Pełny tekst orzeczenia

III SA/KR 119/08

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

III SA/Łd 798/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-04-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-12-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Dębowska /sprawozdawca/
Janusz Nowacki
Małgorzata Kowalska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1390
par. 10
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Dz.U. 2023 poz 1752
art. 24a ust. 6 i 9, art. 24 ust.2a pkt 1 lit.d, art. 24 ust. 2b
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)
Sentencja
Dnia 23 kwietnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Sędziowie Sędzia WSA Anna Dębowska (spr.), Sędzia NSA Janusz Nowacki, Protokolant st. sekretarz sądowy Aneta Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2024 roku sprawy ze skargi J. M. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Łodzi z dnia 9 października 2023 roku nr GiK-II.7221.86.2022 w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 9 października 2023 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Piotrkowa z 17 maja 2023 r. o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, określających rodzaj oraz pole powierzchni konturów użytków gruntowych i klas bonitacyjnych w granicach działek ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie 4 miasta P., a także określających dane dotyczące budynków usytuowanych na tych działkach, poprzez wprowadzenie: dla działki nr [...] oznaczenia: Bi – 0,0399 ha, Br-RIIIb – 0,0906 ha, Rlllb – 1,2342 ha, RIV – 0,3342 ha; dla działki nr [...] oznaczenia: Rlllb-0,3019 ha, RIV a - 0,6723 ha.
W uzasadnieniu organ drugiej instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że w 2019 r. została zakończona modernizacja ewidencji gruntów i budynków obrębu 4 miasta P., na terenie którego położone są działki nr 25/2 i 26 stanowiące własność J.M. i K.W. Zarówno w trakcie wyłożenia do publicznego wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego w dniach 7 – 28 listopada 2018 r., jak i w terminie 30 dni od dnia opublikowania w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego informacji o zakończeniu modernizacji 20 grudnia 2018 r., współwłaściciele powyższych działek nie złożyli żadnych uwag lub zarzutów do przeprowadzonej modernizacji.
Pismem z 19 stycznia 2022 r. J.M. poinformował Urząd Miejski w P., że nie zgadza się na zmiany dotyczące jego działek o nr [...] i [...], które zostały wprowadzone podczas przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Stwierdził, że cały czas prowadzi działające gospodarstwo rolne i prosi o wyeliminowanie terenów mieszkaniowych na działce nr [...]. Uzasadnił to między innymi, tym że w decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę domu mieszkalnego stwierdzono, że dom powstał na terenach upraw rolnych. Geodeta powinien opierać się na dokumentach źródłowych, a tego ani geodeta, ani Urząd nie uczynił. Na działce prowadzi uprawę gorczycy. W roku 2022 r. zasiał pszenżyto ozime. Corocznie składa polisę OC gospodarstwa rolnego. Do pisma skarżący załączył decyzję w sprawie pozwolenia na budowę, projekt zagospodarowania terenu i polisę OC.
12 kwietnia 2022 r. organ wystąpił do Pracowni Planowania Przestrzennego o udzielenie informacji, czy z treści planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w 1985 r. wynikała wyłącznie możliwość zabudowy zagrodowej, czy była również dopuszczona zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna dla tego terenu.
W odpowiedzi z 13 kwietnia 2022 r. Pracownia Planowania stwierdziła, że działki o nr [...] i [...] w tym okresie znajdowały się na terenie oznaczonym symbolem F9 RP przeznaczonym pod uprawy rolne. Plan zakładał ponadto adaptację istniejącej zabudowy, jak również zakaz nowej zabudowy. W uzasadnionych przypadkach dopuszczał uzupełnienie istniejących siedlisk.
Pismem z 12 kwietnia 2022 r. organ wystąpił do Referatu Architektury i Budownictwa o przekazanie kopii dokumentów dotyczących budowy lub rozbudowy lub zmiany sposobu użytkowania budynków znajdujących się na wskazanych działkach. W piśmie z 20 kwietnia 2022 r. Referat Architektury przesłał:
- decyzję z 3 czerwca 1985 r. znak: [...] o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wraz z planem zagospodarowania terenu. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że budynek jest realizowany na terenach upraw rolnych. W dokumentach brak jest informacji dotyczącej wyłączenia gruntów z produkcji rolnej;
- decyzję z 13 września 1993 r. znak: [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji polegającej na budowie wagi samochodowej i utwardzeniu placu. W treści załącznika wskazano, że zgodnie z wówczas obowiązującym planem ogólnym miasta Piotrkowa nieruchomość położona jest na terenie przeznaczonym pod uprawy rolne z możliwością lokalizacji obiektów przeznaczonych do wykonywania działalności gospodarczej. Inwestor nie wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. W załączniku nr 2 do decyzji z 13 września 1993 r. wskazano, że inwestor powinien wystąpić do właściwych organów z wnioskiem o zmianę przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze oraz z wnioskiem o wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej.
28 czerwca 2022 r. w obecności J.M. zostały przeprowadzone oględziny nieruchomości.
Jak wynika z protokołu sporządzonego w trakcie oględzin, na terenie nieruchomości znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny, w części zachodniej działki przebiega linia energetyczna wraz ze słupem. Na terenie działki znajduje się ponadto utwardzony wjazd, studnia, krzewy, drzewa iglaste i liściaste oraz owocowe. W północno-zachodnim. narożniku działki jest teren wygrodzony ogrodzeniem i znajduje się tam maszt telekomunikacyjny oraz budynek techniczny. Na obszarze działki znajduje się drewniana altana oraz drewniana wiata, w której garażowany jest samochód. Za domem, część działki jest ogrodzona i wyłożona płytami betonowymi na której znajduje się kontener oraz koparka i inne urządzenia. Na placu wcześniej znajdował się skład węgla, który obecnie nie funkcjonuje. Pozostały obszar działki od strony wschodniej jest obsiany zbożem. Jak wynika z przeprowadzonych oględzin skarżący nie posiada żadnych maszyn rolniczych. Skarżący wyjaśnił, że wypożycza je zgodnie z potrzebami, uprawia ziemię osobiście, a zebrane plony sprzedaje bezpośrednio po żniwach. Na terenie działki znajduje się duży namiot, który będzie wykorzystywany do suszenia konopi.
Decyzją z 26 sierpnia 2022 r. Prezydent Miasta Piotrkowa Trybunalskiego odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, określających rodzaj oraz pole powierzchni konturów użytków gruntowych i klas bonitacyjnych w granicach działek ewidencyjnych nr [..] i [...] w obrębie 4 miasta P., a także określających dane dotyczące budynków usytuowanych na tych działkach.
Organ pierwszej instancji stwierdzając brak podstaw do dokonania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w uzasadnieniu decyzji wskazał, że w ramach prowadzonych prac modernizacyjnych w 2018 r. wykonawca prac geodezyjnych stwierdził, że grunty wchodzące w skład działki nr [..] nie spełniają warunków do zaliczenia ich do gruntów ornych, jak wynikało to z wcześniejszych wpisów w ewidencji gruntów. Zabudowane grunty wchodzące w skład tej działki spełniają definicję terenów mieszkaniowych (B). Część działki nr [...] i część działki nr [...] spełniają kryteria do zaliczenia do gruntów zakrzewionych i zadrzewionych na użytkach rolnych (Lzr). Wnioskodawca nie przedłożył żadnych dokumentów, w tym materiałów geodezyjnych, które mogłyby być podstawą żądanych zmian. W szczególności nie przedstawił dowodów i nie wskazał okoliczności, z których wynikałoby, że część działki nr [...] spełnia kryteria dla gruntów rolnych zabudowanych. Chociaż skarżący jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego, jednak w świetle obowiązujących przepisów nie jest to wystarczająca okoliczność wykazania w działce nr [...] terenów rolnych zabudowanych (Br). Aby uznać, że jest to grunt rolny zabudowany, to w skład tego siedliska muszą wchodzić inne budynki i urządzenia przeznaczone do produkcji rolniczej.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił naruszenie szeregu przepisów mających wpływ na treść jego rozstrzygnięcia, w tym między innymi: pominięcie, że działki nr [..] oraz [...] są wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej, a działka nr [...] nieprzerwanie od chwili wybudowania domu jest zamieszkiwana przez rolnika i służy obsłudze gospodarstwa rolnego; nadanie znaczenia okoliczności, że skarżący nie posiada maszyn rolniczych, co nie przesądza czy rolnik prowadzi produkcję rolniczą; uznanie, że zabudowa na działce nr [..] nie spełnia definicji zabudowy zagrodowej przez nieuwzględnienie istniejącej na działce wiaty i budynku gospodarczego.
Decyzją z 15 listopada 2022 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił w całości decyzji Prezydenta Miasta Piotrkowa z 26 sierpnia 2022 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
15 lutego 2023 r. Prezydent Miasta Piotrkowa Trybunalskiego wezwał skarżących do udzielenia informacji, czy dla nieruchomości zostało wydane pozwolenie na budowę budynku przeznaczonego do produkcji lub przetwórstwa rolniczego.
W odpowiedzi z 16 lutego 2023 r. skarżący poinformował, że 20 grudnia 2022 r. została wydana dla działki nr [...] decyzja o warunkach zabudowy dla budynku gospodarczego na cele związane z produkcją rolną, co według niego świadczy o zabudowie zagrodowej na tej działce.
8 marca 2023 r. organ administracji wystąpił do skarżących o złożenie wyjaśnień w celu jednoznacznego określenia przedmiotu ich wniosku w zakresie żądanych przez nich zmian użytków gruntowych.
W odpowiedzi z 16 marca 2023 r. skarżący stwierdził, że złożony przez niego wniosek jest wnioskiem o dokonanie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków do stanu sprzed modernizacji z 2018 r.
23 marca 2023 r. organ pierwszej instancji wezwał skarżących do opracowania dokumentacji geodezyjnej niezbędnej do aktualizacji baz danych ewidencji gruntów i budynków, z której wynikałyby nowe dane ewidencyjne zgodne z treścią ich pisma z 16 marca 2023 r.
W piśmie z 14 kwietnia 2023 r. skarżący stwierdził, że domaga się anulowania zmian na działkach nr [...] i [...] dokonanych w trakcie modernizacji ewidencji gruntów w 2019 r. i przywrócenia zapisów sprzed modernizacji: dla działki nr [...] oznaczenia: Bi – 0,0399 ha, Br-RIIIb – 0,0906 ha, Rlllb – 1,2342 ha, RIV – 0,3342 ha; dla działki nr 25/2 oznaczenia: Rlllb – 0,3019 ha, RIVa – 0,6723 ha.
Decyzją z 17 maja 2023 r. Prezydent Miasta Piotrkowa Trybunalskiego odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków zgodnie z wnioskiem skarżącego określających rodzaj oraz pole powierzchni konturów użytków gruntowych i klas bonitacyjnych w granicach działek ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie 4 miasta P, a także określających dane dotyczące budynków usytuowanych na tych działkach, które zgodnie z wnioskiem z 14 kwietnia 2023 r. miałyby polegać na wprowadzeniu: dla działki nr 26 oznaczenia: Bi – 0,0399 ha, Br-RIIIb – 0,0906 ha, Rlllb – 1,2342 ha, RIV – 0,3342 ha; dla działki nr 25/2 oznaczenia: Rlllb – 0,3019 ha, RIVa – 0,6723 ha.
W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, że podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków zakończonej w 2019 r. J.M. i K.W. nie złożyli żadnych uwag ani zarzutów do przeprowadzonej modernizacji. Dopiero 19 stycznia 2022 r. skarżący złożył do Urzędu Miasta w Piotrkowie Trybunalski pismo, w którym stwierdził, że nie zgadza się na zmiany ewidencyjne na działkach nr [...] i [...]. Organ pierwszej instancji uznał, że pismo to stanowi wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków ustalonych w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że brak jest podstaw do dokonania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków zgodnie z żądaniem stron. Wnioskodawca nie przedłożył żadnych dokumentów, w tym materiałów geodezyjnych, które mogłyby być podstawą wprowadzenia żądanych zmian. W szczególności nie przedstawił dowodów i nie wskazał okoliczności, z których wynikałoby, że część działki nr [...] spełnia kryteria dla gruntów rolnych zabudowanych.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie szeregu przepisów prawa oraz błędną interpretację stanu faktycznego sprawy, w tym między innymi: pominięcie faktu, że działki nr [..] i [...] wykorzystywane są przez skarżącego do prowadzenia działalności rolniczej; pominięcie faktu, że działka nr [...] wraz z wybudowanym na niej domem wchodzi w skład gospodarstwa rolniczego i służy jego obsłudze; nadinterpretację przez organ faktu nieposiadania przez skarżącego maszyn rolniczych; przyjęcie przez organ, że dom wraz z wiatą, placem składowym i budynkiem gospodarczym nie stanowią zabudowy zagrodowej.
Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji przez wprowadzenie w działce nr [...] terenów zadrzewionych i zakrzewionych, a w działce nr [...] gruntów rolnych zabudowanych oraz gruntów rolnych, tak jak było przed modernizacją.
Organ drugiej instancji utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji z 17 maja 2023 r. o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków podniósł, że J.M. wnioskiem z 19 stycznia 2022 r. zawiadomił Urząd Miejski w Piotrkowie Trybunalskim, że nie zgadza się na zmiany dotyczące jego działek o numerach [...] i [...], które zostały wprowadzone podczas przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Stwierdził, że cały czas prowadzi działające gospodarstwo rolne i prosi o wyeliminowanie terenów mieszkaniowych na działce nr [...]. Jak wynika ze sporządzonego protokołu oraz zdjęć zrobionych w trakcie, na działce nr [...] znajduje się między innymi budynek mieszkalny jednorodzinny, drewniana altana oraz drewniana wiata, w której garażowany jest samochód. O możliwości zaliczenia danego gruntu do gruntów rolnych zabudowanych decyduje charakter zabudowy, tj. obecność na gruncie budynków przeznaczonych do produkcji rolniczej lub do przetwórstwa rolno-spożywczego. Okoliczność, że budynek, którym zabudowana jest nieruchomość jest budynkiem zamieszkałym przez rolnika prowadzącego gospodarstwo rolne nie ma wpływu na kwalifikację gruntu zajętego pod ten budynek. Zgodnie przepisami 5 lp. tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. poz. 1390 ze zm.), w przypadku, gdy w skład siedliska usytuowanego na gruncie rolnym wchodzi wyłącznie budynek mieszkalny i urządzenia, o których mowa w ust. 1 pkt 3, to grunt w granicach tego siedliska zalicza się do gruntów rolnych zabudowanych, jeżeli z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z decyzji o warunkach zabudowy wydanej w związku z budową tego budynku wynika, że przeznaczony jest tylko pod zabudowę zagrodową, albo też z projektu budowlanego stanowiącego załącznik do ważnego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy upoważniającego do rozpoczęcia budowy wynika, że na gruncie tym mogą być budowane budynki i urządzenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2. Taka sytuacja ma miejsce w rozpatrywanej sprawie. Obecnie dla tego terenu brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a działka zabudowana jest budynkiem mieszkalnym oraz altaną i garażem. Jak wynika z dokumentów budynek został wybudowany na podstawie decyzji z 3 czerwca 1985 r. znak: [...] zezwalającej skarżącemu na budowę budynku mieszkalnego (a nie budynku pod zabudowę zagrodową). Pozostałe budynki gospodarcze znajdujące się na działce nie są wykorzystywane do produkcji rolnej. Zarzuty, które podnosi skarżący, mógł podnosić w ramach prowadzonej modernizacji ewidencji gruntów, czy to jako uwagi do danych ujawnionych w projekcie operatu opisowo-kartograficznego (art. 24a ust. 6 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne – tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1752 ze zm., powoływanej dalej jako "p.g.k.") czy też stricte jako zarzuty do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym (art. 24a ust. 9 p.g.k.). Te drugie, skarżący miał prawo zgłaszać w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, że dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Natomiast zarzuty zgłoszone po terminie określonym w ust. 9, w myśl art. 24a ust. 12 p.g.k., traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. Tak więc zgłaszane przez skarżącego aktualnie zarzuty należy traktować jako wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków – w tym wypadku jako wniosek o zmianę danych w zakresie zmiany użytków gruntowych na działkach nr 25/2 i 26. W związku z powyższym to skarżący powinien przedstawić lub wskazać odpowiednią dokumentację (również geodezyjną) mogącą być podstawą do wprowadzenia żądanych zmian w ewidencji gruntów, czego nie uczynił. W ramach pojęcia aktualizacji można dokonywać prostowania, jak i usuwania danych błędnych, jednak może się to odbywać wyłącznie w sytuacji, gdy uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych – w świetle złożonych dokumentów – pomyłek. Z uwagi na czysto deklaratoryjny charakter ewidencji gruntów, niezgodność danych ewidencyjnych ze stanem faktycznym oraz nieprawidłowość ujawnionych w ewidencji danych, musi być oczywista, a zatem bezsporna i niewymagająca prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Organ drugiej instancji podkreślił, że w sprawie nie mamy do czynienia, wbrew twierdzeniu skarżącego, z sytuacją wykrycia błędnych informacji, o której mowa w art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d p.g.k., bowiem żadna dokumentacja nie wskazuje użytków zgodnych z wnioskiem skarżącego.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J.M. wniósł o jej "odrzucenie" i wydanie orzeczenia "korzystnego" dla niego poprzez nałożenie na organ pierwszej instancji "obowiązku cofnięcia niekorzystnych zmian", "które powstały z winy geodety podczas dokonywania modernizacji".
W uzasadnieniu skarżący decyzjom organów obu instancji zarzucił błędną interpretację rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Według skarżącego załączona mapa z 11 kwietnia 2023 r. pokazuje specyfikę usytuowania budynku mieszkalnego i placu składowego i manewrowego dla maszyn rolniczych, ze względu na bliskość trasy S8. W decyzji o warunkach zabudowy budynek mieszkalny musiał być oddalony od trasy powyżej 60 metrów, a przed budynkiem utworzony pas zieleni wysokiej i niskiej, co zostało zrobione. Do 1999 r. skarżący był współwłaścicielem działki nr [...]. Plac składowy był i jest spójny z całym gospodarstwem. Był i jest wykorzystywany do celów rolniczych i powinien zostać zaliczony do terenów rolnych zabudowanych Br. Geodeci podczas modernizacji zmienili na Bi – inne tereny zabudowane. 16 czerwca 1999 r. została kupiona od Skarbu Państwa sąsiednia działka nr [...] powiększając gospodarstwo o 1 ha 06 arów. Decyzja o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego, jasno wskazuje że budowa będzie na terenach rolnych, zaś mapa geodezyjna z projektu na budowę domu pokazuje, że budynek mieszkalny wraz z istniejącą stodołą tworzą zabudowę zagrodową. Decyzja z 20 grudnia 2022 r. również wskazuje, że będzie to zabudowa zagrodowa. Według analizy stanowiącej załącznik nr 2 do decyzji projektowana zabudowa odpowiada istniejącemu zagospodarowaniu nieruchomości z wyznaczonego obszaru bowiem realizować będzie program zabudowy zagrodowej, który w analizowanym obszarze już istnieje. Istniejąca zabudowa zagrodowa w sąsiedztwie daje postawę do określenia wymagań dotyczących planowanej zabudowy. Teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. Pismo Pracowni Planowania Przestrzennego z 13 kwietnia 2022 r. do Referatu Geodezji i Katastru informuje, że działki nr [...] i [...], obręb 4 są przeznaczone pod uprawy rolne, a plan zagospodarowania zakładał adaptację istniejącej zabudowy, jak również zakaz nowej zabudowy. W uzasadnionych przypadkach dopuszczał uzupełnienie istniejących siedlisk. Według skarżącego z przedstawionych dokumentów jasno wynika, że budynek mieszkalny wraz z wiatą na narzędzia i urządzenia do obsługi gospodarstwa i plac składowo-manewrowy tworzą całość gospodarstwa rolnego i obszar ten należy traktować jako działkę siedliskową. Zdaniem skarżącego geodeci prowadzący modernizację ewidencji gruntów i budynków nie dochowali szczególnej staranności i nie sprawdzili, że są to tereny obejmujące zabudowę siedliskową, a nie mieszkaniową. Odnosząc się do okoliczności wyłożenia projekt operatu opisowo-kartograficznego w dniach od 7 do 28 listopada 2018 r. (12 dni) skarżący stwierdził, że nie mógł wiedzieć, że tak radykalnie zmieniło się prawo na jego niekorzyść, że geodeta nie musi informować o terminie prowadzonych prac i przy tak radykalnych zmianach co do gruntów rolnych nie kontaktuje się z właścicielem. O modernizacji dowiedział się 21 kwietnia 2021 r. Skarżący dodał, że w 1993 r. występował o warunki, aby uzyskać pozwolenie na budowę wagi samochodowej. Od 15 października 2004 r. do 17 lutego 2017 r. był zatrudniany na umowę o pracę. Działalności gospodarczej w tym okresie nie prowadził. Dopiero po uzyskaniu Certyfikatu Kompetencji Zawodowej od 3 kwietnia do 1 października 2017 r. prowadził jednoosobową firmę Transport drogowy towarów. Był to transport międzynarodowy. Praca polegała na jeździe do Niemiec, Holandii przez okres dwóch tygodni, powrocie na sobotę i niedzielę do domu oraz wyjeździe w poniedziałek na następne dwa tygodnie. W czasie pobytu w domu przez te dwa dni samochód ciężarowy wraz z naczepą parkował na podwórku. Po śmierci żony zaprzestał działalności gospodarczej przechodząc na rentę rodzinną po zmarłej żonie i prowadzi gospodarstwo rolne.
W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie 23 kwietnia 2024 r. skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący oświadczył, że na jego działce stodoła stała do około 2010 r. Z powodu wichury stodoła się pochyliła i skarżący uzyskał decyzję o pozwoleniu na jej rozbiórkę. Po wykonaniu rozbiórki stodoła została wykreślona z ewidencji. Jego gospodarstwo rolne obejmuje działki nr [...] i [...], których dotyczy postępowanie administracyjne w tej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie.
W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Z przepisów tych wynika, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W wypadku niestwierdzenia tego rodzaju naruszeń, sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Przeprowadzona przez sąd w niniejszej sprawie kontrola legalności zaskarżonej decyzji według powyższych kryteriów nie wykazała, aby organ administracji naruszył przepisy prawa w stopniu mającym lub mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie zarzuty skarżącego i argumentacja świadczą o tym, że skarżący w istocie podważa ustalenia leżące u podstaw operatu opisowo-kartograficznego dotyczącego modernizacji operatu ewidencji gruntów i budynków jednostki ewidencyjnej miasto P. dla obrębu ewidencyjnego nr 4, które to dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stały się 20 grudnia 2018 r. danymi ewidencji gruntów i budynków oraz zostały ujawnione w bazie danych operatu ewidencyjnego, w tym dla obrębu 4 miasta P.
Zarzuty skarżącego nie mogą jednak odnieść zamierzonego przez niego skutku weryfikacyjnego wobec wyników postępowania modernizacyjnego, a to z uwagi na tryb przeprowadzenia modernizacji ewidencji gruntów i budynków. W toku tego postępowania każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, mógł w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych (art. 24a ust. 6 p.g.k.), a w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji o tym, że dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków, mógł zgłaszać zarzuty do tych danych (art. 24a ust. 9 p.g.k.).
W Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego z 7 stycznia 2019 r. pod poz. 64 zostało opublikowane ogłoszenie Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego sprawującego Funkcje Starosty z 20 grudnia 2018 r. w sprawie operatu ewidencji gruntów i budynków.
W ogłoszeniu tym Prezydent Miasta Piotrkowa Trybunalskiego Sprawujący Funkcje Starosty informował, że projekt operatu opisowo-kartograficznego, dotyczącego modernizacji operatu ewidencji gruntów i budynków jednostki ewidencyjnej miasto Piotrków Trybunalski dla obrębów ewidencyjnych nr 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 11, 12, 17, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, był wyłożony do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, na okres 15 dni roboczych, a ogłoszenie o terminie i miejscu wyłożenia zostało zamieszczone na tablicy ogłoszeń urzędu miasta oraz w prasie o zasięgu krajowym. W dniu 20 grudnia 2018 r. dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stały się danymi ewidencji gruntów i budynków i zostały ujawnione w bazie danych operatu ewidencyjnego dla obrębów nr: 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 11, 12, 17, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47 miasta Piotrkowa Trybunalskiego. Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, ujawnione w wymienionym operacie opisowo-kartograficznym, mógł w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia niniejszej informacji zgłaszać zarzuty do tych danych do Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego.
W konsekwencji zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego dane dotyczące działek skarżącego nr [...] i [...] stały się danymi ewidencji gruntów i budynków. Tym samym zarzuty pod adresem tej modernizacji zgłoszone po upływie wskazanego w ogłoszeniu z 20 grudnia 2018 r. terminu podlegały rozpoznaniu jako wnioski o zmianę danych objętych obowiązującą ewidencją gruntów i budynków (art. 24a ust. 12 p.g.k.). Nie można zatem w toku aktualnego postępowania podnosić zarzutów wobec prawidłowości przeprowadzonego postępowania modernizacyjnego.
Konsekwencją takiej regulacji jest to, że ewentualne wadliwości zaistniałe w toku postępowania modernizacyjnego nie mogły już mieć wpływu na wynik niniejszej sprawy.
Oznacza to, że dokumenty wytworzone przed przeprowadzeniem modernizacji, na które powołuje się skarżący, tj. pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego z 3 czerwca 1985 r., decyzja o ustaleniu lokalizacji z 13 września 1993 r., zostały już uwzględnione w roku modernizacji i nie mogą obecnie stanowić podstawy jej aktualizacji. Zwrócić trzeba uwagę, że z powołanego w zaskarżonej decyzji oraz w skardze przez skarżącego pisma Pracowni Planowania Przestrzennego Piotrkowa Trybunalskiego z 13 kwietnia 2022 r. wynika, że działki nr [...] i [...], obręb 4 znajdowały się w jednostkach urbanistycznych oznaczonych symbolem F9 RP (teren przeznaczony pod uprawy rolne z adaptacją zabudowy istniejącej zabudowy, zakazem nowej zabudowy i dopuszczeniem uzupełnienia istniejących siedlisk) i O1KA (teren przeznaczony pod drogę szybkiego ruchu Warszawa – Katowice E-82) według archiwalnego ogólnego perspektywicznego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Piotrkowa Trybunalskiego, zatwierdzonego uchwałą nr XVIII/57/79 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 28 maja 1979 r. obowiązującego od 4 czerwca 1979 r. do 29 sierpnia 1988 r. Opłacanie podatku rolnego, czy ubezpieczenie budynków jako rolniczych, nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do zakwalifikowania gruntu jako rolnego (ornego i zabudowanego) i innych terenów zabudowanych.
Z akt sprawy nie wynika, aby po dokonanej modernizacji została opracowana nowa dokumentacja geodezyjna i kartograficzna, z której wynikałyby nowe dane ewidencyjne podlegające ujawnieniu. Skarżący mimo skierowanego przez organ pierwszej instancji wezwania (wezwanie z 23 marca 2023 r.), takiej nowej dokumentacji nie przedstawił.
Dokumenty z lat wcześniejszych uwzględnione już zostały w toku modernizacji. Obecnie nie stanowią okoliczności, o których mowa w art. 24 ust. 2a i ust. 2b p.g.k. i nie mogą stanowić podstawy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w drodze czynności materialno-technicznej.
Rodzaj użytku na działce ewidencyjnej określają przepisy rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
W myśl § 10 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
W myśl lp. 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków określającego zasady zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych do gruntów ornych (oznaczonych symbolem R) zalicza się grunty:
1) poddane stałej uprawie mechanicznej mającej na celu produkcję rolniczą lub ogrodniczą;
2) nadające się do uprawy, o której mowa w pkt 1, ale zajęte pod plantacje chmielu, wikliny lub drzew ozdobnych, w tym choinek, oraz szkółki ozdobnych drzew lub krzewów, lub na których urządzone zostały rodzinne ogrody działkowe;
3) zajęte pod urządzenia i budowle wspomagające produkcję rolniczą lub ogrodniczą i położone poza działką siedliskową;
4) utrzymywane w postaci ugoru lub odłogowane.
Zgodnie z lp. 5 ust. 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków do gruntów rolnych zabudowanych (oznaczonych symbolem Br) zalicza się grunty zajęte pod:
1) budynki przeznaczone do produkcji rolniczej, nie wyłączając produkcji rybnej, w szczególności: spichlerze, przechowalnie owoców i warzyw, stodoły, budynki inwentarskie, budynki na sprzęt rolniczy, magazyny i sortownie ryb, wylęgarnie ryb, podchowalnie ryb, wędzarnie, przetwórnie, chłodnie, a także budowle i urządzenia rolnicze, w szczególności: zbiorniki na płynne odchody zwierzęce, płyty do składowania obornika, silosy na kiszonki, silosy na zboże i pasze, komory fermentacyjne i zbiorniki biogazu rolniczego, a także instalacje służące do otrzymywania biogazu rolniczego, place składowe, place postojowe i manewrowe dla maszyn rolniczych;
2) budynki przeznaczone do przetwórstwa rolno-spożywczego, z wyłączeniem gruntów zajętych pod przemysłowe zakłady przetwórstwa rolniczego bazujących na surowcach pochodzących spoza gospodarstwa rolnego, w skład którego wchodzą te budynki;
3) budynki mieszkalne oraz inne budynki i urządzenia, takie jak: komórki, garaże, szopy, kotłownie, podwórza, śmietniki, składowiska odpadów, jeżeli z gruntami, budynkami, budowlami lub urządzeniami, o których mowa w pkt 1 i 2, tworzą zorganizowaną całość gospodarczą i są położone w tej samej miejscowości lub w bezpośrednim sąsiedztwie w miejscowości sąsiedniej.
W myśl lp. 5 ust. 2 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków do gruntów rolnych zabudowanych zalicza się także:
1) grunty położone między budynkami i urządzeniami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń, i niewykorzystywane na inny cel, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod rabaty, kwietniki, warzywniki;
2) grunty zajęte pod budynki, budowle i urządzenia, o których mowa w ust. 1, niewykorzystywane obecnie do produkcji rolniczej, jeżeli grunty te nie zostały wyłączone z produkcji rolnej w rozumieniu ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2021 r. poz.1326).
Jak stanowi lp. 5 ust. 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w przypadku gdy w skład siedliska usytuowanego na gruncie rolnym wchodzi wyłącznie budynek mieszkalny i urządzenia, o których mowa w ust. 1 pkt 3, to grunt w granicach tego siedliska zalicza się do gruntów rolnych zabudowanych, jeżeli z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z decyzji o warunkach zabudowy wydanej w związku z budową tego budynku wynika, że przeznaczony jest tylko pod zabudowę zagrodową, albo też z projektu budowlanego stanowiącego załącznik do ważnego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy upoważniającego do rozpoczęcia budowy wynika, że na gruncie tym mogą być budowane budynki i urządzenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2.
Według lp. 6 ust. 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków do gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych (oznaczonych symbolem Lzr) zalicza się grunty, będące enklawami lub półenklawami użytków rolnych, na których znajdują się śródpolne skupiska drzew i krzewów lub tylko drzew, w wieku powyżej 10 lat, niezaliczone do lasów lub sadów.
Zgodnie z lp. 13 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, do terenów mieszkaniowych (oznaczonych symbolem B) zalicza się grunty niewchodzące w gruntów rolnych zabudowanych, o których mowa w lp. 5:
1) zajęte pod budynki mieszkalne;
2) zajęte pod budynki gospodarcze i techniczne, związane funkcjonalnie z budynkami mieszkalnymi, o których mowa w pkt 1, oraz urządzenia, w szczególności: podwórza, dojazdy, przejścia, przydomowe place gier, zabaw i odpoczynku, studnie, zbiorniki, przewody naziemne, urządzenia do gromadzenia i oczyszczenia ścieków, śmietniki, składowiska odpadów, obiekty małej architektury, ogrodzenia, oczka wodne, ogródki skalne;
3) położone między budynkami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1 i 2, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane do innego celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod trawniki, rabaty, kwietniki, warzywniki. Kontur terenów mieszkaniowych nie może przekraczać linii wskazanych w projekcie zagospodarowania działki lub terenu stanowiącym załącznik do pozwolenia na budowę albo zgłoszenia budowy.
Z kolei według lp. 15 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, do innych terenów zabudowanych (oznaczonych symbolem Bi) zalicza się grunty:
1) zajęte pod budynki inne niż mieszkalne, przemysłowe lub magazynowe oraz budowle lub urządzenia związane z tymi budynkami, w szczególności: kotłownie, zbiorniki, przewody naziemne, place składowe, place postojowe i manewrowe, ogrodzenia, śmietniki, składowiska odpadów;
2) położone między budynkami, budowlami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane w innym celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod rabaty i kwietniki;
3) zajęte pod cmentarze czynne oraz cmentarze nieczynne, ale niezaliczone do gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, oraz grzebowiska zwierząt.
Kontur innych terenów zabudowanych nie może przekraczać linii wskazanych w projekcie zagospodarowania działki lub terenu stanowiącym załącznik do pozwolenia na budowę albo zgłoszenia budowy.
Kategorie budynków określa załącznik do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.). Kategoria I – obejmuje budynki mieszkalne jednorodzinne. Do kategorii II zgodnie z załącznikiem zalicza się budynki służące gospodarce rolnej, jak: produkcyjne, gospodarcze, inwentarsko-składowe. Kategoria III obejmuje inne niewielkie budynki, jak: domy letniskowe, budynki gospodarcze, garaże do dwóch stanowisk włącznie.
Z powołanych wyżej przepisów, a zwłaszcza z lp. 5 załącznika do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków wynika, że o możliwości zaliczenia danego gruntu do gruntów rolnych zabudowanych decyduje charakter zabudowy, tj. obecność na gruncie budynków przeznaczonych (a nie wykorzystywanych) do produkcji rolniczej lub do przetwórstwa rolno-spożywczego. Budynki mieszkalne oraz inne budynki i urządzenia takie jak komórki, garaże, szopy, kotłownie, podwórza, śmietniki, składowiska odpadów są zaliczane do gruntów rolnych zabudowanych jeżeli z gruntami, budynkami, budowlami lub urządzeniami wymienionymi w ust. 1 pkt 1 i 2, a więc przeznaczonymi do produkcji rolniczej i przetwórstwa rolno-spożywczego tworzą zorganizowaną całość gospodarczą i są położone w tej samej miejscowości lub w bezpośrednim sąsiedztwie w miejscowości sąsiedniej. W przypadku, gdy w skład siedliska usytuowanego na gruncie rolnym wchodzi wyłącznie budynek mieszkalny i urządzenia, to grunt w granicach tego siedliska zalicza się do gruntów rolnych zabudowanych, jeżeli z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z decyzji o warunkach zabudowy wydanej w związku z budową tego budynku wynika, że przeznaczony jest tylko pod zabudowę zagrodową, albo też z projektu budowlanego stanowiącego załącznik do ważnego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy upoważniającego do rozpoczęcia budowy wynika, że na gruncie tym mogą być budowane takie budynki i urządzenia.
Przytoczone zasady oznaczania użytków gruntowych na potrzeby ewidencji gruntów i budynków wprowadzają szczegółowe definicje poszczególnych użytków gruntowych, w tym gruntów rolnych o symbolu "Br". Oznaczenie użytków gruntowych w ewidencji i budynków nie zależy zatem od subiektywnego stanowiska właściciela gruntu, czy organu, lecz od tego, czy dany grunt odpowiada przytoczonej powyżej definicji legalnej gruntu rolnego.
Jak stanowi art. 24 ust. 2a p.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4 (przekazanych przez sądy, notariuszy i organy administracji publicznej), c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.
Zgodnie z dyspozycją art. 24 ust. 2b p.g.i.k., aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:
1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:
a) przepisów prawa,
b) wpisów w księgach wieczystych,
c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego – orzeczeń sądu,
d) ostatecznych decyzji administracyjnych,
e) aktów notarialnych,
ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,
f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,
g) wpisów w innych rejestrach publicznych,
h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b;
2) w drodze decyzji administracyjnej – w pozostałych przypadkach.
Należy jednak wyjaśnić, że samo przyjęcie dokumentacji nie wywołuje skutków w zakresie zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków. Przyjmowanie dokumentacji obrazującej zakończone prace geodezyjne jest zadaniem administracyjnym starosty uregulowanym szczegółowo w art. 12b p.g.i.k., nakierowanym na weryfikację poprawności wykonanych prac geodezyjno-kartograficznych, które kończy się:
1) czynnością materialno-techniczną przyjęcia opracowań do zasobu;
2) odmową ich przyjęcia do zasobu w drodze decyzji administracyjnej (art. 12b ust. 8);
3) czynnością nieprzyjęcia opracowań do zasobu spowodowaną negatywną weryfikacją tych opracowań przez organ i brakiem pisemnego stanowiska wykonawcy w tym zakresie albo przedstawieniem takiego stanowiska po upływie ustawowego terminu 14 dni.
Samo przyjęcie dokumentacji do zasobów nie prowadzi zatem do automatycznej zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków. W odniesieniu do dokonania zmian uruchamiane jest odrębne postępowanie, w którym uprzednie przyjęcie dokumentacji do zasobu nie posiada nawet mocy prejudycjalnej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podnoszono (por. wyrok WSA w Krakowie z 16 kwietnia 2008 r., III SA/Kr 119/08), że przyjęcie dokumentacji geodezyjno-kartograficznej do państwowego zasobu, nie zwalnia organów prowadzących ewidencję gruntów od oceny tej dokumentacji jako środka dowodowego (materiału źródłowego) mającego stanowić podstawy wprowadzenia zmiany. W szczególności organ prowadzący ewidencję obowiązany jest ocenić, czy przedłożony dokument geodezyjno-kartograficzny przyjęty do zasobu jest wystarczający jako podstawa do wprowadzenia zmian z uwagi na ich przedmiot.
Stosownie do treści cytowanego powyżej art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h p.g.i.k., aktualizacja danych zawartych w ewidencji następuje na wniosek zainteresowanego podmiotu na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, ale pod warunkiem, że dokumentacja ta jest odpowiednia do przeprowadzenia wnioskowanej zmiany.
Należy wskazać, że deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że ewidencja nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny wynikający z dokumentów, rejestruje zmiany dokonane w innych postępowaniach. Ewidencja gruntów ma znaczenie jedynie informacyjno-techniczne, odzwierciedlające stan faktyczny i prawny ustalony w toku postępowań wskazanych w ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i rozporządzeniu. Wpisy w ewidencji gruntów i budynków nie powodują powstania nowego prawa podmiotowego, choć oczywiście mają znaczenie prawne (vide: P.Hoffmann, Charakter prawny wpisów do ewidencji gruntów i budynków, "Rejent" 2000, nr 12, s. 55-79; J. Ignatowicz, Prawo rzeczowe, Warszawa 2000, s. 323; A.Gryszczyńska (w:) M.Durzyńska i inni, Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, LexisNexis 2013, uwagi do art. 24; wyrok NSA z 4 marca 1999 r., II SA 17/99; wyrok NSA z 7 kwietnia 1999 r., II SA 119/99; wyrok NSA z 7 grudnia 2007 r., I OSK 1716/2006).
W postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji skarżący nie przedstawił dokumentów, które mogą stanowić podstawę aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków.
Z przeprowadzonych z udziałem skarżącego oględzin 28 czerwca 2022 r. i wykonanej wówczas dokumentacji fotograficznej wynika, że na działce skarżącego jest usytuowany maszt telekomunikacyjny w kontenerem (budynkiem technicznym), budynek mieszkalny jednorodzinny, drewniana altana, drewniana wiata, w której garażowany był samochód z przyczepką. Na utwardzonej płytami betonowymi częściami działki był usytuowany kontener, którego zawartości skarżący nie okazał. Na utwardzonym placu znajdowała się koparko-ładowarka, koparka, agregat prądotwórczy, piasek, urządzenie do piaskowania, różnego rodzaju pojemniki. Z akt sprawy wynika, że skarżący wcześniej na placu tym prowadził skład węgla i prowadził też działalność transportową. Samochód ciężarowy wraz z naczepą parkował wówczas na podwórku. Z akt sprawy nie wynika, aby na działce skarżącego znajdowała się w dalszym ciągu stodoła drewniana. Na rozprawie 23 kwietnia 2024 r. skarżący oświadczył, że została rozebrana i wykreślona z ewidencji. Na działkach skarżącego brak jest obecnie budynków, które można zakwalifikować jako budynki przeznaczone do produkcji rolniczej lub do przetwórstwa rolno-spożywczego w rozumieniu lp. 5 załącznika do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Na podstawie akt sprawy nie można stwierdzić, że zachodziła podstawa do aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków zgodnie z żądaniem skarżącego w trybie art. 24 ust. 2a lit. d p.g.k.
W orzecznictwie wskazuje się, że zwrot "wykrycie błędnych informacji" w rozumieniu art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d p.g.k. oznacza błąd oczywisty, tj. taki, który można dostrzec z łatwością i nie wymaga szczegółowego postępowania dowodowego, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego (por. wyroki NSA z 24 maja 2019 r., I OSK 1951/17; z 25 marca 2021 r., I OSK 2545/20).
Postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji (por. wyrok WSA w Warszawie z 17 maja 2007 r., IV SA/Wa 301/07; wyrok NSA z 7 maja 2008 r., I OSK 719/07; z 24 czerwca 2008 r., I OSK 1030/07 oraz z 8 lipca 2010 r., I OSK 1251/09). Dokumenty określające poprzedni stan prawny działek gruntu nie stanowią podstawy zarejestrowania tego stanu w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnym dokumentem, z którym ustawodawca związał skutek wiążącego ustalenia stanu prawnego danych działek gruntu (uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z 8 listopada 2010 r., IV SA/Wa 1558/10; aprobowany przez E. Stefańską w: red. J. Lang, J. Maćkowiak, T. Myśliński, E. Stefańska, Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, Wolters Kluwer 2018, s. 343, uw. 11).
Wnioskując o dokonanie aktualizacji (zmiany) w ewidencji gruntów i budynków skarżący nie przedstawił dokumentów, z których wynikałoby, że po dacie zdarzeń prawnych w oparciu, o które zostały w operacie ewidencyjnym ujawnione aktualne wpisy dotyczące działek nr 25/2 i 26, nastąpiły jakiekolwiek zdarzenia świadczące o zmianie tych danych, które podlegają ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków.
Tym samym organ administracji nie miał podstaw prawnych do wprowadzenia wnioskowanych przez skarżącego zmian.
W ocenie sądu organy administracji nie naruszyły zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.).
W postępowaniu aktualizacyjnym, toczącym się na podstawie art. 24 ust. 2a i 2b p.g.i.k. oraz przepisów rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków ustawodawca z uwagi na specyfikę i cel postępowania aktualizacyjnego odstąpił od zasady, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 77 § 1 k.p.a.), obowiązującym w ogólnym postępowaniu rozpoznawczym, na rzecz sformalizowanego katalogu dowodów, wymienionych w art. 24 ust. 2a i 2b p.g.i.k. W postępowaniu nie doszło do naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli uregulowanej w art. 8 § 1 k.p.a. ani zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.). Organy obu instancji nie naruszyły też zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Zajęte w sprawie stanowisko organy przedstawiły w uzasadnieniach odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a.
Z powyższych przyczyn zarzuty postawione w skardze są niezasadne.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
d.j.