III SA/Po 431/22

III SA/Po 431/22 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-09-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-05-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Małgorzata Górecka /sprawozdawca/
Mirella Ławniczak /przewodniczący/
Piotr Ławrynowicz
Symbol z opisem
6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne
Służba więzienna
Sygn. powiązane
III OSK 2787/22 - Wyrok NSA z 2024-07-10
Skarżony organ
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 16 września 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: sekretarz sądowy Ewa Chybowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2022 roku sprawy ze skargi M.D. na decyzję Dyrektora Okręgowej Służby Więziennej w P. z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia w czynnościach służbowych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję personalną nr [...] Dyrektora Zakładu Karnego w G. z dnia [...] lutego 2022 r. II. zasądza od Dyrektora Okręgowej Służby Więziennej w P. na rzecz skarżącego kwotę 497,00,- (czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych 00/100) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
UZASADNIENIE.
Decyzją Personalną [...] z dnia [...] lutego 2022 r. Dyrektor Zakładu Karnego w G. zawiesił młodszego chorążego M.D. – starszego oddziałowego Zakładu Karnego w G. w czynnościach służbowych na okres od dnia [...] lutego 2022 r. do [...] maja 2022 r. oraz zawiesił wypłatę 50% należnego uposażenia od najbliższego terminu płatności. W uzasadnieniu organ stwierdził, że otrzymano pismo z Prokuratury Rejonowej w G. informujące o zastosowaniu wobec funkcjonariusza środka zapobiegawczego polegającego na zawieszeniu w czynnościach służbowych funkcjonariusza Służby Więziennej w związku z podejrzeniem przekroczenia swoich uprawnień w ten sposób, że w nieuprawniony sposób dokonał on wydruku wizerunku skazanego, który opatrzył informacjami o charakterze prześmiewczym i który to wydruk umieścił na tablicy ogłoszeń pawilonu. Czyn ten spowodował, ze doszło do niedopuszczalnego przetworzenia danych osobowych osadzonego, w tym danych dotyczących stanu zdrowia. Wobec tego Dyrektor zakładu Karnego w G. zawiesił funkcjonariusza w czynnościach służbowych na okres trzech miesięcy t,j, od dnia [...].11.2021r. do dnia [...].02.2022 r. Ponieważ ostatecznie Sąd Rejonowy w G. uchylił prokuratorskie zawieszenie w czynnościach służbowych niemniej Prokuratura rejonowa w G. poinformowała, że postępowanie wobec funkcjonariusza nadal jest w toku. Wobec tego Dyrektor Zakładu karnego w G. mając na względzie dbałość o autorytet Służby Więziennej jak również oczekiwania wysokiego poziomu moralnego jej funkcjonariuszy uznał, że zasadnym będzie dalsze zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach służbowych na kolejne 3 miesiące. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł zawieszony w czynnościach funkcjonariusz. kwestionował on brak ciągłości zawieszenia i nienależyte uzasadnienie przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych. Decyzją Personalną nr [...] z dnia [...] kwietnia 2022 r. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w P. nie znalazł podstaw do u W ocenie organu nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty dotyczące niezachowania ciągłości zawieszenia bowiem decyzja o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych z dnia [...].02.2022 r. została funkcjonariuszowi doręczona 23.02.2022 r. niemniej o tym fakcie funkcjonariusz został telefonicznie powiadomiony 22.02.2022 r. Z kolei uzasadniając przedłużenie zawieszenia, organ odwoławczy uznał, że ciężar gatunkowy postawionych zarzutów jest wysoki i świadczy o rażącym naruszeniu dyscypliny służbowej a nadto w dniu przedłużenia zawieszenia Prokuratura rejonowa w G. skierowała do Sądu rejonowego w G. akt oskarżenia przeciwko funkcjonariuszowi, co jest dodatkowym argumentem przemawiającym za przedłużeniem zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Od powyższej decyzji została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżący decyzję funkcjonariusz wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji poprzedzającej jej wydanie. decyzjom zarzucił naruszenie art., 94 ust. 3 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (dalej " u.s.w."), poprzez błędne przyjęcie przez organ, ze doszło do przedłużenia terminu zawieszenia w czynnościach służbowych na okres dalszych trzech miesięcy bo skarżący w dniu 23.02.2022r. otrzymał przedmiotową decyzję o przedłużeniu zawieszenia . Skarżący nadto wskazał, że organ nie rozważył wszelkich okoliczności sprawy przemawiające za zawieszeniem funkcjonariusza i brak jest takiego rozważania w uzasadnieniu decyzji, stąd zarzucił organowi naruszenie art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 KPA. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko i argumentację podaną w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie przed Sadem w dniu 16.09.2022r. skarżący potwierdził, że telefonicznie w dniu 22 .02.2022r. poinformowano go z kadr o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. Nr 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 roku, poz. 2325, ze zm.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzone badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji dotyczącej przedłużenia skarżącemu zawieszenia w czynnościach służbowych wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, gdyż przy ich wydaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik tej sprawy. Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż w dniu [...] lutego 2022 r. Dyrektor Zakładu Karnego w G. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych, które to postanowienie doręczono zainteresowanemu [...].02.2022r. Decyzją z dnia [...] lutego 2022r. zawieszono skarżącego w czynnościach służbowych na okres kolejnych trzech miesięcy i decyzję tę doręczono 23.02.2022r. dzień wcześniej telefonicznie skarżącego poinformowano w przedłużeniu zawieszenia, co skarżący potwierdził. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 94 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 roku o Służbie więziennej (t.j. Dz. U. z 2020 roku, poz. 848). Zgodnie ze wskazaną regulacją funkcjonariusza można zawiesić w czynnościach służbowych w przypadku wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe albo postępowania dyscyplinarnego. Instytucja ta pełni rolę podobną do środka zapobiegawczego w postępowaniu karnym, a jej celem jest uniemożliwienie wykonywania jakichkolwiek czynności służbowych przez funkcjonariusza Służby Więziennej w przypadku zaistnienia sytuacji określonej w powołanym przepisie. Zgodnie z art. 218 ust. 1 pkt 4 u.s.w., sprawy dotyczące zawieszenia w czynnościach służbowych rozstrzyga się w formie decyzji. Stosownie do treści art. 218 ust. 4 u.s.w., do postępowań w sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy k.p.a. W niniejszej sprawie decyzja w przedmiocie przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych była konsekwencją uprzedniego zawieszenia skarżącego funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Z treści art. 94 ust. 3 u.s.w. wynika, iż funkcjonariusza można zawiesić w czynnościach służbowych na czas nie dłuższy niż 3 miesiące oraz w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć na czas nie dłuższy niż 12 miesięcy. Decyzja o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych nie ma zatem samodzielnego bytu w tym znaczeniu, że jest decyzją zależną od uprzedniego wydania decyzji o zawieszeniu funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Skoro wspomniany przepis art. 94 ust. 3 zd. 2 u.s.w. przewiduje możliwość, przedłużenia okresu w czynnościach służbowych, to musiało ono nastąpić przed upływem dnia wskazanego jako ostatni dzień okresu zawieszenia. Bezwzględnie zatem, decyzja o przedłużeniu zawieszenia powinna zostać wydana oraz doręczona przed upływem tego terminu. Nie uwzględnienie powyższego poglądu przez organy obu instancji stanowi w tym względzie o naruszeniu art. 94 ust. 3 zdanie drugie u.s.w. regulującego instytucję przedłużenia zwieszenia w czynnościach służbowych poprzez brak zachowania ciągłości owego zawieszenia . Skoro funkcjonariusz w trakcie zawieszenia w czynnościach służbowych nie może wykonywać żadnych czynności, a organ postanowi o przedłużeniu okresu zawieszenia, to podjęta w tym przedmiocie decyzja właśnie z uwagi na jej szczególny charakter i walor natychmiastowej wykonalności bezwzględnie musi zostać wydana i doręczona stronie przed końcem poprzedniego okresu zawieszenia. Innymi słowy przedłużenie zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych musi nastąpić przed upływem pierwotnego zawieszenia w związku z koniecznością uwzględnienia sytuacji faktycznej i prawnej w chwili upływu terminu pierwotnego zawieszenia, czego w omawianej sprawie nie było. Trudno bowiem uznać, ze telefoniczna informacja zastąpić miała pisemną decyzję zawierającą motywy rozstrzygnięcia. Reasumując powyższe rozważania w rozpoznawanym przypadku należy stwierdzić, że doszło do naruszenia art. 94 ust. 3. u.s.w oraz art. 110 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędne przyjęcie, że doszło do przedłużenia terminu zawieszenia w czynnościach służbowych na okres dalszych trzech miesięcy, w sytuacji gdy decyzja organu I instancji została wydana dnia [...] lutego 2022 r. , a następnie doręczona stronie dnia 23.02.2022r. , czyli już po upływie terminu wskazanego w pierwotnej decyzji Dyrektora Zakładu Karnego zawieszającej skarżącego w czynnościach służbowych na okres do [...].02.2022r. Nadto uznać należy, że zaskarżona decyzja jak i ją poprzedzająca zostały podjęte w ramach uznania administracyjnego. Pozostawienie organowi swobody w stosowaniu przepisu art. 94 u.s.w. pozostaje związane z przepisami postępowania, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. czyli, że podejmując decyzję w ramach uznania administracyjnego organ winien rozważyć wszelkie okoliczności sprawy przemawiające za zawieszeniem funkcjonariusza lub też jego niezawieszeniem, a stosowną argumentację zawrzeć w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Brak tych elementów w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu odwoławczego uzasadnia zarzut naruszenia przepisów postępowania w stopniu wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy podzieliły wprawdzie taki sam stan faktyczny, ale w żaden sposób nie wskazały z jakich względów zakwalifikowały przedmiotową sytuację jako "szczególnie uzasadniony przypadek", który uzasadniał przedłużenie zawieszenia w czynnościach służbowych skarżącego. W tym względzie organy powinny przy uzasadnieniu przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych wyjaśnić z jakich konkretnie powodów zakwalifikowały okoliczności przedmiotowej sprawy jako "szczególnie uzasadniony przypadek". W istocie odróżnia ona podstawy przedłużenia zawieszenia w czynnościach służbowych od zawieszenia w czynnościach służbowych. Brak takiego jednoznacznego stwierdzenia w stanie faktycznym niniejszej dodatkowo sprawia, że organy obu instancji przekroczyły granice uznania administracyjnego, co z kolei przełożyło się na naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015n r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( t.j. Dz. U. 2018.265).