III SA/Lu 229/24

III SA/Lu 229/24 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2024-06-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-04-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Iwona Tchórzewska
Jerzy Drwal /sprawozdawca/
Robert Hałabis /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GZ 401/24 - Postanowienie NSA z 2024-09-19
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 728
art. 4 pkt 22; art. 39a ust. 1, art. 39f ust. 1, art. 39l. ust. 1,  art.  92a, l.p. 1.15, Ip. 5.11.1, Ip. 5.11.2 oraz Ip. 5.11.3, Ip.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art.10
Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Hałabis Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. Ś. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 25 stycznia 2024 r. nr BP.500.123.2022.1103.LB3.522806 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 25 stycznia 2024 r., nr BP.500.129.2022.1103.LB3.522806 Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił w całości decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora transportu Drogowego z dnia 8 kwietnia 2022 r., nr WITD.DI.0152.III0167.KP2.2022 i nałożył na M. Ś. karę pieniężną w kwocie 15 000 zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco. W wyniku przeprowadzonej w dniach 12 – 27 stycznia 2022 r. kontroli w przedsiębiorstwie M. Ś., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Ś. M. Z. U. H. - P. S., T. , [...], organ ustalił, że wystąpiły nieprawidłowości w zakresie przestrzegania warunków i obowiązków dotyczących przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (dalej jako "utd"). Stwierdzono:
- wykonywanie przewozu drogowego rzeczy lub osób bez obowiązkowej kwalifikacji wstępnej lub obowiązkowego szkolenia okresowego kierowcy;
- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: - o czas do mniej niż 30 minut; - o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut;
- niepoprawne operowanie przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy - za każdy dzień;
- nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy;
- naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd.
Kontrolą objęto okres od 1 kwietnia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. Zgodnie z protokołem kontroli w przedsiębiorstwie w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli przedsiębiorca zatrudniał średnio do 10 kierowców.
Ustalenia powyższe udokumentowane w protokole kontroli nr WITD.DI.P.III0167.KP 1.2022 z dnia 27 stycznia 2022 r. stały się podstawą do nałożenia na skarżącego M. Ś. administracyjnej kary w wysokości 15.000 zł. Orzeczenie w tej sprawie zostało wydane w dniu 8 kwietnia 2022 r. przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego.
Strona odwołała się od przedmiotowej decyzji.
W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") decyzją z dnia 25 stycznia 2024 r. uchylił w całości decyzję organu I instancji i nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 15 000 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy argumentował m. in., że stosownie do art. 92a ust. 1 utd, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 12 000 zł za każde naruszenie. W myśl ust. 5 ww. przepisu, suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy, nie może przekroczyć 15 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w średniej liczbie arytmetycznej do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli. Stosownie do art. 92a ust. 7 utd, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa Ip. 1-9, zaś popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa Ip. 10 załącznika nr 3 do ustawy. W niniejszej sprawie nie ma zastosowania art. 189a § 2 pkt 1-3 kpa. Kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 utd. Art. 92a ust. 1 i 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do utd określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych (organ nie ma możliwości ich miarkowania).
Odnośnie naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego rzeczy lub osób bez obowiązkowej kwalifikacji wstępnej lub obowiązkowego szkolenia okresowego kierowcy; Ip. 1.15 załącznika nr 3 do utd, organ I instancji ustalił, że przedsiębiorca/zarządzający transportem nie okazał dokumentu potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub ukończenia szkolenia okresowego w okresie pomiędzy 1 kwietnia 2021 r. a 31 grudnia 2021 r. przez następujących kierowców: P. Ł., A. Ś., M. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. G., M. Ś. i A. S..
Organ odwoławczy zauważył, że w świetle dodatkowych informacji uzyskanych od Starosty [...] oraz Starosty [...] wynikało, że kierowcy: P. K., K. S., M. Ś., A. Ś., G. Z. i A. S. posiadali wpisy potwierdzający ukończenie szkolenia okresowego w kolumnie 12 prawa jazdy za cały okres kontroli, natomiast P. Ł. posiadał wpis potwierdzający ukończenie szkolenia okresowego w kolumnie 12 prawa jazdy nr [...], wydanym dnia 25 czerwca 2021 r. Powyższe ustalenie poczynione na etapie postępowania odwoławczego oznaczało, że kara pieniężna powinna wynosić 4 500 zł (3 x 1 500 zł) za powyższe naruszenie (określone w Ip. 1.15 załącznika nr 3 do utd), a nie – 13 500 zł, jak to przyjął organ I instancji.
Odnośnie naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, organ II instancji wyjaśnił, że treść Ip. 5.11.1, Ip. 5.11.2 oraz Ip. 5.11.3 załącznika nr 3 do utd dotyczy przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy:
- o czas do mniej niż 30 minut sankcjonuje karą pieniężną w wysokości 100 zł;
- o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut karą pieniężną w wysokości 250 zł;
- za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut karą pieniężną w wysokości 350 zł.
Analiza danych cyfrowych z kart:
- kierowcy M. B. wykazała, iż kierowca w dniu 07.09.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 46 minut, kierowca prowadził pojazd przez 5 godziny i 16 minut w okresie od godziny 05:34 dnia 07.09.2021 r. do godziny 13:32 dnia 07.09.2021 r., w okresie tym kierowca odebrał przerwy w wymiarze 16 minut, brak przerwy 45 minutowej lub przerwy dzielonej w sposób 15 minut oraz 30 minut, przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie wymaganych przerw lub odpoczynków (kara 250 zł);
- kierowcy D. P. wykazała, iż kierowca w dniu 17.06.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 10 minut, kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 40 minut w okresie od godziny 06:28 dnia 17.06.2021 r. do godziny 11:44 dnia 17.06.2021 r., w okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy, brak zatem przerwy 45 minutowej lub przerwy dzielonej w sposób 15 minut oraz 30 minut, przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie wymaganych przerw lub odpoczynków (kara 100 zł);
- kierowcy D. P. wykazała, iż kierowca w dniu 18.06.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 20 minut, kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 50 minut w okresie od godziny 11:41 dnia 18.06.2021 r. do godziny 16:49 dnia 18.06.2021 r., w okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy, brak zatem przerwy 45 minutowej lub przerwy dzielonej w sposób 15 minut oraz 30 minut, przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie wymaganych przerw lub odpoczynków (kara 100 zł);
- kierowcy D. P. wykazała, iż kierowca w dniu 26.07.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 13 minut, kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 43 minuty w okresie od godziny 06:24 dnia 26.07.2021 r. do godziny 11:47 dnia 26.07.2021 r., w okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy, brak zatem przerwy 45 minutowej lub przerwy dzielonej w sposób 15 minut oraz 30 minut, przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie wymaganych przerw lub odpoczynków (kara 100 zł);
- kierowcy D. P. wykazała, iż kierowca w dniu 13.09.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 1 godziny i 7 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 5 godzin i 37 minut w okresie od godziny 08:19 dnia 13.09.2021 r. do godziny 16:23 dnia 13.09.2021 r. W okresie tym kierowca odebrał najdłuższą przerwę trwającą 30 minut. Brak zatem przerwy 45 minutowej lub przerwy dzielonej w sposób 15 minut oraz 30 minut. Przedsiębiorca nie okazał dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie wymaganych przerw lub odpoczynków (kara 250 zł);
- kierowcy K. S. wykazała, iż kierowca w dniu 16.06.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 7 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 37 minut w okresie od godziny 05:39 dnia 16.06.2021 r. do godziny 11:57 dnia 16.06.2021 r. W okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy. Brak zatem przerwy 45 minutowej lub przerwy dzielonej w sposób 15 minut oraz 30 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie wymaganych przerw lub odpoczynków (kara 100 zł);
- kierowcy K. S. wykazała, iż kierowca w dniu 18.06.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 7 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 37 minut w okresie od godziny 05:33 dnia 18.06.2021r. do godziny 11:20 dnia 18.06.2021 r. W okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy. Brak zatem przerwy 45 minutowej lub przerwy dzielonej w sposób 15 minut oraz 30 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie wymaganych przerw lub odpoczynków (kara 100 zł). Stąd też łączna kara za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.11 załącznika nr 3 do utd wynosi 1 000 zł.
Odnośnie naruszenia polegającego na niepoprawnym operowaniu przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy – (kara w wysokości 100 zł za każdy dzień tj. Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do utd) organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 32 ust. 1 rozporządzenia 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy. Przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy stosujący tachografy analogowe zapewniają ich poprawne działanie i prawidłowe stosowanie wykresówek. Zgodnie z art. 34 ust. 5 lit. b) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014, kierowcy obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów: czas prowadzenia pojazdu, inną pracę, okresy gotowości, przerwy lub odpoczynek.
Z treści Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do utd wynika, że niepoprawne operowanie przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy sankcjonuje karą w wysokości 100 zł za każdy dzień - maksymalnie 1000 zł.
Analiza danych cyfrowych, pobranych z karty kierowcy M. B. wykazała, iż w dniu 07.09.2021 r. kierowca ten niepoprawnie operował przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy. W dniu jak powyżej od godziny 10:51 do godziny 12:08, wobec kierowcy prowadzono czynności kontrolne przez funkcjonariuszy Policji. Stąd należało uznać, iż okres jak powyżej nie spełnia warunków wskazanych w art. 4 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. Kara pieniężna wynosi 100 zł (za stwierdzone naruszenie, o którym mowa w lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do utd).
Odnośnie naruszenia polegającego na nieudostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego – za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy; Ip. 6.3.16 załącznika nr 3 do utd Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że zgodnie z art. 10 ust. 5 lit. a) tiret pierwsze rozporządzenia (WE) nr 561/2006, przedsiębiorstwo transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenie rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego. W myśl art. 10 ust. 5 lit. a) tiret drugie w/w rozporządzenia, przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenie rejestrujące zgodne z załącznikiemmIB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa. Stosownie do treści art. 32 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r., w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.U.UE.L.2014.60.1), przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy. Przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy stosujący tachografy analogowe zapewniają ich poprawne działanie i prawidłowe stosowanie wykresówek. Tachografy cyfrowe nie mogą być ustawione w sposób powodujący automatyczne przełączanie się na konkretną kategorię czynności po wyłączeniu silnika lub zapłonu pojazdu, chyba że kierowca ma w dalszym ciągu możliwość ręcznego wyboru odpowiedniej kategorii czynności.
Zabrania się fałszowania, ukrywania, likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach lub przechowywanych w tachografie lub na karcie kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z tachografu. Każda forma manipulowania tachografem, wykresówką lub kartą kierowcy, która mogłaby spowodować sfałszowanie, zlikwidowanie lub zniszczenie danych lub informacji wydrukowanych jest zabroniona.
W pojeździe nie może znajdować się żadne urządzenie, które mogłoby zostać użyte w powyższych celach.
W myśl art. 33 ust. 1-3 ww. rozporządzenia, przedsiębiorstwa transportowe są odpowiedzialne za zapewnienie, by ich kierowcy byli właściwie wyszkoleni i poinstruowani w zakresie prawidłowego działania tachografów, zarówno cyfrowych, jak i analogowych, przeprowadzają regularne kontrole, by zapewnić właściwe użytkowanie tachografów przez swoich kierowców i nie udzielają kierowcom żadnych bezpośrednich ani pośrednich zachęt, które mogłyby skłaniać ich do niewłaściwego używania tachografów. Przedsiębiorstwa transportowe wydającą wystarczaj liczbę wykresówek kierowcom pojazdów wyposażonych w tachograf analogowe, mając na uwadze indywidualny charakter wykresówki, długość okresu pracy i możliwość zaistnienia konieczności ich wymiany, w przypadku gdy zostaną zniszczone lub zatrzymane przez upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. Przedsiębiorstwa transportowe wydają kierowcom tylko wykresówki zgodne z homologowanym wzorem i odpowiednie do użycia w urządzeniu zainstalowanym w pojeździe. W przypadku gdy pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy, przedsiębiorstwo transportowe i kierowca zapewniają, biorąc pod uwagę długość okresu pracy, by drukowanie danych z tachografu na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych mogło być prawidłowo przeprowadzone w razie kontroli.
Przedsiębiorstwa transportowe przechowują wykresówki i wydruki, w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 35, w porządku chronologicznym oraz w czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydają ich kopie zainteresowanym kierowcom na ich wniosek. Przedsiębiorstwa transportowe wydają także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych pobranych z kart kierowcy oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.
Przedsiębiorstwa transportowe są odpowiedzialne za naruszenia niniejszego rozporządzenia popełnione przez swoich kierowców lub kierowców będących w ich dyspozycji. Państwa członkowskie mogą jednak uzależnić taką odpowiedzialność od naruszenia przez przedsiębiorstwo transportowe ust. 1 akapit pierwszy niniejszego artykułu i art. 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006.
Zgodnie z art. 34 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r., w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.U.UE.L.2014.60.1), kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed założeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona. Zgodnie z art. 34 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia, kierowcy odpowiednio chronią wykresówki lub karty kierowcy i nie używają zabrudzonych lub uszkodzonych wykresówek lub kart kierowcy.
W myśl art. 34 ust. 3 tego rozporządzenia, jeżeli zaś w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to w myśl ustępu 3 okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b) ppkt (ii), (iii) oraz (iv):
a) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówki ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki; lub
b) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy - wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf. Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu.
Zgodnie z art. 34 ust. 4 przedmiotowego rozporządzenia, jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf cyfrowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci zapewniają, aby ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie czytniki tachografu. Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf analogowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy zmieniają odpowiednio wykresówki, aby właściwe informacje były zapisywane na wykresówce kierowcy prowadzącego pojazd.
Jak stanowi art. 34 ust. 5 ww. rozporządzenia, kierowcy:
a) zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z czasem urzędowym/oficjalnym kraju rejestracji pojazdu;
b) obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów: czas prowadzenia pojazdu, inna praca, okresy gotowości, przerwy lub odpoczynek.
Treść Ip. 6.3.16 załącznika do utd wprowadza sankcję za nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy, w postaci kary w wysokości 500 zł.
Podczas analizy okazanych do kontroli dokumentów, stwierdzono brak danych cyfrowych z karty:
- kierowcy Ł. P. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 zł;
- kierowcy Ś. A. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 zł);
- kierowcy Ś. M. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 z);
- kierowcy K. P. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł - 137.500 zł);
- kierowcy S. K. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 zł);
- kierowcy Z. G. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 zł0;
- kierowcy G. M. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 zł);
- kierowcy Ś. M. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 zł);
- kierowcy S. A. od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r.(kara wynosi 275 x 500 zł = 137.500 zł).
Podczas analizy okazanych do kontroli dokumentów, stwierdzono brak danych:
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. (kara wynosi 275 x.500 zł = 137.500 zł);
- urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] od 01.04.2021 r. do 04.08.2021 r. (kara wynosi 125 x 500 zł = 62.500 zł.
Zasadne jest w tej sytuacji nałożenie kary pieniężnej w wysokości 2.400.000 zł za stwierdzone naruszenia określone w Ip. 6.3.16 załącznika nr 3 do utd.
Odnośnie naruszenia polegającego na naruszeniu obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd tj. Ip. 6.3.18 załącznika nr 3 do utd organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 10 ust. 5 lit. a rozporządzenia 561/2006 przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85:
i. zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej, tak aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego;
ii. zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz, na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa.
Organ II instancji argumentował dalej, że stosownie do art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców: ustanawia się maksymalne okresy na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy do celów art. 10 ust. 5 lit. a) ppkt (i) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 zaś "odpowiednie dane" oznaczają wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości. Maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza: a) 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej; b) 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy. Odpowiednie dane należy wczytywać w sposób zapobiegający ich utracie. Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść Ip. 6.3.18 załącznika nr 3 do utd i kara w wysokości 500 zł sankcjonująca naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd.
Odnosząc się do poczynionych przez organ I instancji ustaleń, że do kontroli przedstawiono pliki cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...], do daty odczytu danych cyfrowych 1.05.2021 r. i poprzedniego odczytu danych 2.01.2021 r., upływu 111 dni zarejestrowanej aktywności pomiędzy ww. odczytami i przekroczenia terminu odczytu o 21 dni, organ odwoławczy stwierdził, że kontrolą objęto okres od dnia 1.04.2021 r. do dnia 31.12.2021 r. i strona przedstawiła pliki zawierające dane cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w ww. pojeździe w dniach: 1.05.2021 r., 24.07.2021 r. oraz 3.01.2022 r. Organ odwoławczy zauważył, że analiza okazanych danych cyfrowych wykazała, że pomiędzy odczytem w dniu 24.07.2021 r. a ostatnim dniem okresu objętego kontrolą, tj. 31.12.2021 r. upłynęły 92 dni zarejestrowanej działalności pojazdu. Powyższe ustalenie uzasadniało nałożenie kary w wysokości 500 zł.
W przypadku urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...], daty odczytu danych cyfrowych 1.05.2021 r., poprzedniego odczytu danych 2.01.2021 r. ustalenia organu I instancji, że upłynęło 110 dni zarejestrowanej aktywności pomiędzy ww. odczytami oraz przekroczenia terminu odczytu o 20 dni, organ odwoławczy wskazał, że kontrolą objęto okres od dnia 1.04.2021 r. do dnia 31.12.2021 r., że strona przedstawiła pliki zawierające dane cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w ww. pojeździe w dniach: 1.05.2021 r., 24.07.2021 r. oraz 4.01.2022 r., że analiza okazanych danych cyfrowych świadczyła, że pomiędzy odczytami nie upłynęło 90 dni zarejestrowanej działalności pojazdu. Tym samym należało uchylić karę w wysokości 500 zł (orzeczoną przez organ I instancji) oraz umorzyć postępowanie w powyższym zakresie.
Organ II instancji stwierdził, że do kontroli przedstawiono pliki cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...]. Według organu I instancji, data odczytu danych cyfrowych 1.05.2021 r., poprzedni odczyt danych 2.01.2021 r. wskazywała, że upłynęło 110 dni zarejestrowanej aktywności pomiędzy ww. odczytami i termin odczytu przekroczony został o 20 dni.
Organ odwoławczy wskazał, iż kontrolą objęto okres od dnia 1.04.2021 r. do dnia 31.12.2021 r. Strona przedstawiła pliki zawierające dane cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...] w dniach: 1.05.2021 r., 24.07.2021 r. oraz 3.01.2022 r. Organ odwoławczy zważył, iż analiza okazanych danych cyfrowych wykazała, że pomiędzy odczytem w dniu 24.07.2021 r. a ostatnim dniem okresu objętego kontrolą, tj. 31.12.2021 r., upłynęło 97, a nie 110 dni zarejestrowanej działalności pojazdu. Stąd kara pieniężna wynosi 500 zł.
W tych okolicznościach organ II instancji stwierdził, że zasadne jest uchylenie kary w wysokości 1.500 zł oraz nałożenie mniejszej kary w wysokości 1.000 zł za stwierdzone naruszenia określone w Ip. 6.3.18 załącznika nr 3 do utd.
Łączna kara za wszystkie ww. naruszenia określone w załączniku nr 3 do utd wynosi 2.406.600,00 zł jednakże z uwagi na przepis art. 92 a ust. 5 pkt. 1 utd suma kary pieniężnej została ograniczona do kwoty15.000,00 zł.
Organ odwoławczy nie uwzględnił zarzutów skarżącego. W tym zakresie wyjaśnił m.in., że:
- fakt prowadzenia pojazdów przez kierowców niebędących pracownikami przedsiębiorstwa nie zwalnia z obowiązku okazania do kontroli kopii praw jazdy wraz z wpisanym kodem 95 w kolumnie 12;
- skarżący nie okazał żadnych dowodów potwierdzających, ze pojazd o nr rej. [...] przebywał w naprawie i została wykonana jazda serwisowa (skarżący wskazał, że załącza fakturę za naprawę, jednak wraz z odwołaniem nie została załączona faktura lub żaden inny dowód potwierdzający twierdzenia skarżącego);
- skarżący miał obowiązek przedstawić podczas kontroli dane cyfrowe z kart kierowców prowadzących pojazdy będące w dyspozycji przedsiębiorstwa z kontrolowanego okresu; skarżący wiedział o obowiązku przedstawienia danych cyfrowych wskazanych kierowców, lecz do dnia zakończenia kontroli tego nie uczynił;
- oznacza to, że żadne dane cyfrowe pobrane z kart kierowców i urządzeń rejestrujących pojazdów okazane po zakończeniu kontroli i sporządzeniu protokołu kontroli nie podlegają uwzględnieniu; z tego powodu nie podlegają uwzględnieniu dane cyfrowe załączone wraz z odwołaniem;
- zgodnie z załącznikiem I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r., dopuszczalny błąd dla analogowego urządzenia rejestrującego wynosi ± dwie minuty na dzień, a maksymalnie 10 minut na siedem dni, w przypadkach gdy okres ciągłej pracy zegara po nakręceniu nie jest krótszy od tego okresu. Mając na uwadze powyższe granica błędu dopuszczona dla urządzeń rejestrujących, aby spełniały wymagania techniczne została określona w rozporządzeniu 165/2014;
- nie sposób pominąć faktu, iż ww. wymagania techniczne nie są adresowane do użytkowników tachografów, a do ich producentów i określają wymagania stawiane przed producentami urządzeń rejestrujących, których spełnienie jest konieczne aby urządzenie dopuszczono do użytku w pojazdach; w związku z powyższym wskazane błędy graniczne nie będą miały zastosowania w niniejszym przypadku ze względu na fakt, iż w kontrolowanym pojeździe zainstalowane było cyfrowe urządzenie rejestrujące podlegające załącznikowi IB rozporządzenia nr 3821/85; zgodnie z wymaganiem 027: Funkcja pomiaru czasu mierzy czas nieprzerwanie i cyfrowo podaje datę i czas UTC. Natomiast wymaganie 028 wskazuje, ze do datowania w urządzeniu rejestrującym (rejestracja, wymiana danych) i do wszystkich wydruków wymienionych w dodatku 4 "Wydruki" używane data i czas UTC; nadto, stosownie do wymagania 030 Dryft czasu mieści się w graniach ± 2 sekundy dziennie w warunkach zgodnych z homologacją typu; w załączniku IB do 3821/85 odnoszącym się do tachografów cyfrowych dopuszczalny dryft (granica błędu) wynosi ± 2 sekundy dziennie, czyli dużo mniej niż w tachografach analogowych;
- powoływanie się przez skarżącego na wytyczną nr 4 Prawa Socjalnego w Transporcie Drogowym Rozporządzenie (WE) nr 561/2006, dyrektywa 2006/22/WE, rozporządzenie (EWG) nr 3821/85 nie skuteczne ponieważ w tej wytycznej przedstawione zostało podejście przejściowe, a oceniając powstałe naruszenia organ kontrolny każdorazowo winien wykazać się zawodową rozwagą;
- wbrew twierdzeniom skarżącego przekroczenia w niniejszej sprawie nie wynoszą kilku minut, a odpowiednio: 46 minut, 10 minut, 20 minut, 13 minut, 1 godzinę i 7 minut, 7 minut i 7 minut.
Organ odwoławczy nie znalazł także podstaw do zastosowania art. 92b i art. 92c ustawy o transporcie drogowym, gdyż skarżący nie wykazał przesłanek zwolnienia go z odpowiedzialności.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. Ś. zaskarżył powyższą decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w całości, zarzucając
1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 7 oraz art. 8 k.p.a., poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego w związku z art. 92c. ust. 1 ustawy o transporcie drogowym;
b) art. 8 k.p.a. – zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, prowadzenie postępowania w sposób zakładający dokonanie przez stronę zarzucanych jej naruszeń, poprzez wydanie decyzji z naruszeniem prawa;
c) art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez ustalanie i dokonanie oceny stanu faktycznego dotyczącego stwierdzonych w skarżonej decyzji naruszeń na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego, w szczególności niewzięcie pod uwagę wydruków z tachografu oraz sytuacji spowodowanej pandemią COVID-19, poprzez ich bezpodstawne zastosowanie i niezastosowanie się do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu;
d) naruszenie art. 107 ust. 1 k.p.a., art. 156 ust. 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem prawa poprzez w oparciu o rozporządzenie 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, a na podstawie którego brak podstaw do jej nałożenia
e) art. 77 § 1 k.p.a. - zasady demokratycznego państwa prawnego określonej w art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez złamanie generalnych zasad kodeksu postępowania administracyjnego;
2. naruszenia prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy:
a) art. 92a ust. 1 i ust. 6 i przepisu l.p. 1.15, l.p.5.81., l.p. 5.8.2, l.p. 5.11.1. l.p. 5.11.2, l.p. 6.3.16, l.p. 6.3.18 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, poprzez ich bezpodstawne zastosowanie.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania w sprawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i właściwie zastosował przepisy prawa materialnego.
Przedmiotem kontroli jest decyzja nakładająca na skarżącego karę pieniężną podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 728 z późn. zm.), w skrócie "u.t.d.". Ustawa ta określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego oraz niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego.
W świetle art. 4 pkt 22 u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz wymienionych w tym przepisie aktów prawa krajowego i unijnego.
W rozpoznawanej sprawie organ stwierdził naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Z art. 92a. ust. 1 utd wynika, że podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.
Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 15 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w średniej liczbie arytmetycznej do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli (art. 92a ust. 5 u.t.d.).
Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:
1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,
2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10
- załącznika nr 3 do ustawy (art. 92a. ust.7 utd).
Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w dniach 12 – 27 stycznia 2022 r. w przedsiębiorstwie M. Ś., prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego, przeprowadzona została kontrola, której przedmiotem było przestrzeganie warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 u.t.d. Kontrola obejmowała okres od 1 kwietnia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. Wyniki kontroli zawarte zostały w protokole kontroli z 27 stycznia 2022 r.
W trakcie kontroli stwierdzono naruszenia polegające na:
- wykonywaniu przewozu drogowego rzeczy lub osób bez obowiązkowej kwalifikacji wstępnej lub obowiązkowego szkolenia okresowego kierowcy (l.p. 1.15 załącznika nr 3 do utd);
- przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: - o czas do mniej niż 30 minut; - o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut (Ip. 5.11.1, Ip. 5.11.2 oraz Ip. 5.11.3 załącznika nr 3 do utd);
- niepoprawnym operowaniu przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy - za każdy dzień (Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do utd);
- nieudostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy (Ip. 6.3.16 załącznika nr 3 do utd);
- naruszeniu obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd (Ip. 6.3.18 załącznika nr 3 do utd).
Przechodząc do szczegółowych rozważań należy podnieść, że uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub ukończenie szkolenia okresowego jest warunkiem zatrudnienia kierowcy. Zgodnie z art. 39a ust. 1 u.t.d., przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta:
1) ukończyła:
a) 18 lat - w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii:
- C lub C+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną,
- C1 lub C1+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
b) 21 lat - w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii:
- C lub C+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
- D lub D+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną,
- D1 lub D1+E, o ile przewóz jest wykonywany na liniach regularnych, których trasa nie przekracza 50 km i o ile kierowca uzyskał odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
c) 23 lata - w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii D lub D+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną;
2) posiada odpowiednie uprawnienie do kierowania pojazdem samochodowym, określone w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami,
3) nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;
4) nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;
5) uzyskała kwalifikację wstępną lub kwalifikację wstępną przyśpieszoną, zwane dalej "kwalifikacją";
6) ukończyła szkolenie okresowe.
Stosownie do art. 39f ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy obowiązany jest uzyskać wpis do polskiego krajowego prawa jazdy, potwierdzający spełnienie wymagań, o których mowa w art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4 oraz odpowiednio pkt 5 lub 6. Zasady dokonywania wpisu, o którym mowa w ust. 1, określa art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (art. 39 f ust. 2 utd).
Według art. 39l. ust. 1 utd przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany do:
1) kierowania kierowców na:
a) szkolenia okresowe,
b) badania lekarskie i psychologiczne;
2) pokrywania kosztów badań lekarskich i psychologicznych;
3) przechowywania przez cały okres zatrudnienia kierowcy:
a) danych o wydanych świadectwach kwalifikacji zawodowej,
b) kopii orzeczeń lekarskich i psychologicznych;
4) prowadzenia dokumentacji dotyczącej badań lekarskich i psychologicznych;
5) przekazania kierowcy z chwilą rozwiązania stosunku pracy kopii orzeczeń i świadectw, o których mowa w pkt 3;
Przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może pokryć koszty szkoleń okresowych kierowcy (art. 39l. ust. 2 utd).
Stwierdzone w toku kontroli przez organ I instancji naruszenia dotyczyły 9 kierowców: P. Ł., A. Ś., M. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. G., M. Ś. i A. S.. Tymczasem uzupełniające postępowanie dowodowe pozwalało na zweryfikowanie tych ustaleń i przyjęcie w świetle informacji Starosty [...] z 3 listopada 2023 r. i z 15 grudnia 2023 r. oraz informacji Starosty [...], że kierowcy: A. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. Ś. i A. S. posiadali w okresie objętym kontrolą ważne wpisy w kolumnie 12, potwierdzające ukończenie szkolenia okresowego. Powyższe oznaczało, że kara pieniężna powinna wynosić 4 500 zł (3 x 1 500 zł) za powyższe naruszenie (określone w Ip. 1.15 załącznika nr 3 do utd) odnoszące się do kierowców M. Ś., P. ). Korekta pierwotnej kary w wysokości 13 500 zł ze strony organu odwoławczego była czynnością konieczną i usprawiedliwioną.
Zdaniem Sądu, prawidłowe są ustalenia organu, że doszło do naruszeń, o których mowa w l.p. 5.11 załącznika nr 3 do utd) – przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy. W tym zakresie organ wykazał na podstawie analizy danych cyfrowych z kart kierowców, że miało miejsce wielokrotne przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy. I tak w dniu 07.09.2021 r. kierowca M. B. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 46 minut. Ten kierowca prowadził pojazd przez 5 godzin i 16 minut w okresie od godziny 05:34 dnia 07.09.2021 r. do godziny 13:32 dnia 07.09.2021 r. Kierowca odebrał przerwy w wymiarze 16 minut. Stwierdzono brak przerwy 45 - minutowej lub przerwy (15 minut oraz 30 minut). Kara za przekroczenie o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut wynosi 250 zł ( l.p.5.11. 2 załącznika nr 3 do utd).
W dniu 17.06.2021 r. D. P. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 10 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 40 minut w okresie od godziny 06:28 dnia 17.06.2021 r. do godziny 11:44 dnia 17.06.2021 r. Nie odebrał żadnej przerwy. 5.11. Przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut sankcjonowane jest karą w kwocie 100 zł (l.p. 5.11.1).
W dniu 18.06.2021 r. D. P. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 20 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 50 minut w okresie od godziny 11:41 dnia 18.06.2021 r. do godziny 16:49 dnia 18.06.2021 r. W okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy (kara w kwocie 100 zł).
W dniu 26.07.2021 r. D. P. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 13 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 43 minuty w okresie od godziny 06:24 dnia 26.07.2021 r. do godziny 11:47 dnia 26.07.2021 r.. Kierowca nie odebrał żadnej przerwy(kara 100 zł);
W dniu 13.09.2021 r. kierowca D. P. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 1 godziny i 7 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 5 godzin i 37 minut w okresie od godziny 08:19 dnia 13.09.2021 r. do godziny 16:23 dnia 13.09.2021 r. W okresie tym kierowca odebrał najdłuższą przerwę trwającą 30 minut. Brak zatem przerwy 45 - minutowej (kara 250 zł).
W dniu 16.06.2021 r. K. S. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 7 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 37 minut w okresie od godziny 05:39 dnia 16.06.2021 r. do godziny 11:57 dnia 16.06.2021 r. W okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy (kara 100 zł).
W dniu 18.06.2021 r. K. S. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas 7 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 37 minut w okresie od godziny 05:33 dnia 18.06.2021r. do godziny 11:20 dnia 18.06.2021 r. W okresie tym kierowca nie odebrał żadnej przerwy. Brak zatem przerwy 45 – minutowej (kara 100 zł).
Wymaga wyjaśnienia, że przerwa to okres, w którym kierowca nie może prowadzić pojazdu ani wykonywać żadnej innej pracy, wykorzystywany wyłącznie do wypoczynku (art. 4 lit. d/ rozporządzenia nr 561/2006). Przewiduje ono w art. 7, że po okresie prowadzenia pojazdu trwającym cztery i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa trwająca co najmniej czterdzieści pięć minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. Przerwę tę może zastąpić przerwa długości co najmniej 15 minut, po której nastąpi przerwa długości co najmniej 30 minut, rozłożone w czasie w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisami akapitu pierwszego. W przypadku kierowcy wykonującego okazjonalne przewozy osób przerwę, o której mowa w akapicie pierwszym, można również zastąpić dwiema przerwami, z których każda musi mieć długość co najmniej 15 minut, rozłożonymi w okresie prowadzenia pojazdu, o którym mowa w akapicie pierwszym, w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisami akapitu pierwszego. W przypadku pracy w załodze kilkuosobowej kierowca może wykorzystać przerwę trwającą 45 minut w pojeździe kierowanym przez innego kierowcę, pod warunkiem że kierowca, który ma przerwę, nie jest zaangażowany w pomoc kierowcy prowadzącemu pojazd.
Z akt sprawy wynikało, że w dniu 07.09.2021 r. kierowca M. B. niepoprawnie operował przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy. W tym dniu od godziny 10:51 do godziny 12:08 prowadzono czynności kontrolne przez funkcjonariuszy Policji dotyczące ww. kierowcy. Świadczy o tym protokół z kontroli Wydziału Ruchu Drogowego - k. 84 akt adm. W dniu 07.09.2021 r. kierowca M. B. niepoprawnie operował przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy. Kierowca zarejestrował przerwę lub odpoczynek w tym czasie (k. 77 akt adm.).
Z uwagi na charakter stwierdzonego naruszenia trzeba wskazać, że przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy. Przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy stosujący tachografy analogowe zapewniają ich poprawne działanie i prawidłowe stosowanie wykresówek (art. 32 ust. 1 rozporządzenia nr 165/2014).
Tachografy cyfrowe nie mogą być ustawione w sposób powodujący automatyczne przełączanie się na konkretną kategorię czynności po wyłączeniu silnika lub zapłonu pojazdu, chyba że kierowca ma w dalszym ciągu możliwość ręcznego wyboru odpowiedniej kategorii czynności (art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 165/2014).
Zabrania się fałszowania, ukrywania, likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach lub przechowywanych w tachografie lub na karcie kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z tachografu. Każda forma manipulowania tachografem, wykresówką lub kartą kierowcy, która mogłaby spowodować sfałszowanie, zlikwidowanie lub zniszczenie danych lub informacji wydrukowanych jest zabroniona. W pojeździe nie może znajdować się żadne urządzenie, które mogłoby zostać użyte w powyższych celach (art. 32 ust. 3 rozporządzenia nr 165/2014). Według art. 34 ust. 5 cyt. rozporządzenia, kierowcy:
a) zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z czasem urzędowym/oficjalnym kraju rejestracji pojazdu;
b) obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów: czas prowadzenia pojazdu; inną pracę, która oznacza wszelkie czynności inne niż prowadzenie pojazdu, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 lit. a) dyrektywy 2002/15/WE, a także wszelkie prace wykonywane dla tego samego lub innego pracodawcy w sektorze transportowym lub poza nim; okresy gotowości zgodnie z definicją w art. 3 lit. b) dyrektywy 2002/15/WE; przerwy, odpoczynek, urlop wypoczynkowy lub zwolnienie lekarskie.
Powyższe oznacza, że kara pieniężna powinna wynosić 100 zł (za stwierdzone naruszenie, o którym mowa w lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do utd). O takiej też karze organ orzekł w niniejszej sprawie.
W ocenie Sądu, Główny Inspektor Transportu Drogowego prawidłowo orzekł o administracyjnej karze pieniężnej z uwagi na stwierdzone naruszenie polegające na nieudostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego – za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy. Z treści Ip. 6.3.16 załącznika nr 3 do utd wynika, że kara w takim przypadku wynosi 500 zł.
Brak danych cyfrowych z kart kierowców: P. Ł., A. Ś., M. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. G., M. Ś. i A. S. - w okresie od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. uzasadniał nałożenie kary w kwocie 137.500 zł (275 dni x 500 zł) w odniesieniu do każdego z tych kierowców.
Stwierdzony w trakcie kontroli brak danych urządzenia rejestrującego w pojeździe o nr rej. [...], o nr rej. [...], o nr rej. [...], o nr rej. [...], o nr rej. [...], o nr rej. [...], o nr rej. [...], o nr rej. [...] – w okresie od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. usprawiedliwiła nałożenie kary w wysokości 137.500 zł (275 dni x.500 zł) w odniesieniu do każdego z tych pojazdów. Brak urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe o nr rej. [...] w okresie od 01.04.2021 r. do 04.08.2021 r. uzasadniał orzeczenie o karze w kwocie 62.500 zł (125 dni x 500 zł).
W tych okolicznościach wysokość łącznej kary pieniężnej wynosiła 2.400.000 zł za ujawnione naruszenia określone w Ip. 6.3.16 załącznika nr 3 do utd.
Wymaga wyjaśnienia dodatkowo, że kwestię odpowiedzialności przedsiębiorstw transportowych uregulowano w art. 33 rozporządzenia nr 165/2014.
Przedsiębiorstwa transportowe są odpowiedzialne za zapewnienie, by ich kierowcy byli właściwie wyszkoleni i poinstruowani w zakresie prawidłowego działania tachografów, zarówno cyfrowych, jak i analogowych, przeprowadzają regularne kontrole, by zapewnić właściwe użytkowanie tachografów przez swoich kierowców i nie udzielają kierowcom żadnych bezpośrednich ani pośrednich zachęt, które mogłyby skłaniać ich do niewłaściwego używania tachografów (art. 33 ust. 1). Z dalszej części tego przepisu wynika, że przedsiębiorstwa transportowe wydają wystarczającą liczbę wykresówek kierowcom pojazdów wyposażonych w tachografy analogowe, mając na uwadze indywidualny charakter wykresówki, długość okresu pracy i możliwość zaistnienia konieczności ich wymiany, w przypadku gdy zostaną zniszczone lub zatrzymane przez upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. Przedsiębiorstwa transportowe wydają kierowcom tylko wykresówki zgodne z homologowanym wzorem i odpowiednie do użycia w urządzeniu zainstalowanym w pojeździe. W przypadku gdy pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy, przedsiębiorstwo transportowe i kierowca zapewniają, biorąc pod uwagę długość okresu pracy, by drukowanie danych z tachografu na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych mogło być prawidłowo przeprowadzone w razie kontroli.
Przedsiębiorstwa transportowe przechowują wykresówki i wydruki, w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 35, w porządku chronologicznym oraz w czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydają ich kopie zainteresowanym kierowcom na ich wniosek. Przedsiębiorstwa transportowe wydają także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych pobranych z kart kierowcy oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych (art. 33 ust. 2).
Przedsiębiorstwa transportowe są odpowiedzialne za naruszenia niniejszego rozporządzenia popełnione przez swoich kierowców lub kierowców będących w ich dyspozycji. Państwa członkowskie mogą jednak uzależnić taką odpowiedzialność od naruszenia przez przedsiębiorstwo transportowe ust. 1 akapit pierwszy niniejszego artykułu i art. 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (art. 33 ust. 3 rozporządzenia nr 165/2014).
Nie ulega wątpliwości, że skarżący ponosi odpowiedzialność administracyjną za działalność jego przedsiębiorstwa transportowego w zakresie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu – za każdy pojazd. Naruszenie tego obowiązku zagrożone jest karą pieniężną w wysokości 500 zł (l.p. 6. 3.18 załącznika nr 3 do utd).
Z dyspozycji art. 1 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców wynika, że ustanawia się maksymalne okresy na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy do celów art. 10 ust. 5 lit. a) ppkt (i) rozporządzenia (WE) nr 561/2006.
W myśl art. 1 ust. 2 cyt. rozporządzenia do celów rozporządzenia "odpowiednie dane" oznaczają wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości.
Według art. 1 ust. 3 ww. rozporządzenia, maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza: a) 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej; b) 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy.
Odpowiednie dane należy wczytywać w sposób zapobiegający ich utracie (art. 1 ust. 4).
Zgodnie z art. 10 ust. 5 lit. a/ rozporządzenia nr 561/2006 przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85:
i) zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej, tak aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego;
ii) zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz, na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa.
Wspomniane rozporządzenie w art. 10 ust. 5 lit. b/ stanowi, że do celów niniejszego ustępu pojęcie "wczytywanie danych" jest rozumiane zgodnie z definicją określoną w załączniku IB, rozdział I lit. s) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85.
Komisja może, zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 24 ust. 2, określić maksymalny okres, w którym zgodnie z lit. a) ppkt i) należy wczytać odpowiednie dane (art. 10 ust. 5 lit. c/ rozporządzenia nr 561/2006).
Z akt sprawy wynika, że poczynione przez organ I instancji ustalenia, że do kontroli przedstawiono pliki cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...] z datą odczytu danych cyfrowych z 1.05.2021 r. i poprzedniego odczytu danych z 2.01.2021 r., co miało świadczyć o upływie 111 dni zarejestrowanej aktywności pomiędzy ww. odczytami i przekroczeniu terminu odczytu o 21 dni, zostały skorygowane przez organ odwoławczy, który zauważył, że kontrolą objęto okres od dnia 1.04.2021 r. do dnia 31.12.2021 r. i strona przedstawiła pliki zawierające dane cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w ww. pojeździe w dniach: 1.05.2021 r., 24.07.2021 r. oraz 3.01.2022 r. Organ odwoławczy stwierdził, że analiza okazanych danych cyfrowych wykazała, że pomiędzy odczytem w dniu 24.07.2021 r. a ostatnim dniem okresu objętego kontrolą, tj. 31.12.2021 r. upłynęły 92 dni zarejestrowanej działalności pojazdu, a to uzasadniało nałożenie kary w wysokości 500 zł. W przypadku urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...] organ odwoławczy wskazał, że strona przedstawiła pliki zawierające dane cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w ww. pojeździe w dniach: 1.05.2021 r., 24.07.2021 r. oraz 4.01.2022 r. Podniósł też, że analiza okazanych danych cyfrowych świadczyła, że pomiędzy odczytami nie upłynęło 90 dni zarejestrowanej działalności pojazdu i w tych okolicznościach należało uchylić orzeczenie w części dotyczącej kary w wysokości 500 zł (orzeczoną przez organ I instancji) i umorzyć postępowanie w tym zakresie.
Z akt sprawy wynikało, że organ II instancji skorygował także ustalenie organu I instancji dotyczące danych z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...]. Organ odwoławczy wskazał, iż kontrolą objęto okres od dnia 1.04.2021 r. do dnia 31.12.2021 r. Strona przedstawiła pliki zawierające dane cyfrowe pobrane z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...] w dniach: 1.05.2021 r., 24.07.2021 r. oraz 3.01.2022 r. Organ odwoławczy zważył, iż analiza okazanych danych cyfrowych wykazała, że pomiędzy odczytem w dniu 24.07.2021 r. a ostatnim dniem okresu objętego kontrolą, tj. 31.12.2021 r., upłynęło 97, a nie 110 dni (jak przyjął organ I instancji) zarejestrowanej działalności pojazdu. Nie miało to wpływu na wymiar kary wynoszącej 500 zł. W rezultacie organ II instancji słusznie uchylił karę w wysokości 1.500 zł oraz nałożył karę w kwocie 1.000 zł za stwierdzone naruszenia określone w Ip. 6.3.18 załącznika nr 3 do utd.
Bezpodstawne są także zarzuty skarżącego dotyczące M. G. "prawdopodobnie mechanika" jak to wskazuje strona w skardze. Twierdzenie, że kierowca ten nie jest w ogóle znany skarżącemu oraz że nie był zatrudniony przez przedsiębiorcę pozostaje w sprzeczności z materiałem dowodowym zebranym w sprawie. Skarżący nie był zwolniony z obowiązku przedstawienia do kontroli prawa jazdy z wpisanym w kolumnie 12 kodem 95, potwierdzającym kwalifikacje zawodowe M. G.. Wśród dokumentów dotyczących kierowcy M. G. figuruje on w "Zestawie kierowców z tachografów cyfrowych" (k. 296 akt adm.). Numer karty tego kierowcy "przypisany" jest do samochodu o numerze rejestracyjnym [...]. Całkowicie gołosłowne jest zatem twierdzenie zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji, że M. G. nie jest w ogóle znany w firmie i jego jazda w dniu 29 czerwca 2021 r. być może była jazdą serwisową, że auto o numerze rejestracyjnym [...] było w tym czasie w naprawie. Skarżący nie przedstawił na tę okoliczność jakiegokolwiek dowodu, w szczególności nie dołączył faktury za naprawę, na którą powoływał się w odwołaniu. Nie przedłożył także kopii faktury, mimo że jak twierdzi posiada kopię i organ powinien się do niego zwrócić o dołączenie jej do akt. Wyjaśnienia wymaga zatem, że organ nie miał takiego obowiązku. Ciężar dowodu obciążał w tym przypadku skarżącego, skoro skarżący zmierzał do podważenia ustaleń organu. Poza tym należy zwrócić uwagę, że do skargi dołączono kserokopię faktury wystawionej w dniu 27 lipca 2021 r. za naprawę pojazdu w dniu 27 maja 2021 r. Faktura ta dotyczy wprawdzie pojazdu o numerze rejestracyjnym [...]. Niemniej z jej treści wynika, że tenże pojazd przyjęto do naprawy w dniu 27 maja 2021 r. Brak jest zatem dowodów potwierdzających składane oświadczenia skarżącego w kwestii testowania pojazdu przez M. G.. Brak jest informacji potwierdzających zarzut o zagubieniu faktury przez organ. Twierdzenie, że została ona przedłożona do odwołania, nie jest weryfikowalne w sprawie. Trzeba zwrócić też zwrócić uwagę na stanowcze, ale niczym nie poparte, oświadczenia w odwołaniu dotyczące dziewięciu kierowców: P. Ł., A. Ś., M. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. G., M. Ś. i A. S., że nie są oni pracownikami firmy skarżącego. W dalszej części odwołania skarżący przyznaje, że były pojedyncze przejazdy mające charakter sporadyczny, ale nie zarobkowy Ta ostatnia okoliczność jest prawnie obojętną w niniejszej sprawie.
Zasadna jest ocena organu odwoławczego, że w sprawie nie wystąpiły wyjątkowe okoliczności, które w świetle art. 92c u.t.d. uzasadniałyby wyłączenie odpowiedzialności skarżącej za stwierdzone naruszenie. Zgodnie z treścią tego przepisu nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
1) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
2) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Z przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wynika, że podmiot wykonujący przewóz drogowy jest zwolniony od odpowiedzialności za naruszenie prawa, jeżeli nie miał on wpływu na powstanie naruszenia lub nie mógł tego przewidzieć. Sytuacja taka ma miejsce, gdy wyłączną winę za powstanie naruszenia ponosi osoba trzecia lub gdy naruszenie prawa jest wynikiem okoliczności całkowicie niezależnych od przewoźnika. Jako zdarzenia i okoliczności nie do przewidzenia i niezależne od przewoźnika należy rozumieć takie zjawiska, które występują rzadko, gwałtownie, niespodziewanie, a ich wystąpienie czy zaistnienie nie jest możliwe do zaplanowania i uniknięcia nawet przy dołożeniu należytej staranności. Przepis ten ma zatem charakter wyjątkowy. Powyższe oznacza, że wykonujący przewóz musi wykazać, że dołożył należytej staranności, to jest uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, a jedynie wskutek niezależnych całkowicie od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Zatem to na przewoźniku spoczywa ciężar przedstawienia dowodów na okoliczność braku wpływu na naruszenie prawa, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie.
W rozpoznawanej sprawie nie zostały przez skarżącego wykazane okoliczności, które w świetle powołanych przepisów wyłączałyby odpowiedzialność za stwierdzone naruszenie. Wobec powyższego stwierdzić należy, że organ dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 92c ust. 1 u.t.d. i prawidłowo stwierdził brak podstaw do jego zastosowania.
Odnosząc się do zarzutu skargi o bezpodstawnym nałożeniu kary w przedmiocie braku wykonywania obowiązków wynikających z 39 a ust. 1 pkt 6, art. 39 j, art. 39 k, art. 30l ust. 1 pkt utd, należy stwierdzić, że nie jest uzasadniony zarzut skarżącego, że w sprawie zastosowanie miał przepis art. 12a ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 340 z późn. zm.). Przepis ten stanowi w ust. 1, że w przypadku ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, od dnia ogłoszenia danego stanu, zawiesza się wykonywanie obowiązków wynikających z przepisów:
1) art. 229 § 2 zdanie pierwsze, § 4a w zakresie badań okresowych i § 5 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy;
2) art. 39a ust. 1 pkt 6, art. 39d ust. 2, art. 39f, art. 39j, art. 39k i art. 39l ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Zawieszenie obowiązków wynikających z przepisów art. 39a ust. 1 pkt 6, art. 39d ust. 2, art. 39j i art. 39k u.t.d. nie oznacza jednak, że w okresie zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii nie obowiązywał wymóg posiadania przez kierowców kwalifikacji zawodowych, uprawniających do wykonywania przewozów drogowych, jak twierdzi skarżący.
Wskazać należy, że rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/267 z dnia 16 lutego 2021 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z utrzymywaniem się kryzysu związanego z COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów, świadectw, licencji i zezwoleń, przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach ustawodawstwa dotyczącego transportu oraz przedłużenia niektórych okresów, o których mowa w rozporządzeniu (UE) 2020/698 (Dz. Urz. UE z 2021 r. L 60, s.1), które weszło w życie 6 marca 2021 r., ustanowiło szczególne środki tymczasowe, które mają zastosowanie do odnawiania i przedłużania okresu ważności niektórych certyfikatów, świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń, w reakcji na nadzwyczajne okoliczności spowodowane utrzymywaniem się kryzysu związanego z COVID-19 w obszarach transportu drogowego, kolejowego i żeglugi śródlądowej oraz ochrony na morzu, oraz przedłużyło niektóre okresy, o których mowa w rozporządzeniu (UE) 2020/698, ustanawiającym szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu.
Rozporządzenie to dotyczy terminów, które upłynęłyby w okresie między dniem 1 września 2020 r. a dniem 30 czerwca 2021 r.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu (Dz. Urz. UE z 2020 r. L 165, s. 10) dotyczy terminów, które upłynęłyby w okresie między 1 lutego 2020 r. lub 1 marca 2020 r. a 31 sierpnia 2020 r.
Z przepisów obu rozporządzeń wynika, że terminy ukończenia szkoleń okresowych przez posiadacza świadectwa kwalifikacji zawodowej oraz ważność oznakowania zharmonizowanym kodem unijnym 95 zostają przedłużone o okresy wskazane w przepisach rozporządzeń. Również terminy przejścia badań medycznych, które w przeciwnym razie zgodnie z tym przepisem upłynęłyby w okresie między dniem 1 marca 2020 r. a 31 sierpnia 2020 r. oraz w okresie między 1 września 2020 r. a dniem 30 czerwca 2021 r., uznaje się za przedłużone o okres 10 miesięcy.
Przepisu art. 12a ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 nie można interpretować w oderwaniu od przepisów rozporządzenia 2020/698 i rozporządzenia 2021/267, obowiązujących wprost i bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich. Dokonując interpretacji tego przepisu mieć trzeba także na uwadze cel wprowadzenia wymogów dotyczących szkoleń okresowych i badań lekarskich oraz psychologicznych.
Zawieszenie obowiązków wynikających z art. 39a ust. 1 pkt 6 i art. 39d ust. 2 u.t.d., rozumieć należy jako zawieszenie obowiązku potwierdzenia uzyskanych kwalifikacji zawodowych przez odbycie szkolenia okresowego, jeżeli termin 5 lat od uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej upłynął w okresie epidemii i zagrożenia epidemicznego. Chodzi w tym przypadku w istocie o przedłużenie ważności świadectwa kwalifikacji zawodowej, a nie o zwolnienie z obowiązku jego posiadania.
Zawieszenie obowiązków wynikających z art. 39j u.t.d. i art. 39k u.t.d. również rozumieć należy jako przedłużenie ważności badań, które wykonywane być powinny co 5 lat, a nie zwolnienie z obowiązku wykonania badań przed przystąpieniem do uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej, umożliwiającego zatrudnienie w charakterze kierowcy, wykonującego przewozy drogowe.
Podkreślić należy, że przepis art. 12a ustawy z 20 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 nie wprowadził żadnych zmian, jeżeli chodzi o wymóg braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz wymóg uzyskania kwalifikacji wstępnej lub kwalifikacji wstępnej przyspieszonej przy zatrudnianiu kierowców przez przedsiębiorców lub podmioty wykonujące przewozy drogowe.
Należy zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie kara nałożona została w tych przypadkach, w których brak było w ogóle dokumentów potwierdzających uzyskanie przez dwóch kierowców kwalifikacji wstępnej lub ukończenia szkolenia okresowego w okresie kontroli. Brak było także w takim samym zakresie dokumentów potwierdzających posiadanie przez kierowców orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Przepis art. 12a ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 nie mógł mieć zatem w sprawie zastosowania. Nie było bowiem żadnych podstaw do uznania, skoro nie przedłożono dokumentów prawa jazdy kierowcy M. G., że na kierowcę tego nałożone zostały obowiązki odbycia szkoleń okresowych poprzedzonych badaniami lekarskimi i psychologicznymi, które mogłyby być zawieszone. Kierowca M. Ś. nie posiada w ogóle świadectwa kwalifikacji zawodowej i nie odbył kwalifikacji wstępnej. Skarżący nie może powoływać się na art. 12a, ponieważ przepis ten nie dotyczy zawieszenia obowiązku uzyskania kwalifikacji wstępnej. W konsekwencji kierowca ten nie miał obowiązku odbycia szkolenia okresowego po 5 latach od uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej i obowiązek ten nie mógł być w stosunki do niego zawieszony.
Bezpodstawny jest zarzut skarżącego, że przeprowadzone postępowanie administracyjne powinno być umorzone z uwagi na treść art. 92c ust. 1 pkt 3 u.t.d. To, że w dniu 27 stycznia 2024 r. upłynął okres dwóch lat od ujawnienia naruszeń (okres liczony od dnia 27 stycznia 2022 r. to jest zakończenia kontroli i podpisania protokołu nr [...] 1.2022 dokumentującego stwierdzone bardzo liczne naruszenia) nie oznacza, że organ nie był upoważniony do wydania w dniu 25 styczna 2024 r. zaskarżonej decyzji. Została ona wydana przed upływem dwuletniego terminu, o którym mowa w art. 92c ust. 1 pkt 3 u.t.d. Należy podkreślić, że decydujące znaczenie ma data wydania decyzji przez organ, a nie data jej doręczenia stronie. Termin dwuletni liczony od ujawnienia naruszenia określony jest dla organu rozpatrującego sprawę. Po jego upływie nie może już wydać decyzji nakładającej karę. Bez znaczenia jest wiec okoliczność, że decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego doręczono skarżącemu w dniu 1 lutego 2024 r.
Nieskuteczny zarzut o występującej podstawie do umorzenia postępowania na mocy art. 92 c utd został ponowiony w piśmie procesowym skarżącego z dnia 23 kwietnia 2024 r. Podobnie trzeba ocenić zarzut, że organ nie wykonał obowiązku przesłuchania skarżącego na "okoliczność art. 92c ust.1 ustawy o transporcie drogowym", czy przedsiębiorca miał wpływ na powstanie naruszenia, czy też nie.
Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza przepisów proceduralnych. Organ odwoławczy wyczerpująco zbadał istotne okoliczności faktyczne sprawy. Przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a.). Ocenił te dowody zgodnie z dyspozycją art. 80 k.p.a. Postępowanie w przedmiocie nałożenia kary przeprowadzono z poszanowaniem art. 8 k.p.a. Powyższy przepis zobowiązuje organy administracji publicznej do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i kierowania się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.
Zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Organ odwoławczy był zatem uprawniony do uchylenia skontrolowanej decyzji organu I instancji z dnia 8 kwietnia 2022 r. i poczynienia częściowo odmiennych ustaleń faktycznych na korzyść skarżącego oraz do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Wysokość kary (15 000 zł) pozostała taka sama z uwagi na ograniczenie ustawowe, o którym mowa w art. 92 a ust. 5 pkt. 1 utd. Wstępna wysokość kary przekraczała bowiem kwotę 2.400.000,00 zł. Legalności zaskarżonej decyzji w sprawie orzeczonej kary nie podważa fakt, że skarżący dołączył do skargi kserokopię wyżej wspomnianej faktury wystawionej w dniu 27 lipca 2021 r. za naprawę pojazdu w dniu 27 maja 2021 r.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy wskazane w art. 107 § 3 k.p.a. Przekonująco i logicznie wyjaśnia podstawy rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie ustawy o transporcie drogowym. Uzasadnienie faktyczne decyzji powołuje się na fakty, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, z przytoczeniem przepisów w nawiązaniu do poczynionych prawidłowych ustaleń faktycznych. Główny Inspektor Transportu Drogowego odniósł się do twierdzeń i wyjaśnień skarżącego, w tym do przebiegu kontroli dokonanej przez Policję w dniu 7 września 2021 r. i do zarzutu, że to funkcjonariusz zarejestrował na karcie kierowcy M. B. nieprawidłowy rodzaj aktywności. Organ stwierdził jednoznacznie, że dokonano manualnego wpisu "odpoczynek" w trakcie kontroli drogowej podczas gdy kierowca powinien był wpisać "inna praca".
Bezpodstawny jest zatem zarzut, że zaskarżona decyzja nie posiada uzasadnienia i zawiera "jedynie wskazane naruszenia oraz przepisy naruszone", Należy zauważyć, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził brak podstaw do zastosowania art. 92 b utd. Wyłączenie odpowiedzialności skarżącego za ujawnione i liczne naruszenia przepisów prawa nie było możliwe. Jak stwierdził Główny Inspektor Transportu Drogowego w opisanej sytuacji nie można mówić o właściwej organizacji prowadzonego przedsiębiorstwa i o braku wpływu skarżącego na powstałe naruszenia.
Nietrafne są zarzuty skargi o wadliwym rozstrzygnięciu podjętym bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Materialnoprawną podstawę decyzji stanowiły przepisy ustawy o transporcie drogowym. Zostały one przez organ właściwie zinterpretowane, co znalazło swoje odzwierciedlenie w szczegółowym uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Nie wystąpiły usprawiedliwione podstawy do uznania, że skontrolowana decyzja jest obarczona kwalifikowaną wadą prawną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Należy podnieść w nawiązaniu do zarzutu o wydaniu zaskarżonej decyzję w sposób nieprawidłowy poprzez błędną interpretację rozporządzenia nr 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej oraz kart kierowców, że w niniejszej sprawie w przypadku urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...], organ odwoławczy stwierdził m. in., że analiza okazanych danych cyfrowych świadczyła, że pomiędzy odczytami nie upłynęło 90 dni zarejestrowanej działalności pojazdu i w tych okolicznościach należało uchylić orzeczenie w części dotyczącej kary w wysokości 500 zł (nałożoną przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego) i umorzyć postępowanie w tym zakresie. Zatem zarzut, że decyzję wydano z oczywistym naruszeniem prawa i pominięciu, że maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej nie przekraczać powinien 90 dni (według rozporządzenia nr 581/2010 ) okazał się nieuzasadniony. Poza tym należy pamiętać, że organ rozstrzygał w sprawie w odniesieniu do okresu zarejestrowanej działalności pojazdów (o numerach rejestracyjnych: [...]) i kwestii terminowego pobierania danych z tachografu – za każdy z tych pojazdów. Z tego powodu nieskuteczny jest zarzut o tym, że organ pomija zarówno punkt 3. preambuły rozporządzenia nr 581/2010 przewidujący, że określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności, jak i to, że istotą zapisu w punkcie 3. preambuły jest to, że jest to, że jeżeli pojazd nie rejestruje żadnych parametrów związanych z ruchem, to bezsensownym staje się pobieranie danych. Takie rozumienie przepisów rozporządzenia nr 581/2010 - zaprezentowane przez skarżącego - pozostawałoby w sprzeczności z treścią l.p. 6.3.18 załącznika nr 3 do utd.
W świetle art. 4 punkt 22 lit. g/ utd ustawodawca określając obowiązki lub warunki przewozu drogowego – za takie uznaje obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (Dz. Urz. UE L 168 z 02.07.2010, str. 16). Do zadań Inspekcji Transportu Drogowego należy kontrola: przestrzegania obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 4 pkt 22 (art. 50 pkt 1 lit.a/ utd). Powyższe oznacza, że podczas kontroli firmy skarżącego organ Inspekcji Transportu Drogowego nie przekroczył przyznanych mu kompetencji. W katalogu, o którym mowa w art. 4 pkt 22 jest wyraźnie odesłanie do rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. Zatem zarzuty skargi formułowane w tej materii nie mogły być uznane za trafne.
Treść Ip. 6.3.16 załącznika do utd wprowadza sankcję za nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy, w postaci kary w wysokości 500 zł. Późniejsze przedstawienie przez podmiot kontrolowany wykresówek i danych z karty kierowcy – już po zakończeniu kontroli – nie może usprawiedliwiać przedsiębiorcy prowadzącego firmę transportową. Zatem brak danych cyfrowych z kart kierowców: P. Ł., A. Ś., M. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. G., M. Ś. i A. S. - w okresie od 01.04.2021 r. do 31.12.2021 r. uzasadniał nałożenie kary. Skarżący twierdził, że wspomniane osoby nie były pracownikami w czasie kontroli. Takie wyjaśnienia skarżącego świadczą tylko o prowadzeniu polemiki ze słusznym stanowiskiem organu odwoławczego. Skarżący uczestniczył w przeprowadzonym postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją i składał wyjaśnienia. To, że przed jej wydaniem w dniu 25 stycznia 2024 r. nie poinformowano skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, nie świadczy o naruszeniu przez organ kardynalnych zasad k.p.a. Zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wyłącznie, kiedy strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności dowodowych mogących mieć istotny wpływ na treść decyzji. W rozpoznanej sprawie tak się jednak nie stało.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 t.j.) – dalej p.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie wniosek o jej rozpoznanie w trybie uproszczonym został zgłoszony przez organ w doręczonej skarżącemu odpowiedzi na skargę, a skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.