III SA/LU 439/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez licencji, wskazując na konieczność jednoznacznego ustalenia podmiotu wykonującego przewóz.
Sąd uchylił decyzję organu o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Skarżący twierdził, że nie był przedsiębiorcą wykonującym transport, lecz jedynie kierowcą zatrudnionym przez firmę T. S.A. Sąd uznał, że organy nie ustaliły jednoznacznie, kto faktycznie wykonywał przewóz, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję organu drugiej instancji, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na D. K. kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł. Kara została nałożona za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia lub licencji, a także za przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryteriów konstrukcyjnych. Organ odwoławczy uznał, że skarżący był jednocześnie kierowcą i podmiotem wykonującym przewóz, co było podstawą do nałożenia kary. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów K.p.a., w tym braku dokładnego ustalenia stanu faktycznego i nierozpatrzenia materiału dowodowego. Sąd przychylił się do skargi, wskazując, że organy nie ustaliły jednoznacznie, czy skarżący działał we własnym imieniu, czy jako pracownik firmy T. S.A., która była właścicielem pojazdu. Brak takiego ustalenia stanowił naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w szczególności obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu. Sąd zobowiązał organ do ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu, w tym do ustalenia umowy między skarżącym a firmą T. S.A. oraz zasad działania aplikacji B.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli faktycznie wykonuje działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego, nawet jeśli nie została ona zgłoszona jako działalność gospodarcza. Jednakże, kluczowe jest jednoznaczne ustalenie, czy to kierowca działał we własnym imieniu, czy jako pracownik innego podmiotu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że wykonywanie transportu drogowego musi być traktowane jako działanie faktyczne, a niekoniecznie jako przedmiot trwale prowadzonej działalności gospodarczej. Jednakże, organ powinien jednoznacznie ustalić, kto faktycznie wykonywał przewóz (kierowca czy firma zlecająca), aby prawidłowo określić podmiot odpowiedzialny za naruszenie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (21)
Główne
u.t.d.
Ustawa o transporcie drogowym
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 81
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.t.d. art. 4 § pkt 1, pkt 11, pkt 15
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 5b § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § ust. 4a, ust. 4b
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 87 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 1, ust. 3, ust. 7
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. § załącznika nr 3 lp. 1.1., lp. 2.11.
Ustawa o transporcie drogowym
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 2 pkt 5 w związku z § 14 ust. 1 pkt 1a)
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczające ustalenie stanu faktycznego sprawy przez organy administracji. Brak jednoznacznego określenia podmiotu wykonującego przewóz drogowy. Naruszenie przez organy przepisów K.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i czynnego udziału stron.
Odrzucone argumenty
Argumenty organu odwoławczego dotyczące wykonania transportu drogowego bez licencji przez skarżącego. Argumenty organu odwoławczego dotyczące kwalifikacji przewozu jako niebędącego przewozem okazjonalnym z uwagi na rodzaj pojazdu.
Godne uwagi sformułowania
Wykonywanie transportu drogowego musi być traktowane jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definicji transportu drogowego, z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej. Organ powinien jednoznacznie ustalić kto tę usługę wykonywał, a swoje rozstrzygnięcie prawidłowo uzasadnić, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest przewidziana w art. 7 k.p.a. zasada, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Skład orzekający
Jerzy Marcinowski
przewodniczący sprawozdawca
Anna Strzelec
członek
Iwona Tchórzewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie podmiotu odpowiedzialnego za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, zwłaszcza w kontekście działalności realizowanej za pośrednictwem aplikacji mobilnych i współpracy z innymi podmiotami."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście aplikacji mobilnych, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do innych sytuacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy popularnej usługi przewozu osób realizowanej przez aplikacje mobilne, co czyni ją interesującą dla szerszego grona odbiorców. Podkreśla znaczenie prawidłowego ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za naruszenia prawne.
“Czy kierowca Ubera lub Bolta odpowiada za brak licencji? Sąd wyjaśnia, kto ponosi karę za przewóz osób.”
Dane finansowe
WPS: 12 000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Lu 439/20 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2021-01-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-08-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Strzelec
Iwona Tchórzewska
Jerzy Marcinowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 719/21 - Wyrok NSA z 2024-10-24
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 4 pkt 1, pkt 11, pkt 15, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a, ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7, załącznika nr 3 lp. 1.1., lp. 2.11.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 7, art. 10 § 1, art. 12 § 1, art. 15, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 107 § 3, art. 136 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Inspektor Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Inspektor Transportu Drogowego na rzecz D. K. kwotę [...]zł ([...] tysiące złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] maja 2020 r., Główny Inspektor Transportu Drogowego ("GITD", "organ II instancji", "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego ("LWITD", "organ I instancji") z dnia [...] listopada 2019 r. o nałożeniu na D. K. ("skarżący", "strona") kary pieniężnej.
Podstawę procesową wydanej decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256, dalej – K.p.a.), zaś podstawę materialnoprawną – przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140, dalej – u.t.d.). Decyzją LWITD nałożono na stronę karę pieniężną w kwocie 12.000 zł. Kara ta dotyczyła: wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. oraz wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą – z naruszeniem zakazów, o których mowa w art. 18 ust. 5 u.t.d.
Decyzja ta wydana została w stanie faktycznym sprawy, w którym ustalono, że w dniu 3 września 2019 r. dokonano kontroli drogowej pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował skarżący. W chwili zatrzymania do kontroli kierowca odpłatnie przewoził pasażera. Przewóz osób kierujący wykonywał pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Kontrola została udokumentowana protokołem.
Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów odwołania. Przywołał treść art. 4 pkt 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust.14a, art. 87 ust. 1 oraz art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1) u.t.d. i podał, że podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE. Podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób m.in. samochodem osobowym - wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Przewóz okazjonalny wykonuje się natomiast pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, m.in. kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie albo oświadczenie, o których mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, a ponadto wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji. Podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12.000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, zawiera załącznik nr 3 do u.t.d.
Stosownie do treści lp. 1.1 załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 12.000 zł. W myśl lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 8.000 zł, zaś wykonywanie przewozu okazjonalnego w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 8.000 zł (lp. 2.10 załącznika nr. 3 do u.t.d.).
W ocenie organu odwoławczego, z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu kontroli drogowej skarżący był jednocześnie kierowcą i podmiotem wykonującym przewóz osób w imieniu własnym. W chwili zatrzymania do kontroli kierowca przewoził pasażera, który za wykonanie usługi zapłacił za pośrednictwem aplikacji B. opłatę w wysokości 5,08 zł. Przewóz był wykonywany pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Pasażer zamówił usługę przewozu za pomocą aplikacji B. zainstalowanej w telefonie i zapłacił za nią. Była to zatem usługa odpłatna. To, że strona nie zgłosiła prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego nie oznacza, że jej faktycznie nie prowadziła.
W dniu wykonania przewozu skarżący nie posiadał uprawnień do wykonywania transportu drogowego osób. W tych okolicznościach organ pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował kontrolowany przewóz, jako wykonywany bez licencji, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej.
W ocenie organu odwoławczego, przewóz wykonywany przez stronę skarżącą w dniu kontroli nie spełnił także wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego, bowiem kierowany przez nią pojazd przeznaczony był do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Na pojeździe zamieszczony był napis "B.", co wskazywało jednoznacznie na zamiar zawarcia przez przewoźnika umowy z potencjalnym pasażerem dotyczącej odpłatnego przewozu. Dlatego też strona, wykonując przewóz osób i nie legitymując się stosowną licencją, o której mowa w art. 5b u.t.d., nie miała prawa do umieszczania oznaczeń (art. 18 ust. 5 u.t.d.).
Organ odwoławczy powołał się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 20 grudnia 2017 r. C-434/15, w którym stwierdzono, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 TFUE.
Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego niezebrania wystarczającego materiału dowodowego, organ podniósł, że nie ma obowiązku zgromadzenia dowodów, które świadczą na korzyść strony i mogą być podstawą do zmniejszenia lub uchylenia kary pieniężnej. To strona powinna udowodnić własne stanowisko.
Skargę na powyższą decyzję wywiódł pełnomocnik strony, zarzucając jej naruszenie:
1) art. 7 i 77 § 1 K.p.a., poprzez zaniechanie ustalenia, czy wykonywane przez skarżącego czynności nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, brak zweryfikowania przez organ czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;
2) art. 7 i 77 § 1 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności pominięcie zeznań skarżącego w zakresie współpracy z firmą T. Sp. z o.o., co doprowadziło do wadliwego ustalenia w zakresie podmiotu odpowiedzialnego za ewentualne naruszenia;
3) art. 7 i 77 § 1 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znacznie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;
4) art. 5 b u.t.d. w zw. z lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;
5) art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z 1p. 1.1 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy w zw. z art. 4 pkt. 6a u.t.d., poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;
6) art. 8 k.p.a., poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
Wskazując na powyższe zarzuty, pełnomocnik strony wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy u.t.d.
Zgodnie z art. 5b ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.
Definicja "krajowego transportu drogowego" została zawarta w art. 4 pkt 1 u.t.d. i określona jako podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W myśl art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. wykonując transport drogowy kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, m.in. wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji.
Art. 92a ust. 1 u.t.d. ustala odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowym za naruszenie przepisów określających warunki i obowiązki tego przewozu i ustala ogólne granice wysokości kary za naruszenia w tym zakresie. Stosownie do tego przepisu, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 1 u.t.d. nie jest uzależniona od winy i dla jej ustalenia wystarczy stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Istotą kary, jest przymuszenie podmiotu wykonującego przewóz drogowy do respektowania nakazów i zakazów wynikających z przepisów prawa.
Przewóz okazjonalny określono w art. 4 pkt 11 u.t.d. jako przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. W myśl art. 18 ust. 4a u.t.d., przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Przepis art. 18 ust. 4b u.t.d. dopuszcza przewóz okazjonalny: 1. pojazdami zabytkowymi, 2. samochodami osobowymi: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa.
Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego i przypisanych im wysokości kar pieniężnych określono w załączniku nr 3 do u.t.d., do którego odsyła art. 92a ust. 7 u.t.d. Wymienione w tym załączniku kary pieniężne zostały ustalone w sposób sztywny, co powoduje, że ich wysokość nie została pozostawiona uznaniu organów. W lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. zostało określone naruszenie pn.: "Wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji", któremu została przypisana wysokość kary pieniężnej – 12.000 zł. Natomiast wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w kwocie 8.000 zł (lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d.).
Zgodnie z art. 92a ust. 3 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12.000 zł.
W świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, każdy podmiot podejmujący i wykonujący transport drogowy w zakresie określonym w art. 5b ust. 1 u.t.d. jest obowiązany posiadać licencję na wykonywanie przewozu drogowego. Dotyczy to nie tylko przewoźników drogowych w rozumieniu art. 4 pkt 15 u.t.d., ale także podmiotów faktycznie wykonujących działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 u.t.d., nawet w przypadku, gdy taka działalność nie została przez dany podmiot zgłoszona jako przedmiot prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. Wykonywanie transportu drogowego musi być traktowane jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definicji transportu drogowego, z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08; z dnia 4 listopada 2009 r., sygn. akt II GSK 166/090). Skład orzekający w niniejszej sprawie wpisuje się we wskazany nurt orzecznictwa.
Oczywiste jest przy tym, że osoba wykonująca przewóz, musi ów przewóz realizować w swoim, a nie w cudzym imieniu.
Organ odwoławczy stwierdził, że "Z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu kontroli drogowej to sam kierowca Pan D. K. był jednocześnie podmiotem wykonującym przewóz." Przy czym, nie wskazał żadnego dowodu na potwierdzenie przyjętej tezy.
Powyższe ustalenia były zwalczane przez skarżącego, zarówno w odwołaniu, jak również w skardze sądowej. Skarżący zeznał w postępowaniu administracyjnym, że właścicielem skontrolowanego pojazdu jest firma T. , z którą zawarł stosowną umowę. Za świadczone usługi przewozu nie otrzymywał od pasażerów gotówki. Wynagrodzenie strony jest naliczane za pośrednictwem aplikacji B., a firma T. co miesiąc przelewa pieniądze na jego konto.
Jakkolwiek ustalenia co do rodzaju świadczonej usługi nie budzą wątpliwości, to organ powinien jednoznacznie ustalić kto tę usługę wykonywał, a swoje rozstrzygnięcie prawidłowo uzasadnić, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest bowiem przewidziana w art. 7 k.p.a. zasada, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Zasadę tę realizuje szereg przepisów szczegółowych, które nakładają na organ obowiązek wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.).
Zatem wydanie prawidłowej decyzji, wiążące się z właściwym zastosowaniem określonej normy prawa administracyjnego, w każdym przypadku poprzedzać powinno dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego istotnego w sprawie. Ponadto, w myśl art. 81 k.p.a. – okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2. Z regułą wskazaną w art. 81 k.p.a. koresponduje art. 10 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Z akt sprawy wynika, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ nie informował skarżącego w zakresie możliwości wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
W tym stanie rzeczy uznać trzeba, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik postępowania, co musi skutkować jej wyeliminowaniem z obrotu prawnego. Nie ustalono bowiem w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, jaki podmiot wykonał czynności związane z przewozem drogowym, to znaczy czy był nim skarżący (jak twierdzą organy), czy też firma T., która jest właścicielem pojazdu i przez którą – jak twierdzi skarżący, był on zatrudniony. Powyższe ustalenia są niezbędne, celem prawidłowego określenia podmiotu, na który można nałożyć karę pieniężną na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. Jak bowiem wynika ze stron internetowych firmy B., jej partnerem flotowym na terenie L. jest firma T.. Składowi orzekającemu znane są rozstrzygnięcia, w których stroną postępowania nie był kierowca pojazdu, lecz firma T. Sp. z o.o., zatrudniająca danego kierowcę (zob. m. in. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 2 listopada 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 1169/20; z dnia 2 listopada 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 1465/20; z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 2617/19; z dnia 26 września 2019 r., sygn. VI SA/Wa 1275/19).
Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy dostosuje się do wskazań zawartych w uzasadnieniu. W celu wyjaśnienia przedstawionych wątpliwości, zobowiąże skarżącego do złożenia umów wiążących go w dacie przeprowadzonej kontroli z firmą T., dołączy zasady działania aplikacji B. i regulamin przewozu, dokona wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego, a następnie wyda właściwą decyzję, stosowną do poczynionych ustaleń. W razie potrzeby ustali osobę zarządzającą transportem w firmie T.. Organ przed wydaniem decyzji, zrealizuje powinność wynikającą z art. 10 § 1 k.p.a.
Zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.) nie można interpretować w ten sposób, że każdy dowód w sprawie musi być przeprowadzony i oceniony zarówno przez organ pierwszej, jak i drugiej instancji. Konkluzja taka byłaby również sprzeczna z zasadą szybkości postępowania administracyjnego (art. 12 § 1 k.p.a.), a także nie dałaby się pogodzić z art. 136 § 1 k.p.a., nakładającym na organ odwoławczy obowiązek prowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w sprawie. Obowiązek ten dotyczy również dowodów o kluczowym znaczeniu dla sprawy.
Na skutek naruszenia wskazanych wyżej przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przedwczesne było odnoszenie się do prawidłowości zastosowania przez organ określonych przepisów prawa materialnego.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 – p.p.s.a.), orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto, w oparciu o art. 200 i art. 205 p.p.s.a. Na zasądzone koszty postępowania składają się: kwota 400 zł tytułem uiszczonego wpisu oraz kwota 3.600 zł tytułem wynagrodzenia dla pełnomocnika będącego adwokatem, na podstawie § 2 pkt 5 w związku z § 14 ust. 1 pkt 1a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz.1842).Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI