III SA/Gl 929/24

III SA/Gl 929/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-03-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Pawlyta /sprawozdawca/
Barbara Brandys-Kmiecik /przewodniczący/
Beata Machcińska
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1218
art. 10a ustawy SENT; art. 22 ust. 3 SENT
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j.)
Dz.U. 2025 poz 111
art. 210 par. 1 pkt 4 o.p.; art. 210 par. 4 o.p.; art. 120 o.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 marca 2025 r. sprawy ze skargi C. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 27 września 2024 r. nr 2401-IOA.4823.38.2024.HI w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 27 września 2024 r. nr 2401-IOA.4823.38.2024.HI Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej też: DIAS; organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. (dalej też: NUCS; organ pierwszej instancji) z 28 czerwca 2024 r. znak [...], nakładającą na C. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "[...]" (dalej: strona; skarżący; przewoźnik) karę pieniężną w kwocie 10.000 zł z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (brak zapewnienia w trakcie całej trasy przewozu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu realizującego przewóz towaru objętego zgłoszeniem SENT[...]).
W podstawie prawnej organ powołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (aktualny tekst jedn. z 23 grudnia 2024 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 111; dalej: o.p.) oraz art. 10a ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (tekst jedn. z 1 sierpnia 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 1218 ze zm.; dalej jako: ustawa SENT) w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy o SENT.
W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny i argumentację prawną. Wskazał, że 2 grudnia 2022 r. w godz. 09:50 - 12:10 na autostradzie A[...] przy P. M.-B., funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej ze [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. przeprowadzili kontrolę przewozu drogowego towarów dokonywanego zespołem pojazdów składającym się z ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] z naczepą ciężarową marki [...] o nr rej. [...].
Kontrola obejmowała przestrzeganie obowiązków wynikających z przepisów ustawy SENT. W ramach kontroli m.in. sprawdzono przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych.
W trakcie kontroli kierujący pojazdem M. K. okazał wymagany numer referencyjny zgłoszenia w systemie monitorowania przewozu i obrotu, tj. SENT[...] oraz następujące dokumenty: (1) wypis z licencji nr [...] dotyczącej międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy; (2) międzynarodowy samochodowy list przewozowy CMR z 29 listopada 2022 r.; (3) Delivery specyfication - Packing list z 29 listopada 2022 r.; (4) dokumenty związane z przemieszczaniem odpadów - informację dołączoną do przemieszczanych odpadów według wzoru z załącznika nr VII do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 - 4 sztuki; (4) dowody rejestracyjne ciągnika samochodowego oraz naczepy.
W zgłoszeniu wskazano, że nadawcą był austriacki podmiot A. GmbH z siedzibą w R.. Podmiotem odbierającym, który dokonał ww. zgłoszenia w systemie SENT, była spółka N. S.A. z siedzibą w T.. Natomiast przewoźnikiem dokonującym przewozu ww. towaru był C.P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "[...]" w T. (NIP: [...]), który realizował przewóz w oparciu o licencję na międzynarodowy zarobkowy przewóz drogowy rzeczy nr [...].
W trakcie kontroli stwierdzono nieprawidłowości polegające na braku przekazywania do systemu monitorowania przewozu i obrotu towaru (dalej: system SENT) aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem nr SENT[...] (numer lokalizatora GPS w systemie SENT wskazany przez przewoźnika w zgłoszeniu: [...]).
W oparciu o powyższe ustalenia kontrolujących oraz zgromadzony materiał dowodowy Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K., postanowieniem z 21 kwietnia 2023 r. nr [...], wszczął z urzędu w stosunku do ww. przewoźnika postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej w związku z naruszeniem przepisów ustawy SENT. Jednocześnie poinformował o możliwościach i warunkach odstąpienia od nałożenia kary oraz wezwał do wskazania, czy występują okoliczności potwierdzające ważny interes strony jako przewoźnika i uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej. Zaznaczono, że w przypadku ubiegania się o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej przewoźnik powinien przedstawić kopię bilansu rachunku zysków i strat za lata 2020, 2021 oraz 2022 r.
Pismem z 11 maja 2023 r. skarżący przedstawił swoje stanowisko w sprawie wnosząc o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej i umorzenie wszczętego postępowania. Argumentowano przy tym, że sytuacja, w której "(...) ta sama przesyłka towarowa wraca bez rozładunku do miejsca pierwotnego nadania nie jest opisana w Konwencji CMR. Tym samym możliwy jest tu zarówno powrót z użyciem dokumentu przewozowego wystawionego przez pierwotnego nadawcę (N. S.A.) jak i wystawienie nowego dokumentu przewozowego". Poza tym, jak dalej naprowadzał przewoźnik, "stronie nie są znane przesłanki leżące u podstaw dokonania zgłoszenia przedmiotowej przesyłki do systemu SENT przez firmę N. S.A. Prawdopodobnie zostało ono dokonane z uwagi na nieznajomość przepisów ustawy". Przewoźnik zaznaczył również, że "w istocie brak rejestracji położenia pojazdu przez system geologalizacji nastąpił". Do pisma załączył alert podatkowy, list przewozowy CMR oraz rachunek zysków i strat za I kwartał 2023 r. (z którego wynika, że nastąpiła strata w tym okresie w wysokości 2.539.051,43 zł).
W toku postępowania organ pierwszej instancji wystąpił do Centrum Informatyki Resortu Finansów (jednostki odpowiedzialnej za działanie centrum kompetencyjnego w zakresie utrzymania modułu SENT GEO) - z zapytaniem czy od chwili zainicjowania zgłoszenia SENT[...] w dniu 1 grudnia 2022 r. o godz. 16:27 do momentu rozpoczęcia kontroli przez funkcjonariuszy, tj. do godz. 09:50 w dniu 2 grudnia 2022 r. system przekazywał lokalizację pojazdu w sposób prawidłowy, czy odnotowano wadliwe działanie systemu GEO SENT, które mogło zakłócić prawidłową transmisję danych lokalizujących urządzenie lub też czy w wymienionym okresie nastąpiło odrzucenie przez system GEO-SENT komunikatów przesyłanych przez geolokalizator GPS nr [...], wskazany przez przewoźnika w zgłoszeniu SENT[...].
Pismami z 21 czerwca 2023 r. oraz z 23 października 2023 r. organ pierwszej instancji zwrócił się na podstawie art. 299 § 1 o.p. również do Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. o informacje, czy przewoźnik posiada zaległości w podatkach lub innych należnościach publicznoprawnych oraz czy wobec niego jest lub było prowadzone postępowanie egzekucyjne w ostatnich pięciu latach. Ponadto, pismem z 21 czerwca 2023 r. organ zwrócił się na podstawie art. 50 ust. 3 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z art. 13 § 1 pkt 1 o.p. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z pytaniem, czy ww. podmiot posiada zaległości w składkach ZUS oraz czy wobec niego jest lub było prowadzone postępowanie egzekucyjne w okresie ostatnich pięciu lat.
W odpowiedzi, Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. w piśmie z 25 października 2023 r. nr [...] przekazał informacje, że przewoźnik nie posiada zaległości podatkowych oraz że nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne w okresie ostatnich 5 lat. Również Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. w piśmie z 3 lipca 2023 r. nr [...] poinformował o braku zaległości oraz nieprowadzeniu w stosunku do ww. podmiotu postępowania egzekucyjnego.
W konsekwencji przeprowadzonego postępowania NUSC decyzją z 28 czerwca 2024 r. nałożył na stronę karę pieniężną w kwocie 10.000,00 zł z tytułu niewywiązania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 ustawy SENT, polegającego na zapewnieniu przekazywania - w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem SENT o numerze referencyjnym SENT[...] - aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu, którym realizowany był ten przewóz.
Pismem z 15 lipca 2024 r. strona złożyła odwołanie od ww. decyzji NUSC z 28 czerwca 2024 r. żądając jej uchylenia w całości i umorzenia prowadzonego postępowania lub jej uchylenia w całości i odstąpienia od nałożenia sankcji. Zaakcentowała bezzasadność nieodstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, podczas gdy było to uzasadnione z uwagi na ważny interes przewoźnika i interes publiczny oraz naruszenie tym zasady proporcjonalności.
Zaskarżoną decyzją DIAS nie uznał zarzutów odwołania i utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. Analizując okoliczności sprawy podtrzymał stanowisko NUSC w zakresie stwierdzonych naruszeń. Poza tym DIAS nie dopatrzył się w niniejszej sprawie okoliczności, o którym mowa w art. 22 ust. 3 ustawy SENT, uzasadniających odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone podczas kontroli naruszenia.
Kwestionując powyższą decyzję ostateczną strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (WSA w Gliwicach) skargę, żądając uchylenia decyzji obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie:
1. przepisów proceduralnych, tj. art. 120 o.p., art. 121 § 1 o.p., art. 122 o.p. oraz art. 187 § 1 o.p., poprzez całkowicie niewyczerpujące i nieobiektywne rozpatrzenie sprawy, w wyniku którego organ pierwszej instancji doszedł do wniosku, że przejazd z dnia kontroli rozpoczął się na terytorium Austrii i był zgodny z przypadkiem opisanym w art. 6 ustawy SENT, podczas gdy w istocie był przewozem rozpoczętym na terenie Rzeczypospolitej Polskiej i nie podlegał pod regulacje zapisane w przywołanym tu akcie prawnym z uwagi na fakt, iż przewożonym ładunkiem był odpad złomu aluminiowego;
2. art. 2 i 7 Konstytucji RP, poprzez oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie ustalenia miejsca rozpoczęcia i zakończenia przewozu drogowego na fakcie dokonania zgłoszenia w systemie SENT przez firmę polską z siedzibą w D., i niewskazanie przepisów obowiązującego prawa, dających możliwość ustalenia miejsca rozpoczęcia i miejsca zakończenia przejazdu, które na gruncie niniejszej sprawy ma zasadnicze znaczenie;
3. § 2 ust. 7 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z 25 kwietnia 2022 r. sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy SENT, poprzez niezastosowanie w sprawie, przejawiające się nałożeniem sankcji będącej następstwem niewłączenia geolokalizatora, podczas gdy związany z tym obowiązek nie dotyczył kierowcy wykonującego przewóz na rzecz i w imieniu strony, bowiem wykonywany transport nie podlegał pod całość regulacji o monitorowaniu przewozu drogowego;
4. art. 2a o.p., poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości natury prawnej zaistniałych na gruncie niniejszej sprawy na niekorzyść podatnika, co przejawia się na gruncie niniejszego przypadku bezpodstawnym przyjęciem, iż przejazd z dnia kontroli rozpoczął się na terytorium Austrii, podczas gdy w ocenie podatnika rozpoczął się on na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
5. art. 22 ust. 3 ustawy SENT, poprzez niezastosowanie w sprawie, przejawiające się uznaniem, iż na jej gruncie, odstąpienie od nałożenia kary nie może znaleźć uzasadnienia jako wynikające z ważnego interesu przewoźnika, jak również nie może zostać dokonane przez wzgląd na interes publiczny oraz towarzyszące mu naruszenie przepisu materialnego, tj. art. 26 ust. 3 ustawy SENT poprzez jego niezastosowanie w sprawie, przejawiające się odmową odstąpienia od nałożenia kary w świetle braku jakichkolwiek strat po stronie Skarbu Państwa.
W uzasadnieniu skargi strona powtórzyła zarzuty i argumentację prawną zawartą w odwołaniu.
W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze organ uznał ich bezzasadność i wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił, że przepisy ustawy SENT mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a brak aktualnych wskazań geolokalizatora sankcjonowane są karą wskazaną w ustawie w określonej wysokości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Istota sporu sprowadza się do oceny prawidłowości nałożenia na skarżącego kary pieniężnej z tytułu niewykonania przez przewoźnika obowiązku określonego w art. 10a ustawy SENT, polegającego na zapewnieniu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu realizującego przewóz towaru objętego zgłoszeniem (brak zapewnienia w trakcie całej trasy przewozu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu realizującego przewóz towaru objętego zgłoszeniem SENT[...]). W związku ze stanowiskiem strony prezentowanym w skardze (a wcześniej w odwołaniu od decyzji NUCS) należy w szczególności rozważyć, czy przejazd powrotny z odpadem nie przyjętym przez przedsiębiorcę na terenie Austrii do jego nadawcy był przewozem z miejscem rozpoczęcia w innym kraju. W przypadku bowiem odpowiedzi twierdzącej na tak postawione pytanie należało uznać, że na trasie przejazdu wykonywanego na terenie Polski przesyłka podlegała przepisom ustawy SENT, co oznaczałoby, że przejazd winien być wykonany z działającym geolokalizatorem – z czym natomiast stanowczo nie zgadza się przewoźnik. Dodatkową kwestią sporną pozostawały również argumenty strony przedstawione w skardze co do przesłanek umożliwiających odstąpienie od zastosowania kary pieniężnej.
W związku z zakwestionowaniem w skardze ustalonego przez organy podatkowe stanu faktycznego sprawy, jak i tamże prezentowaną argumentacją wskazującą na niewyczerpujące i nieobiektywne rozpatrzenie sprawy, ocenę legalności zaskarżonej decyzji należało rozpocząć od ww. zagadnienia. Dopiero bowiem stwierdzenie, że stan faktyczny sprawy został ustalony poprawnie, a orzekające organy podatkowe przeprowadziły wszechstronne postępowanie dowodowe i wyprowadziły w nich logiczne wnioski pozwoli na ocenę przyjętej przez organy podatkowe podstawy prawnej (dokładnie: czy nałożona kara pieniężna jest pozbawiona podstaw w przepisach materialnych, jak twierdzi strona w uzasadnieniu skargi).
Rozważania należy rozpocząć od ustalenia kluczowej dla tej sprawy okoliczności jaką jest trasa wykonywanego przewozu (jak twierdzi przewoźnik) lub trasy wykonywanych przewozów (jak przyjmują organy podatkowe). Mianowicie z akt administracyjnych wynika, że w dniu 29 listopada 2022 r. w miejscowości D. wystawiono list przewozowy CMR (bez numeru), który określał przedmiot transportu (złom kawałkowy oraz wiórowy w łącznej ilości [...] kg – aluminium), jak i trasę przewozu (miejsce załadowania – D.; miejsce przeznaczenia – R. w Austrii). Odpad aluminiowy dowieziono do austriackiego odbiorcy. Na miejscu okazało się jednak, że ten odmówił jego przyjęcia ze względu na jego nieodpowiednie parametry (była to autonomiczna decyzja kontrahenta austriackiego), co odnotowano w dokumentach przewozowych stwierdzeniem "nicht übernommen / nie przyjęty / nie zaakceptowany" (vide: pole 24 dokumentu przewozowego CMR). W konsekwencji ładunek nie został również zdjęty ze środka transportu, przy czym powrotny odcinek drogi nastąpił w uwzględnieniu oświadczenia nadawcy ładunku, tj. N. S.A., która opłaciła przejazd "tam", jak i "z powrotem". Z akt administracyjnych ponadto wynika, że N. S.A. (podmiot odbierający), dokonała przed rozpoczęciem przewozu na terytorium Polski zgłoszenia przewozu ww. odpadów nie przyjętych w Austrii. Po uzyskaniu numeru referencyjnego zgłoszenia (SENT[...]) przekazała ten numer przewoźnikowi, który uzupełnił go o dalsze dane. Mianowicie w zgłoszeniu wskazano, iż nadawcą był austriacki podmiot A. GmbH, z siedzibą w R., a podmiotem odbierającym, który również dokonał zgłoszenia w systemie SENT, była spółka N. S.A.. Przy czym skarżący realizował przewóz w oparciu o licencję na międzynarodowy zarobkowy przewóz drogowy rzeczy nr [...].
Natomiast 2 grudnia 2022 r. w godz. 09:50 - 12:10 na autostradzie A[...] przy P. M.-B., funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej ze [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. przeprowadzili kontrolę przewozu drogowego towarów dokonywanego zespołem pojazdów składającym się z ciągnika samochodowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] z naczepą ciężarową marki [...] o nr rej. [...].
Biorąc pod uwagę uzasadnienie skargi (por. jej stronę 3 i 4), a także uzasadnienie zaskarżonej decyzji można zresztą stwierdzić, że wyżej wskazane fakty co do zasady nie są sporne w tej sprawie, a jedynie wymagały uzupełnienia co do okoliczności związanych z organizacją przewozu objętego listem przewozowym CMR z 29 listopada 2022 r (D. – R.). Nie jest również sporna okoliczność, że przewożone były odpady aluminium (złom kawałkowy oraz wiórowy) w łącznej ilości [...] kg, które podlegały obowiązkowej rejestracji w systemie monitorowania przewozu i obrotu. Skarżący, jak i DIAS wywodzą jednak zupełnie inne konsekwencje związane ze spornym zdarzeniem.
Zdaniem skarżącego cyt. "jakkolwiek przejazd rozpoczął się w Polsce a planowanym miejscem jego zakończenia była Austria" oraz wobec odmowy odbioru złomu przez kontrahenta austriackiego cyt. "kontynuowano ów przewóz na trasie powrotnej". W konsekwencji skarżący twierdzi dalej, że cyt.: "kontrola dotyczyła ładunku, który wyjechał z Polski, nie został przyjęty w kraju przeznaczenia, nie opuścił przestrzeni ładunkowej pojazdu i wracał z powrotem do nadawcy", bądź też cyt. "Transportowane odpady w postaci złomu aluminiowego, zostały bowiem nadane do przewozu na terenie kraju (D.) a przejazd realizowany był »w kółku« na trasie D. (PL) - Austria - D. (PL)" (por. strona 4 uzasadnienia skargi).
Istnieje zatem sprzeczność (antynomia), a przynajmniej niekonsekwencja w oświadczeniu samej strony, która najpierw argumentuje, że planowanym miejscem zakończenia przewozu była Austria, aby następnie przekonywać, że tylko kontynuowano ten przewóz lub też realizowano go "w kółku" (zdaniem Sądu nie można kontynuować przewozu, który został zakończony; natomiast kontynuacja przewozu oznacza, że określone przedsięwzięcie po prostu nie zostało zakończone, tzn. nie osiągnęło swojego docelowego, ustalonego wcześniej miejsca przeznaczenia).
Z akt administracyjnych wynika jednak inna sekwencja zdarzeń, aniżeli ta podawana przez skarżącego w uzasadnieniu skargi. Mianowicie z treści dokumentu przewozowego (CMR) z 29 listopada 2022 r. (bez oznaczonego numeru) wynika, że miejscem załadunku stanowiła D., a oznaczonym miejscem przeznaczenia był R. w Austrii. Poza tym w dokumencie zatytułowanym jako "Informacja dołączona do przemieszczanych odpadów" z 29 listopada 2022 r. w rubryce 11 (Państwa zainteresowane) oznaczono Polskę jako kraj wywozu/wysyłki, a Austrię jako kraj przywozu/przeznaczenia. Ww. informacja opatrzona jest stwierdzeniem, że informacje w niej zawarte są wyczerpujące i poprawne. Dodatkowo z treści kolejnego dokumentu przewozowego (CMR) z 1 grudnia 2022 r. numer SENT[...] m.in. wynikają szczegółowe informacje o kolejnym przewozie towaru, takie jak data faktycznego rozpoczęcia przewozu (1 grudnia 2022 r.), planowana data zakończenia przewozu (2 grudnia 2022 r.), miejsce dostarczenia towaru (D.), czy oznaczenie miejsca wjazdu na terytorium Polski (G.). Poza tym wskazano informacje o środku transportu pozwalające na jego identyfikację, w tym podano numer urządzenia/lokalizatora GPS: [...]. Natomiast w dokumencie zatytułowanym jako protokół kontroli nr [...]/SENT z 2 grudnia 2022 r. zawarto adnotację, że "kierujący dokonywał przewozu towaru, który nie został odebrany w docelowym miejscu odbioru na terenie Austrii. Kierujący okazał jedynie dokumenty przewozowe z dnia 29.11.2022 w tym CMR dotyczący pierwotnego przejazdu". Co istotne do ww. protokołu kontroli z 2 grudnia 2022 r. nie wniesiono uwag, a jego odbiór został potwierdzony przez kierującego (podobnie jak mandat karny Seria [...] numer [...]).
Treść ww. dokumentów, w tym z oświadczeń osób pod nimi podpisanych przesądza zatem, że przejazd (powrotny) z odpadem nie przyjętym przez przedsiębiorcę na terenie Austrii do jego nadawcy był przewozem z miejscem rozpoczęcia w innym kraju. Oznacza to, że na trasie przejazdu wykonywanego na terenie Polski przesyłka podlegała przepisom ustawy SENT, co oznacza, że przejazd winien być wykonany z działającym geolokalizatorem. Dlatego też Sąd nie uznał za zasadnego zarzutu naruszenia również § 2 ust. 7 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z 25 kwietnia 2022 r. sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy SENT (pkt 3 zarzutów skargi).
Sąd nie uznał również za zasadne zarzutów skargi związanych z podważaniem ustalonego stanu faktycznego sprawy, czy też niewyczerpującego i nieobiektywnego rozpatrzenia sprawy. Sąd zatem ocenił jako nietrafny zarzut sformułowany w skardze co do naruszenia art. 120 o.p., art. 121 § 1 o.p. i art. 122 o.p., gdyż organy podatkowe prawidłowo wyjaśniły stan faktyczny sprawy, a sporządzone uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej i drugoinstancyjnej zawierały poprawny opis stanu faktycznego jak i obszerne rozważania prawne. Sąd uznał ponadto za bezzasadny zarzut naruszenia art. 187 § 1 o.p. i art. 2a o.p., oraz art. 210 § 4 o.p. (zawarty w uzasadnieniu skargi) w szczególności poprzez zaniechanie wnikliwego rozpatrzenia przez organy podatkowe materiału dowodowego i niewyczerpujące bądź nieobiektywne jego rozpatrzenie. Godzi się w tym miejscu podnieść, że skarżący nie podał w uzasadnieniu skargi jakie konkretnie dowody miałyby być jeszcze przeprowadzone i na jakie okoliczności, przy czym trzeba stwierdzić, że z akt administracyjnych wynika również, że strona była informowana o podejmowanych przez organy czynnościach i miała możliwość zajęcia stanowiska lub przedstawienia wniosków dowodowych (np. postanowieniem z 15 marca 2024 r. doręczonym w 21 marca 2024 r. organ pierwszej instancji wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego – skarżący jednak nie skorzystał z przysługującego mu prawa). Sąd nie podziela przy tym przekonania strony, aby inicjatywa dowodowa (poszukiwanie nowych dowodów i okoliczności) w tego typu postępowaniach była przerzucona wyłącznie na organ podatkowy.
Zaskarżona decyzja zawiera przy tym wszystkie wymagane prawem elementy, w tym powołanie podstawy prawnej oraz uzasadnienie faktyczne i prawne, o których mowa w art. 210 § 1 pkt 4 i pkt 6 o.p. oraz art. 210 § 4 o.p. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać, w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Uzasadnienie prawne musi zaś zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób nie budzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ podatkowy stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia podatkowego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia powyższe wymogi. Natomiast powołana podstawa prawna została ściśle skonkretyzowana określonymi przepisami według stanu prawnego z daty zdarzenia kontroli.
Analiza uzasadnienia skargi przekonuje, że strona jedynie polemizuje z prawidłowymi ustaleniami faktycznymi organów podatkowych prezentując co najwyżej inną (własną) ocenę określonych zdarzeń (por. stwierdzenie: "Natomiast przekonanie organów podatkowych o rzekomym rozpoczęciu przewozu na terenie Austrii, podbudowane jest wyłącznie wrażeniami tych organów"). W tym miejscu trzeba w takim razie zwrócić uwagę na źródło z jakich organy podatkowe w sprawie czerpały wiedzę co do przebiegu zdarzeń, a których niesatysfakcjonujące konkluzje obecnie stara się podważać skarżący. Mianowicie organy podatkowe dokonały ustalenia stanu faktycznego sprawy w oparciu o zróżnicowane dokumenty urzędowe i prywatne, takie jak np. z protokołu kontroli nr [...]/SENT z 2 grudnia 2022 r., z dwóch listów przewozowych CMR, czy informacji dołączonej do przemieszczanych odpadów, których nieprawdziwości nie zdołał w jakimkolwiek zakresie wykazać skarżący w toku postępowania administracyjnego. W szczególności skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów podważających treść protokołu kontroli, listów przewozowych CMR lub informacji o odpadach argumentując, że dane w nich zawarte są błędne Dokumenty te natomiast zostały wystawione przez różne podmioty (osoby), a ich treść została uzupełniona o oświadczenia co do rzetelności składanych oświadczeń. Treść protokołu kontroli z 2 grudnia 2022 r. została przy tym bez zastrzeżeń przyjęta przez kierowcę (podobnie jak mandat karny). Podkreślenia jeszcze wymaga, że protokół z czynności kontrolnych stanowi istotny dowód w sprawie. Protokół ten jest dokumentem urzędowym sporządzanym w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania (art. 194 § 1 o.p.). Stanowi on dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. O wadze dowodu z protokołu kontroli świadczy fakt, że kontrole przeprowadzane mogą być tylko przez określone podmioty. W świetle powyższego dowodom z protokołu kontroli - właśnie z racji przeprowadzania kontroli przez podmioty wyspecjalizowane (dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowanymi i technicznymi) i bezstronne - co do zasady, wbrew twierdzeniom skarżącego, należy przypisać przymiot wiarygodności (por. wyroki NSA: z 29 maja 2014 r., II GSK 458/13, Legalis nr 1161186; z 12 października 2011 r., II GSK 1019/10, Legalis nr 389367; oraz z 4 kwietnia 2008 r., II GSK 492/07, Legalis nr 117285).
W wyroku z 20 marca 2025 r., II GSK 2421/24 (opublikowano w: centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych) NSA natomiast argumentował w ten sposób: "istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny, to za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że jego walor, jako dowodu, wyraża się w tym, że w relacji do okoliczności czasu i miejsca przeprowadzania kontroli siłą rzeczy umożliwia odzwierciedlenie w jego treści nie dość, że przebiegu czynności kontrolnych to również, jeżeli nie przede wszystkim, stwierdzonych w trakcie tych czynności faktów, zdarzeń i okoliczności mających, czy też mogących mieć istotne znaczenie z punktu widzenia formułowanych na ich podstawie ocen oraz wniosków, a ponadto – co najistotniejsze – ich utrwalenie we wskazany sposób".
W niniejszej sprawie treść protokołu kontroli została przy tym zaakceptowana przez kierowcę, który nie wniósł do niego żadnych zastrzeżeń, adnotacji czy uwag. Również Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania ww. dokumentu.
Zwrócić należy również uwagę, że w aktach administracyjnych znajdują się dwa listy przewozowe CMR – pierwszy z 29 listopada 2022 r. (bez numeru) i drugi z 1 grudnia 2022 r. W myśl art. 4 Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR) sporządzonej w Genewie 19 maja 1956 r. z 19 maja 1956 r. (Dz. U. z 1962 r. Nr 49, poz. 238 ze zm.), dowodem zawarcia umowy przewozu jest list przewozowy. Ujęcie w nim skarżącego jako przewoźnika rodzi przy tym domniemanie, że była ona dwukrotnie stroną umowy przewozu. Doniosły charakter listu przewozowego CMR co do określenia stron umowy przewozu wynika z wskazanej wyżej Konwencji CMR. Jedną z podstawowych funkcji, jakie spełnia list przewozowy CMR, jest funkcja dowodowa, jednak osiąga ona swój pełny walor tylko "w braku przeciwnego dowodu" (por. np. wyrok NSA z 17 lutego 2022 r., II GSK 1589/18, Legalis nr 2787571). Wobec braku dowodów stojących w opozycji do ww. dwóch listów przewozowych CMR, organy podatkowe zasadnie przyjęły, że dokumenty te stanowiły dowód zawarcia dwóch umów przewozu przez nadawcę towaru i przez przewoźnika.
W konsekwencji prawidłowe pozostają ustalenia faktyczne organów podatkowych co do okoliczności, że skarżący realizował dwa przewozy, tj. pierwszy na trasie D. → R. realizowany w okresie od 29 listopada 2022 r. do 1 grudnia 2022 r., oraz drugi (powrotny) z R. do D. realizowany w okresie od 1 grudnia 2022 r. do 2 grudnia 2022 r. Sąd przy tym nie podziela argumentacji skargi (i stanowiska zawartego w piśmie z 11 maja 2023 r. – por. karta nr 61 verte) co do oceny, że "taka sytuacja, w której ta sama przesyłka towarowa wraca bez rozładunku do miejsca pierwotnego nadania nie jest opisana w Konwencji CMR". Trzeba zauważyć, że tego typu sytuacje faktyczne związane z odmową odbioru ładunku w profesjonalnym obrocie gospodarczym nie należą, wbrew założeniu skarżącego, do rzadkości. Przy tym zostały również uregulowane w Konwencji CMR.
Otóż podstawową istotą umowy przewozu lub umowy spedycji (umowy transportowej) rzeczy jest ich przemieszczenie z jednego miejsca w drugie, przy czym owo przemieszczenie jest zasadniczym, a nie ubocznym przedmiotem umowy. Brak rozładunku nie powoduje, iż przewóz nie został wykonany. Wynika to m. in. z art. 15 i art. 16 Konwencji CMR, przewidujących przeszkody w wyładunku, wydaniu towaru, nie łącząc niniejszego z sankcją przyjęcia wykonania lub nie przewozu, ani też z należnością bądź nie zapłaty przewoźnego. W realiach niniejszego sprawy odbiorca odmówił przyjęcia towaru, co przewidziane jest w art. 15 ust 1 Konwencji CMR, zgodnie z którym jeżeli po przybyciu towaru do miejsca przeznaczenia okażą się przeszkody w jego wydaniu, przewoźnik powinien zażądać instrukcji od nadawcy. W niniejszej sprawie takie instrukcje zostały wydane, o czym przekonują prawidłowe ustalenia organów podatkowych zawarte w uzasadnieniu decyzji drugiej i pierwszej instancji, w postaci tzw. oświadczenia nadawcy ładunku, tj. N. S.A., która również opłaciła przejazd "tam", jak i "z powrotem".
Kary pieniężne nakładane w trybie administracyjnym decyzją właściwego naczelnika urzędu celno-skarbowego są niezależne od winy odpowiedzialnego podmiotu. Nałożenie kary jest obligatoryjne. Organy decyzyjne nie mogą uznaniowo oceniać okoliczności każdego przypadku naruszenia przepisów, wśród których zdarzać się mogą przypadki naruszeń ustawy niezamierzone, będące skutkiem błędu, omyłki, czy działania przyczyn zewnętrznych. konstrukcja oraz sposób zredagowania przepisów regulujących obowiązki związane z systemem monitorowania przewozu są na tyle jednoznaczne, że wykluczają możliwość ich swobodnej interpretacji przez organy prowadzące postępowanie.
Norma art. 7 ust. 1 ustawy SENT jednoznacznie stanowi, że w przypadku przewozu towaru z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego przewoźnik jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia. Zgodnie z art. 2 pkt 15a ustawy SENT zewnętrzny system lokalizacji to system używany przez przewoźnika gromadzący dane geolokalizacyjne środka transportu przekazywane z zainstalowanego w tym środku transportu urządzenia wykorzystującego technologie pozycjonowania satelitarnego i transmisji danych. Natomiast z art. 10a ustawy SENT wynika, iż przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem (ust. 1). Przewoźnik jest obowiązany wyposażyć środek transportu, o którym mowa w ust. 1, w lokalizator (ust. 2). Przepisu ust. 2 nie stosuje się, jeżeli dane geolokalizacyjne środka transportu są przekazywane do rejestru z zewnętrznego systemu lokalizacji (ust. 3).
Natomiast zgodnie z art. 22 ust. 2a. ustawy SENT w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł. Odstępuje się od nałożenia kary pieniężnej za niewykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, jeżeli jego niedopełnienie wynikało z niedostępności rejestru 9ust. 2b).
Skoro zatem strona nie spełniła obowiązku przewoźnika wymienionego w art. 10a ustawy SENT to zasadnie została nałożona kara. Niemożliwym także było skorzystanie z odstąpienia z wyż. cyt. ust. 2b, bowiem jak wynika z informacji z Centrum Informatyki Resortu Finansów na zapytanie organu – 25 lipca 2023 r. system SENT GEO działał prawidłowo, bez przerw w działaniu systemu.
Przy czym nie może ujść uwadze, że organ odwoławczy poczynił również własne ustalenia związane z przestrzeganiem porządku prawnego (ustawa SENT) przez przewoźnika oraz przedstawił swoje rozważania w treści uzasadnienia decyzji (por. karta nr 166 akt administracyjnych). Organ odwoławczy doszedł do wniosku, że stwierdzone uchybienie nie było jednostkowe, gdyż w okresie od 1 stycznia 2019 r. do 13 sierpnia 2024 r. przeprowadzono u przewoźnika 47 kontroli, które w dwóch przypadkach okazały się zasadne, a co więcej stwierdzone uchybienia każdorazowo związane były z brakiem przesyłania danych geolokalizacyjnych. Trudno zatem uznać, aby stwierdzone uchybienie miało charakter incydentalny, jak zdaje się przekonywać skarżący.
W sprawie organ prawidłowo rozpatrzył możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej w oparciu o art. 22 ust. 3 ustawy SENT, zgodnie z którym w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 -2a. z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Organ obszernie przeanalizował warunki określone w art. 26 ust. 3 ustawy SENT oraz ważny interes przewoźnika i interes publiczny, opierając się na orzecznictwie i poglądach doktryny. Nadto zasadnie wskazał, że użyte w przepisach art. 22 ust. 3, art. 24 ust. 3 czy art. 26 ust. 3 ustawy SENT sformułowanie "może" wskazuje jednoznacznie, że instytucja ulgi, jaką de facto jest odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej oparta jest na uznaniu administracyjnym, z istoty którego wynika pozostawienie organowi swobody wyboru konsekwencji prawnych. W konsekwencji skonstatował, że w toku postępowania Strona nie wykazała swego ważnego interesu, który uzasadniałby odstąpienie od nałożenia kary ani nie wykazała także żadnych przesłanek wskazujących na istnienie jej ważnego interesu przemawiającego za odstąpieniem od nałożenia kary pieniężnej.
Możliwość skorzystania z ulgi na podstawie tegoż przepisu (w zakresie ważnego interesu przewoźnika) uzależniona jest zaistnieniem odpowiednio rozumianego interesu przewoźnika i interesu publicznego. Natomiast podjęte z urzędu działania potwierdziły, że w przedmiotowej sprawie nie zachodziła żadna z powyższych przesłanek warunkujących odstąpienie od nałożenia sankcji; spłata należności z tytułu kary pieniężnej nie spowoduje niewywiązania się skarżącego z ustawowych obowiązków. Regulacje ustawy SENT w sposób bardzo wąski przewidują możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na poszczególne podmioty odpowiedzialne, uczestniczące w procedurze monitorowania przewozu towarów (art. 21 ust. 3, art. 22 ust. 3 i art. 24 ust. 3 ustawy SENT).
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji w uzasadnieniach swoich decyzji rozważyły normę z art. 22 ust. 3 ustawy z uwzględnieniem odesłania do art. 26 ust. 3 ustawy. Odnośnie "ważnego interesu " wskazać należy, że o istnieniu takiego interesu uprawniającego do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie decyduje subiektywne przekonanie strony, ale kryteria zobiektywizowane, w każdym przypadku inne, uwzględniające różnorodne aspekty sprawy. Przy czym użycie słowa "ważny" podkreśla wyjątkowość zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary z uwagi na tenże interes. Zdaniem składu orzekającego tut. Sądu termin "ważny interes" wyczerpuje się zarówno w wystąpieniu nadzwyczajnych okoliczności, ale także powinien uwzględniać normalną, aczkolwiek trudną sytuację ekonomiczną (wysokość uzyskiwanych dochodów, wydatków, ich wzajemne proporcje itp.). Nie każde przy tym trudności finansowe mogą uzasadniać zastosowanie ulg, lecz tylko takie, które w okolicznościach sprawy wiązałyby się z zagrożeniem dla istotnego interesu zobowiązanego, w szczególności dla realizacji podstawowych potrzeb bytowych osób zobowiązanych i ich rodzin, czy też – w konsekwencji z koniecznością sięgania po pomoc społeczną (por. wyrok NSA z 27 listopada 2024 r., II GSK 1267/24, LEX nr 3841591; wyrok WSA w Gliwicach z 25 stycznia 2024 r., III SA/Gl 838/23, LEX nr 3691567).
Natomiast w rozpoznawanej sprawie zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje, aby istniały okoliczności uzasadniające zastosowanie przedmiotowej ulgi. Skarżący, co prawda przy piśmie z 11 maja 2023 r. przedstawił dokument w postaci rachunku zysków i strat (za okres za od 1 stycznia 2023 r. do 31 marca 2023 r.) z którego m.in. wynika, że ww. przedziale czasowym nastąpiła strata netto (2.539.051,43 zł), jednak zdaniem organów nie jest to dokument rozstrzygający o trudnej sytuacji ekonomicznej przewoźnika, która uzasadnia odstąpienie od zastosowania kary pieniężnej. Natomiast Sąd podziela tą argumentację jako prawidłową z następujących przyczyn. Mianowicie w profesjonalnym obrocie gospodarczym mogą i zapewne zdarzają się sytuacje, że w określonym okresie sprawozdawczym przewoźnik (przedsiębiorca) wykazuje stratę. Jej fakt, zwłaszcza o ile jest jednostkowy, nie przesądza ipso facto o trudnej sytuacji podmiotu gospodarczego. Dlatego ważne jest, aby kondycję finansową podmiotu gospodarczego oceniać z uwzględnieniem szerszej perspektywy czasowej, np. kilku lat, co pozwoli na ustalenie, czy ewentualnie wykazywana strata ma charakter stały, czy też jest incydentalna, oraz czy np. mogła zostać skompensowana wysokimi dochodami w następnych okresach sprawozdawczych. Słusznie zatem organ pierwszej instancji żądał od skarżącego rachunku zysków i strat za lata 2020, 2021 oraz 2022 r. (zatem również obejmujące okres tzw. epidemii COVID-19). Z akt administracyjnych nie wynika jednak, aby strona skarżącego uczyniła zadość temu wezwaniu, dlatego też trzeba ustalenia w zakresie kondycji finansowej przewoźnika oprzeć na dokumentacji pozyskanej przez NUSC z urzędu, a z której jednoznacznie wynika, że skarżący nie ma zaległości w składkach ZUS (por. pismo ZUS oddział w P. z 3 lipca 2023 r. – karta nr 81 akt administracyjnych), oraz nie posiada zaległości podatkowych (pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego z 25 października 2023 r. – karta nr 108 akt administracyjnych). Z dokumentów przedłożonych przez skarżącego przy piśmie z 11 maja 2023 r., jak i pozyskanych przez organy z urzędu, a omówionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wynika, że skarżący posiada stabilną sytuację finansową, nie posiada zaległości podatkowych i nieopodatkowanych, nie są prowadzone wobec niego postępowania egzekucyjne. Skarżący skutecznie nie podważył tych wniosków. Organy podatkowe zasadnie zatem uznały, że w sprawie nie wystąpił ważny interes przewoźnika, który uzasadniałby odstąpienie od wymierzenia kary, o której mowa w art. 22 ust. 2a ustawy SENT.
Nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw także zarzut naruszenia art. 2 i art. 7 Konstytucji RP przez wydanie decyzji naruszającej zasadę sprawiedliwości społecznej, zasadę praworządności, czy zasadę proporcjonalności (wywodzonej z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP).
Należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie nie wystąpiły okoliczności stanowiące ważny interes podmiotu wysyłającego, w szczególności znaczne pogorszenie jego sytuacji ekonomicznej, zagrożenie jego egzystencji. Jednocześnie nie wystąpiły okoliczności dotyczące interesu publicznego zarówno na płaszczyźnie ekonomicznej sytuacji zobowiązanego, prowadzącej do ograniczenia, bądź nawet upadku prowadzonej działalności gospodarczej, co w konsekwencji spowodowałoby konieczność sięgania do środków pomocowych państwa. Ponadto nie nastąpiły okoliczności dotyczące sytuacji pozaekonomicznej zobowiązanego, związanej z takimi wartościami jak sprawiedliwość, zaufanie organów do władzy państwowej, co nie powinno nieść ze sobą skutków negatywnych dla działania całego aparatu państwowego.
Podobny pogląd wyrażany jest także w dotychczasowym orzecznictwie – m.in. w wyroku z 31 sierpnia 2023 r., II GSK 14/21 (Legalis nr 2979867) omawiającym przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na przewoźnika Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nałożenie kary nie godzi w interes publiczny, zwłaszcza że dotyczy działań profesjonalnego podmiotu, na którym ciążą większe obowiązki w zakresie przestrzegania prawa niż ma to miejsce w sytuacji, gdy nie mamy do czynienia z profesjonalną działalnością zarobkową. Z pojęciem interesu publicznego, określonym w art. 24 ust. 3 ustawy z 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, wiąże się nie tylko obowiązek ponoszenia danin publicznych, lecz również proporcjonalność wymierzania kar, co każdorazowo musi uwzględniać organ w trakcie postępowania. Ocena ta musi być zindywidualizowana, a więc odnosząca się zarówno do sytuacji zobowiązanego podmiotu, jak i okoliczności, w których doszło do naruszenia oraz jego wagi z punktu widzenia interesu publicznego (vide: wyrok NSA z 16 marca 2022 r., II GSK 176/22, Legalis nr 2693403). Nie każdy interes ukaranego może przemawiać za odstąpieniem od ukarania ale musi to być interes ważny czyli taki, który oceniany z punktu widzenia racjonalność, skuteczności, celowości czy sprawiedliwości uzasadnia odstąpienie od ukarania pomimo realizacji znamion deliktu administracyjnego przez wysyłającego lub przewoźnika. Muszą to być takie okoliczności, które są akceptowane społecznie, czyli ukaranie w sytuacji ich zaistnienia musiało by być uznane za nieakceptowalne i nie realizujące zasad demokratycznego państwa prawa (por. wyrok WSA z 2 czerwca 2022 r., II SA/Rz 250/22 II SA/Rz 250/22, Legalis nr 2772409).
Dlatego też nie można uznać, że nałożenie kary 10 000 zł za stwierdzone naruszenia jest nieadekwatne (nieproporcjonalne). Nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw także zarzut naruszenia art. 2 i art. 7 Konstytucji RP przez wydanie decyzji naruszającej zasadę sprawiedliwości społecznej lub zasadę praworządności. W okolicznościach niniejszej sprawy nie można było twierdzić, że skarżący zrealizował prawidłowo przewóz, a to wobec braku zapewnienia w trakcie całej trasy przewozu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu realizującego przewóz towaru. Zaskarżone decyzje zawierają przy tym podstawy prawne, a ich uzasadnienie faktyczne i prawne jest rozbudowane i odnosi się do konkretnych okoliczności faktycznych jakie miały miejsce w tej sprawie. Zostały przy tym ocenione dowody przedstawione przez skarżącego, jak i organy prowadziły postępowanie z urzędu. Strona miała zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska w sprawie i była informowana o kolejnych etapach postepowania, z czego zresztą częściowo korzystała (por. pismo strony z 11 maja 2023 r.).
Zdaniem Sądu zgromadzony w sprawie przez organy materiał dowodowy był wystarczający do wydania w sprawie rozstrzygnięcia, a przeprowadzone przez organy postępowanie w sprawie było prawidłowe. Wysokość kary została określona ustawowo i w tej wysokości została nałożona.
Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.