III SA/Gl 81/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę osoby zarządzającej transportem, która próbowała uwolnić się od odpowiedzialności za naruszenie przepisów o ograniczeniach ruchu pojazdów, argumentując, że winę ponosi kierowca.
Sprawa dotyczyła skargi osoby zarządzającej transportem na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania zakazu ruchu dla pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Skarżąca twierdziła, że naruszenie nastąpiło z winy kierowcy, który rozpoczął jazdę wbrew jej dyspozycji i wiedzy. Sąd uznał jednak, że odpowiedzialność zarządzającego transportem ma charakter obiektywny i nie jest oparta na winie, a okoliczności przedstawione przez skarżącą nie spełniają przesłanek z art. 92c ustawy o transporcie drogowym zwalniających z odpowiedzialności.
Przedmiotem skargi była decyzja Główny Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 1000 zł na osobę zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie A Sp. z o.o. za naruszenie przepisów dotyczących ograniczeń ruchu pojazdów. Naruszenie polegało na wykonywaniu międzynarodowego transportu drogowego rzeczy w dniu 1 listopada 2023 r., w czasie obowiązywania zakazu ruchu dla pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Skarżąca argumentowała, że kierowca T. R. rozpoczął jazdę wbrew jej dyspozycji i wiedzy, a jej pierwszym dniem pracy miał być 2 listopada 2023 r. Sąd administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że odpowiedzialność zarządzającego transportem jest obiektywna, a nie oparta na winie. Sąd wskazał, że skarżąca nie wykazała wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych, niespodziewanych, których nie mogła przewidzieć, a które zwolniłyby ją z odpowiedzialności na podstawie art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Przekazanie pojazdu i dokumentów przed datą rozpoczęcia pracy przez kierowcę zostało uznane za okoliczność, którą zarządzający transportem powinien był przewidzieć i której zapobieżenie leżało w jego obowiązkach.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, osoba zarządzająca transportem ponosi obiektywną odpowiedzialność administracyjną. Okoliczności wskazujące na brak wpływu zarządzającego na powstanie naruszenia muszą być nadzwyczajne i niemożliwe do przewidzenia, a ciężar ich udowodnienia spoczywa na zarządzającym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że odpowiedzialność zarządzającego transportem jest obiektywna, a nie oparta na winie. Przekazanie pojazdu i dokumentów przed datą rozpoczęcia pracy przez kierowcę, a następnie wykonanie przez niego przewozu w czasie zakazu, nie stanowi okoliczności nadzwyczajnej lub niemożliwej do przewidzenia, którą zarządzający nie mógłby zapobiec. Ciężar udowodnienia okoliczności zwalniających z odpowiedzialności spoczywa na zarządzającym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.t.d. art. 92a § ust. 1, 2, 4, 8
Ustawa o transporcie drogowym
Określa kary pieniężne za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego, w tym dla osób zarządzających transportem. Suma kar podczas jednej kontroli nie może przekroczyć 3000 zł. Załącznik nr 4 określa rodzaje naruszeń i wysokości kar.
u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Określa przesłanki, kiedy nie wszczyna się postępowania o nałożenie kary pieniężnej lub umarza się postępowanie, w tym gdy podmiot nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Rozporządzenie Ministra Transportu w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach
Określa okresowe ograniczenia i zakazy ruchu pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton, w tym w dni świąteczne jak 11 listopada.
Pomocnicze
u.t.d. art. 7c
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92b § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
rozporządzenie 1071/2009 art. 4 § ust. 1 lit. a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009
Definiuje zarządzającego transportem jako osobę, która rzeczywiście i w sposób ciągły zarządza operacjami transportowymi przedsiębiorcy.
rozporządzenie 1071/2009 art. 8
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009
rozporządzenie 1071/2009 art. 14
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009
p.u.s.a. art. 1 § § 1, § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa skutki oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
k.p.a. art. 189a § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189d
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189e
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie nastąpiło z winy kierowcy, który rozpoczął jazdę wbrew wiedzy i dyspozycji zarządzającego transportem. Pierwszym dniem pracy kierowcy miał być 2 listopada 2023 r., a przekazanie pojazdu nastąpiło wcześniej. Zarządzający transportem nie jest bezpośrednim przełożonym kierowców i nie ponosi winy za ich zawinione działania. Odpowiedzialność zarządzającego transportem nie jest obiektywna, a opiera się na zasadzie winy.
Godne uwagi sformułowania
odpowiedzialność administracyjna ma charakter obiektywny i jest obarczona ryzykiem zarządzanie operacjami transportowymi nie może przyjmować postaci fikcyjnej zarządzający powinien faktycznie sprawować ciągłą pieczę nad działaniem przedsiębiorstwa i być w stałym kontakcie z kierowcami nie ma w tym przypadku znaczenia przesłane przez stronę oświadczenie kierowcy nie wykazała wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych, niespodziewanych, które miałyby bezpośredni wpływ na powstanie stwierdzonego naruszenia, a których profesjonalny podmiot zarządzający transportem... nie była w stanie przewidzieć.
Skład orzekający
Marzanna Sałuda
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Herman
przewodniczący
Beata Machcińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności zarządzającego transportem za naruszenia przepisów, nawet jeśli sprawca jest inny, oraz ciężaru dowodu w zakresie wykazania okoliczności zwalniających z tej odpowiedzialności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów o ograniczeniach ruchu, ale zasady odpowiedzialności mają szersze zastosowanie w transporcie drogowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę odpowiedzialności obiektywnej w transporcie drogowym, pokazując, że próby zrzucenia winy na pracownika nie zawsze są skuteczne, gdy zarządzający nie wykaże braku wpływu na sytuację.
“Czy kierowca zawsze jest winny? Sąd wyjaśnia, kiedy zarządzający transportem odpowiada za jego błędy.”
Dane finansowe
WPS: 1000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gl 81/25 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2025-06-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-01-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Marzanna Sałuda /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2201 art. 92c Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Beata Machcińska, Sędzia WSA Marzanna Słauda (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 15 listopada 2024 r. nr BP.501.485.2024.2242.KA12.635634 w przedmiocie kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi jest decyzja z dnia 15 listopada 2024 r. nr BP.501.485.2024.2242.KA12.635634, którą Główny Inspektor Transportu Drogowego – dalej organ II instancji, organ odwoławczy – po rozpoznaniu odwołania A. D. – dalej strona, skarżący - od decyzji z 22 stycznia 2024 roku [...] Inspektora Transportu Drogowego nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 1000 zł utrzymał w mocy sporną decyzję. Podstawę faktyczną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia stanowiło: wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach. Powyższe stwierdzono w dniu 01 listopada 2023 r. podczas kontroli drogowej, na drodze krajowej nr 52 w C.., zestawu pojazdów składającego się z ciągnika marki Mercedes-Benz o nr rej. [...] wraz z naczepą marki Schwarzmuller o nr rej. [...], którego łączna dopuszczalna masa całkowita wynosiła powyżej 3,5 tony. Pojazdem kierował T. R.. Pojazdem wykonywany był międzynarodowy transport drogowy rzeczy z Turcji do Polski, na podstawie licencji [...], w imieniu i na rzecz przedsiębiorstwa A Sp. z.o.o.. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli nr [...] z dnia 11 listopada 2024 r. W dniu 22.01.2024 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1000,00 zł na stronę jako osobę zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie A Sp. z o.o. za naruszenie stwierdzone w toku kontroli. W odwołaniu strona wniosła o umorzenie postępowania. W treści odwołania strona powołując się na art. 92c utd, wskazała, że przedmiotowe naruszenie powstało z powodu samowoli kierowcy T. R., który wbrew dyspozycji i poza wiedzą zarządzającej transportem i zarządu spółki, dokonał przewozu zespołem pojazdów w trakcie obowiązywania ograniczeń w ruchu. Strona wyjaśniła, że pierwszym dniem rozpoczęcia pracy ww. kierowcy miał być 2 listopada 2023 roku, chociaż przekazanie pojazdu nastąpiło w dniu 31 października 2023 r. Pracownik dostał polecenie rozpoczęcia pracy w dniu 2 listopada 2023 r., a osoba zarządzająca, bez wiedzy o jego działaniu, nie była w stanie zawrócić go z drogi. Decyzją z dnia 15 listopada 2024r. organ odwoławczy po analizie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie uwzględnił odwołania. Wskazał przy tym na treść art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1 i 2, ust. 8, art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym – dalej u.d.t. (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2201) Ip. 18, załącznika nr 4 do u.d.t. Wskazał także na przepisy art. 2 pkt 5, art. 4ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, str. 51, z póżn. zm.) zwane dalej "rozporządzenie 1071/2009". Organ odwoławczy zauważył, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 92c art. 189e oraz art. 189d w zw z art. 189a § 2kpa. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez u.t.d. w art. 92c ust. 1 pkt 1. Zdaniem organu reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 kpa daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa kpa. Odnośnie naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów organ wskazał, iż zgodnie z § 1 Rozporządzenia Ministra Transportu w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach z dnia 31 lipca 2007 r. zwane dalej "rozporządzenie" określono w nim okresowe ograniczenia oraz zakaz ruchu pojazdów i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton, z wyłączeniem autobusów. Stosownie do § 2 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia wprowadza się okresowe ograniczenia ruchu pojazdów, o których mowa w § 1, poprzez zakaz ich ruchu na drogach na obszarze całego kraju w m.in. terminie 11 listopada - Narodowego Święta Niepodległości. Przywołał także § 3 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia stwierdzając, iż żaden z nich nie ma w sprawie zastosowania co słusznie skutkowało zastosowaniem w sprawie kary pieniężnej w wysokości 1.000,00 zł . Organ odwoławczy zauważył, iż niesporną w sprawie jest okoliczność, iż A. D. jest osoba zarządzająca w przedsiębiorstwie A sp. z o.o. a z okazanego do kontroli listu przewozowego wynika, że kontrolowany przewoźnik realizował w momencie kontroli międzynarodowy przewóz rzeczy na trasie z Turcji do Polski, który nie podlegał wyłączeniom, zawartym w § 3 rozporządzenia. Odnosząc się do argumentacji strony, że winą powinien zostać obarczony kierowca wskazał organ, iż ponoszona przez zarządzającą transportem odpowiedzialność administracyjna ma charakter obiektywny i jest obarczona ryzykiem. Ryzyko to polega m.in. na tym, iż strona będzie odpowiadać nawet za zawinione działanie pracownika, którym posługuje się przy realizacji usług transportu. Ponadto organ ocenia jedynie fakt wystąpienia naruszenia. Bez znaczenia w tym wypadku pozostaje wewnętrzna organizacja pracy przedsiębiorstwa czy też wina kierowcy, na którą powołuje się strona w niniejszym postępowaniu. W tym zakresie organ powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych m.in. w wyroku WSA w Opolu z dnia 11 maja 2021 r., sygn. II SA/Op 274/20. Zaakcentował, iż sprawowanie funkcji zarządzającego transportem jest zajęciem wiążącym się z odpowiedzialnością za naruszenia w transporcie drogowym. Jeśli osoba zarządzająca nie miała wpływu na zapewnienie zgodności z przepisami świadczonych usług przewozowych, to na osobie, która podjęła się takiej roli, ciążyć musi obowiązek ewentualnego cofnięcia swojej zgody wobec organów na dalsze sprawowanie tej funkcji. Osoba zarządzająca transportem ma obowiązek zarządzania operacjami transportowymi przedsiębiorcy w sposób rzeczywisty, czyli faktycznie oddziałujący na pracę poszczególnych kierowców. Oznacza to, że zarządzanie operacjami transportowymi nie może przyjmować postaci fikcyjnej". Odpowiedzialność zarządzającego transportem za naruszenia przepisów u.t.d. nie jest oparta na zasadzie winy, więc do stwierdzenia takiej odpowiedzialności wystarczające jest ustalenie zaistnienia naruszenia. Zarządzający powinien faktycznie sprawować ciągłą pieczę nad działaniem przedsiębiorstwa i być w stałym kontakcie z kierowcami, by monitorować wykonywaną przez nich pracę. Nie może dochodzić do sytuacji, w której zarządzający nie posiada wiedzy, co kierowca robi z udostępnionym mu pojazdem i czy nie działa wbrew poleceniom przełożonych. W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy nie zawiera przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92e u.t.d. w niniejszej sprawie. Strona próbuje przerzucić winę na kierowcę, który zdecydował o wyruszeniu w trasę pomimo trwania ograniczeń i zakazów ruchu dla pojazdu, którym się poruszał. Jednak Strona przekazała kierowcy zespół pojazdów wraz ze wszystkimi wymaganymi dokumentami przed wskazanym przez siebie dniem świadczenia pracy. Tym samym to ona dopuściła do sytuacji, w której kierowca rozpoczął wykonywanie przewozu na rzecz przedsiębiorstwa. Nie ma w tym przypadku znaczenia przesłane przez stronę oświadczenie kierowcy. Należy wskazać, że zarządzająca transportem powinna sprawować rzeczywistą kontrolę nad wszelkimi działaniami związanymi z przewozem, zatem to na niej spoczywa odpowiedzialność. Organ nie mógł jednak uwzględnić stanowiska skarżącej, bowiem taki pogląd prowadziłby do nieakceptowalnego skutku w postaci przerzucania odpowiedzialności na pracowników bądź współpracowników. Strona, jako zarządzająca transportem, powinna była zabezpieczyć pojazd w sposób uniemożliwiający rozpoczęcie realizowania przewozu przed terminem określonym w umowie. Skarżąca mogła zapobiec temu naruszeniu przekazując kierowcy zespół pojazdów dopiero w dniu rozpoczęcia pracy. Argumentacja zatem strony, że nie miała ona wpływu na stwierdzone naruszenie jest niezasadna i niesłuszna. W skardze do WSA w Gliwicach strona podtrzymała argumentację, że kierowca: T. R., dokonał przejazdu w dniu 1 listopada 2023 roku pojazdem członowym; ciągnik siodłowy marki MERCEDES-BENZ o nr rej. [...] wraz z naczepą marki SCHWARZMULLER o nr rej. [...] wraz z zaplombowanym plombą celną ładunkiem na drodze krajowej nr 52 w C. wbrew dyspozycji i poza wiedzą i świadomością osób zarządzających transportem i zarządowi spółki. Jego pierwszym dniem rozpoczęciem pracy był 2 listopada 2023 roku, choć przekazanie pojazdu nastąpiło w dniu 31 października 2023 roku. Pracownik miał rozpocząć pracę w dniu 2 listopada 2023 roku, nie wcześniej i osoby zarządzające nie miały możliwości zawrócenia go z drogi. Zaznaczyła, iż do akt sprawy zostało dołączone oświadczenie z dnia 7 grudnia 2023 roku. Zakwestionowała twierdzenie Inspektora, że kierowca świadczył pracę już od 27 października 2023 roku podnosząc, iż takie twierdzenie nie zostało poparte żadnymi dowodami o nawiązaniu stosunku pracy i stanowi przekroczenie granic uznania administracyjnego, a w tym również zasady proporcjonalności nieodłącznie związaną z uznaniem administracyjnym, które w tej sprawie niewątpliwie zostało zastosowane. Zaznaczyła iż do jej obowiązków należy zarządzanie operacjami transportowymi, a nie człowiekiem. Zadania o których mowa w Rozporządzeniu nr 1071/2009 a jej powierzone obejmują w szczególności; sprawdzanie umów i dokumentów przewozowych, podstawową księgowość, przydzielanie ładunków lub usług kierowcom i pojazdom oraz sprawdzanie procedur związanych z bezpieczeństwem. Wyżej wymienione obowiązki wynikają z art. 4 wspomnianego Rozporządzenia. Podniosła co oznacza definicja operacji transportowej i jakie obowiązki nałożono na mocy art. 8 w/w rozporządzenia na zarządzającego transportem, w tym obowiązek posiadania wiedzy w zakresie transportu potwierdzonej certyfikatem kompetencji zawodowych, którą ma obowiązek dzielenia się z zarządem, który to dalej przekazuje kierowcom. Zgodnie z art. 14 tego Rozporządzenia zarządzający transportem musi posiadać wymóg dobrej reputacji, ale osobiście jako osoba przedstawia zaświadczenie o niekaralności. Również zdaniem strony nie został popartY żadnym logicznym twierdzeniem argument, że jej osoba miała obowiązek zabezpieczenia pojazdu w sposób uniemożliwiający rozpoczęcie realizowania przewozu przed terminem określonym w umowie. Wskazała w jaki sposób takie zabezpieczenie pojazdu miałoby wyglądać, jeżeli przekazanie dokumentów nastąpiło na mocy umowy o pracę, z zastrzeżeniem, że rozpoczęcie pracy nastąpi w dniu 2 listopada 2023 roku. Kierowca świadomie i wbrew woli osób zarządzających podjął się przejazdu w dniu 1 listopada 2023 roku, zaś spółka nie godziła się na takie zachowania i nie godzi się, aby kierowcy dokonywali naruszeń w czasie wykonywania przewozu towarów. Jako zarządzający transportem nie jest bezpośrednim przełożonym kierowców, dlatego, że zarządzający nie ponosi winy za zawinione działania pracowników przedsiębiorstwa, w któryM został ustanowiony lub przyjął taką funkcję. W tym zakresie nie ma odpowiedzialności obiektywnej za działania pracownicze. W przepisach Rozporządzenia, regulującego obowiązki zarządzającego transportem nie ma mowy o tym, aby był on w stałym kontakcie z kierowcami i sprawował pieczę jako ich opiekun. Przekazuje swoją wiedzę i ją wdraża, ale nie może być odpowiedzialny za wszystkie naruszenia dokonywane w przedsiębiorstwie przez pracowników, gdyż takie pojęcie odpowiedzialności wykracza poza ramy uznania administracyjnego i zasadę proporcjonalności. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 - dalej powoływanej w skrócie jako: "p.p.s.a.") sąd administracyjny zobligowany jest uwzględnić skargę w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jej eliminacji z obrotu prawnego w oparciu o przesłanki określone w art. 145 § 1 p.p.s.a. Materialnoprawną podstawę wydanych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, a w szczególności jej art. 92a ust. 2, 4 i 8, art. 92c ust. 1 oraz poz.: lp. 18 załącznika nr 4 do tej ustawy. Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d. zarządzający transportem osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. W myśl art. 92a ust. 4 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3000 złotych. Natomiast stosownie do art. 92a ust. 8 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku 1 do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy. Spór dotyczy prawidłowości nałożenia na skarżącą jako osobę zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie A sp. z o.o. kary administracyjnej z tytułu naruszeń przepisów u.t.d. w prowadzonej przez przedsiębiorstwo działalności gospodarczej w transporcie drogowym. Ustalenia co do uchybień w zakresie wykonywania przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń kiedy to zgodnie z rozporządzeniem MT obowiązywał zakaz ruchu dla skontrolowanego zespołu pojazdów to jest w dniu 1 listopada 2023r. nie są sporne pomiędzy stronami. Istotą sporu w niniejszej sprawie była natomiast zasadność nałożenia na skarżącą - osobę zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, które zostało opisane w załączniku nr 4 do ustawy o transporcie drogowym pod pozycją l.p. 18, tj. wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach. Kary pieniężne określone w załączniku nr 4 do omawianej ustawy zostały ustalone w sposób sztywny. Brak jest zatem możliwości jakiegokolwiek wpływu na wysokość nałożonej kary, z wyjątkiem sytuacji wskazanej w art. 92a ust. 4 u.t.d., jednakże taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca. Podkreślenia wymaga wobec argumentacji skarżącej zawartej w skardze o braku podstaw do przypisywania jej jako zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie A sp. z o.o. winy za uchybienie kierowcy, że z dniem 3 września 2018 r., na mocy nowelizacji art. 92 i art. 92a ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 1481), w odniesieniu do osób zarządzających transportem, wprowadzono odpowiedzialność administracyjną. Zatem dotychczas obowiązująca odpowiedzialność osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie oparta w istocie na zasadzie winy czego strona się domaga w skardze, została zmieniona i zrównana z odpowiedzialnością podmiotu wykonującego przewóz drogowy, tj. odpowiedzialnością mającą charakter obiektywny, a nie subiektywny. Odpowiedzialność administracyjna ma bowiem charakter odpowiedzialności niezależnej od winy w tym sensie, że jest ponoszona co do zasady z tytułu wystąpienia określonego skutku (stwierdzonego naruszenia), bez konieczności wykazywania związku przyczynowego między zachowaniem podmiotu odpowiedzialnego a powstałym skutkiem. Odpowiedzialność ta zbliżona jest zatem do odpowiedzialności ponoszonej na zasadzie ryzyka, choć nie ma charakteru nieograniczonego, gdyż przepisy przewidują możliwość odstąpienia od nałożenia kary w sytuacjach określonych w art. 92b ust. 1 i 92c ust. 1 u.t.d. Wykazanie okoliczności w tych przepisach ciąży jednak na osobie chcącej uwolnić się od odpowiedzialności, dlatego nie jest obowiązkiem organu prowadzenie w tym zakresie z urzędu postępowania (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 451/14, LEX nr 1513322). Powyższe oznacza, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter związany i w razie stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ - co do zasady - zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w odnośnym załączniku do u.t.d., natomiast odstąpienie od nałożenia tej kary i zwolnienie się osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie, z odpowiedzialności administracyjnej za dane naruszenie możliwe jest jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92c u.t.d. Jak stanowi art. 92c nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. 1a. Przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio w sprawach o nałożenie kary pieniężnej wobec osób, o których mowa w art. 92a ust. 2. (a zatem także wobec zarządzających transportem). W tym zakresie Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Zdaniem Sądu okoliczności wskazywane przez skarżącą w odwołaniu, jak i skardze nie mogą być ocenione w niniejszej sprawie, jako świadczące o braku wpływu skarżącej strony na powstanie naruszenia w rozumieniu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Zaznaczenia wymaga, że skarżąca nie wykazała wystąpienia okoliczności opisanych w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., tj. okoliczności nadzwyczajnych, niespodziewanych, które miałyby bezpośredni wpływ na powstanie stwierdzonego naruszenia, a których profesjonalny podmiot zarządzający transportem, a więc osoba, która w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa (por. art. 4 ust. 1 lit. a/ rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26/WE) - organizując przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności - nie była w stanie przewidzieć. Powtórzyć w tym miejscu należy, że w świetle przytoczonych wyżej przepisów ustawy o transporcie drogowym, zasady rozkładu ciężaru dowodu w zakresie wykazania okoliczności zwalniających z odpowiedzialności za naruszenia popełnione przez kierowców przy wykonywaniu przewozu, przedstawiają się w ten sposób, że zebranie dowodów w sprawie, której przedmiotem jest naruszenie przepisów ustawy oraz odpowiednich przepisów unijnych, jest obowiązkiem organu, natomiast wykazanie okoliczności objętych hipotezami art. 92c u.t.d., a więc tzw. okoliczności egzoneracyjnych, pozwalających na wyłączenie odpowiedzialności osoby zarządzającej transportem za ujawnione naruszenia, a tym samym uniknięcie obowiązku zapłaty kary pieniężnej, obciąża tę osobę. Obowiązkiem organu jest natomiast przeprowadzenie dowodów zawnioskowanych przez stronę, których celem jest wykazanie istotnych okoliczności dla zwolnienia się przez nią z odpowiedzialności administracyjnoprawnej. W wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GSK 2098/13, publ.: http://orzeczenia.gov.pl), NSA podkreślił, że art. 92c ust. 1 u.t.d. - jako wyjątek od zasady odpowiedzialności przedsiębiorcy także za działania swoich kierowców (co wobec zrównania odpowiedzialności zarządzających transportem w przedsiębiorstwie z podmiotami wykonującymi przewóz drogowy znajduje walor aktualności w niniejszej sprawie) - nie tylko odnosi się do wyjątkowych sytuacji, w których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć, ale i dotyczy okoliczności, istnienia których organ – bez wskazania strony – nie zna. Sprawą przedsiębiorcy zatem i zarządzającego transportem w przedsiębiorstwie jest zatem wprowadzenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące usługi kierowania pojazdem i eliminować naruszenia. Przedsiębiorca, a tym samym zarządzający transportem w przedsiębiorstwie ma możliwość reagowania na działania osób, którymi posługuje się przy wykonywaniu transportu drogowego m.in. przez bieżącą kontrolę dokumentacji obrazującej przebieg Sam zaś fakt, że winę za naruszenia ponosi kierowca nie stanowi przesłanki zwalniającej przedsiębiorcę - a tym samym zarządzającego transportem - od odpowiedzialności (por. wyrok NSA z dnia 25 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1027/13. W ocenie Sądu strona - jako profesjonalny podmiot zarządzający operacjami transportowymi w przedsiębiorstwie w sposób rzeczywisty i ciągły, a w konsekwencji sprawujący bieżący nadzór na kierowcami powinna w ramach czynności zarządzania transportem w przedsiębiorstwie zastosować takie mechanizmy, które wyeliminowałyby powstawanie naruszeń w wykonywanie obowiązków przez kierowców. Nawet w sytuacji, gdy naruszenie wynika z zawinionego działania kierowcy, którym posługuje się podmiot wykonujący transport drogowy w przedsiębiorstwie, to osoba zarządzająca transportem w tym przedsiębiorstwie obowiązana jest mieć rzeczywisty i ciągły zarząd (nadzór) nad operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa. Brak takiego nadzoru nie jest wynikiem nadzwyczajnych, niemożliwych do przewidzenia okoliczności, na które osoba zarządzająca transportem nie ma wpływu, a wyłączenie odpowiedzialności takiej osoby nie może mieć miejsca, albowiem prowadziłoby to w istocie do możliwości każdorazowego uniknięcia sankcji przez ten podmiot za błędy w szkoleniu, zarządzie czy nadzorze nad pracownikami. Zauważenia wymaga, iż strona przekazała przed 2 listopada 2023r wraz ze stosownymi dokumentami przewozowymi wystawionymi już 27 października 2023r, kierowcy T. R., pojazd członowy; ciągnik siodłowy marki MERCEDES-BENZ o nr rej. [...] wraz z naczepą marki SCHWARZMULLER o nr rej. [...], który to dokonał przejazdu w dniu 1 listopada 2023 roku wraz z zaplombowanym plombą celną ładunkiem na drodze krajowej nr 52 w C. w sytuacji, gdy pierwszym dniem rozpoczęciem pracy tego kierowcy był 2 listopada 2023r. W tej sytuacji powyższe działanie strony nie może być oceniane w kategoriach braku wpływu osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie, ani też okoliczności, których nie można było przewidzieć. Zarówno przedsiębiorca, jak i osoba wyznaczona przez przedsiębiorcę do zarządzania transportem w przedsiębiorstwie, ma obowiązek nadzorowania kierowców w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń prawa. Okoliczność, że kierowca podjął decyzję o wykonaniu przejazdu nie zwalnia strony skarżącej z odpowiedzialności. Zdaniem Sądu wykonanie przejazdu pojazdem przekazanym do dyspozycji kierowcy przed dniem wskazanym w umowie o pracę jako pierwszy dzień świadczenia pracy z wystawionym zleceniem transportowym sprzed tej daty przeczy temu by czynność ta była bez wiedzy i zgody na to ze strony pracodawcy i zarządzającego transportem. Przeciwnie zdaniem Sadu, taka sytuacja oznacza zaistnienie okoliczności, którą podmiot wykonujący przewozy i posługujący się w tym celu osobami trzecimi, a w konsekwencji także podmiot zarządzający transportem w przedsiębiorstwie, powinien mieć na uwadze. Opisanej sytuacji nie można kwalifikować w kategoriach "braku wpływu" czy okoliczności "których nie można przewidzieć", bowiem przedsiębiorca, zarządzający transportem ma obowiązek organizowania kierowcy pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń. Skoro zatem w sprawie nie zaszły przesłanki określone w art. 92c ust. 1 u.t.d., albowiem strona jako osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie A sp. z o.o. domniemania swej odpowiedzialności w ocenie Sądu skutecznie nie obaliła tym samym jest zobowiązana ponieść odpowiedzialność za skutki działań osób – kierowcy, którym w wykonywaniu tej działalności gospodarczej przedsiębiorca transportowy się posłużył. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd, uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI