III SA/GL 748/23

III SA/Gl 748/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-12-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch /sprawozdawca/
Dorota Fleszer
Magdalena Jankiewicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Pomoc publiczna
Sygn. powiązane
I GSK 847/24 - Wyrok NSA z 2025-07-17
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 571
art.14
Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi G. J. na zarządzenie Prezydenta Miasta G. z dnia 4 lipca 2023 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na realizację zadania publicznego oddala skargę.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta G. (dalej: organ), zarządzeniem nr [...], z 4 lipca 2022 r., na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 40 z późn. zm.) oraz art. 11 ust.2 i art. 13 ust.3 w zw. z art. 15 ust. 2j ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 571) w zw. z art. 61 ust. 2 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1324 z późn. zm.), rozstrzygnął otwarty konkurs ofert na realizację zadania publicznego Miasta G. w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka, na przełomie 2023/2024 r. (ogłoszony zarządzeniem nr [...]. Prezydenta Miasta G. z dnia 25 maja 2023 r.). W zarządzeniu tym w § 2 organ przyznał dotację w łącznej kwocie 546. 720,00 zł na wsparcie realizacji zadania, o którym stanowi § 1, zgodnie z zestawieniem stanowiącym załącznik do zarządzenia zawierającym listę podmiotów, którym przyznano dotację. Treść zarządzenia została opublikowana w BIP oraz na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego.
G.J., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą G z/s w K. (dalej: skarżący, strona), jako jeden z oferentów zaskarżył powyższe rozstrzygnięcie.
Rozstrzygniecie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Zarządzeniem z 25 maja 2023 r. nr [...] organ ogłosił otwarty konkurs ofert na realizację zadania publicznego Miasta G. w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka, realizowanego na przełomie 2023/2024 r. Konkurs ogłoszono na podstawie art. 30 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 13 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie w związku z art. 61 ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3. Skarżący pismem [...] z 5 lipca 2023 r. (doręczone skarżącemu 31 lipca 2023 r.), został poinformowany o rozstrzygnięciu konkursu ofert na realizację zadania na podstawie zaskarżonego zarządzenia [...], a także o tym, iż oferty skarżącego na realizację zadania w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka na przełomie 2023/2024 r. w: Niepublicznym Żłobku D przy ul. [...], [...] G. (3 oferty), Niepublicznym Żłobku O przy ul. [...], [...] G., Niepublicznym Żłobku P przy ul. [...], [...] G. (3 oferty) zostały odrzucone.
W skardze do tutejszego Sądu skarżący zaskarżył ww. zarządzenie Prezydenta Miasta G. z 4 lipca 2023 r. nr [...] (tj. akt z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa), w całości w zakresie w jakim nie przyznano skarżącemu dotacji na wsparcie realizacji zadania w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka na przełomie 2023/2024 r. w:
- Niepublicznym Żłobku D przy ul. [...], [...] G. (3 oferty - nr kor. [...], [...], [...])
- Niepublicznym Żłobku O przy ul. [...],[...] G.;
- Niepublicznym Żłobku P przy ul. [...], [...] G. (3 oferty - nr kor. [...], [...], [...]).
Skarżący zaskarżonemu aktowi zarzucił naruszenie prawa procesowego i materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
1. art. 15 ust 2 g ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie w związku z § 5 ust 6 pkt 1 Zarządzenia nr [...] Prezydenta Miasta G. z dnia 25 maja 2023 r. (dalej: zarządzenie [...]) poprzez uznanie, iż złożenie 3 ofert dotyczących placówki prowadzi do wielokrotnego dofinansowania tych samych dzieci, co skutkuje koniecznością zwiększenia liczby miejsc w żłobku i przedłożenia stosownych opinii, podczas gdy - co zaznaczył sam organ - przepisy nie zabraniają stronie złożenia więcej niż jednej oferty na tą samą placówkę lub miejsce i w żaden sposób nie regulują tego, iż takie działanie musi prowadzić do zwielokrotnienia miejsc w danej placówce, albowiem umowa o dofinansowanie podpisywana jest dopiero po rozstrzygnięciu konkursu i to podmiot decyduje czy umowa i na którą ofertę zostanie zawarta. Tym samym nie zachodzi ryzyko podwójnego dofinansowania, albowiem ten element rozpatrywany może być na etapie zawierania umowy, a nie rozstrzygnięcia konkursu. Nadto organ formułuje warunki konkursu i oceny ofert i na tym etapie winien zaproponować odpowiednie rozwiązania, nie zaś korygować niejasności na etapie wyboru ofert powołując się na błędy formalne nie mające odzwierciedlenia w warunkach konkursu;
2. § 5 ust 2 lit b) Zarządzenia [...] poprzez uznanie, iż skarżący nie wskazał liczby etatów, podczas gdy formularz oferty nie zawierał stosownej tabeli nakazując skarżącemu podanie: Zasoby kadrowe (ze wskazaniem liczby osób na poszczególnych stanowiskach), lokalowe, rzeczowe i finansowe oferenta, które będą wykorzystane do realizacji zadania oraz działania jakie zostaną podjęte w celu zapewnienia dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami. Tym samym formularz nie nakazywał wskazania liczby etatów, a więc podając liczbę etatów skarżący naruszyłby § 5 ust. 1 zarządzenia [...] nakazujące złożenie oferty zgodnej ze wzorem określonym w załączniku nr 4 do zarządzenia;
3. § 5 ust. 9 w związku z § 5 ust. 2 lit. e) w związku z § 6 ust. 3 pkt 3 Zarządzenia [...] poprzez odrzucenie ofert na realizację zadania organizacja opieki na dziećmi do lat 3 wobec niewskazanie maksymalnej opłaty za wyżywienie ponoszonej przez rodzica/opiekuna, podczas gdy w punkcie VII ust. 2 formularza oferty wskazano, że skarżący nie pobiera na swoją rzecz dodatkowych opłat za wyżywienie, a rodzice podpisują indywidualne umowy z firmą cateringową, gdzie dzienny koszt wyżywienia to 17,00 zł, a zatem skarżący w sposób jednoznaczny i precyzyjny określił w treści oferty, że:
a) nie pobiera dodatkowych opłat za zapewnienie wyżywienia;
b) wyżywienie jest zapewniane w oparciu o odrębną indywidualną umowę zawieraną pomiędzy rodzicem a firmą cateringową, a maksymalny dzienny koszt całodziennego wyżywienia to 17,00 zł. Nadto formularz oferty wprost przewiduje możliwość wskazania opłaty za wyżywienie poprzez podanie stawki dziennej;
4. § 5 ust. 9 w związku z § 5 ust 1 zarządzenia nr [...], poprzez zarzucenie skarżącemu, iż w części V.B. "Źródło finansowania kosztów realizacja zadania" suma kwot wykazanych w wierszach 2-5 jest różna od kwoty wykazanej w wierszu 1 podczas gdy skarżący jest przedsiębiorcą, a nie organizacją non-profit, a co za tym idzie planowane przychody tj. dotacja w ramach oferty, świadczenia pieniężne od odbiorców zadania, środki finansowe z innych źródeł muszą przewyższać sumę wszystkich kosztów, aby wygenerować zysk;
5. art. 15 ust. 2h ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie poprzez niewskazanie skarżącego w zarządzeniu [...] ogłaszającym wyniki otwartego konkursu;
6. § 5 ust. 9 w związku z § 4 ust 4 zarządzenia nr [...], poprzez uznanie za błąd formalny wskazanie, iż oferent ubiega się o miesięczną dotację na 1 dziecko w wysokości wyższej niż 300,00 zł, podczas gdy nie stanowi do przesłanki do odrzucenia oferty, a organ i tak nie jest zobligowany do przyznania dotacji we wnioskowanej przez oferenta wysokości.
Ponadto, na podstawie art. 200 p.p.s.a. skarżący wniósł o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Skarżący w uzasadnieniu skargi m.in. wskazał, że to według organu błędem formalnym oferenta było złożenie 3 ofert dla placówek D oraz P mimo, że ani ustawa o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, ani zarządzenie [...] nie limituje ilość składanych ofert do jednej na każdą placówkę, ani też nie nakłada wymogu, że złożenie większej ilość ofert na jedną placówkę winno prowadzić do zwiększenia ilości miejsc w tej placówce. Zatem zdaniem skarżącego oferent może bez przeszkód złożyć więcej niż jedną ofertę, albowiem żaden przepis prawa mu tego nie zabrania. Nadto organ formułując warunki konkursu i chcąc uniknąć złożenia kilku ofert na jedną placówkę winien taki zapis wprowadzić w zarządzeniu ogłaszającym konkurs. Jednakże brak takiego zapisu nie może być przesłanką do uzupełniania warunków oferty poprzez stawianie oferentowi zarzutów formalnych. Skarżący wskazał, iż ostatecznie dofinansowanie przyznawane jest na podstawie zawartej umowy i na tym etapie może dojść do ewentualnej korekty poprzez zawarcie umowy tylko na jedną ofertę.
Ponadto skarżący podniósł, że zarządzenie [...] nakazuje złożenie oferty zgodnej ze wzorem określonym w załączniku nr 4 do zarządzenia. Jednakże wzór nie zawierał stosownej tabeli na podanie etatów a jedynie nakazuje podanie zasobów kadrowych (ze wskazaniem liczby osób na poszczególnych stanowiskach). Tym samym wzór do zarządzenia pozostawał w sprzeczności z treścią samego zarządzenia jak również samo zarządzenie pozostaje wewnętrznie sprzeczne, albowiem z jednej strony nakazuje złożenie oferty zgodnej ze wzorem, z drugiej zaś nakazuje podanie liczby etatów, a wzór nie posiada stosownego pola.
Skarżący wskazał, że organ odrzucił jego ofertę uzasadniając, iż w ofercie nie wskazano maksymalnej opłaty za wyżywienie ponoszonej przez rodzica/opiekuna dziecka, co jest niezgodne z § 5 ust. 2 lit. e oraz ust 3 ogłoszenia o konkursie, gdyż uniemożliwia ich ocenę w kryterium wskazanym a § 6 ust. 3 pkt 3 zarządzenia.
Nadto w punkcie VII ust. 2 formularza oferty wskazano, że skarżący nie pobiera na swoją rzecz dodatkowych opłat za wyżywienie, a rodzice podpisują indywidualne umowy z firmą cateringową, gdzie dzienny koszt wyżywienia to 17,00 zł. Skarżący wyjaśnił, że opłata pobierana jest na konto firmy cateringowej, a skarżący nie pośredniczy w pobieraniu czy też przekazywaniu opłaty.
Skarżący wskazał, iż w sposób jednoznaczny i precyzyjny określił w treści oferty, że po pierwsze nie pobiera dodatkowych opłat za wyżywienie, a po drugie wyżywienie jest dostarczane w oparciu o odrębną indywidualną umowę zawieraną pomiędzy rodzicem, a firmą cateringową.
Mając na uwadze powyższe skarżący wskazał w treści oferty maksymalny dzienny koszt wyżywienia. Tym samym w ocenie skarżącego organ miał możliwość dokonania oceny wysokości świadczenia pieniężnego pobieranego od rodziców/ opiekunów dziecka z uwzględnieniem ewentualnego wymaganego od rodziców/opiekunów świadczenia rzeczowego, albowiem w treści oferty wskazano wszystkie niezbędne informacje dla dokonania oceny w tym zakresie. Skarżący nadmienił, iż formularz oferty wprost przewiduje możliwość wskazania opłaty za wyżywienie poprzez podanie stawki dziennej. Natomiast zgodnie z § 1 pkt 2 oferty elementem oferty powinno być jedynie zapewnienie wyżywienia, zatem uwzględnienie w ocenie wydatku, który zgodnie z dokumentacją konkursową nie jest elementem oferty, należy uznać za nieprawidłowe i budzi wątpliwości w kontekście poprawności dokonywanej oceny.
Skarżący wskazał, iż jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą, której celem jest osiągnięcie zysku. Tym samym - w przeciwieństwie do np. organizacji non-profit przychody winny przewyższać koszty ich uzyskania, a więc suma planowanych przychodów nie może być równa sumie planowanych kosztów. Natomiast organ, powinien w tabeli wskazać iż np. świadczenia pobierane od odbiorców zadania dotyczą wyłącznie wysokości świadczeń przeznaczonych na pokrycie kosztów. Brak takiego zapisu sugeruje, że w tabeli należy podać pełną wysokość świadczeń.
Zdaniem skarżącego ogłoszenie wyników było wadliwe, ponieważ nie obejmowało wszystkich zgłoszonych w konkursie ofert. Skarżący wskazał, iż sam fakt podania wysokości przyznanych środków publicznych nie może prowadzić do konstatacji, że oferty odrzucone nie podlegają ogłoszeniu, albowiem w przypadku, gdy oferta spełnia wymagania formalne i nie została odrzucona, ale nie spełnia minimalnych wymogów brzegowych (tj. np. nie osiągnęła wymaganej liczby punktów) wysokość przyznanych środków wynosi 0,00 zł, co nie wpływa na zamieszczenie danych skarżącego w ogłoszeniu wyników.
Skarżący wskazał, iż podanie kwoty wnioskowanego dofinansowania w wysokości przenoszącej 300,00 zł nie stanowi w świetle zarządzenia [...] przesłanki uprawniającej organ do odrzucenia oferty. W ocenie skarżącego zapis § 4 ust. 4 zarządzenia [...] stanowi instrukcję dla organu i informację dla oferenta, że w żadnym przypadku dofinansowanie nie przekroczy kwoty 300,00 zł na dziecko, co w żaden sposób nie wyłącza możliwości wnioskowania o kwotę wyższą, jednocześnie zapis § 4 ust. 4 ww. zarządzenia nie stanowi gwarancji, że dofinansowanie będzie przyznane w kwocie 300,00 zł.
Zdaniem skarżącego organ może przyznać dofinansowanie mniejsze i to organ ostatecznie decyduje o wysokości dofinansowania, które będzie zawierać się w kwocie od 0 do 300,00 zł niezależnie od tego o jaką kwotę wnioskuje oferent.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę przede wszystkim organ wskazał, że
nie narzucił skarżącemu ograniczenia się do jednej oferty w odniesieniu do konkretnej placówki, a wskazał jedynie na niczym nieuzasadnione i bezcelowe złożenie trzech ofert, z których każda obejmowała maksymalną ilość dzieci mogących uczęszczać do placówki. W sytuacji, w której wszystkie oferty spełniałyby wymagania, zgodnie ze stanowiskiem skarżącego, dopiero na etapie podpisywania umowy organ mógłby wybrać, na którą z ofert umowa zostanie podpisana, co jest sprzeczne z § 6 ust 4 zdanie drugie regulaminu konkursu stanowiącego załącznik nr 1 do zarządzenia nr [...] z dnia 25 maja 2023 r.
Organ przyjął, iż złożenie przez skarżącego kilku ofert w odniesieniu do jednej placówki zostało dokonane w związku z zamiarem poszerzenia działalności poprzez utworzenie przez skarżącego nowych miejsc w żłobku i w związku z niezałączeniem właściwych dokumentów oferty należało odrzucić jako niespełniające warunków formalnych. Kwestia ta natomiast była kluczowa dla rozpatrzenia ofert skarżącego.
Odnosząc się do zarzutu, jakoby wzór tabeli nie zawierał wprost określenia, iż oferta ma zawierać określenie zasobów kadrowych wraz z etatami, organ zwrócił uwagę na fakt, iż o kompletności ofert decydowała treść § 5 ust. 2 lit. b) Zarządzenia stanowiąca, że oferta musi zawierać wszystkie wskazane w jej treści informacje, w tym m.in: zasoby kadrowe przeznaczone do realizacji zadania ze wskazaniem liczby osób i etatów na poszczególnych stanowiskach. Zatem informacja o etatach była zgodnie z zarządzeniem jednym z elementów stanowiących o kompletności składanej oferty i fakt, iż nie zostało to wprost uwzględnione w treści wzoru nie przesądza o wewnętrznej sprzeczności zarządzenia ze wzorem. Skoro zatem treść zarządzenia wskazywała konkretnie, iż obligatoryjnym elementem oferty jest wskazanie etatów na poszczególnych stanowiskach, oferent pomimo nieujęcia tej informacji w pouczeniu winien wskazać żądaną przez organ informację i nie będzie to stanowiło sprzeczności oferty z wzorem. Fakt, iż oferent zamieści więcej informacji od tych wskazanych bezpośrednio w treści pouczenia nie przesądza o jego sprzeczności z zarządzeniem, jeśli z treści zarządzenia wynika, iż informacja ta jest dla ważności oferty obligatoryjna.
Zdaniem organu oferent powinien wykazać wysokość wszystkich świadczeń pobieranych od rodziców/opiekunów dziecka niezależnie na rzecz jakiego podmiotu będą one wpłacane/pobierane z uwagi na treść § 5 ust. 2 lit. e) Zarządzenia. Oferta musi zawierać wszystkie wskazane w jej treści informacje, w tym m.in: w części VII wzoru oferty: "Wysokość świadczeń pieniężnych i rzeczowych pobieranych od rodziców/opiekunów dziecka" należy wykazać wysokość wszystkich świadczeń pobieranych od rodziców/opiekunów dziecka niezależnie na rzecz jakiego podmiotu będą one wpłacane/pobierane, w związku z realizacją zadań wymienionych w § 1 ust. 2 pkt 1-4 ogłoszenia.
Dalej organ wyjaśnił, że błędu rachunkowego skarżącego nie można uzasadniać prowadzeniem działalności gospodarczej przez skarżącego z pominięciem zasady non-profit.
Odnosząc się zaś do ogłoszenia wyników konkursu organ wskazał, że odpowiadało ono wymogom wynikającym z art. 15 ust. 2h ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Ogłoszenie wyników otwartego konkursu ofert zawiera w szczególności:
1. nazwę oferenta;
2. nazwę zadania publicznego;
3. wysokość przyznanych środków publicznych.
Zdaniem organu z literalnego brzmienia wyżej wzmiankowanego przepisu nie wynika, iż zobowiązany był na jego podstawie do wskazania w ogłoszeniu każdej oferty, nawet takiej, która została odrzucona. Nadto również doktryna i orzecznictwo nie wskazują na taki obowiązek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), do właściwości sądów administracyjnych należy orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Chodzi tu zatem o akty lub czynności, które nie są decyzją lub postanowieniem, bo te są wymienione w pkt od 1 do 3, a więc są czynnościami faktycznymi (materialno-technicznymi), skierowanymi do indywidualnego podmiotu, dotyczącymi jego praw lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Zdaniem Sądu akt z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, tj. zarządzenie Prezydenta Miasta G. z dnia 4 lipca 2023 r. [...], w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na realizację zadania publicznego podlega kontroli sądu administracyjnego z następującego względu:
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 15 grudnia 2020 r. (sygn. akt SK 12/20) orzekł w punkcie 1, że "Art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), rozumiany w ten sposób, że nie obejmuje rozstrzygnięcia organu władzy publicznej w przedmiocie otwartego konkursu ofert na realizację zadania publicznego, rozpisanego w trybie przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057), jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej".
W ocenie Trybunału Konstytucyjnego wszczęcie, przeprowadzenie oraz rozstrzygnięcie otwartego konkursu ofert na realizację zadania publicznego, o którym mowa w art. 13 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, niewątpliwie stanowi przejaw władczego działania organów administracji publicznej. Końcowy wynik postępowania konkursowego (tj. wybranie konkretnej oferty, niedokonanie wyboru, unieważnienie konkursu) jednostronnie kształtuje sytuację prawną oferentów. Okoliczność, że samo postępowanie konkursowe jest prowadzone na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a nie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), nie odbiera aktom wydanym w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu, charakteru rozstrzygnięcia organów administracji publicznej w rozumieniu art. 184 zdanie pierwsze Konstytucji. (...).
Zatem rozstrzygnięcia konkursów, o których mowa w art. 13 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, stanowią akty przesądzające w sposób władczy kwestię rozdysponowania środków publicznych na realizację zadań zleconych, a zatem nie są to akty (zdarzenia) prawnie irrelewantne; przeciwnie - dotyczą sfery finansów publicznych (a więc gospodarowania środkami finansowymi, których źródłem są w szczególności podatki i inne daniny publiczne). Po stronie oferentów tworzą zatem prawo do skutecznego domagania się (z prawem do sądu włącznie), by właściwe organy władzy publicznej przeprowadzające postępowanie konkursowe działały zgodnie z prawem.
Trybunał Konstytucyjny zauważył, że w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie brak jest przepisu wyraźnie wyłączającego wniesienie skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie konkursu ofert. W związku z powyższym Trybunał stwierdził, że postępowanie konkursowe, o którym mowa w art. 13 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, ma charakter "sprawy" w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji. Tym samym interpretacja (wykładnia) art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wyłączająca kontrolę rozstrzygnięć organów administracji publicznej, wydanych w następstwie przeprowadzenia konkursu, sprawowaną przez niezależny sąd administracyjny, podważa konstytucyjne prawo do sądu.
Zdaniem Sądu przeprowadzając i rozstrzygając konkurs organizowany na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie w zw. z przepisami ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 organ decyduje o przyznaniu bądź odmowie przyznania dotacji na prowadzenie żłobka lub klubu dziecięcego. Wybór podmiotów, na rzecz których rozdysponowuje się środki publiczne musi podlegać kontroli sądowej.
Przechodząc do merytorycznej oceny skargi przywołać należy art. 61 ust. 1 i 2 ustawy z 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3. Zgodnie z tym przepisem, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może zlecić podmiotom, o których mowa w art. 8 ust. 1, organizację opieki sprawowanej w formie żłobka lub klubu dziecięcego lub przez dziennych opiekunów. Do wyłaniania podmiotów mających organizować opiekę, o której mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1327). W szczególności należy wskazać na art. 11 i następne tej ustawy regulujące tryb konkursowy zmierzający do wyłonienia podmiotów, którym gmina powierzy prowadzenie żłobków i klubów dziecięcych.
Istotne znaczenie w przedmiotowej sprawie ma art. 13 ust. 2 pkt 6 oraz art. 14 ust. 1 i art.15 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
Przedmiotem skargi jest Zarządzenie Prezydenta Miasta G. z dnia 4 lipca 2023 r. [...]. Skarżący zaskarżył rozstrzygnięcie konkursu, w całości w zakresie w jakim nie przyznano mu dotacji na wsparcie realizacji zadania w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka na przełomie 2023/2024 r., zarzucając organowi odrzucenie jego ofert. Faktycznie więc skarżący zaskarżył zarządzenie w zakresie, w jakim jego oferta nie została przyjęta.
Organ powiadomił skarżącego pismem [...] z 5 lipca 2023 r. (doręczone Skarżącemu 31 lipca 2023 r.) o rozstrzygnięciu konkursu ofert na realizację zadania Zarządzeniem [...], a także o tym, iż oferty Skarżącego na realizację zadania w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka na przełomie 2023/2024 r. w: Niepublicznym Żłobku D przy ul. [...], [...] G. (3 oferty), Niepublicznym Żłobku O przy ul. [...], [...] G., Niepublicznym Żłobku P przy ul. [...], [...] G. (3 oferty) zostały odrzucone.
Ponadto na wniosek skarżącego organ doręczył mu pisemne uzasadnienie odrzucenia ofert wraz z protokołem Komisji konkursowej.
Sąd podzielił stanowisko organu, iż w związku z niezałączeniem właściwych dokumentów do ofert należało je odrzucić jako niespełniające warunków formalnych, co skarżący w uzasadnieniu skargi pominął, a kwestia ta była kluczowa dla rozpatrzenia ofert skarżącego.
Zdaniem Sądu o kompletności ofert decydowała treść § 5 ust. 2 lit. b) Zarządzenia Prezydenta Miasta G. z dnia 25 maja 2023 r. [...], stanowiąc, że oferta musi zawierać wszystkie wskazane w jej treści informacje, w tym m.in: zasoby kadrowe przeznaczone do realizacji zadania ze wskazaniem liczby osób i etatów na poszczególnych stanowiskach. W związku z czym informacja o etatach była zgodnie z zarządzeniem jednym z elementów stanowiących o kompletności składanej oferty i fakt, iż nie zostało to wprost uwzględnione w treści wzoru nie przesądza o wewnętrznej sprzeczności zarządzenia ze wzorem.
Nadto treść § 5 ust. 2 lit. e) Zarządzenia Prezydenta Miasta G. z dnia 25 maja 2023 r. nr [...], stanowiąc, że oferta musi zawierać wszystkie wskazane w jej treści informacje, w tym m.in: w części VII oferty "Wysokość świadczeń pieniężnych i rzeczowych pobieranych od rodziców/opiekunów dziecka" należy wykazać wysokość wszystkich świadczeń pobieranych od rodziców/opiekunów dziecka niezależnie na rzecz jakiego podmiotu będą one wpłacane/pobierane, w związku z realizacją zadań wymienionych w § 1 ust. 2 pkt 1-4 ogłoszenia. Natomiast skarżący nie wskazał maksymalnej opłaty za wyżywienie ponoszonej przez rodzica/opiekuna.
Sąd podzielił też stanowisko organu, że skarżący jako przedsiębiorca, którego celem jest osiągnięcie zysku nie może usprawiedliwiać swoich wykazanych w źródłach finansowania kosztów realizacji zadania niespójności rachunkowych złożonej oferty.
Sąd także podzielił stanowisko organu, że skarżący zgodnie z treścią załącznika nr 4 (określającego wzór oferty) do Zarządzenia Prezydenta Miasta G. z dnia 25 maja 2023 r. nr [...], zwłaszcza pkt VII był zobligowany do wskazania, jakie maksymalne opłaty będą ponoszone przez rodziców już po obniżeniu o kwotę dotacji otrzymanej z budżetu miasta, natomiast wysokość miesięcznej dotacji na 1 dziecko oferent zobowiązany był wskazać w dalszej części oferty. Ponadto skarżącego skarżący nie dochował należytej staranności i nie spełnił wymogów formalnych w zakresie wykreślenia niedotyczącej go części oferty konkursowej.
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego niewskazania przez organ skarżącego w treści zarządzenia nr [...], w przedmiocie ogłoszenia wyników konkursu lecz tylko wybranych ofert, powołać należy art. 15 ust. 2h ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Zgodnie z tym przepisem ogłoszenie wyników otwartego konkursu ofert zawiera w szczególności nazwę oferenta, nazwę zadania publicznego oraz wysokość przyznanych środków publicznych. Można z tego przepisu wywieść wniosek, że ogłoszeniu podlegają oferty wybrane do dofinansowania. W zarządzeniu bowiem podaje się wysokość przyznanych środków publicznych. Nie ma zatem obowiązku i potrzeby przywoływania danych oferentów, których oferty nie zostały wybrane.
Ponadto, w tym samym dniu, w którym zostało wydane zarządzenie, organ pisemnie poinformował skarżącego o wyniku konkursu wraz z uzasadnieniem odrzucenia jego oferty, w związku z czym skarżący został odpowiednio poinformowany o wyniku postępowania konkursowego, w którym wziął udział.
Skarżący po ogłoszeniu wyników konkursu zwrócił się do organu o uzasadnienie odrzucenia jego ofert i takie uzasadnienie uzyskał. Sąd miał możliwość zapoznania się z jego treścią. Organ powiadomił skarżącego o przyczynach, dla których oferty nie zostały wybrane. Są one zgodne z treścią protokołu Komisji konkursowej. Rozstrzygnięcie konkursu w sposób niezadowalający skarżącego nie świadczy o niezasadnym odrzuceniu jego ofert.
Sąd rozpoznając sprawę również zapoznał się ze złożonymi ofertami, regulaminem konkursu, protokołem posiedzenia Komisji konkursowej i pismem informującym o odrzuceniu ofert skarżącego.
Katalog wymogów, jakim powinna odpowiadać oferta zawarty jest w art. 14 ustawy o działalności pożytku publicznego. Jest to jednak katalog otwarty, o czym świadczy zwrot "zawiera w szczególności". Organ ogłaszając konkurs miał prawo wprowadzić warunki, jakie winny spełniać oferty, nie przekroczył przy tym wymogów ustawowych. Organ posiadał kompetencję do wprowadzenia: formularza oferty, zobowiązania oferentów do jego prawidłowego wypełnienia i spełnienia kryteriów stosowanych przy wyborze ofert. Z § 5 ust. 9 Załącznika nr 1 do Zarządzenia z dnia 25 maja 2023 r. nr [...] o ogłoszeniu konkursu ofert ogłoszenia wyraźnie wynikało, że oferty będą odrzucane w przypadku niespełnienia warunków formalnych. Natomiast oferty nieodrzucone przechodzą do merytorycznej oceny.
Końcowo należy stwierdzić, że wymogi konkursu były jasno i wyraźnie sformułowane. Skarżący został pisemnie powiadomiony o przyczynach odrzucenia jego ofert. Należy więc uznać, że strona miała pełną świadomość przyczyn odrzucenia jej ofert do dofinansowania. A zatem, nie ma racji skarżący twierdząc, że jego oferta została bezpodstawnie odrzucona.
Z tych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.