III SA/Kr 218/26 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2026-04-21 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2026-02-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Ewa Michna Grzegorz Karcz /przewodniczący sprawozdawca/ Katarzyna Marasek-Zybura Symbol z opisem 6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2025 poz 1691 Art. 12 par. 1 , art. 35, art. 36 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. 2026 poz 143 Art. 119, art. 149 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 1 a, srt. 161 par. 1 pkt 3 w zw. z art. 149 par. 1 pkt 1, art. 200 i art. 239 par. 1 lit. a Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Karcz (spr.) Sędziowie WSA Ewa Michna WSA Katarzyna Marasek-Zybura Protokolant Sekretarz Sądowy Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi E. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 4 grudnia 2025 r. nr SKO.GiG/4176/1/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zmiany koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża oddala skargę. Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy) decyzją z dnia 4 grudnia 2025 r. nr SKO.GiG/4176/1/2025 po rozpatrzeniu odwołania E. C. (dalej: Skarżąca) utrzymało w mocy wydaną przez Starostę Tarnowskiego (dalej: organ I instancji,) decyzję z dnia 30 września 2025 r. nr WOŚ.6522.7.2022.EJ w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "G." położonego w miejscowości G., gmina Ż. Kontrolowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Jak wynika z akt które organ II instancji przesłał do tutejszego sądu wraz ze skargą decyzją z dnia 11 sierpnia 2014 r., znak: WOŚ.6522.5.2011.MN, Starosta Tarnowski udzielił T. D., prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą G. z siedzibą w B., koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "G." położonego w miejscowości G., gmina Ż. Ta koncesja decyzją z dnia 28 kwietnia 2015 r., znak: WOŚ.6522.6.2015.MN, została najpierw przeniesiona na rzecz Skarżącej a następnie przedmiotowa koncesja została zmieniona decyzją z dnia 4 sierpnia 2017 r., znak: WOŚ.6522.4.2017.MN w ten sposób, że okres ważności koncesji został określony do dnia 31 grudnia 2022 r. W dniu 3 października 2022 r. Skarżąca wniosła o zmianę koncesji poprzez wydłużenie okresu jej obowiązywania o 10 lał do dnia 31 grudnia 2032 r. W toku postępowania organ I instancji wezwał stronę do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach a gdy Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania organ I instancji odmówił zawieszenia postępowania po czym decyzją z dnia 7 lutego 2023 r. organ I instancji odmówił zmiany koncesji. Skarżąca odwołała się od tej decyzji a organ odwoławczy decyzją z dnia 5 kwietnia 2023 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Ponadto organ odwoławczy uchylił także postanowienie organu I instancji odmawiające zawieszenia postępowania. W toku ponownie prowadzonego postępowania organ I instancji stosując się do wskazań organu odwoławczego, postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2023 r. zawiesił na wniosek strony postępowanie administracyjne w sprawie zmiany koncesji a po wniesieniu przez Skarżącą w dniu 4 sierpnia 2025 r. o podjęcie zawieszonego postępowania i przedłożeniu kopii decyzji z dnia 25 lipca 2025 r. o środowiskowych uwarunkowaniach organ I instancji postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2025 r. podjął zawieszone postępowanie w sprawie zmiany koncesji wzywając jednocześnie Skarżącą do przedłożenia oryginału lub uwierzytelnionej kopii ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Skarżąca w dniu 23 września 2025 r. przedłożyła uwierzytelnioną kopię decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jednak bez klauzuli ostateczności. W tej sytuacji organ I instancji opisaną na wstępie decyzją z dnia 30 września 2025 r. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zmiany koncesji, uznając, że wobec wygaśnięcia koncesji z dniem 31 grudnia 2022 r. postępowanie stało się bezprzedmiotowe. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ I instancji powołał art. 104 i art. 105 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024r., poz. 572 t.j. z późn. zm. dalej "k.p.a."), art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018r. Prawo Przedsiębiorców (Dz.U. z 2024r., poz. 236 t.j. dalej: "u.p.p."), art. 22 ust. 2 i art. 34 ust 1 i 1a ustawy z dnia 9 czerwca 2011r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2024r., poz. 1290 t.j. z późn. zm. dalej "u.p.g.g."), Uzasadniając decyzję organ I instancji opisał przebieg postępowania podnosząc, że zgodnie z art. 38 ust. u.p.g.g. koncesja wygasa z upływem czasu na jaki została udzielona tj. w przypadku przedmiotowej koncesji z dniem 31 grudnia 2022 r. Wygaśnięcie zaś tejże koncesji powoduje, że postępowanie w sprawie o jej zmianę stało się bezprzedmiotowe w związku z czym podlega ono umorzeniu stosownie do art. 105 §1 k.p.a. Skarżącą odwołała się od tej decyzji zarzucając organowi I instancji naruszenie: art. 34 ust. 1a oraz art. 38 ust. 1 u.p.g.g. poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie, naruszenie art. 22 Konstytucji RP w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP oraz naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie bezprzedmiotowości postępowania. Organ II instancji opisaną na wstępie decyzją z dnia 4 grudnia 2025 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W podstawie prawnej decyzji organ II instancji powołał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. art. 34 ust. 1 i 1a u.p.g.g. oraz art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570 dalej "u.s.k.o.") i § 1 pkt 6 lit c rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. z 2003 r. Nr 198, poz. 1925) Uzasadniając decyzję organ II instancji podał, że w sprawie bezspornym jest, że: koncesja na wydobywanie kopaliny ze złoża "G." została udzielona na czas określony, do dnia 31 grudnia 2022 r., że wniosek o zmianę koncesji został złożony w okresie jej obowiązywania oraz że w dacie wydania zaskarżonej decyzji (30 września 2025 r.) koncesja ta od ponad dwóch i pół roku nie obowiązywała, gdyż wygasła z mocy prawa z upływem okresu, na jaki została udzielona. Wskazując na powyższe organ odwoławczy podał, że w sprawie niniejszej spór dotyczy oceny tego, czy w takiej sytuacji organ I instancji był zobligowany do merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku o zmianę koncesji, czy też prawidłowo przyjął, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Skarżąca stoi bowiem na stanowisku, że skoro - w myśl 34 ust. 1a u.p.g.g. do zmiany koncesji stosuje się odpowiednio przepisy o jej udzieleniu, z wyłączeniem art. 29a ust. 1. ( ... ) Przepisu art. 155 k.p.a. nie stosuje się – to tym samym do zmiany koncesji stosuje się odpowiednio przepisy o jej udzieleniu a zatem postępowanie w przedmiocie "przedłużenia" koncesji powinno zostać przeprowadzone w takim samym zakresie, jak przy jej udzieleniu, sam zaś fakt złożenia wniosku w czasie obowiązywania koncesji miałby zapewniać dopuszczalność wydania decyzji merytorycznej, niezależnie od późniejszego wygaśnięcia koncesji. Organ odwoławczy nie przychylił się do tego stanowiska. W ocenie organu odwoławczego art. 34 ust. 1a u.p.g.g. reguluje tryb zmiany koncesji, nakazując odpowiednie stosowanie przepisów o jej udzielaniu, lecz przepis ten nie uchyla ani nie modyfikuje skutków prawnych wynikających z art. 38 ust. 1 u.p.g.g. dotyczących wygaśnięcia koncesji. Zdaniem organu II instancji "Odpowiednie stosowanie" oznacza, że w zakresie dopuszczalnym przez charakter instytucji, postępowanie o zmianę koncesji prowadzi się podobnie jak postępowanie w sprawie jej udzielenia (współdziałanie z innymi organami, wymagane załączniki, ocena przesłanek materialnych itp.) ale jednocześnie warunkiem koniecznym pozostaje istnienie w obrocie prawnym decyzji koncesyjnej, która ma zostać zmieniona. Po jej wygaśnięciu brak jest już decyzji, która mogłaby stanowić przedmiot zmiany. Wskazał, że pogląd ten jest utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych gdzie podkreśla, że koncesja jest uprawnieniem materialnoprawným przyznanym na czas oznaczony a wygaśnięcie koncesji z upływem tego czasu powoduje, że nie ma już decyzji, którą można byłoby zmienić, co powoduje że postępowanie o zmianę koncesji prowadzone po jej wygaśnięciu jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 38 ust. 1 u.p.g.g., koncesja wygasa z upływem czasu, na jaki została udzielona i że jest to klasyczny termin prawa materialnego, którego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia z mocy samej ustawy, niezależnie od działań organu czy strony. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zawieszenie postępowania na podstawie art. 103 k.p.a. wstrzymuje bieg terminów procesowych przewidzianych w k.p.a., lecz nie ma wpływu na bieg terminów prawa materialnego w tym na czas obowiązywania koncesji określony w decyzji koncesyjnej. Wstrzymanie biegu terminów procesowych nie skutkuje "przedłużeniem" ważności koncesji. W konsekwencji fakt złożenia wniosku o zmianę koncesji przed upływem okresu jej obowiązywania powoduje, że koncesja pozostaje w mocy do czasu zakończenia postępowania, wygaśnięcie zaś koncesji w toku postępowania oznacza, że organ nie ma już czego zmieniać. Skoro zaś w sprawie niniejszej w dacie wydania zaskarżonej decyzji koncesja wygasła z dniem 31 grudnia 2022 r. z mocy prawa to wobec tego organ I instancji słusznie ocenił, że postępowanie w sprawie jej zmiany stało się bezprzedmiotowe. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 105 § 1 k.p.a. stosownie do którego gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości lub w części. Wskazując zaś na powyższe stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie bezprzedmiotowość postępowania wynika z wygaśnięcia koncesji której zmiany domagała się strona. W sytuacji zatem, gdy decyzja koncesyjna przestała obowiązywać z mocy prawa, organ administracji nie może orzekać o jej zmianie. Postępowanie nie może zakończyć się rozstrzygnięciem merytorycznym co do zmiany nieistniejącej już decyzji. W tym stanie rzeczy wydanie przez organ I instancji decyzji umarzającej postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. było konieczne i prawidłowe. W ocenie organu odwoławczego nawet gdyby przyjąć, że w toku postępowania przed organem I instancji miały miejsce uchybienia natury proceduralnej skutkujące przewlekłością postępowania a w efekcie wygaśnięciem koncesji nie zmienia to faktu, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji koncesja już nie obowiązywała, a organ był związany skutkiem materialnoprawnym w postaci jej wygaśnięcia. W ocenie organu odwoławczego nie naruszono również art. 22 Konstytucji RP ponieważ reglamentacja działalności w zakresie wydobywania kopalin, w tym konieczność uzyskania koncesji na czas określony, wynika wprost z ustawy - Prawo geologiczne i górnicze i stanowi dopuszczalne ustawowe ograniczenie wolności działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP), a wygaśnięcie koncesji z upływem okresu jej obowiązywania jest bezpośrednią konsekwencją zastosowania art. 38 ust. 1 u.p.g.g., a nie dowolną decyzją organu. Podsumowując, organ odwoławczy stwierdził, że koncesja na wydobywanie kopaliny ze złoża "G." wygasła z dniem 31 grudnia 2022 r. na podstawie art. 38 ust. 1 u.p.g.g. i po wygaśnięciu koncesji brak było podstaw prawnych do dokonania jej zmiany w trybie art. 34 ust. 1a u.p.g.g. W dacie wydania zaskarżonej decyzji postępowanie w sprawie zmiany (przedłużenia) koncesji było bezprzedmiotowe, co uzasadniało zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. i umorzenie postępowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowa skarżąca zarzuciła organowi II instancji: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, a to: art. 34 ust. 1 a u.p.g.g. przez jego niewłaściwą wykładnię, a następnie niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że z powodu upływu terminu koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża kruszywa naturalnego G. położonego w miejscowości G. gmina Ż. w trakcie trwania postępowania o przedłużenie przedmiotowej koncesji, zasadne było umorzenie postępowania w przedmiocie jej przedłużenia, podczas gdy: a) z literalnej wykładni ww. przepisu wynika, iż postępowanie w przedmiocie przedłużenia koncesji przeprowadza się w całości w takim samym zakresie jak w przypadku udzielenia koncesji, gdyż do zmiany koncesji stosuje się odpowiednio przepisy o jej udzieleniu, co winno skutkować przedłużeniem przedmiotowej koncesji, b) wniosek o zmianę rzeczonej koncesji w przedmiocie wydłużenia okresu obowiązywania koncesji o 10 lat został złożony w odpowiednim terminie, a Skarżąca dopełniła wszelkich wymagań formalnych i tym samym brak było podstaw do umorzenia postępowania; 2) art. 38 ust. 1 pkt 2) u.p.g.g. przez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, iż upływ czasu na jaki została udzielona koncesja na wydobywanie kopalin ze złoża kruszywa naturalnego G. położonego w miejscowości G. gmina Ż., podczas trwania postępowania o jej przedłużenie, powoduje obowiązek wydania decyzji stwierdzającej umorzenie postępowania, podczas gdy: a) wniosek zmianę rzeczonej koncesji w przedmiocie wydłużenia okresu obowiązywania koncesji o 10 lat został złożony w odpowiednim terminie, a Skarżąca dopełniła wszelkich wymagań formalnych, b) postępowanie w przedmiocie przedłużenia koncesji przeprowadza się w całości w takim samym zakresie jak w przypadku udzielenia koncesji, co winno skutkować przedłużeniem przedmiotowej koncesji; 3) art. 22 Konstytucji RP w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP przez jego niewłaściwe zastosowanie i uniemożliwienie Skarżącej realizowania jej konstytucyjnego prawa, tj. wolności prowadzenia działalności gospodarczej, co w konsekwencji skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji organu I Instancji o umorzeniu postępowania o przedłużenie koncesji na wydobywanie kopaliny z powodu rzekomej bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, co w konsekwencji doprowadziło do pozbawienie Skarżącej praw w postaci koncesji na wydobywanie kopaliny, o której przedłużenie Skarżąca wystąpiła we właściwym terminie, tj. przed dniem jej wygaśnięcia; W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ II instancji jak również o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Uzasadnienie skargi stanowi rozwinięcie sformułowanych w niej zarzutów. Uwypuklono w nim jednak, że skoro Skarżąca wobec przesądzenia przez organ I instancji zmuszona była pozyskać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, która zresztą potwierdziła wskazywany przez Skarżącą wcześniej brak konieczności uzyskania takiej decyzji to sytuacja taka powinna skutkować przedłużeniem przedmiotowej koncesji. Ponadto, że umorzenie przez organ I instancji postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie mimo dokonania przez Skarżącą wszelkich czynności które w ocenie organu I instancji były wymagane do przedłużenia ważności koncesji i utrzymanie tej decyzji przez organ II instancji narusza zaufanie do organów administracji. W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2026.143 dalej: p.p.s.a.) uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy to uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części (art. 145 §1 p.p.s.a.). Z kolei jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach to uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części (art. 145 §2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Przeprowadzona w tak określonych granicach kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy pozostawał zasadniczo niesporny. Bezspornym było, że koncesja udzielona pierwotnie decyzją z 11 sierpnia 2014 r., następnie przeniesiona na skarżącą decyzją z 28 kwietnia 2015 r. i zmieniona decyzją z 4 sierpnia 2017 r., obowiązywała do 31 grudnia 2022 r. Bezspornym było również, że skarżąca wystąpiła 3 października 2022 r. z wnioskiem o zmianę tej koncesji przez wydłużenie okresu jej obowiązywania do 31 grudnia 2032 r., natomiast w dacie wydania decyzji organu I instancji, tj. 30 września 2025 r., koncesja ta nie obowiązywała już od ponad dwóch i pół roku. W przedstawionym stanie faktycznym skarga nie miała usprawiedliwionych podstaw przy czym dla takiej oceny kluczowe znaczenie miały trzy zasadnicze kwestie: Po pierwsze, art. 34 ust. 1 i 1a u.p.g.g. rzeczywiście stanowi, że organ koncesyjny może zmienić koncesję także na wniosek przedsiębiorcy, a do zmiany koncesji stosuje się odpowiednio przepisy o jej udzieleniu. Odpowiednie stosowanie przepisów oznacza jednak, że w zależności od specyfiki konkretnej sytuacji, przedmiotu uregulowania i obszaru ewentualnego zastosowania, może wchodzić w rachubę stosowanie pełne, stosowanie z odpowiednimi modyfikacjami, bądź niestosowanie w ogóle określonych przepisów, do których odpowiedniego zastosowania odesłano. Równocześnie uwypuklić trzeba, że przepis ten reguluje tryb i zakres postępowania zmieniającego, nie zaś skutki materialnoprawne upływu czasu, na jaki koncesja została udzielona. Z kolei art. 38 ust. 1 pkt 1 u.p.g.g. stanowi wprost, że koncesja wygasa z upływem czasu, na jaki została udzielona. Zestawienie tych przepisów prowadzi do wniosku, że "odpowiednie stosowanie" przepisów o udzieleniu koncesji nie uchyla skutku wygaśnięcia koncesji ex lege po nadejściu końcowego terminu jej obowiązywania. Po drugie, wniesienie wniosku o zmianę koncesji przed upływem terminu jej obowiązywania nie przedłuża automatycznie czasu trwania samej koncesji. Ten pogląd został bardzo wyraźnie wyeksponowany w orzecznictwie. W wyroku NSA z 12 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 908/23 zaakcentowano, że złożenie wniosku o zmianę koncesji w zakresie jej przedłużenia nie powoduje przedłużenia okresu ważności koncesji do czasu zakończenia postępowania; koncesja jest bowiem uprawnieniem materialnoprawnym przyznanym na oznaczony czas, a wygaśnięcie koncesji w toku postępowania oznacza, że organ "nie ma już czego zmieniać", wobec czego postępowanie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Podobnie wynika z wyroku WSA w Warszawie z 5 września 2022 r., VI SA/Wa 2745/21, w sprawie dotyczącej umorzenia postępowania z wniosku o zmianę koncesji po wygaśnięciu samej koncesji jak również z wyroku WSA w Warszawie z dnia 23 września 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 1006/21 w którym wskazano, że prawo domagania się zmiany koncesji jest jedynie pochodną koncesji oraz że w konsekwencji wygaśnięcia koncesji jako materialnoprawnego uprawnienia postępowanie w przedmiocie jej zmiany staje się bezprzedmiotowe i bez znaczenia w tym zakresie jest, że wniosek o przedłużenie koncesji został złożony przed upływem terminu jej ważności. Sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą poglądy te aprobuje i przyjmuje za własne. Po trzecie, w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. bezprzedmiotowość postępowania zachodzi wtedy, gdy odpada materialnoprawny przedmiot sprawy administracyjnej. Tutaj przedmiotem sprawy była zmiana istniejącej koncesji przez wydłużenie czasu jej obowiązywania. Skoro jednak z dniem 31 grudnia 2022 r. koncesja wygasła z mocy art. 38 ust. 1 pkt 1 u.p.g.g., to po tej dacie nie istniał już akt administracyjny, który mógłby zostać zmieniony w trybie art. 34 u.p.g.g. W takim układzie organ nie mógł wydać decyzji merytorycznej, bo oznaczałoby to w istocie kreowanie nowego uprawnienia ex post w ramach postępowania o zmianę aktu, który już nie funkcjonuje w obrocie. Ponadto pamiętać trzeba, że art. 105 § 1 k.p.a. ujęty jest w kategorii nakazu: organ "wydaje decyzję o umorzeniu postępowania". Norma ta ma więc charakter bezwzględnie obowiązujący. Konkludując, zarzut naruszenia art. 34 ust. 1a u.p.g.g. okazał się nie trafny. Skarżąca błędnie utożsamia "odpowiednie stosowanie przepisów o udzieleniu koncesji" z możliwością merytorycznego procedowania w oderwaniu od tego, czy koncesja nadal istnieje. Tymczasem zmiana koncesji jest zawsze wtórna wobec istnienia koncesji jako aktu podstawowego. Innymi słowy art. 34 ust. 1a u.p.g.g. nie tworzy samodzielnej podstawy do swoistej "rewitalizacji" koncesji, która już wygasła. Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 38 ust. 1 u.p.g.g. Przepis ten właśnie został zastosowany prawidłowo: koncesja wygasła z upływem czasu, na jaki została udzielona. To, że wniosek o zmianę został złożony jeszcze przed 31 grudnia 2022 r., nie zmienia skutku materialnoprawnego określonego w ustawie. Ustawa nie przewiduje bowiem reguły, zgodnie z którą samo zainicjowanie postępowania zmieniającego "konserwuje" koncesję do czasu wydania decyzji. Nie prowadzi do innego wyniku argument Skarżącej odwołujący się do zawieszenia postępowania. Owszem, zawieszenie postępowania administracyjnego wstrzymuje bieg terminów procesowych przewidzianych w kodeksie, ale nie niweczy skutków upływu terminu prawa materialnego, z którym ustawa wiąże wygaśnięcie uprawnienia (por. wyrok NSA w Warszawie z 28 kwietnia 2003 r. sygn. akt II SA 3953/01). W tej sprawie termin końcowy obowiązywania koncesji wynikał z samej decyzji koncesyjnej i z art. 38 ust. 1 pkt 1 u.p.g.g. Dlatego zawieszenie postępowania nie mogło przedłużyć koncesji. Od strony aksjologicznej można dostrzec, że skarżąca ma pewien argument słusznościowy. Z akt wynika bowiem, że postępowanie było długotrwałe, a organ forsował wymóg decyzji środowiskowej. Tyle że ewentualne uchybienia proceduralne, przewlekłość czy wadliwe wskazania organu nie mogą doprowadzić do przyznania stronie uprawnienia sprzecznie z jednoznacznym skutkiem materialnoprawnym wygaśnięcia koncesji. Innymi słowy, można rozważać odpowiedzialność organu za sposób prowadzenia sprawy albo środki służące zwalczaniu bezczynności i przewlekłości, ale nie można na tej podstawie przyjąć, że wygasła koncesja nadal trwa i może zostać zmieniona. Nie mógł odnieść skutku także zarzut odwołujący się do Konstytucji RP. Wolność działalności gospodarczej, choć objęta ochroną konstytucyjną, nie ma charakteru absolutnego. Już z samej treści art. 22 Konstytucji wynika, że może ona podlegać ograniczeniom wprowadzonym w drodze ustawy i uzasadnionym ważnym interesem publicznym. Działalność polegająca na wydobywaniu kopalin ze złóż należy zaś do typowych przykładów działalności poddanej reglamentacji. Wynika to z jej szczególnego przedmiotu oraz oddziaływania na środowisko, bezpieczeństwo, gospodarkę przestrzenną i racjonalną gospodarkę zasobami naturalnymi. Z tego względu ustawodawca w art. 21 ust. 1 u.p.g.g. przesądził, że wydobywanie kopalin ze złóż wymaga uzyskania koncesji. Koncesja ta nie ma przy tym charakteru bezterminowego. W rezultacie ustawowe ukształtowanie działalności wydobywczej jako działalności koncesjonowanej, czasowy charakter koncesji oraz skutek jej wygaśnięcia z upływem oznaczonego terminu mieszczą się w konstytucyjnie dopuszczalnym ograniczeniu wolności działalności gospodarczej. Ograniczenie to nie narusza istoty wolności gospodarczej, lecz określa warunki wykonywania tej działalności. Mając to wszystko na względzie Sąd uznał że skarga nie posiada usprawiedliwionych podstaw i w związku z tym na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak sentencji wyroku.
Pełny tekst orzeczenia
III SA/Kr 218/26
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.