, tzn. m. in. wzrokowo. Do stwierdzenia usterki w postaci nienormatywnej głębokości bieżnika opony nie jest zatem wymagane używanie przyrządów, gdyż mogła ona zostać stwierdzona przez kontrolę wzrokową opony. Jak wskazano powyżej, zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego, podczas wstępnej drogowej kontroli technicznej kontrolujący może dokonać sprawdzenia stanu technicznego z użyciem przyrządu kontrolno-pomiarowego będącego w jego dyspozycji, służącego ocenie konieczności poddania pojazdu szczegółowej kontroli technicznej lub zobowiązania do niezwłocznego usunięcia usterek. Nie jest to jednak wymagane. Stwierdzona usterka nie wymagała potwierdzenia przez przeprowadzenie szczegółowej drogowej kontroli technicznej.
Z powyższych powodów wniosek o przesłanie świadectwa wzorcowania głębokościomierza jest bezpodstawny, stąd niezasadny jest zarzut strony, że nie wykazano w jaki sposób dokonano pomiaru głębokości bieżnika. W aktach sprawy znajduje się dokumentacja fotograficzna z dokonania pomiaru głębokości bieżnika. Głębokość bieżnika ustalono organoleptycznie i przy zastosowaniu widocznego na dokumentacji fotograficznej głębokościomierza, jednakże do stwierdzenia naruszenia wystarczające były oględziny. Jak wynika z tej dokumentacji, na przedmiotowej oponie bieżnik jest zużyty do tego stopnia, że miejscami niewidoczne były jego rowki.
Kontrolujący posiadali uprawnienia do przeprowadzenia kontroli technicznej pojazdu, a usterka miała charakter niebezpieczny, co uzasadniało nałożenie na stronę kary z lp. 9.2 zał. nr 3 do u.t.d.
Nie można zgodzić się z twierdzeniem strony, że głębokość rzeźby bieżnika opony niezgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów może być zakwalifikowana jako jeden z dwóch typów usterek: usterka poważna lub usterka niebezpieczna. Rozporządzenie w sprawie kontroli ruchu drogowego w zał. nr 1 w lp. 5.2.3. lit. e określa, że widoczny wskaźnik granicznego zużycia bieżnika opony (zdanie pierwsze) stanowi usterkę poważną, natomiast głębokość rzeźby bieżnika opony niezgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów, tj. poniżej 1,6 mm (zdanie drugie), stanowi usterkę niebezpieczną.
W skardze na decyzję organu odwoławczego skarżący zarzucił naruszenie:
1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 8 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach (Dz. U. z 2022 r., poz. 2063), dalej: "Prawo o miarach", przez dopuszczenie dowodu z pomiaru sporządzonego urządzeniem nie posiadającym urzędowych cech zatwierdzenia metrologicznego, a także posiłkowanie się dowodami pośrednimi (fotografie) w zastępstwie dowodów bezpośrednich;
2. art. 107 § 3 K.p.a. przez oparcie decyzji tylko na części materiału dowodowego, co miało znaczący wpływ na wadliwość skarżonego rozstrzygnięcia;
3. art. 7-9 K.p.a. przez nierzetelne rozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności niewłaściwe określenie stanu opon kontrolowanego środka transportu, co miało znaczący wpływ na wadliwość skarżonej decyzji;
4. art. 77 § 1 K.p.a. przez oparcie decyzji na niejednoznacznym i niepełnym materiale dowodowym, w tym przez umniejszanie znaczenia użycia przez kontrolujących do kontroli parametrów technicznych pojazdu urządzenia nieposiadającego jakichkolwiek cech metrologicznych zatwierdzonych przez stosowne organy państwowe, a którego wskazania stanowiły przesłankę do nałożenia kary pieniężnej;
5. art. 35 § 1-3 K.p.a. przez bezzasadne wydłużenie postępowania do 8 miesięcy.
Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Skarżący kwestionuje, że przedmiotowy pojazd posiadał usterkę, którą stwierdził organ. W ocenie Sądu organ prawidłowo ustalił, że w przedmiotowej naczepie stwierdzono usterkę opony na pierwszej osi naczepy z lewej strony, gdyż głębokość rzeźby bieżnika opony nie była zgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów.
Zgodnie z § 11 pkt 7 pkt 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów pojazd nie może być wyposażony w opony, których wskaźniki pokazują graniczne zużycie bieżnika, a w odniesieniu do opon niezaopatrzonych w takie wskaźniki - o głębokości rzeźby bieżnika mniejszej niż 1,6 mm.
Skarżący zarzucił, że ustalenie przez organ głębokości rzeźby bieżnika (organ ustalił tą głębokość na 0,21 mm i 0,94 mm, czyli mniej niż wymagane 1,6 mm) powinno być dokonane przyrządem pomiarowym, który podlega prawnej kontroli metrologicznej, co narusza art. 8 Prawa o miarach. Z zarzutem takim nie można się zgodzić, gdyż brak przepisu określającego, że przyrząd do mierzenia głębokości bieżnika opon podlega prawnej kontroli metrologicznej.
Co więcej, drogowa kontrola techniczna pojazdu obejmuje sprawdzenie stanu technicznego m. in. opon (§ 5 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego). Usterki stwierdzone takiej kontroli dzieli się na trzy kategorie: drobne, poważne i niebezpieczne (§ 5 ust. 7 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego). Kryteria oceny usterek są określone w zał. nr 1 do rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego i zgodnie z nimi (poz. 5.2.3. lit. e "głębokość rzeźby bieżnika niezgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów") tego rodzaju usterka jest zakwalifikowana jako poważna i jednocześnie niebezpieczna. Organ miał zatem prawo zakwalifikowania stwierdzonej usterki jako niebezpiecznej, gdyż w przypadku stwierdzenia podczas kontroli usterek zaliczanych do więcej niż jednej kategorii, wynik tej kontroli klasyfikuje się na podstawie najpoważniejszej kategorii usterki (§ 5 ust. 8 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego).
Kontrolę stanu technicznego pojazdu przeprowadza się z wykorzystaniem dostępnych technik i sprzętu (§ 5 ust. 6 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego). Kontrola dzieli się na wstępną i szczegółową. Podczas wstępnej kontroli kontrolujący przeprowadza wzrokową ocenę stanu technicznego pojazdu, jak również może dokonać sprawdzenia tego stanu za pomocą właściwych metod, w tym z użyciem przyrządu kontrolno-pomiarowego będącego w jego dyspozycji, służącego ocenie konieczności poddania pojazdu szczegółowej kontroli technicznej (§ 6 ust. 1 pkt 2 i 4 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego). W kontrolowanej sprawie dokonano wstępnej kontroli technicznej, w czasie której stwierdzono głębokość bieżnika jednej z opon naczepy jako niezgodną z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów. Nie dokonano co prawda kontroli szczegółowej, ale ponadto dokonano oględzin naczepy stwierdzając powyższą usterkę, a także wykonano fotografie przedmiotowej opony, na których widać znaczne jej uszkodzenie w postaci nawet braku bieżnika. W tej sytuacji, niezależnie od braku obowiązku wykonania pomiaru głębokości bieżnika urządzeniem podlegającym prawnej kontroli metrologicznej (i uzyskanych nim wskazań głębokości bieżnika jako 0,21 mm i 0,94 mm), już z samych tych fotografii wynika stwierdzona przez organ usterka.
Jak już wyżej wskazano, usterka tego rodzaju jest niebezpieczna i jako taka powoduje bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używania pojazdu (§ 5 ust. 7 pkt 3 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego), stąd zakazano dalszej jazdy naczepy.
Zgodnie z lp. 9.2 zał. nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę opon, zakwalifikowane jako niebezpieczne, skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 2 000 zł. Tego rodzaju naruszenie należy do najpoważniejszych naruszeń (NN) i wskazane jest w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniające załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 74 z 19.03.2016, str. 8).
Nie naruszono zatem wskazanych w skardze przepisów. Podjęto wszelkie konieczne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego, a także dano im stosowny wyraz w uzasadnianiu zaskarżonej decyzji.
Wobec tego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) oddalił skargę.