III SA/Kr 638/24 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-08-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-04-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Elżbieta Czarny-Drożdżejko /sprawozdawca/ Jakub Makuch /przewodniczący/ Janusz Kasprzycki Symbol z opisem 6120 Ewidencja gruntów i budynków Hasła tematyczne Budżetowe prawo Geodezja i kartografia Skarżony organ Inne Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 Art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2024 poz 1151 Art. 20, 23, 24 Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Makuch Sędziowie WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) WSA Janusz Kasprzycki Protokolant starszy referent Paulina Grojec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 8 lutego 2024 r. nr IG-II.7221.8.2024.UK w przedmiocie odmowy aktualizacji danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków oddala skargę Uzasadnienie Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: MWINGiK) decyzją nr IG-11.7221.8.2024.UK z dnia 8 lutego 2024 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 775 ze zmianami - dalej: K.p.a.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 1752 ze zmianami - dalej: ustawa u.p.g.k.) po rozpatrzeniu odwołania skarżącego M. K., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa Nr 147/2023 z 12 grudnia 2023 r., w przedmiocie odmowy aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków. Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Decyzją z 12 grudnia 2023 r. znak: GD-06.6620.3.58.2022 Prezydent Miasta Krakov orzekł o odmowie aktualizacji danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków dla obrębu nr [...] jednostka ewidencyjna K. – P. w zakresie ujawnienia budynku mieszkalnego posiadającego 2 kondygnacje nadziemne, 1 kondygnację podziemną o powierzchni zabudowy 62 m2, usytuowanego na działce nr 1 objętej księgą wieczystą [...], opisanego w wykazie zmian danych ewidencyjnych budynku sporządzonym przez geodetę uprawnionego P. M. posiadającego uprawnienie nr [...], działającego w firmie Usługi Geodezyjne P. M. z siedzibą w K., w ramach operatu technicznego - mapy do celów projektowych dla działek nr 2 i nr 1 obręb [...] jednostka ewidencyjna K. – P., wpisanego do ewidencji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 05.05.2022 r. pod numerem [...]. Toczące się postępowanie administracyjne prowadzone było z urzędu, w następstwie przyjęcia 5 maja 2022 r. pod numerem [...] do ewidencji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego dotyczącego "Mapy do celów projektowych dla działek 2 i 1". Obecnie w ewidencji gruntów i budynków na działce nr 1 o powierzchni 0,2658 ha, położonej przy ul. N. [...], wykazane są: budynek o identyfikatorze [...] (o powierzchni zabudowy 16 m2, 1 kondygnacji nadziemnej, rodzaju budynku wg KŚT "108" - tj. budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa) oraz budynek o identyfikatorze [...] (o powierzchni zabudowy 16 m2, 1 kondygnacji nadziemnej, rodzaju budynku wg KŚT "108" - tj. budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa). Na działce nr 1 nie ma wykazanego budynku mieszkalnego. Działka przyległa nr 2 jest działką niezabudowaną. W ramach operatu technicznego "mapy do celów projektowych dla działek nr 2 i nr 1", wpisanego do ewidencji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 5 maja 2022 r. pod numerem [...], został sporządzony wykaz zmian danych ewidencyjnych budynku aktualnie nieujawnionego w ewidencji, położonego na działce nr 1 (z następującymi atrybutami: powierzchnia zabudowy 62 m2, 2 kondygnacje nadziemne, 1 kondygnacja podziemna, rodzaju budynku wg KŚT "110" czyli budynek mieszkalny oraz wykazywany w ewidencji ale tylko do 31 lipca 2021 r. - status budynku: "budowa zakończona lub budowa w użytkowaniu"). W sprawozdaniu technicznym operatu geodeta wyjaśnił, że przywrócono budynek mieszkalny na działce nr 1 cyt. "który został błędnie zakwalifikowany jako ruina. Został wyremontowany po pożarze". Wykonawca operatu technicznego nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających informacje dotyczące przedmiotowego budynku. Organ I instancji wyjaśnił w decyzji, że wykazany w operacie [...] budynek został usunięty z bazy danych ewidencyjnych na podstawie operatu [...], w którym został wykazany jako ruina. Obecnie prowadzone postępowanie dotyczy ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków budynku, który powinien odpowiadać definicji budynku wynikającej z ustawy Prawo budowlane. Organ I instancji zwrócił się pismem z 20 września 2022 r. do M. K., właściciela nieruchomości, o udostępnienie dokumentów urzędowych związanych z budową i odbiorem budynku. W odpowiedzi z 4 października 2022 r. M. K. wyjaśnił, że budynek położony przy ul. N. [...] powstał w latach 90-tych XIX w. i nie posiada dokumentów dotyczących pozwoleń i ewentualnych odbiorów, gdyż w 2008 roku w trakcie pożaru spłonęły wszystkie materiały. Budynek obecnie jest zabezpieczony przed warunkami atmosferycznymi prowizorycznym dachem oraz dostępem osób trzecich poprzez czasowe zamurowanie otworów okiennych i drzwiowych. Strona wyjaśniła, że przygotowywany jest projekt odbudowy i przebudowy zabudowań i złożony jest wniosek do Wydziału Architektury Urzędu Miasta Krakowa o pozwolenie na prace budowlane na obiekcie. W związku z powyższymi informacjami organ I instancji zwrócił się pismem z 9 stycznia 2023 r. (ponowionym 23 maja 2023 r.) do Wydziału Architektury i Urbanistyki Urzędu Miasta Krakowa z prośbą o udzielenie informacji na jakim etapie znajduje się prowadzone postępowanie. W odpowiedzi uzyskano informację, że w Wydziale Architektury i Urbanistyki prowadzone było postępowanie administracyjne pod znakiem: [...] w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji "Remont i przebudowa otworów okiennych, kominów, ścian wewnętrznych oraz stropu poddasza, budowa wew. schodów, wykonanie docieplenia ścian zewnętrznych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. N. [...]", które zakończyło się wydaniem decyzji odmownej (decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z 5 kwietnia 2023 r. nr 194/6740.2/2023 odmawiająca zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę). Kolejno procedowane było postępowanie (na wniosek złożony 26 maja 2023 r.) znak: [...] w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji "Remont i przebudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. N. [...]", w ramach którego inwestor został wezwany do uzupełnienia braków formalnych. Jak wyjaśnił organ I instancji w decyzji z informacji zgromadzonych w Systemie Obsługi Spraw Architektoniczno-Urbanistycznych UMK, jak również z rozmowy telefonicznej z 23 listopada 2023 r. z przedstawicielem Wydziału Architektury i Urbanistyki UMK uzyskano informację, że wniosek pozostał bez rozpatrzenia ze względu na brak usunięcia przez inwestora braków formalnych. A zatem brak jest dokumentacji architektoniczno-budowlanej potwierdzającej zmianę danych ewidencyjnych wykazaną w operacie [...]. Organ I instancji zwrócił się również pismem z 9 stycznia 2023 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie o udzielenie informacji lub udostępnienie dokumentów, które umożliwiłyby ujawnienie budynku oraz jego atrybutów (funkcji budynku, liczby kondygnacji) w ewidencji gruntów i budynków. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi z 19 stycznia 2023 r. poinformował, że nie posiada żadnych dokumentów dotyczących nowo powstałego budynku na działce nr 1. Decyzją z 12 grudnia 2023 r. znak: GD-06.6620.3.58.2022 Prezydent Miasta Krakov orzekł o odmowie aktualizacji danych ewidencyjnych. Od powyższej decyzji odwołanie do MWINGiK, wniósł skarżący, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. Opisaną we wstępie decyzją MWINGiK utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Na wstępie organ odwoławczy przytoczył przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo przyjął, iż w świetle zebranego materiału dowodowego (w szczególności dokumentacji zgromadzonej w Systemie Obsługi Spraw Architektoniczno-Urbanistycznych UMK) skoro dla obiektu znajdującego się na działce nr 1 przed organem architektoniczno-budowlanym toczyły się dwa postępowania: jedno o sygn. [...] zakończone wydaniem decyzji odmawiającej pozwolenia na budowę i drugie o sygn. [...], które pozostało bez rozpatrzenia - to przedmiotowy obiekt (którego stan został opisany przez M. K. w piśmie z 4 października 2022 r.) należało uznać za budynek w budowie. A zgodnie z § 15 ust.1 rozporządzenia e.g.b. - budynków projektowanych oraz budynków w budowie w ewidencji nie wykazuje się. Z kolei zarzut skarżącego zawarty w odwołaniu wskazujący, na naruszenie przepisów art.7, art.77 §1 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego i uznanie, że budynek zlokalizowany na działce nr 1 jest budynkiem w budowie" – był zdaniem organu II instancji bezzasadny. Skoro odwołujący określił w piśmie z 4 października 2022 r. stan budynku po pożarze, który został zabezpieczony prowizorycznym dachem i zamurowaniem otworów okiennych i drzwiowych oraz poinformował, że przygotowywany jest projekt odbudowy i przebudowy tych zabudowań (co zostało potwierdzone w postępowaniach administracyjnych przed organem architektoniczno-budowlanym) to w aktualnym stanie faktycznym jest to budynek w budowie. Z kolei w świetle art. 2 pkt 7b u.p.g.k. budynków w budowie i budynków projektowanych nie wykazuje się w ewidencji gruntów i budynków. Potwierdza to również przepis § 18 ust.1 rozporządzenia e.g.b. określający dane ewidencyjne budynku wykazywane w ewidencji. Obecnie pośród danych ewidencyjnych budynku nie wykazuje się "statusu budynku", który do dnia 31 lipca 2021 r. tj. wejścia w życie obecnie obowiązującego rozporządzenia e.g.b. dopuszczał wykazywanie w ewidencji również budynków w trakcie budowy. Konkludując organ II instancji uznał, że należało utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1. § 15 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. poz. 1390 z późn. zm.) poprzez bezzasadne uznanie, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do zastosowanie przedmiotowego przepisu, 2. art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, błędną ocenę zebranych dowodów, 3. art. 7a ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez rozstrzygnięcie na niekorzyść wnioskodawcy stwierdzonych przez organ wątpliwości, co do treści normy prawnej, pomimo tego, że w niniejszej sprawie zachodziły podstawy do zastosowania wykładni uwzględniającej interesy wnioskodawcy, 4. art. 8 w związku z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej, art. 7, 8, 9, 10, lii 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez niewyczerpujące zebranie i zbadanie materiału dowodowego w sprawie, prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, zasadą informowania stron oraz poprzez niewystarczające wyjaśnienie stronie zasadności przesłanek podjętego rozstrzygnięcia, 5. art. 107 § 3 w związku z art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez zbyt skrótowe i niejasne sformułowanie uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia. Mając powyższe zarzuty na uwadze skarżący wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji i zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2021 r. WSA w Krakowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 8 lutego 2024 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z 12 grudnia 2023 r., w przedmiocie odmowy aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków, pod kątem kryterium legalności, wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawę działania organu stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1151 z późn. zm.), zwanej dalej u.p.g.k. oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 219), zwanego dalej e.g.b. Zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 z późn. zm.), zwanej dalej u.p.g.k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje między innymi informacje dotyczące budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. Z kolei sama ewidencja gruntów i budynków została zdefiniowana w art. 2 pkt 8 u.p.g.k. jako system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Zasadniczo w ramach ewidencji gruntów obszar kraju został podzielony na jednostki ewidencyjne, które są obszarami gruntów położonych w granicach administracyjnych gminy, a w przypadku gdy w skład gminy wchodzi miejscowość o statusie miasta, również w granicach administracyjnych miasta. Z kolei jednostka ewidencyjna została podzielona na obręby ewidencyjne, które są określane przez nazwę i numer lub przez sam numer. W ramach obrębów ewidencyjnych funkcjonują działki ewidencyjne. (zob. E. Stefańska [w:] Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, wyd. II, red. J. Lang, J. Maćkowiak, T. Myśliński, Warszawa 2018, art. 20). W orzecznictwie przyjęto, że rejestr ewidencji gruntów ma być wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości, zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności, ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19.10.2011 r., I OSK 1764/10, LEX nr 1131488). Na jej podstawie strona nie nabywa więc prawa. W orzecznictwie podkreśla się, że ewidencja nie rozstrzyga natomiast sporów co do gruntów, organy ewidencyjne nie są zaś uprawnione do weryfikacji dokumentów, na podstawie których dokonują zmian w ewidencji. Ochronie i rejestracji praw podmiotowych służą natomiast księgi wieczyste, a spory na tle własności i sposobu korzystania z nieruchomości mogą być dochodzone przed sądami powszechnymi lub w innych odrębnych postępowaniach (zob. uzasadnienie wyroku WSA w Łodzi z 14.03.2012 r., III SA/Łd 24/12, LEX nr 1139539). W art. 20 ustawy ustawodawca określił rodzaje informacji o gruntach (art. 20 ust. 1 pkt 1) oraz ich właścicielach (art. 20 ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów. Informacje te mają charakter zarówno przedmiotowy jak i podmiotowy. W odniesieniu do budynków ewidencja obejmuje ich położenie, przeznaczenie, funkcję użytkową i ogólne dane techniczne (art. 20 ust. 1 pkt 1). Informacje podmiotowe (art. 20 ust. 2 pkt 1) dotyczą wskazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części. Informacje o gruntach, budynkach i lokalach (zarówno podmiotowe, jak i przedmiotowe) zawiera operat ewidencyjny, którego zawartość określa art. 24 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 24 ust. 2a u.p.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. 2b. Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. Z kolei odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej. Z kolei wspomniany wyżej art. 23 ust. 3 pkt 1 u.p.g.k. wskazuje, że organy administracji publicznej przekazują właściwemu staroście odpisy ostatecznych decyzji administracyjnych, wraz z załącznikami oraz innymi dokumentami stanowiącymi integralną ich część, w sprawie m.in. o pozwoleniu na użytkowanie budynku, drogi lub linii kolejowej, rozbiórce budynku, czy odpisy zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu Stąd należy wskazać dane w ewidencji mogą zostać zaktualizowane tylko na podstawie odpowiednich dokumentów. Zgodnie z § 18 ust. 1 e.g.b. danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku są: 1) identyfikator budynku; 2) numeryczny opis konturu budynku określony zgodnie z zasadami przewidzianymi dla wyznaczenia powierzchni zabudowy budynku; 3) rodzaj budynku według Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT), o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej; 4) liczba kondygnacji nadziemnych; 5) liczba kondygnacji podziemnych; 6) pole powierzchni zabudowy; 7) łączne pole powierzchni użytkowej: a) lokali stanowiących odrębne nieruchomości, b) lokali niewyodrębnionych, c) pomieszczeń przynależnych do lokali; 8) identyfikator działki ewidencyjnej, na której budynek jest położony, a w przypadku gdy budynek jest położony na kilku działkach ewidencyjnych - identyfikatory wszystkich działek ewidencyjnych, na których budynek jest położony; 9) oznaczenie dokumentów potwierdzających własność, o ile budynek stanowi odrębny od gruntu przedmiot własności; 10) numer księgi wieczystej, o ile budynek stanowi odrębny od gruntu przedmiot własności; 11) adres budynku, jeżeli został określony; 12) oznaczenie jednostki rejestrowej budynków, do której należy budynek, o ile stanowi on odrębny od gruntu przedmiot własności. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na zmianę jaka nastąpiła w stanie prawnym na skutek wprowadzenia obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Mianowicie obecnie nie wykazuje się w ewidencji tzw. statusu budynku, co było przewidziane na gruncie poprzednio obowiązującego rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 393). Mianowicie jego § 63 ust. 1 pkt 2 przewidywał, że danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku są status budynku określający, że: a) budowa budynku została zakończona w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane lub rozpoczęte zostało jego faktyczne użytkowanie, b) budynek jest w trakcie budowy, c) budynek do rozbiórki, d) budynek jest przedmiotem pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, ale jego budowa nie została rozpoczęta; Obecnie to rozwiązanie nie obowiązuję. Jednocześnie na gruncie obowiązującego rozporządzenia jego § 15 ust. 1 wprost stanowi, że w ewidencji nie wykazuje się budynków, które nie wymagają geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej, o której mowa w art. 2 pkt 7b ustawy, budynków projektowanych, budynków w budowie oraz lokali, w odniesieniu do których nie zostało wydane zaświadczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2021 r. poz. 1048 oraz z 2023 r. poz. 1688). Z kolei budynki, których nie wykazuje się w ewidencji, stanowią treść bazy danych, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 12 ustawy (a więc baza dotycząca obiektów topograficznych o szczegółowości zapewniającej tworzenie standardowych opracowań kartograficznych w skalach 1:500-1:5000). Zgodnie natomiast z § 35 rozporządzenia źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji są: 1) materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym; 2) wyniki pomiarów fotogrametrycznych; 3) wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych; 4) dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach, prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów przez: sądy, organy administracji publicznej oraz państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne; 5) dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne; 6) dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej; 7) wyniki oględzin. Wobec powyższego należy przyjąć, że podstawą dokonania zmiany w ewidencji w odniesieniu do budynków mogą być jedynie dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej. W niniejszej sprawie w 2008r. z ewidencji gruntów i budynków został wykreślony wykazany w operacie [...] na działce 1 budynek na podstawie operatu [...], w którym został wykazany jako ruina. W operacie technicznym z dnia 29 kwietnia 2022r. [...] mapa dla celów projektowych dla działek 2 i 1 wskazano, że "przywrócono budynek mieszkalny na przedmiotowej działce, który został błędnie zakwalifikowany jako ruina. Został wyremontowany po pożarze". Nie wskazano jednak dlaczego wcześniej nastąpiła błędna klasyfikacja. Skoro budynek był ruiną i został wykreślony z ewidencji, to znaczy, że nie spełniał definicji budynku. Zgodnie z §2 pkt 3 e.g.b. budynek to obiekt budowlany, który jest budynkiem w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.). Z kolei ustawa brawo budowlane definiuje budynek jako obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Jednak należy zwrócić uwagę, że budynek w tym rozumieniu musi być obiektem budowlanym, którym z kolei zgodnie z powołaną ustawą jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Jeżeli więc danego obiektu nie można było użytkować zgodnie z przeznaczeniem ponieważ przykładowo spłonął, to przestaje być budynkiem nie tylko w rozumieniu ustawy Prawo budowalne, ale także przepisów rozporządzenia o ewidencji gruntów i budynków a w konsekwencji również ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Z kolei na gruncie obecnie obowiązujących przepisów ani budynków projektowanych, ani w budowie nie wpisuje się do ewidencji gruntów i budynków. Skarżący zaś rozpoczął odbudowę zrujnowanego obiektu. Z uwagi na uprzednie wykreślenie ruiny z ewidencji obecna odbudowę trafnie organ uznał za nowe zamierzenie budowlane skoro dla obiektu znajdującego się na działce nr 1 przed organem architektoniczno-budowlanym toczyły się dwa postępowania: jedno zakończone wydaniem decyzji odmawiającej pozwolenia na budowę i drugie które pozostało bez rozpatrzenia - to przedmiotowy obiekt należało uznać za budynek w budowie. Z kolei budynek w budowie nie podlega ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków, a dopiero taki, na który uzyskano pozwolenie na użytkowanie a jednocześnie wpisu dokonuje się na podstawie dokumentacji architektoniczno-budowlanej. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że ma pozwolenie na użytkowanie – które jest etapem kończącym budowę. Skarżący również nie posiadał dokumentacji architektoniczno-budowlanej. Natomiast w ewidencji gruntów i budynków nie mogą być ujawnione budynki wybudowane nielegalnie. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organy, które miałoby istotny wpływ na wynik postępowania. Organ administracyjny dokładnie przeanalizował sprawę i wziął pod uwagę wszelkie dokumenty przedłożone przez skarżącego. Ponadto zebrały również dokumenty znajdujące się u innych organów administracyjnych - zwróciły się bowiem do Wydziału Architektury i Urbanistyki, celem pozyskana właściwych dokumentów. Stąd stan faktyczny został prawidłowo ustalony i żadna zasada procedery administracyjnej nie została naruszona. Nietrafny jest więc zarzut skarżącej naruszenia art. 7, 77, 107 §1 k.p.a. Organ informował skarżącego jakie dokumenty powinien dołączyć, aby ewentualnie spowodować zmiany w zapisach ewidencji gruntów i budynków (k.10 akt administracyjnych). Stąd nie został naruszony art. 8, 9 i 10. Uzasadnienia decyzji obu organów zostały zbudowane prawidłowo. Organy wytłumaczyły skarżącemu dlaczego nie mogą wpisać żadnych przez niego zmian do ewidencji gruntów i budynków poprzez ujawnienie nowego budynku na działce 1. Stąd również art. 11 i 107 §3 k.p.a. nie zostały naruszone. Z uwagi na fakt, że organ administracyjny oparł się na obowiązujących przepisach prawa bezpodstawny jest również zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Pełny tekst orzeczenia
III SA/Kr 638/24
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.