III SA/PO 621/24

III SA/Po 621/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-02-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-11-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Mirella Ławniczak
Walentyna Długaszewska /sprawozdawca/
Zbigniew Kruszewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Kara administracyjna
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 189 par. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 728
art. 92a ust. 8 i art. 92c ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
Sentencja
Dnia 11 lutego 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska (sprawozdawca) WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2025 roku sprawy ze skargi D. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2024r. nr [...] w przedmiocie nałożenie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 2 stycznia 2023 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 1 000 zł.
Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołano:
- art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572), dalej: "K.p.a.",
- art. 4 pkt 22 lit. l, art. 92a ust. 2, 4 i 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 728), dalej: "u.t.d.";
- art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1047), dalej: "P.r.d.";
- § 14 ust. 5 i § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2024 r., poz. 502), dalej: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych pojazdów";
- § 5 ust. 1 i 2 oraz § 6 ust. 1, 2, 5 i 6 oraz lp. 1.1.2, 1.1.13 i 1.2-1.4 zał. nr 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019 r., poz. 2141), dalej: "rozporządzenie w sprawie kontroli ruchu drogowego";
- lp. 15.2 zał. nr 4 do u.t.d.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, co następuje.
W dniu 18 października 2022 r. przeprowadzono kontrolę drogową pojazdu marki [...] o nr rej. [...] i przyczepy marki [...] o nr rej. [...], którym kierował T. T., wykonując przewóz drogowy rzeczy z [...] do [...] w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy [...]. Pojazd i przyczepę poddano szczegółowej kontroli stanu technicznego na mobilnej stacji kontroli (urządzenie do kontroli działania hamulców), a w szczególności układ hamulcowy. W wyniku kontroli pojazdu marki [...] stwierdzono różnicę siły hamowania na 2 osi wynoszącą 91,37% i brak siły hamowania co najmniej na jednym kole. W wyniku kontroli przyczepy stwierdzono skuteczność hamulca roboczego mniejszą niż wartości minimalne określone w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych pojazdów i brak siły hamowania co najmniej na jednym kole. Wykryte usterki zakwalifikowano jako usterki niebezpieczne. W czasie przeprowadzonej kontroli wykryto także usterki o charakterze poważnym.
Decyzją z 2 stycznia 2023 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na D. M., jako na zarządzającego transportem w firmie [...], karę pieniężną w wysokości 1 000 zł.
Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji zarzucając naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego przez ich błędne zastosowanie w sytuacji, w której naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 92c ust. 1a u.t.d. przez nieumorzenie postępowania, mimo że okoliczności sprawy i dowody wskazują, że zarządzający transportem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć,
b) art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. w zw. z § 29 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. z 2016 r., poz. 283), dalej: "Zasady techniki prawodawczej", przez nałożenie kary pieniężnej za naruszenia stypizowane w zał. nr 4 do u.t.d. w sytuacji gdy w załączniku do ustawy zamieszcza się w szczególności wykazy, wykresy, wzory, tabele i opisy o charakterze specjalistycznym, natomiast znamiona naruszeń powinny zostać uregulowane w ustawie zgodnie z konstytucyjną zasadą nullum crimen sine lege scripta, odnoszącą się również do administracyjnych kar pieniężnych;
2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj.: art. 189a § 2 pkt 1-3 K.p.a. a contrario, art. 189d, art. 189e i art. 189f K.p.a. przez niezastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w u.t.d. przepisów K.p.a. dotyczących administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), regulujących zasady nakładania kar pieniężnych, które powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych na podstawie u.t.d., pozwalając miarkować kary i od nich odstępować lub poprzestać na pouczeniu; przepisy te organy pominęły, mimo że kary pieniężne w u.t.d. uregulowano w sposób częściowy, nieuwzględniający wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1-6 art. 189a § 2 K.p.a., przez co konieczne jest odwołanie się do uregulowań działu IVa k.p.a.
Decyzją z 17 września 2024 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 2 stycznia 2023 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 1 000 zł wskazując, co następuje.
W myśl § 14 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów przyczepa powinna być wyposażona w następujące rodzaje hamulców:
1) hamulec roboczy:
a) spełniający wymagania określone w ust. 1 pkt 1,
b) uruchamiany z miejsca kierowcy jednym ruchem łącznie z hamulcem roboczym pojazdu ciągnącego, z zastrzeżeniem przepisu ust. 7,
c) zapewniający samoczynne zatrzymanie przyczepy w razie zerwania podczas jazdy połączenia z pojazdem ciągnącym;
2) hamulec postojowy:
a) działający również, gdy przyczepa jest odłączona od pojazdu ciągnącego,
b) uruchamiany z zewnątrz, a w odniesieniu do przyczepy przystosowanej do przewozu osób - uruchamiany również z wnętrza przyczepy; przez uruchamianie rozumie się również zwalnianie hamulca.
Hamulce pojazdu powinny zachowywać wymaganą sprawność niezależnie od drgań i wpływów atmosferycznych, na jakie są narażone w normalnych warunkach eksploatacji (§ 15 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów). Pojazd wytypowany przez kontrolującego do drogowej kontroli stanu technicznego podlega wstępnej lub szczegółowej drogowej kontroli technicznej (§ 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego). Drogowa kontrola stanu technicznego obejmuje identyfikację pojazdu oraz badanie techniczne co najmniej jednej pozycji z następujących obszarów: układ hamulcowy (§ 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego).
Stosownie do § 5 ust. 7 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego, usterki stwierdzone podczas badania stanu technicznego pojazdu dzieli się na trzy kategorie:
1) usterki drobne - usterki bez znaczącego wpływu na bezpieczeństwo pojazdu lub wymagania ochrony środowiska, które nie powodują ograniczenia w dalszym używaniu pojazdu;
2) usterki poważne - usterki mogące zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego lub naruszać wymagania ochrony środowiska albo inne istotne nieprawidłowości, które dają podstawę do ograniczenia dalszego używania pojazdu oraz określenia warunków tego używania;
3) usterki niebezpieczne - usterki powodujące bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszające wymagania ochrony środowiska, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używania pojazdu.
Zgodnie z art. 92a ust. 2 u.t.d. zarządzający transportem, tj. osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2 000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3 000 złotych (ust. 4).
Według art. 92a ust. 8 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy. Konkretyzacją tej normy jest Ip. 15.2 zał. nr 4 do u.t.d., która karą 500 zł sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, zakwalifikowane jako niebezpieczne.
Zał. nr 1 do rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego opisuje szczegółowo sposób identyfikowania pojazdu, zakres i metody kontroli jego stanu technicznego.
Pozycja 1.1.2 dotycząca stanu pedału hamulcowego/dźwigni ręcznej hamulca i skoku elementu uruchamiającego hamulce opisuje, że nadmierny lub zbyt mały skok jałowy (1.1.2 lit. a) stanowi usterkę zakwalifikowaną o kategorii poważna.
Pozycja w pkt 1.1.13 opisuje, że nadmierne zużycie klocków lub okładzin (widoczny znak granicznego zużycia) stanowi usterkę zakwalifikowaną o kategorii poważna (1.1.13 lit. a). Z kolei nadmierne zużycie klocków lub okładzin (niewidoczny znak granicznego zużycia) stanowi usterkę zakwalifikowaną o kategorii niebezpieczna (1.1.13 lit. a).
Ponadto, zbyt niska siła poszczególnych hamulców jest również kwalifikowana ze względu na sprawność i skuteczność jako usterka poważna lub niebezpieczna (pozycje 1.2.1-1.4.2). Usterki poważne stanowią usterki mogące zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego lub naruszać wymagania ochrony środowiska albo inne istotne nieprawidłowości, które dają podstawę do ograniczenia dalszego używania pojazdu oraz określenia warunków tego używania, natomiast usterki niebezpieczne są usterkami powodującymi bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszającymi wymagania ochrony środowiska, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używania pojazdu (§ 5 ust. 7 pkt 3 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego).
Kontrola stanu technicznego pojazdu marki [...] potwierdziła brak siły hamowania na danym kole wynoszący mniej niż 50% największej zmierzonej siły hamowania na drugim kole tej samej osi w przypadku 2 osi, co stanowi usterkę skuteczności i sprawności hamulca roboczego zakwalifikowaną jako niebezpieczną zgodnie z lp. 1.2.1 lit. b zał. nr 1 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego, a kontrola stanu technicznego przyczepy wykazała skuteczność hamulca roboczego mniejszą niż wartość minimalna określona w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych pojazdów, co stanowi usterkę zakwalifikowaną jako niebezpieczna i ujęta w zał. nr 1 pod lp. 1.2.2 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego, a także brak siły hamowania na jednym kole - lewa strona 2 osi, co stanowi usterkę zakwalifikowaną jako usterka niebezpieczna i ujęta w zał. 1 pod lp. 1.2.1.a.2 rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego.
Na stronie jako zarządzającym transportem w przedsiębiorstwie spoczywa obowiązek sprawowania rzeczywistego i stałego (ciągłego) nadzoru nad operacjami transportowymi realizowanymi przez kierowców. Strona nie wykazała, że jako zarządzający transportem dochowała należytej staranności w tym zakresie. W odwołaniu strona wskazała, że nie miała wypływu na powstanie usterki, ponieważ to do obowiązków kierowcy należy codzienne sprawdzanie stanu technicznego pojazdu przez wyjazdem w trasę, więc zarządzający transportem nie ponosi winy za powstałe naruszenie. Zdaniem strony awaria powstała nagle, bez wiedzy i ingerencji strony.
Niemniej jednak, zaaprobowanie poglądu, że wina kierowcy zwalnia przedsiębiorcę z odpowiedzialności za powstałe naruszenia prowadziłaby do nieakceptowalnego skutku w postaci przerzucenia odpowiedzialności za prowadzenie działalności gospodarczej z przedsiębiorcy na zatrudnionych u niego kierowców. Tymczasem art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć. Sprawą przedsiębiorcy jest zawarcie takich umów i takich rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem, a jednocześnie zapewniać przedsiębiorcy stałą i bieżącą kontrolę przestrzegania obowiązków przez kierowców nałożonych na nich przez pracodawcę i przepisy prawa obowiązków. Akceptacja poglądu przeciwnego prowadziłaby do trudnych do zaaprobowania skutków, tj. przerzucenia odpowiedzialności za prowadzenie działalności gospodarczej w jej najbardziej ryzykownym wymiarze z przedsiębiorcy na jego kierowców.
W art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. nie mieszczą się zatem w ogóle takie sytuacje, które co prawda są wynikiem zachowania kierowcy, ale bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych w zakresie dyscyplinowania osób. Zarzuty strony, że nie miała wpływu na powstanie usterki, a ewentualną winę za nie ponosi kierowca, a nie strona jako zarządzający transportem, są sprzeczne z obowiązującymi przepisami. Strona jako profesjonalista zajmująca stanowisko zarządzającego transportem w przewozach drogowych rzeczy zobowiązana jest do przestrzegania norm zgodnie z obowiązującymi przepisami. Poruszanie się pojazdem posiadającym usterki zagrażające bezpieczeństwu ruchu drogowego stanowi naruszenie, za które osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie ponosi odpowiedzialność.
Strona jako osoba nadzorująca kierowców powinna zatem mieć każdorazowo kontakt (telefoniczny, przez GPS) z kierowcą znajdującym się w trasie i w razie potrzeby odpowiednio reagować. Nawet samowolne działanie kierowcy nie może zostać zakwalifikowane jako zdarzenie spowodowane wystąpieniem nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., gdyż w istocie rzeczy jest ono wyłącznie skutkiem niewłaściwej organizacji pracy samego przedsiębiorcy oraz wynikiem braku właściwych rozwiązań mających na celu zdyscyplinowanie pracownika. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest takie zorganizowanie pracy kierowców i kontroli wykonywania przez nich zadań, aby zapobiegać tego rodzaju zdarzeniom, oraz zatrudnianie kierowców, którzy będą wywiązywali się z poleceń pracodawcy. Za naruszenia, jakich dopuszczają się kierowcy z własnej winy, co do zasady odpowiedzialność ponoszą zatrudniający ich przedsiębiorcy i sprawujące nad nimi nadzór osoby zarządzające transportem.
W sprawie art. 92b u.t.d. nie znajdzie zastosowania, bowiem ustawodawca daje możliwość jego zastosowania tylko w przypadku, gdy podczas kontroli zostały stwierdzone naruszenia dotyczące czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie takie naruszenia nie miały miejsca.
W sprawie brak jest również podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. za względu na fakt, że do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Zgodnie z tym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć lub za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Powołany przepis pozwala na uniknięcie odpowiedzialności wówczas, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Przesłanki wskazane w tym przepisie nie odnoszą się do zwykłego zachowania przedsiębiorcy lub działań osób, którymi posługuje się przy prowadzeniu działalności gospodarczej, lecz do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu należytej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć, np. będących rezultatem siły wyższej bądź działań osoby trzeciej, za której winę przedsiębiorca nie może odpowiadać. Uwolnienie się od odpowiedzialności za popełnione naruszenie jest możliwe tylko po wykazaniu przez stronę braku wpływu na powstanie naruszenia.
Zgodnie z art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a. w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.
W sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a ust. 2 u.t.d. Przepis art. 92a ust. 8 u.t.d. określa w sposób sztywny wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia. Organ nie ma w tym zakresie możliwości kształtowania wysokości kary pieniężnej, dlatego art. 189d K.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1, nie ma zastosowania. W sprawie nie ma również zastosowania art. 189e ani art. 189f K.p.a. W tym względzie także ma zastosowanie norma kolizyjna określona w art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a. stanowiąca, że w przypadkach uregulowanych w przepisach odrębnych: odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, przepisów działu IVa w tym zakresie nie stosuje się.
Organ nie ma zatem możliwości odstąpienia od wymierzenia sankcji, gdyż nie wystąpiły przesłanki egzoneracyjne, a zastosowanie przepisów działu IVa K.p.a. wyłączono na podstawie art. 189a § 2 K.p.a. Przepis ten wyłącza stosowanie całego działu IVa K.p.a. w sytuacji uregulowania w odrębnych przepisach przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia. Takie przesłanki uregulowano w przepisach art. 92c u.t.d.
Zastosowanie zatem przez organy przesłanek do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej określonych w art. 189f § 1 pkt 2 K.p.a. byłoby niezgodne z prawem i mogło by je narazić na zarzut wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Przepisy art. 92c u.t.d. regulują możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Przepisy te dają możliwość niewszczynania w ogóle postępowania, jednak w znacznej większości przesłanki te są oceniane już po wszczęciu postępowania w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Postępowanie jest wszczynane zawsze w przypadku wystąpienia naruszenia prawa, które jest stwierdzone w protokole kontroli. Następnie po przeprowadzeniu postępowania organ wydaje decyzję o nałożeniu kary lub o umorzeniu postępowania. Wskazane wyżej przepisy u.t.d. dają możliwość umorzenia postępowania (czyli odstąpienia od wymierzenia kary) mimo wystąpienia naruszeń, jeśli wystąpiły okoliczności wymienione w tych przepisach (takie jak brak wpływu na postanie naruszenia, za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat). W każdej decyzji wydawanej na podstawie przepisów u.t.d. organy oceniają wskazane wyżej przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary, które są niezależne od faktu popełnienia naruszenia. Przepisy te wyłączają możliwość zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 K.p.a.
W skardze na decyzję organu odwoławczego skarżący powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. W związku z ich przytoczeniem nie ma potrzeby ich powtarzania.
Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Skarżący, jako zarządzający transportem, jest odpowiedzialny za zarządzanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa. "Zarządzający transportem" oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy (art. 2 pkt 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE; Dz. U. UE.L.2009.300.51). Przedsiębiorca wykonujący zawód przewoźnika drogowego wyznacza przynajmniej jedną osobę fizyczną - zarządzającego transportem - która w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa (art. 4 ust. 1 lit. a powyższego rozporządzenia). Niekwestionowane w sprawie było, że skarżący zarządza transportem w firmie [...].
Skarżący nie kwestionuje, że poddane kontroli drogowej pojazd i naczepa posiadały usterki, które stwierdził organ. W tym zakresie Sąd w całości podziela ustalenia dokonane przez organ (co do rodzaju usterek i ich kategorii). W związku z obszernym omówieniem tych kwestii powyżej nie ma potrzeby ich powtarzania.
Skarżący zarzucił natomiast:
1) wskazał na konieczność zastosowania art. 189a § 2 pkt 1-3 K.p.a. a contrario, art. 189d, art. 189e i art. 189f K.p.a. (przepisy działu IVa K.p.a.);
2) niezastosowanie art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 92c ust. 1a u.t.d. i nieumorzenie postępowania;
3) wadliwe określenie wysokości kary w zał. nr 4 do u.t.d. zamiast w samej u.t.d.
W ocenie Sądu organy prawidłowo uznały, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy działu IVa K.p.a. dotyczące odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.
W przypadku uregulowania w przepisach odrębnych odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia - przepisów działu IVa K.p.a. w tym zakresie nie stosuje się (art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a.).
Ogólna reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a. daje zatem pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa K.p.a. Z art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a. wynika, że samo istnienie przepisów odrębnych (w tym przypadku - przepisów u.t.d.) regulujących odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej wyłącza stosowanie przepisów działu IVa K.p.a. bez konieczności stosowania kolejnych działań interpretacyjnych czy porównywania zakresów stosowania poszczególnych przepisów. Uregulowanie w przepisach odrębnych zagadnień wymienionych w art. 189a § 2 K.p.a. jest wystarczające dla przyjęcia, że przepisy tego działu nie mają zastosowania, a nie jest przy tym konieczne, aby przepisy odrębne regulowały te zagadnienia w zakresie, w jakim są one uregulowane w przepisach działu IVa K.p.a., to jest, aby zakres normowania w przepisach odrębnych pokrywał się z zakresem normowania w przepisach działu IVa K.p.a. Oznacza to, że jeżeli zakres normowania zagadnienia prawnego określonego w art. 189 § 2 K.p.a. w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa K.p.a. lub przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny, to dany przepis działu IVa K.p.a. nie ma zastosowania (por.: A. Wróbel, art. 189a K.p.a., t. 7, w: Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, System Informacji Prawnej LEX/el. 2021).
Z przepisów odrębnych w rozumieniu art. 189a § 2 K.p.a. in fine, tj. z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wynika, że w warunkach nim określonych nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się. Uzasadniony jest zatem wniosek, że jako przepis odrębny w relacji do przepisów działu IVa K.p.a. art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. reguluje zagadnienie, o którym mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f K.p.a. Konsekwencją zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. jest bowiem to, że w sytuacji zaistnienia naruszenia penalizowanego administracyjną karą pieniężną i zaktualizowania się jednej z określonych nim przesłanek wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika drogowego, na przewoźnika tego nie jest nakładana kara pieniężna, gdyż nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia tej kary, a wszczęte umarza się. W związku z tym zastosowanie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. w praktycznym wymiarze ma ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f K.p.a., gdyż za zaistniałe i ujawnione naruszenie prawa kara ta nie jest nakładana, a - jak podkreślono na wstępie - dla przyjęcia, że przepisy działu IVa K.p.a. nie mają zastosowania istotne znaczenie ma to, aby zagadnienie, o którym mowa w art. 189a § 2 K.p.a. uregulowano w przepisach odrębnych i nie jest istotne to, że zakres normowania zagadnienia określonego w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa K.p.a. lub czy przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny (por.: wyrok o sygn. akt II GSK 717/21).
Prawidłowe było zatem stanowisko organów, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy działu IVa K.p.a. dotyczące odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.
Zgodzić się należy również ze stanowiskiem organów, że nie ziściły się przesłanki zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. stanowiącego, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., na podmiot wykonujący przewóz drogowy, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot ten nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Powyższa zasada dotyczy także osoby zarządzającej transportem (art. 92a ust. 2 u.t.d.). Trudno uznać, że wykonywanie przewozu drogowego pojazdami posiadającymi usterki techniczne stanowi niedające się przewidzieć przez zarządzającego transportem wyjątkowe okoliczności i zdarzenia. Wszystkie okoliczności sprawy związane z powstaniem usterek były bowiem okolicznościami, na które skarżący, należycie kontrolując i nadzorując realizację obowiązku dokonywania okresowych badań technicznych pojazdów, miał wpływ i mógł je przewidzieć. Skarżący nie wskazał zaś wystąpienia żadnych innych, nadzwyczajnych okoliczności, na które nie miał wpływu lub których nie mógł przewidzieć.
Skarżący zarzucił również wadliwe określenie wysokości kary w zał. nr 4 do u.t.d. zamiast w samej u.t.d.
Zarzut ten nie jest słuszny, gdyż zgodnie z art. 92a ust. 8 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d., wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy. A zatem to przepis rangi ustawy (art. 92a ust. 8 u.t.d.) wskazuje, że wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 4 do ustawy.
Nie sprzeciwia się temu powołany przez skarżącego § 29 Zasad techniki prawodawczej. Ustawa może zawierać załączniki (§ 29 ust. 1 zdanie pierwsze Zasad techniki prawodawczej). Oznacza to, że załączniki ustawy są częścią ustawy, skoro ustawa je zawiera. Odesłania do załączników zamieszcza się w przepisach merytorycznych ustawy (§ 29 ust. 1 zdanie drugie Zasad techniki prawodawczej). Odesłanie do załącznika nr 4 u.t.d. zamieszczono w art. 92a ust. 8 u.t.d.
W załącznikach do ustawy zamieszcza się w szczególności wykazy, wykresy, wzory, tabele i opisy o charakterze specjalistycznym (art. 29 ust. 2 Zasad techniki prawodawczej). Użyte w tym przepisie wyrażenie "w szczególności" oznacza, że w załączniku do ustawy można zamieścić również inne treści niż wyraźnie wymienione w tym przepisie.
Przeniesienie określonych elementów treści aktu normatywnego do załącznika jest czynnością techniczną i nie zmienia charakteru danych elementów, w szczególności nie pozbawia ich normatywnego charakteru. Elementów o charakterze nienormatywnym nie wprowadza się do treści aktu normatywnego i zasada ta dotyczy również załączników.
Nie naruszono zatem wskazanych w skardze przepisów. Podjęto wszelkie konieczne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego, a także dano im stosowny wyraz w uzasadnianiu zaskarżonej decyzji.
Wobec tego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) oddalił skargę.