III SA/Kr 578/25

III SA/Kr 578/25 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-11-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-04-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewelina Dziuban
Janusz Kasprzycki /sprawozdawca/
Michał Niedźwiedź /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1539
Art. 4  pkt 22  lit. b, h, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7, art. 92c
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.)
Dz.U. 2023 poz 775
Art. 7, 10 par. 1, art. 77 par. 1 i 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
Art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Niedźwiedź Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant starszy referent Dominika Duda-Malik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2025 r. sprawy ze skargi K. sp. z o.o. w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 25 lutego 2025 r., nr BP.501.1328.2024.0993.ML6 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną przez K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K., zwaną dalej stroną skarżącą, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 25 lutego 2025 r., znak: BP.501.1328.2024.0993.ML6, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej w skrócie – k.p.a.), art. 4 pkt 22 lit. b, h, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. ust. 1, ust. 3, ust. 7, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1539, zwanej dalej ustawą o transporcie drogowym), Ip. 1.12, Ip. 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 2 ust. 2 lit. a, art. 3 ust. 1, ust. 2, art. 22 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady(EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (tj. Dz. U. UE L 2014 60.1 ze zm.), art. 2 ust. 1 lit. b Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85(Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 1, art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/1054 z dnia 15 lipca 2020 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 w odniesieniu do minimalnych wymogów dotyczących maksymalnego dziennego i tygodniowego czasu prowadzenia pojazdu, minimalnych przerw oraz dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 165/2014 w odniesieniu do określania położenia za pomocą tachografów, utrzymał w mocy decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 25 kwietnia 2024 r. nr WITD.DI.0152.VI0221/26/24 o nałożeniu na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 10.500 (słownie: dziesięć tysięcy pięćset) złotych.
Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych
i prawnych:
Decyzją z dnia 25 kwietnia 2024 r. nr WITD.DI.0152.VI0221/26/24 Małopolski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę skarżącą karę pieniężną w wysokości 10.500 (słownie: dziesięć tysięcy pięćset) złotych.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło:
1. niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym - za każdy dokument,
2. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym
w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu.
Powyższe naruszenia zostały stwierdzone przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego podczas kontroli drogowej autobusu marki Iveco o nr rej. [...] przeprowadzonej w dniu 20 lutego 2024 r. w miejscowości R. na drodze krajowej nr 47. Kontrolowanym pojazdem kierowca Z. D. wykonywał krajowy przewóz drogowy w imieniu przedsiębiorcy K. sp. z o.o. Przebieg kontroli został opisany w protokole nr [...] z dnia 20 lutego 2024 r.
Od powyższej decyzji strona skarżąca złożyła odwołanie.
Wymienioną na wstępie decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał treść przepisów art. 92 a ust. 1, ust. 3, art. 92 c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Treść art. 92a ust. 1 i ust. 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do ustawy o transporcie drogowym określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a. na mocy art. 189a § 2 pkt 1 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zastosowania nie znajdzie również art. 189e oraz art. 189f, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa k.p.a.
Odnosząc się do naruszenia l.p.1.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ odwoławczy podał, że w nin. sprawie zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci m.in. protokołu kontroli, protokołu przesłuchania świadka, dokumentacji fotograficznej, że strona w dniu 20 lutego 2024 r. wykonywała przewóz drogowy w trakcie którego kierowca nie był wyposażony przez przedsiębiorcę w dokumenty o których mowa w art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, tj. w dokument uprawniający do wykonywania transportu drogowego rzeczy (licencję). Powyższe naruszenie zostało stwierdzone przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego w dniu 20 lutego 2024 r. podczas kontroli drogowej autobusu marki Iveco o nr rej. [...]. Kontrolowanym pojazdem kierowca Z. D. wykonywał krajowy przewóz drogowy w imieniu przedsiębiorcy K. sp. z o.o. W trakcie kontroli kierowca nie posiadał przy sobie dokumentu uprawniającego do wykonywania przewozu drogowego autobusem. W trakcie trwania kontroli kierowca okazał zdjęcie wypisu z zezwolenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Ustalony w trakcie kontroli stan faktyczny polegający na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę nie wyposażonego przez przedsiębiorcę w dokument uprawniający do wykonywania przewozu drogowego kontrolujący zakwalifikowali jako naruszenie określone w Ip. 1.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Organ podkreślił, że do obowiązków pracodawcy należało zaopatrzyć kierowcę w wymagane dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym. Brak takich dokumentów podczas przewozu obciąża przedsiębiorcę, w którego imieniu kierowca wykonywał przewóz. Z materiału dowodowego wynika, że przedsiębiorca K. sp. z o.o. był podmiotem wykonującym przewóz pojazdem marki Iveco o nr rej. [...] w dniu 20 lutego 2024 r. Zgodnie z art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie(...).
Konsekwencją powyższego przepisu jest ponoszenie odpowiedzialności przez przedsiębiorcę za naruszenia popełnione przez kierowcę wykonującego w jego imieniu przewozy drogowe. Odpowiedzialność przedsiębiorcy opisana w ww. przepisie jest odpowiedzialnością obiektywna i powstaje w wyniku ziszczenia się zdarzenia.
Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem organu odwoławczego należało nałożyć na stronę karę pieniężną w wysokości 500 (słownie: pięćset) złotych za naruszenie polegające na niewyposażeniu kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym.
Odnośnie naruszenia 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ odwoławczy wskazał, że zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci m.in. protokołu kontroli drogowej, protokołu oględzin pojazdu, dokumentacji fotograficznej, protokołu przesłuchania świadka, że w dniu 20 lutego 2024 r. strona wykonywała przewóz drogowy pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu. Powyższe naruszenie zostało stwierdzone w dniu 20 lutego 2024 r. przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego podczas kontroli drogowej autobusu marki Iveco o nr rej. [...]. Kontrolowanym pojazdem kierowca Z. D. wykonywał przewóz drogowy w imieniu przedsiębiorcy K. sp. z o. o. Na podstawie danych widniejących na stronie www.BezpiecznyAutobus.gov.pl kontrolujący ustalili, że autobus marki Iveco o nr rej. [...] miał 23 miejsca siedzące oraz 11 miejsc stojących. W trakcie oględzin pojazdu inspektorzy stwierdzili, że w pojeździe nie był zainstalowany tachograf do rejestrowania czasu pracy kierowcy. W celu ustalenia charakteru wykonywanego przewozu kontrolujący sprawdzili posiadane przez kierowcę dokumenty oraz przesłuchali kierowcę w charakterze świadka. Świadek Z. D. zeznał, że w chwili kontroli wykonywał przewóz w imieniu przedsiębiorcy K. sp. z o.o. na trasie z N. do K. oraz że kontrolowany pojazd nie jest wyposażony w tachograf. Ponieważ pojazd marki Iveco o nr rej. [...] przystosowany był i przeznaczony do przewozu więcej niż dziewięciu osób łącznie z kierowcą, dlatego do wykonywanego przewozu miały zastosowanie przepisy rozporządzenia nr 561/2006 oraz rozporządzenia nr 165/2014 i ustawy o transporcie drogowym. Z uwagi na charakter wykonywanego przewozu oraz przeznaczenie pojazdu do przewozu więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, przedsiębiorca w którego imieniu kontrolowany kierowca wykonywał przewóz drogowy powinien wyposażyć samochód w urządzenie rejestrujące zadnie z wymogami określonymi w art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 165/2014. Inspektorzy podczas oględzin kontrolowanego pojazdu nie stwierdzi, by ww. pojazd posiadał tachograf, który umożliwiał rejestrowanie aktywności kierowcy w trakcie wykonywanych przewozów drogowych. Z przeprowadzonej kontroli został sporządzony protokół kontroli nr [...] z dnia 20 lutego 2024 r., a stan pojazdu utrwalony na dokumentacji fotograficznej.
Organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 75 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Protokół kontroli drogowej stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., zatem sporządzony w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Podpisanie protokołu kontroli drogowej bez zastrzeżeń, co miało miejsce w niniejszej sprawie, stanowi dowód na okoliczności w nim stwierdzone i wyznacza granice postępowania administracyjnego co do faktów i stanu prawnego.
Zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego zgodnie z prawem nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 10.000 (słownie: dziesięć tysięcy) złotych za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu.
Suma kar pieniężnych za naruszenia ujawnione w trakcie kontroli opisanej w protokole kontroli z dnia 20 lutego 2024 r. wynosi 10.500 (słownie: dziesięć tysięcy pięćset) złotych.
Z kolei odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wyjaśnił, że kara nie została nałożona za wykonywanie przewozu okazjonalnego jak to błędnie określił organ w zaskarżonej decyzji, ale za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w tachograf posiadający świadectwo homologacji. Zgodnie z art. 4 lit a) rozporządzenia nr 561/2006, dla celów niniejszego rozporządzenia zastosowanie mają następujące definicje: "przewóz drogowy" oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy. Kontrolowany autobus był przystosowany do przewozu ponad 30 osób łącznie z kierowcą, a przed zatrzymaniem do kontroli poruszał się po drodze publicznej. Oznacza to, że w dniu 20 lutego 2024 r. wykonywany przez kierowcę Z. D. przewóz pojazdem marki Iveco o nr rej. [...] był przewozem drogowym. Organ podkreślił, że do każdego przewozu drogowego wykonywanego pojazdami określonymi w art. 2 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia nr 561/2006 stosuje się przepisy rozporządzenie nr 561/2006 o ile wykonywany przewóz nie podlega wyłączeniu o którym mowa w art. 3 i art. 13 rozporządzenia nr 561/2006. Tak więc o tym czy dany przewóz podlega wyłączeniu spod przepisów rozporządzenia nr 561/2006 nie decyduje przedsiębiorca, ale jest to następstwem spełnienia warunków określonych w art. 3 i art. 13 rozporządzenia nr 561/2006. Jeden z tych warunków określony jest w art. 3 lit a) rozporządzenia nr 561/2006 dotyczy przewozów regularnych. Według ww. przepisu niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozu drogowego pojazdami używanymi do przewozu osób w ramach przewozów regularnych, których trasa nie przekracza 50 km. Z materiału dowodowego wynika, że strona skarżąca miała uprawnienia do wykonywania przewozów regularnych oraz że kontrolowany pojazd był używany do wykonywania przewozów regularnych. Jednak w dniu kontroli przedmiotowym pojazdem nie był wykonywany przewóz regularny na linii do 50 kilometrów, co zeznał kontrolowany kierowca w trakcie przesłuchania. Z zeznań kierowcy wynika, że na co dzień wykonuje przewozy regularne kontrolowanym pojazdem, jednak w dniu kontroli wykonuje przewóz z N. do K. na polecenie pracodawcy.
Organ odwoławczy zauważył, ze kolejne wyłączenie określone w art. 3 lit. g rozporządzenia nr 561/2006, na które powołała się strona skarżąca dotyczy jazdy pojazdów nowatorskich niedopuszczonych do ruchu oraz pojazdów dopuszczonych do ruchu w ramach wykonanych prób po wykonanej naprawie. Zgodnie z art. 3 lit g rozporządzenia nr 561/2006, rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozu drogowego pojazdami poddawanymi próbom drogowym do celów rozwoju technicznego lub w ramach napraw albo konserwacji oraz pojazdami nowymi lub przebudowanymi, które nie zostały jeszcze dopuszczone do ruchu. Z powyższego przepisu wynika, że nie ma obowiązku używania tachografu, gdy pojazd nie jest dopuszczony do ruchu drogowego, a jazda jest wykonywana w ramach prób dla celu rozwoju technicznego lub jazda jest wykonywana pojazdem dopuszczonym do ruchu, ale jazda wykonywana jest po wykonanej naprawie pojazdu w celu sprawdzenia wykonanej naprawy. Taka jazda jest wykonywana przez mechanika lub kierowcę prowadzącego pojazd w obecności mechanika, który to (mechanik) nie posiada uprawnień do prowadzenia pojazdów. W przypadku jazdy pojazdem dopuszczonym do ruchu z całokształtu materiału dowodowego musi wynikać, że jazda ta miała ścisły związek z wykonaną naprawą pojazdu.
Jak podał organ odwoławczy, w przedmiotowej sprawie kierowca Z. D., przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że porusza się kontrolowanym pojazdem na trasie z N. do K. na polecenie pracodawcy oraz że pojazd jest sprawny. Z zeznań świadka wynika, że na co dzień wykonuje kontrolowanym pojazdem przewozy na rzecz pracodawcy. Tym samym dowód w postaci zeznań świadka świadczy, że wykonywany w dniu 20 lutego 2024 r. przewóz ww. pojazdem nie odbywał się w ramach wykonanych napraw i konieczności sprawdzenia jak działa pojazd po naprawie. Stanowisko organu dotyczące wyłączenia jazdy w ramach sprawdzania pojazdu po wykonanej naprawie pojazdu oparte jest na treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2022 r., sygn. akt II GSK 1703/18.
Organ odwoławczy nie uznał przedstawionych dowodów strony skarżącej za wiarygodne. Zaświadczenie o naprawie ww. pojazdu z dnia 8 marca 2024 r. zostało wystawione dwa tygodnie po wykonanej naprawie. Z zaświadczenia wynika, że pojazd był serwisowany tuż przed przedmiotową kontrolą i konieczne było sprawdzenie jak się zachowuje pojazd po naprawie. Z pisma wynika, że usterka pojazdu występuje po przejechaniu 40 kilometrów, co powoduje, że nie można jej było sprawdzić na krótkim odcinku drogi. W zaświadczeniu wystawca dokumentu wskazał również, że posiada warsztat w K. co również miało uzasadniać przyczynę wykonywanej jazdy na trasie z N. do K. Organ nie dał wiary powyższemu dokumentowi. W zaświadczeniu pomimo wykonanej naprawy nie została jasno określona usterka i jej przyczyna. Nie można zatem dokonać naprawy jeżeli nie ustaliło się dokładnego charakteru usterki. Wraz z zaświadczeniem nie przedstawiono innych dokumentów potwierdzających dokonanie naprawy takich jak np. książka serwisowa czy faktura za dokonanie naprawy. Przedstawiony dokument jest dokumentem prywatnym, nie ma wiarygodności danych w nim zawartych, nawet co do daty jego sporządzenia. Z przedstawionego zaświadczenia wynika, że tuż przed kontrolą pojazd był naprawiany. Tymczasem kierowca Z. D. podczas przesłuchania w charakterze świadka zeznał, że pojazd jest sprawny. W odwołaniu strona skarżąca podniosła, że kierowca działał w stresie i nie zadzwonił do pracodawcy. Trudno uznać, że kierowca działał w stresie w sytuacji, gdy ujawnione naruszenia nie były przez niego popełnione, a z protokołu kontroli wynika, że składał zeznania w sposób swobodny dokładnie opisując przyczyny braku tachografu w pojeździe i charakter wykonywanych przewozów. Organ podkreślił, że jeżeli kierowca jako mający wiedzę z dziedziny naprawy pojazdów miał sprawdzić czy pojazd po naprawie prawidłowo pracuje tym samym od samego początku powinien wiedzieć o swojej misji, by móc ocenić czy naprawa została prawidłowo przeprowadzona. Tymczasem w trakcie kontroli kierowca nie zeznał o naprawie pojazdu, a tym bardziej, że jego obowiązkiem jest sprawdzenie czy po naprawie pojazd działa prawidłowo. Samo zeznanie kierowcy, że pojazd jest sprawny technicznie, nie może być potraktowane jako opinia kierowcy po dokonanej jeździe, ale że otrzymał sprawny technicznie pojazd, którym miał wykonać przewóz z N. do K. na polecenie przedsiębiorcy.
Według organu odwoławczego strona skarżąca nie udowodniła, że jazda przedmiotowym pojazdem w dniu 20 lutego 2024 r. wykonana została w ramach sprawdzenia pojazdu po wykonanej naprawie. Tym samym przejazd w dniu 20 lutego 2024 r. nie podlegał wyłączeniu spod obowiązywania przepisów rozporządzenia nr 561/2006. Jednocześnie organ odwoławczy nie uwzględnił wniosku strony skarżącej o przesłuchanie T. S. - Kierownika Wydziału ds. Eksploatacji Autobusowej oraz uzupełniające przesłuchanie Z. D. Organ dokonuje bowiem przesłuchania, gdy w sprawie występują wątpliwości i nie można ich ustalić na postawie posiadanych dokumentów. Dlatego w trakcie kontroli został przesłuchany kierowca ww. pojazdu. W trakcie postępowania strona skarżąca nie przedstawiła wiarygodnych dokumentów potwierdzających dokonanie naprawy, a tym samym w sprawie nie stwierdzono wątpliwości dotyczących okoliczności faktycznych, na które należałoby przesłuchać wskazanych świadków.
Organ odwoławczy stwierdził, że w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalono stan faktyczny. Organ pierwszej instancji zgromadził dowody, które były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie było sprzeczne z prawem. Organ dysponował protokołem kontroli, protokołem przesłuchania świadka, protokołem oględzin pojazdu, dokumentacją fotograficzną. W czasie kontroli inspektorzy udowodnili w sposób nie budzący wątpliwości, że w dniu kontroli wykonywano przewóz drogowy autobusem przystosowanym do przewozu ponad 9 osób łącznie z kierowcą, który to pojazd nie posiadał tachografu, a kontrolowany kierowca nie został wyposażony w dokument, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, tj. w zezwolenie na wykonywanie transportu drogowego. Ustalenia faktyczne uzyskane w trakcie kontroli nie budziły wątpliwości i jednoznacznie wskazywały na powstanie naruszeń określonych w Ip. 1.12, i Ip. 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Mając na uwadze powyższe, zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. jest bezpodstawny. W sprawie nie doszło do naruszenia art. 107 k.p.a. Zaskarżona decyzja zawierała wszystkie niezbędne elementy wymagane przez art. 107 § 3 k.p.a.
Organ odwoławczy wskazał przy tym, że art. 92 c ustawy o transporcie drogowym nie znajduje zastosowania w rozpatrywanej sprawie ponieważ przedsiębiorca nie wykazał, że nie miał wpływu na powstanie naruszeń. Przedsiębiorca nie przedstawił żadnej z podstaw egzoneracyjnych, o których mowa w ww. przepisie, której wystąpienie stanowiłoby podstawę do odstąpienia od nałożenia kary za ujawnione naruszenie. Z materiału dowodowego oraz wyjaśnień strony nie wynika by przedsiębiorca podjął jakiekolwiek kroki do zapobieżenia powstaniu ujawnionych naruszeń, jak również, że powstałe naruszenia są następstwem okoliczności, których nie mógł przewidzieć lub którym nie mógł zapobiec.
W skardze na powyższą decyzje strona skarżąca zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie:
1) art. 7, art. 75 § 1, art. 76 § 3, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i niewydanie decyzji w oparciu o całokształt okoliczności sprawy, a to przez wydanie decyzji bez kierowania się zasadą słuszności interesu strony oraz przepisami art. 7a § 1 i art. 81 a k.p.a., które nakazują rozstrzygać wątpliwości co do stanu faktycznego lub wątpliwości prawne na korzyść strony postępowania, w szczególności w związku z:
- błędną ocenę dowodów przedstawionych przez Spółkę za odwołaniem,
- nieuwzględnieniem wszystkich dowodów zgromadzonych w sprawie,
- odmową uznania za wiarygodne dowody przedstawione w sprawie bez racjonalnego uzasadnienia, które zasadniczo ogranicza się do stwierdzenia że organ uznaje dowody za niewiarygodne,
- nieprawidłowym ustaleniem, że przyjęcie przez organ I instancji iż w dniu kontroli realizowany był okazjonalny przewóz stanowiło omyłkę organu I instancji, w sytuacji gdy stanowisko organu I instancji nie może zostać zakwalifikowane jako omyłka skoro organ w sposób jednoznaczny z szerokim uzasadnieniem przyjął określoną kwalifikację stanu faktycznego i prawnego;
- uznaniem, że dowód w postaci zeznań świadka świadczy, że wykonywany w dniu 20 lutego 2024 r. przewóz przedmiotowym pojazdem nie odbywał się w ramach wykonanych napraw i konieczności sprawdzenia jak działa pojazd po naprawie, w sytuacji gdy świadek – Z. D., nie był w ogóle pytany o tę okoliczność;
- uznaniem, że zaświadczenie o naprawie przedmiotowego pojazdu z dnia 8 marca 2024 r. jest niewystarczające do uznania, że przejazd odbywał się w ramach kontroli po naprawie pojazdu, w sytuacji gdy:
• organ odmówił przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków,
• organ zaniechał wezwania strony do złożenia dodatkowych dowodów, wyjaśnień
• nie ma żadnych dowodów w aktach sprawy podważających przedłożone zaświadczenie,
• w zaświadczeniu określona została usterka - m.in. "okresowe problemy z rozruchem pojazdu",
• organ nie jest biegłym z zakresu mechaniki samochodowej aby był w stanie określić jakie określenie usterki jest dostateczne a jakie nie.
- uznaniem, że w dniu kontroli realizowany był przewóz drogowy w sytuacji, gdy autobus nie przewoził żadnych pasażerów, organ nie dołączył do protokołu żadnych paragonów fiskalnych mających dokumentować realizację przewozu, jak również w sytuacji gdy z przedłożonego zaświadczenia jednoznacznie wynika realizowanie jazdy próbnej testowej po dokonanej naprawie
2) art. 7. art. 75 § 1, art. 76 § 3. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez przyjęcie przez organ odwoławczy, że naruszono wymienione w decyzji przepisy, podczas gdy:
- w protokole kontroli stwierdzono że w chwili kontroli wykonywany był okazjonalny przewóz drogowy autobusem,
- organ I instancji w znacznej części uzasadnienia decyzji przeprowadził szeroką argumentację prawną i faktyczną mającą wykazać realizację przewozu okazjonalnego, a ponadto przyjął jednoznaczne stanowisko, że analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jasno wynika, że kontrolowany przejazd wypełnił zatem zawarta definicje w ustawie o transporcie drogowym co do przewozu okazjonalnego. Przewóz jako okazjonalny nie ma pokrycia w zebranej dokumentacji, a tym bardziej nie był wyłączony z obowiązku stosowania tachografu.
3) art. 8, art. 10 k.p.a. w związku z art. 78 k.p.a. poprzez brak umożliwienia stronie przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań i prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania uczestników do władzy publicznej, w szczególności w sytuacji niepoinformowania o dalszej odmowie przeprowadzenia dowodów ze świadków;
4) art. 107 § 3 k.p.a. polegające na sporządzeniu uzasadnienia do zaskarżonej decyzji nie odpowiadającego wymogom przewidzianym przez przepisy k.p.a., bowiem w lapidarnym uzasadnieniu organ nie przedstawił w sposób rzetelny uzasadnienia faktycznego oraz prawnego zapadłego rozstrzygnięcia:
5) art. 3 lit. g rozporządzenia nr 561/2006 poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, co spowodowało powstanie po stronie skarżącego nieuzasadnionej odpowiedzialności, w sytuacji gdy z dyspozycji tego przepisu jasno wynika, iż regulacji rozporządzenia nr 561/2006 nie stosuje się do przewozu drogowego pojazdami poddawanymi próbom drogowym do celów rozwoju technicznego lub w ramach napraw albo konserwacji oraz pojazdami nowymi lub przebudowanymi, które nie zostały jeszcze dopuszczone do ruchu, a jednocześnie zgromadzone dowody w sprawie wskazują że w dniu kontroli była realizowana próba drogowa po dokonanej naprawie autobusu w serwisie;
6) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 92a ust. 1, 7, 11 i załącznika nr 3, Ip. 6.1.1. oraz nr 3 Ip. 1.12. ustawy o transporcie drogowym poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd dokonując bowiem kontroli według wyżej wskazanych kryteriów zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji nie stwierdził, by kontrolowane decyzje zawierały kwalifikowane wady skutkujące stwierdzeniem nieważności, czy wznowieniem postępowania. Sąd nie stwierdził także, by przy ich wydawaniu orzekające organy naruszyły zarówno przepisy postępowania, jak i prawa materialnego w stopniu skutkującym uchyleniem wydanych w sprawie decyzji.
Materialnoprawną podstawę kontrolowanych rozstrzygnięć stanowiły przepisy art. art. 4 pkt 22 lit. b, h, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. ust. 1, ust. 3, ust. 7, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1539, zwanej dalej ustawą o transporcie drogowym).
Ustawa o transporcie drogowym określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego, niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, zasady działania Inspekcji Transportu Drogowego i odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym, zasady i tryb wyznaczania dworców, w których jest udzielana pomoc osobom niepełnosprawnym i zasady ochrony praw pasażerów ( art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym).
Wobec powyższego, zgodnie z 4 pkt 22 lit. b i h ustawy o transporcie drogowym, w brzmieniu obowiązującym na dzień kontroli, przez obowiązki lub warunki przewozu drogowego rozumie się obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz m. in. rozporządzenia (WE) nr 561/2006 i rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 165/2014", lub aktów wykonawczych do rozporządzenia (UE) nr 165/2014: rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/799 z dnia 18 marca 2016 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 ustanawiającego wymogi dotyczące budowy, sprawdzania, instalacji, użytkowania i naprawy tachografów oraz ich elementów składowych (Dz. Urz. UE L 139 z 26.05.2016, str. 1, z późn. zm.) 6, rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2017/548 z dnia 23 marca 2017 r. ustanawiającego standardowy formularz pisemnego oświadczenia w sprawie usunięcia lub naruszenia plomby tachografu (Dz. Urz. UE L 79 z 24.03.2017, str. 1)
Według art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto; wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji (pkt 1).
W myśl ust. 2 tego przepisu podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1 wypis z zaświadczenia, którym mowa w art. 33 ust. 10.
Zgodnie z ust. 3 art. 87 ustawy o transporcie drogowym przedsiębiorca
lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty.
W myśl natomiast art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.
Zgodnie z art. 92a ust. 3 suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych ustawy o transporcie drogowym wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy o transporcie drogowym.
Ust. 7 art. 92a ustawy o transporcie drogowym stanowi natomiast, że wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/4031)
1. popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,
2. popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10
- załącznika nr 3 do ustawy
Stosownie do Ip. 1.12 zał. nr 3 do ustawy o transporcie drogowym niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym, wymagane w związku z realizowanym przewozem - za każdy dokument sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 500 zł.
Mając powyższe regulacje na względzie nie budzi wątpliwości, zdaniem Sądu, ich prawidłowa wykładnia zaprezentowana przez orzekające w sprawie organy oraz dokonanie przez nie ustalenia istotnych dla treści rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych. Bezsprzecznie, w świetle postanowień art. 4 pkt 3, art. 4 pkt 6a oraz 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym strona skarżąca wykonywała krajowy przewóz rzeczy. Ustalenia poczynione przez organy w dniu kontroli nie budzą zastrzeżeń. Istotnie, jak wskazały organy, w dniu 20 lutego 2024 r. podczas kontroli drogowej autobusu marki Iveco o nr rej. [...], którym kierował Z. D. wykonywany był krajowy przewóz drogowy w imieniu przedsiębiorcy – K. sp. z o.o. w K. Bezsprzecznie w trakcie kontroli kierowca nie posiadał przy sobie dokumentu uprawniającego do wykonywania przewozu drogowego autobusem.
Rzeczywiście w trakcie trwania kontroli kierowca okazał zdjęcie wypisu z zezwolenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, lecz zdaniem Sądu, prawidłowa jest ocena organów takiego zachowania, jako niespełniającego ustawowy wymóg. Posiadanie jednakże przez kierowcę "wersji elektronicznej" (zdjęcia) licencji nie stanowi o wypełnieniu obowiązku z art. 87 ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. Uściślając, w ocenie Sądu, w tym przypadku nie można nawet mówić o okazaniu wersji elektronicznej dokumentu w pełnym tego słowa znaczeniu. Wersja elektroniczna dokumentu to bowiem cyfrowy format pliku (np. PDF, DOCX, JPG), który przechowuje treść i strukturę dokumentu w postaci danych, mający taką samą moc prawną jak papierowy pierwowzór, jeśli jest podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub opatrzone e-podpisem/e-dowodem, co umożliwia jego autentykację i integralność, a w obrocie prawnym jest równoważny formie pisemnej. Prawdziwy dokument elektroniczny jest zatem tworzony cyfrowo lub poświadczony elektronicznie, np. przez notariusza. Z całą pewnością z takim przypadkiem nie mamy do czynienia w tym wypadku, lecz jedynie zdjęciem dokumentu, co nie pozwala na weryfikację jego autentyczności i rzeczywiście nie może być w żaden sposób uznane ze spełnienie w tym zakresie ustawowych wymogów. Sąd podziela więc stanowisko wypowiedziane w tym względzie w wyrokach WSA w Krakowie z dnia 10 marca 2021 r., III SA/Kr 961/20, LEX nr 3176924 i z dnia 24 maja 2021 r., sygn. akt III SA/Kr 1309/20; LEX nr 3209091).
Strona skarżąca, chcąc uwolnić się od odpowiedzialności za to naruszenie, powinna upewnić się przed rozpoczęciem przewozu, że kierowca jest wyposażony we wszystkie wymagane w związku z wykonywanym przewozem dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym. Strona skarżąca nie dopełniła zatem swoich obowiązków w tym zakresie. Ustalony w trakcie kontroli stan faktyczny polegający na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę nie wyposażonego przez przedsiębiorcę w dokument uprawniający do wykonywania przewozu drogowego kontrolujący zakwalifikowali jako naruszenie określone w Ip. 1.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, co prawidłowo zostało uznane przez organy za zgodne z hipoteza i dyspozycją wskazanych przepisów prawnych.
Również w odniesieniu do drugiego ze stwierdzonych naruszeń ustawy o transporcie drogowym Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowego działania organów.
Trafnie podkreślił organ odwoławczy, że w rozpatrywanej sprawie kara nie została nałożona za wykonywanie przewozu okazjonalnego, jak to błędnie określił organ pierwszej instancji, ale za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w tachograf posiadający świadectwo homologacji. Zgodnie z art. 4 lit a rozporządzenia nr 561/2006, dla celów niniejszego rozporządzenia zastosowanie mają następujące definicje: "przewóz drogowy" oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy. Kontrolowany autobus był przystosowany do przewozu ponad 30 osób łącznie z kierowcą, a przed zatrzymaniem do kontroli poruszał się po drodze publicznej. Wykonywał zatem w dniu 20 lutego 2024 r. przewóz drogowy. Racje mają organy, że do każdego przewozu drogowego wykonywanego pojazdami określonymi w art. 2 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia nr 561/2006 stosuje się przepisy rozporządzenie nr 561/2006 o ile wykonywany przewóz nie podlega wyłączeniu o którym mowa w art. 3 i art. 13 rozporządzenia nr 561/2006. O tym czy jednak dany przewóz podlega wyłączeniu spod przepisów rozporządzenia nr 561/2006 nie decyduje przedsiębiorca, lecz jest to następstwem spełnienia warunków określonych w art. 3 i art. 13 rozporządzenia nr 561/2006. Jeden z tych warunków określony jest w art. 3 lit a rozporządzenia nr 561/2006 dotyczy przewozów regularnych. Według ww. przepisu niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozu drogowego pojazdami używanymi do przewozu osób w ramach przewozów regularnych, których trasa nie przekracza 50 km. również i w tym zakresie prawidłowo oceniły organy zebrany materiał dowodowy. Wynika z niego, że strona skarżąca miała uprawnienia do wykonywania przewozów regularnych oraz że kontrolowany pojazd był używany do wykonywania przewozów regularnych ale w dniu kontroli, co istotne przedmiotowym pojazdem - nie był wykonywany przewóz regularny na dystansie do 50 kilometrów - co zeznał kontrolowany kierowca w trakcie przesłuchania. Kolejne wyłączenie zostało określone w art. 3 lit. g rozporządzenia nr 561/2006, na które to powołała się strona skarżąca. Zwrócić jednakże należy uwagę, że dotyczy ono jazdy pojazdów nowatorskich niedopuszczonych do ruchu oraz pojazdów dopuszczonych do ruchu w ramach wykonanych prób po wykonanej naprawie. Zgodnie z art. 3 lit g rozporządzenia nr 561/2006, rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozu drogowego pojazdami poddawanymi próbom drogowym do celów rozwoju technicznego lub w ramach napraw albo konserwacji oraz pojazdami nowymi lub przebudowanymi, które nie zostały jeszcze dopuszczone do ruchu. Z powyższego przepisu wynika, że nie ma obowiązku używania tachografu, gdy pojazd nie jest dopuszczony do ruchu drogowego, a jazda jest wykonywana w ramach prób dla celu rozwoju technicznego lub jazda jest wykonywana pojazdem dopuszczonym do ruchu, ale jazda wykonywana jest po wykonanej naprawie pojazdu w celu sprawdzenia wykonanej naprawy. Taka jazda jest wykonywana przez mechanika lub kierowcę prowadzącego pojazd w obecności mechanika, który to (mechanik) nie posiada uprawnień do prowadzenia pojazdów. Zasadnie więc stwierdziły organy, że w przypadku jazdy pojazdem dopuszczonym do ruchu z całokształtu materiału dowodowego musi wynikać, iż jazda ta miała ścisły związek z wykonaną naprawą pojazdu.
Tymczasem w rozpatrywanej sprawie przesłuchany w charakterze świadka kierowca zeznał, że porusza się kontrolowanym pojazdem na trasie z N. do K. na polecenie pracodawcy oraz że pojazd jest sprawny. Zgodzić się należało z organami, że ze wskazanego dowodu z osób (zeznań świadka) wynika, że w dniu kontroli wykonywany był przewóz przedmiotowym pojazdem, który nie odbywał się w ramach wykonanych napraw i w celu sprawdzenia jak działa ten pojazd po naprawie. Prawidłowej oceny w tym względzie nie mogło też zmienić przedłożone zaświadczenie o naprawie ww. pojazdu z dnia 8 marca 2024 r. Skoro zostało ono wystawione dwa tygodnie po wykonanej naprawie, a jednocześnie z zaświadczenia wynika, że pojazd był serwisowany tuż przed przedmiotową kontrolą i konieczne było sprawdzenie jak się zachowuje pojazd po naprawie, to prawidłowo oceniły organy wskazany dokument. Istotnie wynika z niego, że usterka pojazdu występuje po przejechaniu 40 kilometrów, co powoduje, że nie można jej było sprawdzić na krótkim odcinku drogi. W zaświadczeniu wystawca dokumentu wskazał również, że posiada warsztat w K. co również miało uzasadniać przyczynę wykonywanej jazdy na trasie z N. do K. Zasadna jest jednakże ocena pozbawienia doniosłości tego dowodu przez organy w sytuacji, gdy we wskazanym zaświadczeniu pomimo wykonanej naprawy nie została jasno i precyzyjnie określona usterka związana z rozruchem pojazdu i jej przyczyna. Nie jest wystarczające ogólnikowe wskazanie – "problemy z rozruchem", gdyż mogą one najczęściej wynikać z rozładowanego akumulatora, zużytych świec żarowych (diesel) lub zapłonowych (benzyna), zapchanego filtra paliwa, problemów z rozrusznikiem (np. zawieszone szczotki), awarii układu zapłonowego (cewki) lub systemu paliwowego (pompa, wtryski), a także mogą być spowodowane problemami z immobilizerem, niską kompresją silnika lub krystalizacją paliwa. Trafnie i przekonująco stwierdziły więc organy, że nie można przecież dokonać naprawy jeżeli nie ustaliło się dokładnego charakteru usterki. Nadto, wraz z zaświadczeniem nie przedstawiono innych dokumentów potwierdzających dokonanie naprawy takich jak np. książka serwisowa czy faktura za dokonanie naprawy. Najistotniejsze jest jednak to, że kierowca Z. D. podczas przesłuchania w charakterze świadka zeznał, że pojazd jest sprawny. Podniesione zatem w odwołaniu przez stronę skarżącą okoliczności, że kierowca działał w stresie i nie zadzwonił do pracodawcy trudno było uznać rzeczywiście za wiarygodne, zwłaszcza, że ujawnione naruszenia nie były przez niego popełnione, a z protokołu kontroli wynika, że składał zeznania w sposób swobodny dokładnie opisując przyczyny braku tachografu w pojeździe i charakter wykonywanych przewozów. Rację ma organ odwoławczy podkreślając, że jeżeli kierowca, jako mający wiedzę z dziedziny naprawy pojazdów, miał sprawdzić czy pojazd po naprawie prawidłowo pracuje, to od samego początku powinien wiedzieć o tak istotnej kwestii mającej wpływ na bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Tymczasem w trakcie kontroli kierowca nie zeznał o naprawie pojazdu, a przecież obowiązkiem jego było sprawdzenie czy po naprawie pojazd działa prawidłowo.
Zasadnie stwierdził zatem organ odwoławczy, że strona skarżąca nie udowodniła, iż jazda przedmiotowym pojazdem w dniu 20 lutego 2024 r. wykonana została w ramach sprawdzenia pojazdu po wykonanej naprawie. Tym samym przejazd w dniu 20 lutego 2024 r. nie podlegał wyłączeniu spod obowiązywania przepisów rozporządzenia nr 561/2006.
Naruszenie powyższe zostało usankcjonowane karą 10 000 zł pod Ip. 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Ustalenia faktyczne uzyskane w trakcie kontroli nie budziły wątpliwości i jednoznacznie wskazywały na także i tego powstanie naruszenia.
Reasumując, zdaniem Sądu, ustalenia organów istotnych dla treści rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych nie budzą wątpliwości i zostały one zawarte w protokole z kontroli nr [...] z dnia 20 lutego 2024 r., a stan pojazdu utrwalony został także w dokumentacji fotograficznej.
Protokół z kontroli drogowej został sporządzony na podstawie art. 74 w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym i jak trafnie podkreślił organ odwoławczy, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej w skrócie – k.p.a.). Ponieważ został sporządzony w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.
Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, a stanowisko to podziela również skład orzekający Sądu w niniejszej sprawie, dowód z dokumentu urzędowego - jakim jest prawidłowo sporządzony protokół kontroli - ma znaczenie szczególne, bowiem zostaje w nim utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali podczas kontroli. Protokół ten, podpisany przez osoby uczestniczące w kontroli, to jest inspektora i kierowcę, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1416/15, opubl. w CBOSA).
Trafna jest też argumentacja organu odwoławczego, że skarżący nie mógł skorzystać z instytucji przewidzianej w art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Analiza tej regulacji pozwala na stwierdzenie, że przesłanką egzoneracyjną jest sytuacja, gdy okoliczności i dowody wskazują, iż podmiot wykonujący przewóz lub inne czynności związane z tym przewozem nie miał wpływu na ich powstanie, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które nie mógł przewidzieć. Zatem dla zastosowania tej normy prawnej niezbędne jest zaistnienie obydwu przesłanek łącznie. Zasadnie argumentuje organ odwoławczy, że z taką sytuacją można mieć do czynienia wówczas, gdy z przyczyn od strony niezależnych, na które nie ma ona żadnego wpływu, dana okoliczność powstaje. Do nich należą bowiem, jak słusznie wskazał organ odwoławczy, tylko takie, które powstały w warunkach niezależnych od skarżącego, a więc takie jak klęski żywiołowe katastrofy, a nie niedbałość, niewiedza, czy zaniechanie, czy też niedostateczne sprawdzenie prawem wymaganych warunków prowadzenia tego rodzaju działalności gospodarczej.
Wobec powyższego w żaden sposób nie można więc było skutecznie postawić orzekającym organom naruszenia przepisów postępowania – artykułów: 7, 77 § 1, 80, czy 107 § 3 k.p.a. poprzez nieustalenie wszystkich istotnych dla treści rozstrzygnięcia okoliczności i niewłaściwą ocenę zebranego materiału dowodowego lub brak odniesienia się do zarzutów odwołania, niedziałania na podstawie prawa, czy też braku należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.
Nie jest także zasadny postawiony w skardze zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a.
Dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału
w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest bowiem wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Strona stawiająca zatem tego rodzaju zarzut musi więc wykazać istnienie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy. Powinna więc wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. ocenić należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Skoro istotna okoliczność dla treści rozstrzygnięcia został udowodniona, to organ ma prawo, w świetle art. 78 § 2 k.p.a. nie uwzględnić innych dowodów. Przeprowadzenie dowodów dotyczących okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami byłoby sprzeczne z istotą regulacji zawartej w art. 78 § 2 k.p.a. Nadto, zwrócić należy jeszcze na jedną niezwykle ważną kwestię, a mianowicie, że uprawnienie strony do zgłoszenia żądania przeprowadzenia dowodu podlega ograniczeniom, które pod względem celowości i konieczności zapewnienia szybkości postępowania, organ powinien każdorazowo rozważyć zwłaszcza w sytuacji, gdy nie ma dostatecznych argumentów przemawiających za zakwestionowaniem dotychczasowych ustaleń. Organ miał więc prawo zająć w tej kwestii negatywne stanowisko, zwłaszcza, że wniosek dowodowy o przesłuchanie świadków pojawił się na etapie odwołania, a nie w fazie postępowania dowodowego, co nie jest bez znaczenia dla oceny naruszenia przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik tej sprawy. Strona została powiadomiona zawiadomieniem z dnia 20 lutego 2024 r. o wszczęciu postepowania administracyjnego w niniejszej sprawie (k. 14 akt administracyjnych), po uprzednim dokonaniu kontroli i oględzin pojazdu oraz przesłuchaniu kierowcy, została jednocześnie wezwana o podanie personaliów osoby zarządzającej transportem, zarządzającej przedsiębiorstwem lub innej osoby wykonującej czynności związanych z przewozem a także pouczona, że brak wyjaśnień, wniosków, uwag, zastrzeżeń spowoduje, że zostanie wydana decyzja w oparciu o dotychczasowy materiał dowodowy. Strona w piśmie z dnia 4 marca 2024 r. (k. 16 akt administracyjnych) wnioskowała jedynie o dokonanie uzupełniającego przesłuchania kierowcy. Nie miała przeszkód w domaganiu się dokonania przesłuchania określonych osób na tym etapie. Oceny takiego działania organów nie można zupełnie, zdaniem Sądu, odrywać też od chronologii, reakcji strony i etapu postępowania. Trudno zatem uznać takie działanie organu za swoistą "karę za zwłokę" w reakcji strony skarżącej na zaistniałą sytuację uzależnione od poglądu organu na dotychczasowy wynik postępowania dowodowego.
Nic też w kwestii prawidłowego powyższego stanowiska organów, zdaniem Sądu, nie zmienia postawiony w skardze zarzut zmiany kwalifikacji wykonywanego przez stronę skarżącą w dniu kontroli przewozu. Podnieść bowiem należy strona skarżąca raz podnosi, że był to okazjonalny przewóz, a raz, iż był to regularny, a także, że był to przewóz po naprawie a skoro taki strona wykonywała, to winna być zwolniona z obowiązku posiadania w pojeździe tachografu. Strona skarżąca w swej argumentacji winna się więc zdecydować, który, w jej ocenie przewóz wykonywała. Nie dostrzega także strona skarżąca, co kluczowe w ocenie zaistniałych ewentualnie naruszeń w tym zakresie przepisów postępowania, że nie wykazała dostatecznymi i przekonywującymi dowodami, iż rzeczywiście taki przewóz po naprawie wykonywała i w związku z tym, organ powinien w myśl postanowień art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz 78 § 2 k.p.a. uwzględnić żądanie strony skarżącej przeprowadzenia dowodu ze świadków. Albo jest wykonywany innego rodzaju przewóz, albo jest wykonywany przewóz po naprawie, bo wykazanie wykonywania tego ostatniego mogło jedynie skutkować ewentualnym zwolnieniem z obowiązku posiadania w przedmiotowym pojeździe tachografu przy zaistniałych ku temu przesłankach.
Nie można też postawić organom zarzutu niewłaściwej wykładni przepisów ustawy o transporcie drogowych, jak i innych, wskazanych przepisów prawa materialnego, ani też ich niewłaściwego zastosowania.
Organ odwoławczy mógł więc skorzystać ze swych kompetencji, wskazanych w art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
W ocenie Sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W aktach sprawy znajdują się dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a organy dokonały ich wszechstronnej oceny.
Skarga wobec tego nie mogła odnieść zamierzonego skutku, skoro Sąd nie dopatrzył się takich uchybień przepisom postępowania i prawa materialnego, które by pociągały konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, a co zostało wykazane powyżej, zaś postawione w skardze zarzuty okazały się nieuzasadnione.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), orzekł, jak w sentencji wyroku.