III SA/Po 401/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła cofnięcia zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych M.S. przez Prezydenta Miasta Poznania, a następnie utrzymania tych decyzji w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Podstawą cofnięcia było przedstawienie fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w 2020 r., co miało wpływ na wysokość opłaty za zezwolenia. Skarżący argumentował, że rozbieżność wynikała z omyłki pisarskiej przy przekazywaniu kwoty telefonicznie, a nie z celowego działania mającego na celu zaniżenie opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając połączone skargi, uznał, że cofnięcie wszystkich zezwoleń na podstawie błędu w jednym oświadczeniu narusza zasadę proporcjonalności. Sąd uchylił decyzje dotyczące zezwoleń na sprzedaż alkoholu do 4,5% i powyżej 18%, stwierdzając, że błąd nie był celowy i nie powinien skutkować utratą tych zezwoleń. W odniesieniu do zezwolenia na sprzedaż alkoholu od 4,5% do 18%, sąd uchylił decyzję z powodu błędów proceduralnych organów, w tym nieprawidłowego zebrania i oceny materiału dowodowego, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'fałszywe dane' w kontekście art. 18 ust. 10 pkt 5 uwtpa, stosowanie zasady proporcjonalności przy cofaniu zezwoleń na sprzedaż alkoholu, wymogi proceduralne organów administracji w zakresie zbierania i oceny dowodów.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji błędu w oświadczeniu o wartości sprzedaży, a jego zastosowanie do innych naruszeń przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości może wymagać ostrożności.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przedstawienie fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych, wynikające z omyłki, uzasadnia obligatoryjne cofnięcie wszystkich posiadanych zezwoleń na sprzedaż alkoholu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedstawienie fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych, wynikające z omyłki, nie uzasadnia obligatoryjnego cofnięcia wszystkich posiadanych zezwoleń, jeśli naruszenie dotyczyło tylko jednego rodzaju napoju alkoholowego. Cofnięcie wszystkich zezwoleń w takiej sytuacji narusza zasadę proporcjonalności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi wymaga analizy celu działania przedsiębiorcy i nie obejmuje sytuacji, gdy błąd wynika z omyłki, a nie celowego działania. Cofnięcie wszystkich zezwoleń za błąd w jednym oświadczeniu jest nieproporcjonalne i narusza konstytucyjne zasady.
Czy cofnięcie wszystkich zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, gdy naruszenie dotyczyło tylko jednego rodzaju alkoholu, jest zgodne z zasadą proporcjonalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, cofnięcie wszystkich zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, gdy naruszenie dotyczyło tylko jednego rodzaju alkoholu, jest niezgodne z zasadą proporcjonalności.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że zasada proporcjonalności, wynikająca z Konstytucji RP i Kodeksu postępowania administracyjnego, wymaga wyważenia interesów i zachowania proporcji między celem a środkami. Cofnięcie wszystkich zezwoleń za błąd w jednym oświadczeniu, zwłaszcza gdy różnica w opłacie była niewielka, jest nadmierną sankcją.
Czy organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w przypadku zezwolenia na sprzedaż alkoholu od 4,5% do 18%, organy dopuściły się naruszenia przepisów postępowania poprzez nierzetelne zebranie i ocenę materiału dowodowego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że akta sprawy nie zawierały wszystkich dokumentów przedstawionych przez stronę, a dowód, na podstawie którego ustalono wartość sprzedaży, zawierał pozycję dotyczącą innego asortymentu niż napoje alkoholowe. Brak wszechstronnej oceny dowodów podważył wiarygodność ustaleń organów.
Przepisy (22)
Główne
uwtpa art. 18 § ust. 10 pkt 5
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych cofa się w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży.
uwtpa art. 111 § ust. 4
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Przedsiębiorca prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych składa pisemne oświadczenie o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim.
Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy.
Ppsa art. 145 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd umarza postępowanie administracyjne, jeżeli stwierdzi podstawę do umorzenia.
Ppsa art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżoną decyzję oraz orzeka o zasadności przywrócenia do stanu poprzedniego.
Pomocnicze
uwtpa art. 111 § ust. 1
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Gminy pobierają opłatę za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych.
uwtpa art. 111 § ust. 2
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Określa wysokość opłaty podstawowej za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
uwtpa art. 111 § ust. 5 i 6
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Określa wysokość opłaty podwyższonej za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, uzależnioną od wartości sprzedaży.
Ppsa art. 119 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
Ppsa art. 120
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym następuje po udzieleniu stronom informacji o zamiarze takiego rozpoznania i braku sprzeciwu.
Ppsa art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zasądza od strony przegrywającej zwrot kosztów postępowania.
Ppsa art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa wysokość wynagrodzenia pełnomocnika zasądzanego w kosztach postępowania.
Ppsa art. 206
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może zasądzić zwrot kosztów w kwocie wyższej niż określona w przepisach o kosztach sądowych.
Kpa art. 104
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji wydaje decyzję po przeprowadzeniu postępowania.
Kpa art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do uwzględnienia słusznego interesu obywateli.
Kpa art. 8 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.
Kpa art. 77 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Kpa art. 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do oceny materiału dowodowego.
Kpa art. 107 § § 3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać rozważenie dowodów i argumentów stron.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanowione tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw.
Konstytucja RP art. 22
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błąd w oświadczeniu o wartości sprzedaży nie był celowym działaniem, lecz omyłką, co nie uzasadnia obligatoryjnego cofnięcia wszystkich zezwoleń. • Cofnięcie wszystkich zezwoleń za błąd w jednym oświadczeniu narusza zasadę proporcjonalności. • Organy dopuściły się naruszenia przepisów postępowania poprzez nierzetelne zebranie i ocenę materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
nie można mówić o podaniu danych "fałszywych" w przypadku stwierdzenia, iż do podania nieprawdziwych danych wyszło w wyniku omyłki, bądź nawet przyjęcia wadliwej metody wyliczeń, jeżeli w jej wyniku nie nastąpiło uszczuplenie budżetu gminy należnej poprzez zaniżenie wysokości należnej od przedsiębiorcy opłaty rocznej • nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą proporcjonalności (...) jest cofnięcie przedsiębiorcy wszystkich posiadanych przezeń zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych poszczególnych rodzajów (...) w przypadku stwierdzenia przedstawienia fałszywych danych o wartości sprzedaży jednego rodzaju napojów alkoholowych
Skład orzekający
Mirella Ławniczak
przewodniczący
Małgorzata Górecka
sędzia
Piotr Ławrynowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'fałszywe dane' w kontekście art. 18 ust. 10 pkt 5 uwtpa, stosowanie zasady proporcjonalności przy cofaniu zezwoleń na sprzedaż alkoholu, wymogi proceduralne organów administracji w zakresie zbierania i oceny dowodów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji błędu w oświadczeniu o wartości sprzedaży, a jego zastosowanie do innych naruszeń przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości może wymagać ostrożności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak drobny błąd proceduralny lub ludzka omyłka może prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych, ale także jak sądowa kontrola może zapobiec nadmiernej surowości administracji. Jest to przykład ważnej interpretacji zasady proporcjonalności w prawie administracyjnym.
“Omyłka w oświadczeniu o sprzedaży alkoholu kosztowała utratę zezwoleń – sąd przywrócił sprawiedliwość.”
Sektor
handel detaliczny (alkoholem)
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.